II SA/Po 260/05

WyrokWSA w Poznaniu2006-03-22

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Barbara Kamieńska, Elwira Brychcy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy, wydając decyzję po utracie mocy obowiązującej przepisu, na podstawie którego strona wywodziła swoje prawo do pomniejszenia opłaty, powinien zastosować przepis obowiązujący w dacie wszczęcia postępowania, czy przepis obowiązujący w dacie orzekania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, wydając decyzję po uchyleniu przepisu, na podstawie którego strona wywodziła swoje prawo do pomniejszenia opłaty, powinien zastosować stan prawny obowiązujący w dacie orzekania, a nie w dacie wszczęcia postępowania. Utrata mocy obowiązującej przepisu następuje z dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, chyba że przepisy przejściowe stanowią inaczej.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta i Gminy ustalił A. G. i Z. S. jednorazową opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Skarżąca wniosła o uchylenie decyzji, zarzucając naruszenie zasady równego traktowania oraz prawa do pomniejszenia opłaty o wartość nakładów poniesionych na rozbudowę infrastruktury. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie SKO decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, uznając, że przesłanki do naliczenia opłaty zostały spełnione, a zarzut niezaliczenia nakładów nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji, ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz KPA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz /spr./ Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st. sekr.sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2006r. sprawy ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2004 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości; o d d a l a s k a r g ę /-/ E.Brychcy /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska Burmistrz Miasta i Gminy S. decyzją z dnia [...] października 2004 r., nr [...] na podstawie art. 36 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.), art. 104 § 1 i § 2 oraz art. 107 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz § 12 uchwały nr XXX/366/2001 Rady Miejskiej w S. z dnia 28 lutego 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów budownictwa mieszkaniowego dla działki nr [...], przy ul. [...] we wsi P., gmina S. - pow. 0,75 ha - zmiana przeznaczenia z upraw ogrodniczych z prawem zabudowy i upraw polowych na tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, ustalił A. G. i Z. S. jednorazową opłatę w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym [...] o powierzchni 690 m². W przewidzianym ustawą terminie A. G. wniosła o uchylenie w całości decyzji Burmistrza Miasta i Gminy S. w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oznaczonej numerem geodezyjnym [...] o powierzchni 690 m². Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 32 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie zasady równego traktowania oraz naruszenie art. 37 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Na skutek odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] uchyliło wcześniej zaskarżoną decyzję w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty w wysokości [...] z tytułu wzrostu wartości nieruchomości i przekazało sprawę do rozpoznania organowi I instancji. W ocenie skarżącej decyzja winna być wydana według stanu prawnego obowiązującego w chwili wszczęcia postępowania, tj. 2 września 2003 r. Skarżąca podniosła, że na podstawie art. 37 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, z chwilą wszczęcia postępowania nabyła prawo do pomniejszenia wartości nakładów poniesionych przez nią oraz Z. S. (byłych współwłaścicieli) w okresie miedzy uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego a dniem sprzedaży nieruchomości, jeżeli nakłady te miały wpływ na wartość nieruchomości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając organ wyjaśnił, że ziściły się przesłanki art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym uzasadniające naliczenie stosownej opłaty. Zarówno sposób naliczenia, jak i wysokość opłaty określono prawidłowo, a podstawowy zarzut odwołania dotyczący niezaliczenia w poczet opłaty poniesionych przez właściciela gruntu nakładów na rozbudowę infrastruktury technicznej, nie zasługuje na uwzględnienie w świetle obowiązujących przepisów prawa. W skardze do sądu administracyjnego A. G. wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] i ponownie zarzuciła naruszenie art. 32 ust. 1 w zw. z art. 8 ust. 2 Konstytucji, art. 37 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 10 i 81 kpa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadną. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie stanowi przepis art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Istotę obowiązku uregulowanego w art. 36 ust. 4, sprowadza się do uregulowania przez właściciela opłaty w razie łącznego wystąpienia dwóch przesłanek: 1) wzrostu wartości nieruchomości w następstwie uchwalenia albo zmiany planu miejscowego, 2) zbycia nieruchomości przez właściciela lub użytkownika wieczystego. Oba te warunki zostały w niniejszej sprawie spełnione. Skarżąca nie kwestionuje zasadności ustalenia samej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, poddając jednak w wątpliwość sposób ustalenia jednorazowej opłaty. W dacie wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie, tj. 2 września 2003 r. na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązywał ustęp 2 art. 37 stanowiący, iż opłatę z tytułu wzrostu wartości nieruchomości pomniejsza się o wartość nakładów poniesionych przez właściciela albo użytkownika wieczystego nieruchomości w okresie między uchwaleniem lub zmianą planu miejscowego a dniem sprzedaży nieruchomości, jeżeli nakłady te miały wpływ na wzrost wartości tej nieruchomości. Z treści tego też przepisu skarżąca wywodzi swoje prawo do pomniejszenia kwoty ustalonej opłaty o wartość poniesionych przez nią oraz Z. S. (jako byłych współwłaścicieli) nakładów. Stosownie do zasady dwuinstancyjności (art. 15 kpa) organ odwoławczy obowiązany był do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy, przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie orzekania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzję wydało [...] grudnia 2004 r., a więc po uchyleniu przez art. 10 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. 2004 Nr 141, poz. 1492) ustępu 2 art. 37 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (...) weszła w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, tj. z dniem 22 września 2004 r. Ponieważ ustawa ta nie zawierała żadnych przepisów przejściowych, art. 37 ust. 2 utracił z tą datą swą moc, i to bez względu na okoliczność kiedy wszczęto postępowanie w sprawie ustalenia opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w konkretnej sprawie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Zgodnie z § 2 tego przepisu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy szczególne nie stanowią inaczej. Zatem kontrola sądu administracyjnego ogranicza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Na uwadze Sąd miał zatem stan prawny istniejący w dniu wydania zaskarżonego aktu. Sąd w wyniku tak przeprowadzonej kontroli stwierdził zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Wobec powyższego, Sąd uznając skargę za bezpodstawną, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. /-/ E.Brychcy /-/ W.Batorowicz /-/ B.Kamieńska MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło