II SA/Po 275/10
PostanowienieWSA w Poznaniu2010-06-09
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, będącej osobą bezrobotną z powodu choroby, utrzymującej się wraz z mężem z jego renty, posiadającej dom i korzystającej z kredytów bankowych oraz pomocy rodziny, jest w stanie ponieść koszty sądowe bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Wnioskodawczyni została zwolniona z kosztów sądowych w całości, ponieważ jej sytuacja finansowa i majątkowa, uwzględniająca dochody z renty męża, zadłużenie z tytułu kredytów, pomoc rodziny oraz zwiększone wydatki związane ze stanem zdrowia, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.Stan faktyczny
Skarżąca J. L. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, argumentując, że jest bezrobotna z powodu choroby, a jej gospodarstwo domowe utrzymuje się wyłącznie z renty męża. Mimo posiadania domu i korzystania z kredytów bankowych oraz pomocy rodziny, jej dochody nie pokrywają wszystkich niezbędnych wydatków. Sąd, analizując przedłożone dokumenty, uznał jej sytuację za uzasadniającą przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Zwolniono J. L. od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 czerwca 2010r. wniosku J. L. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi J. L. i E. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia zwolnić J. L. od kosztów sądowych. /-/K. Witkowicz-Grochowska
Skarżąca J. L. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie jej od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w całości (rubryka 4 wniosku PPF k. 43 akt sądowych).
W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy wnioskodawczyni argumentowała, że jest osobą bezrobotną, pozbawioną jakiegokolwiek dochodu. Wskazała, że bezrobocie spowodowane jest ciężka, przewlekłą chorobą. Oświadczyła, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem, który otrzymuje rentę w wysokości [...] zł miesięcznie. Wskazała, że utrzymują się jedynie z renty męża. Posiadają dom o powierzchni [...] m². Oświadczyła, że nie posiadają żadnego innego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości, czy oszczędności.
Wnioskodawczyni wezwana w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) do uzupełniania oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i dochodach wskazała, że jest zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, nie posiada zdolności do pracy od wielu lat z uwagi na stan zdrowia. Przy czym podała, że nie pobiera żadnych zasiłków i zapomóg. Oświadczyła, że nie posiada żadnych bankowych rachunków oszczędnościowych, lokat oraz długów komorniczych. Wskazała, że wraz z mężem mają kredyt w wysokości 8.000 zł, kartę kredytową Lukas Banku, rachunek odnawialny i kartę kredytową w Banu PKO. Oświadczyła, że wszystkie rachunki płaci terminowo. Podała, że dom wraz z wieczystym użytkowaniem gruntu odziedziczyła po rodzicach i jest jego współwłaścicielką w połowie. Wnioskodawczyni powtórzyła, że utrzymują się z renty męża, są schorowani, stan zdrowia nie pozwala na podjęcie jakiejkolwiek pracy. Nadto wskazała, że pomaga im rodzina męża, a także córka.
Na potwierdzenie powyższych okoliczności wnioskodawczyni załączyła następujące dokumenty:
- kopię skierowania obojga skarżących do szpitala,
- kopię wypisu z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS o całkowitej i trwałej niezdolności męża wnioskodawczyni do pracy,
- dowody spłaty bieżącego zadłużenia na karcie kredytowej w Lukas Banku,
- informację o posiadaniu karty kredytowej w Lukas Banku z limitem do 1.000 zł,
- wyciągi z rachunku bankowego prowadzonego przez bank PKO BP, z których wynika, że na dzień 4 maja 2010r. saldo było ujemne i wynosiło -3.909 zł. oraz że korzystają z odnawialnego kredytu w rachunku bankowym do kwoty 4.000 zł., wpływy na konto pochodzą ze świadczenia rentowego męża wnioskodawczyni w wysokości [...] zł, zwrotu podatku w wysokości 560 zł oraz wpłaty od rodziny w wysokości 400 zł i 1.000 zł
- kopie rachunków za wywóz odpadów komunalnych, za wodę, ścieki, prąd, gaz,
- dowody spłaty raty kredytowej,
- decyzje o wysokości podatku od nieruchomości za rok 2009 i 2010.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego swojego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszej nawet należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, zatem ocenić należało sytuację finansową całej rodziny wnioskodawczyni, uwzględniając łącznie wszystkie dochody poszczególnych członków i konieczne wydatki rodziny. Z oświadczenia skarżącej zawartego we wniosku o prawo pomocy wynika, że sytuacja finansowa i majątkowa upoważnia do skorzystania z dobrodziejstwa prawa pomocy. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymuje się ze świadczenia rentowego jej męża. Dochód ten nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich niezbędnych wydatków, więc posiłkują się środkami pochodzącymi z odnawialnych kredytów w rachunku bankowym w dwóch bankach. Wykorzystują je prawie w całości. Korzystają także z doraźnej pomocy finansowej rodziny w różnej wysokości. Dzięki temu wsparciu są w stanie terminowo uiszczać konieczne wydatki bieżącego utrzymania. Nie mają zaległości płatniczych, ani zajęć komorniczych.
Stan zdrowia uniemożliwia im także podjęcie jakiejkolwiek pracy celem wsparcia domowego budżetu. Wiąże się również ze zwiększonymi wydatkami bieżącego utrzymania.
Wnioskodawczyni posiada wprawdzie majątek nieruchomy, ale nie jest jego jedyną właścicielką i skutkiem tego ograniczone są możliwości swobodnego zadysponowania nim w celu pozyskania dodatkowych środków. Wykorzystywany jest on także na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych wnioskodawczyni i jej męża.
W tym stanie rzeczy przyjąć należało, że nie ma ona możliwości wygospodarowania środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie nawet w części. Przyznano więc wnioskodawczyni prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, albowiem nie jest w stanie ich uiścić bez uszczerbku w koniecznych swoich wydatkach bieżącego utrzymania (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a).
Nadmienić jednak należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 249 ppsa przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności na podstawie których je przyznano nie istniały lub przestały istnieć.
Wobec powyższego na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło