II SA/Po 2648/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka /spr./ Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Małgorzata Górecka Protokolant st.sekr.sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2005 r. sprawy ze skargi H. i A. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu; I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; II. zasądza od Wielkopolskiego na rzecz skarżących H. i A. K. kwotę 10,- (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M.Górecka /-/ J.Szaniecka /-/ A.Łaskarzewska Starosta C. decyzją z dnia [...] 2003r. na podstawie art. 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane (Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z 2000r.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 r.) udzielił H. i A. K. pozwolenia na użytkowanie wybudowanej bez wymaganego pozwolenia na budowę altany na działce nr [...] położonej w T. przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że wnioskodawcy w piśmie z dnia [...] kwietnia 2003 r. wnieśli o wydanie pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanej altany. Po uzupełnieniu wniosku o brakujące dokumenty stwierdzono, że od daty zakończenia budowy upłynęło pięć lat, a pobudowany obiekt nie narusza przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Od powyższej decyzji do Wojewody odwołanie wniosła A.J. z wnioskiem o jej uchylenie. W odwołaniu zarzuciła organowi I instancji prowadzenie postępowania niezgodnie z obowiązującymi przepisami oraz niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, a w konsekwencji wydanie decyzji w oparciu o ustalenia faktyczne niezgodne z rzeczywistością. Zarzut poczynienia błędnych ustaleń faktycznych dotyczył niewłaściwego zakwalifikowania przedmiotowego obiektu jako altany, gdy w rzeczywistości budowla jest werandą, jego umiejscowienia, powierzchni oraz błędnego ustalenia daty zakończenia budowy. Zarzucając naruszenie art. 58 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane odwołująca się wskazała, że do wniosku o pozwolenie na użytkowanie nie zostały załączone oświadczenia o braku sprzeciwu ze strony Inspekcji Ochrony Środowiska, Inspekcji Sanitarnej, Państwowej Inspekcji Pracy oraz Państwowej Straży Pożarnej. Ponadto organ I instancji wydał decyzję bez protokolarnego stwierdzenia na miejscu budowy okoliczności określonych w art. 59 cytowanej powyżej ustawy. Wojewoda decyzją z dnia [...] r. Nr [...] na podstawie art. 138 §2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm. z 2000 r.) uchylił zaskarżona decyzje w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że sprawa został mało wnikliwie rozpoznana, gdyż na podstawie przedłożonej dokumentacji inwentaryzacyjnej stwierdzić należy, że zrealizowana została rozbudowa budynku mieszkalnego. Dlatego ustalenia o pobudowaniu "werandy" czy "altany" są niezgodne ze stanem faktycznym. Ponadto niewyjaśnione pozostały rozbieżności pomiędzy usytuowaniem obiektu na mapie załączonej do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie w porównaniu z opisem jego położenia przedstawionym w inwentaryzacji powykonawczej. Uznano, że oświadczenie inwestora jest niewystarczający dowodem właściwego ustalenia daty zakończenia budowy. Ponadto, jak to wynika z zaświadczenia przedłożonego przez Urząd Miejski w T., działka nr [...] jest położona w obszarze ochrony konserwatorskiej. W tym stanie rzeczy inwestor winien dostarczyć opinię konserwatora zabytków dotyczącą zrealizowanej samowolnie inwestycji, ponieważ zgodnie z obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 5 ust. 1 ustawy prawo budowlane obiekt budowlany należy projektować, budować, użytkować i utrzymywać w sposób zapewniający ochronę dóbr kultury. Wojewoda w uzasadnieniu decyzji wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującym od dnia 11 lipca 2003 r. prawem budowlanym organem właściwym w sprawach udzielenia pozwolenia na użytkowanie samowolnie wybudowanego obiektu jest organ nadzoru budowlanego, czyli w tym przypadku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C., któremu sprawa powinna zostać przekazana. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewody wnieśli inwestorzy H. i A. K. z wnioskiem o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi odnosząc się do powodów rozstrzygnięcia organu II instancji wyjaśnili, że nieistotne jest słowo jakim została określona rozbudowa budynku mieszkalnego, gdyż z wniosku o pozwolenie na użytkowanie i załączonych dokumentów jasno wynika charakter budowli. Skarżący użyli nazewnictwa stosowanego w protokole sporządzonym przez inspektora PINB w C. po kontroli ich posesji, a także stosowanego w ekspertyzie technicznej potwierdzającej przydatność obiektu do użytkowania. Ponadto wskazali, że w zakresie daty zakończenia budowy dostarczyli również jako dowód umowę o dostarczenie energii elektrycznej z dnia [...] kwietnia 2005 r. oraz mapę geodezyjną z [...] maja 1994 r. z zaświadczeniem potwierdzającym jej zgodności ze stanem faktycznym na dzień [...] maja 1997 r. W tych okolicznościach dowód z oświadczenia inwestora obejmował jedynie roboty w zakresie wykończenia małej części wiatrołapu dobudowanej w roku 1997. Odnośnie opinii konserwatora zabytków skarżący poinformowali, że projekt zakończonej rozbudowy budynku mieszkalnego przewidujący wykonanie tarasu nad częścią dobudowaną był opiniowany przez Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i nie wniósł on żadnych uwag. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, że w ocenie organu odwoławczego zarzuty skarżących są nieuzasadnione, gdyż ustalenie daty zakończenia budowy jest istotne ze względu na konieczność zbadania przez organ w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na jego użytkowanie zgodności wybudowanego obiektu z obowiązującymi w tej dacie warunkami technicznymi, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Natomiast powołane przez skarżących uzgodnienie z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków zostało niegdyś przedłożone w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza T. z dnia [...] r. znak [...] zatwierdzającej projekt budowy i udzielającej pozwolenia na budowę - przebudowę poddasza użytkowanego w budynku mieszkalnym jednorodzinnym na działce nr [...] położonej w T. przy ul. [...] i dotyczyło uzgodnienia projektu przebudowy tego poddasza, a nie dobudowy werandy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do brzmienia art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) niniejsza sprawa podlega rozpoznaniu przez właściwy Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niewątpliwie przedmiot wszczętej przed Starostą C. sprawy pozostaje w zakresie normowania art. 59 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. z 2000 r. Dz. U. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), czyli pozwolenia na użytkowanie obiektu pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Prowadząc postępowanie administracyjne organy, na każdym etapie, są obowiązane do przestrzegania przepisów dotyczących ich właściwości, bowiem decyzja wydana z naruszeniem takich przepisów jest nieważna, jak to wynika z art. 156 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie decyzja Wojewody wydana została po zmianie stanu prawnego w zakresie kompetencji do orzekania w sprawach objętych art. 59 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 1 pkt 62 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718) załatwianie tych spraw powierzone zostało powiatowym inspektorom nadzoru budowlanego, od decyzji których odwołanie rozpatruje jako organ II instancji wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego. Zmiana ta weszła w życie z dniem 11 lipca 2003 r. Stosownie natomiast do art. 7 ust. 4 znowelizowanej ustawy, właściwość organów w sprawach wymienionych w ust. 1 i 2, a zatem również w niniejszej sprawie określa się na podstawie tej ustawy tj. ustawy prawo budowlane w jej nowym brzmieniu. Jakkolwiek Wojewoda wydając w dniu [...]r. zaskarżoną decyzję wskazał na zmianę przepisów dotyczących właściwości organów jednak z faktu tego nie wyprowadził należytych wniosków. W istocie bowiem utrata kompetencji Wojewody do orzekania w niniejszej sprawie uzasadniała jedynie przekazanie sprawy wraz z odwołaniem właściwemu organowi, stosownie do art. 65 kpa w brzmieniu obowiązującym w dacie orzekania. Skoro zatem zaskarżona decyzja wydana została w warunkach przewidzianych w art. 156 § 1 kpa to jako nieważna podlega wyeliminowaniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Dlatego. na podstawie wskazanego wyżej przepisu oraz art. 152 i 200 cyt. ustawy orzeczono jak w sentencji. /-/ M.Górecka /-/ J.Szaniecka /-/ A.Łaskarzewska MK