II SA/Po 2767/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-07-13

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy dotyczące zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, w szczególności art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego, nie przeprowadzając wystarczających ustaleń faktycznych w zakresie rodzaju dokonanej zmiany i jej wpływu na warunki bezpieczeństwa, higieniczno-sanitarne lub środowiskowe?
Ratio decidendi
Organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., poprzez zaniechanie przeprowadzenia wyczerpującego postępowania wyjaśniającego w zakresie ustalenia, czy faktycznie doszło do zmiany sposobu użytkowania piwnicy w rozumieniu art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego. Brak analizy, czy instalacja pieca CO lub wykonywanie napraw reflektorów samochodowych wpłynęło na warunki bezpieczeństwa, higieniczno-sanitarne lub środowiskowe, uniemożliwił sądową kontrolę decyzji. W związku z tym zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji musiały zostać uchylone.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej Z. i M.M. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania piwnicy lokatorskiej, która miała zostać przekształcona na warsztat naprawy lamp samochodowych i kotłownię. Organy stwierdziły zainstalowanie pieca CO oraz wykonywanie napraw reflektorów samochodowych bez wymaganego pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania. Skarżący kwestionował prowadzenie działalności gospodarczej i twierdził, że instalacja pieca CO odbyła się za zgodą poprzedniego właściciela i została zaakceptowana przez Wspólnotę Mieszkaniową. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Sekr. sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2005r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania; I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Powiatowego Inspektora nadzoru Budowlanego z dnia [...] . Nr [...], II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego. /-/ E.Podrazik /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska Dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. decyzją nr [...]nakazał Z. i M.M. wykonanie następujących czynności w celu doprowadzenia do zmiany przeznaczenia piwnicy lokatorskiej na zakład naprawy lamp samochodowych i kotłowni do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu jego użytkowania: - uzyskanie od Wójta Gminy D. warunków zabudowy i zagospodarowania zgodnie z dokonaną zmianą - opracowanie projektu budowlanego z dokonanej zmiany z kompletem wymaganych uzgodnień przez osoby posiadające stosowne uprawnienia budowlane - uzyskanie pozwolenia na użytkowanie od Starosty W. . W uzasadnieniu nadmieniono, że w trakcie kontroli stwierdzono zainstalowanie w piwnicy sprzętu elektroinstalacyjnego oraz innego, który może być wykorzystywany do prac remontowych i naprawczych. Właściciel piwnicy zaprzeczył, by w piwnicy dokonywał naprawy lamp. Podczas kolejnej kontroli zastano małż. M. przy naprawie reflektorów samochodowych. Ponadto w piwnicy stwierdzono istnienie pieca c.o. na opał stały bez wymaganego pozwolenia właściwego organu. Decyzji na zmianę sposobu użytkowania małżonkowie nie posiadają. Wskutek odwołania W. S. , Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w części nakazującej uzyskanie od Wójta warunków zabudowy oraz od Starosty pozwolenia na użytkowanie. Uchylono także decyzję w części dotyczącej terminu wykonania decyzji, w to miejsce przywołano termin na [...]. Dnia [...]. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w decyzja nr [...] nakazał Z. i M.M. przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania piwnicy lokatorskiej będącej ich własnością. W uzasadnieniu wywiedziono, że małżonkowie M. piwnicę lokatorską w budynku mieszkalnym wielorodzinnym przekształcili na warsztat, zainstalowali piec c.o. nie posiadając pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania pomieszczeń piwnicznych na warsztat oraz pozwolenia na zainstalowanie pieca c.o. Zostali zobowiązani do doprowadzenia powyższych zmian do stanu zgodnego z prawem. Do chwili wydania niniejszej decyzji, mimo czterokrotnych upomnień, zobowiązani nie wykonali ciążącego na nich obowiązku. Wskutek odwołania złożonego przez W. S., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślono, że ustalenia faktyczne organu I instancji pozostają w zgodzie ze zgromadzonym w sprawie materiałem. W istocie inwestorzy dokonali zmiany sposobu użytkowania piwnicy nie przedstawiając pozwolenia na zainstalowanie pieca c.o., pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania piwnicy. Z uwagi na niewykonanie przez inwestorów nakazanych obowiązków postanowiono, zgodnie z art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego nakazano przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania piwnicy. Skargę od powyższej decyzji złożył Z.M. . Podkreślił, że w piwnicy żadnej działalności gospodarczej nie prowadził. Zamontowania pieca c.o. nie sposób uznać jako samowoli, gdyż jego zainstalowanie odbyło się za zgodą ówczesnego właściciela bloków [...], [...], [...]. Dyrektor PGR-u przydzielił nawet na powyższą inwestycję materiały oraz grupę remontową. W zależności od usytuowania mieszkania pracownicy montowali piece c.o. w piwnicy lub bezpośrednio w mieszkaniach Powstała Wspólnota Mieszkaniowa zaakceptowała powstała sytuację. Instalacja pieca c.o. dotyczy ponad 30 rodzin. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał do tej pory prezentowana argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. W przedmiotowej sprawie organy administracji wywiodły, że Z. i M.M. dokonali samowolnej zmiany sposobu użytkowania piwnicy. W piwnicy wykonują bowiem działalność gospodarczą poprzez wykonywanie napraw reflektorów samochodowych. Nadto zamontowali piec c.o., którym ogrzewają własne mieszkanie. Nie przedstawili decyzji na zmianę sposobu użytkowania piwnicy, ani pozwolenia na zainstalowanie pieca. Nie wykonali też nałożonego na nich obowiązku przedłożenia odpowiedniej dokumentacji, tj. projektu budowlanego uwzględniającego zmiany z kompletem wymaganych uzgodnień. Zgodnie z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. w brzmieniu obowiązującym przed 11 lipca 2003r. prawo budowlane, zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego organu. Przepisy art. 32 stosuje się odpowiednio. Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w szczególności: 1) przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie, bądź było budowlane w innym celu, w tym przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na cele niemieszkalne; 2) 2) podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń. Zgodnie z ust. 3 powyższego artykułu w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50, 51 stosuje się odpowiednio. W decyzji, o której mowa w art. 51 właściwy organ może nakazać właścicielowi, zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu lub jego części. W niniejszej sprawie organy nie rozważyły, z jaką zmianą sposobu użytkowania mamy tutaj do czynienia. Ani w decyzji organu I, ani II instancji nie wskazano odpowiedniego przepisu art. 71 ust. 2 pkt 1 bądź 2 cytowanego prawa. W uzasadnieniu decyzji brak odniesienia do wskazanych punktów ust. 2. Decyzje nie zawierają choćby analizy ich treści z odniesieniem do ustalonych faktów. Rozważania te są niezbędne, gdy zważy się na różnorodną treść art. 71 ust. 2 tegoż prawa budowlanego. Zaniechanie ustaleń w zakresie niezbędnym do przyjęcia istnienia warunków z art. 71 ust. 2 czyni niemożliwą sądową kontrolę decyzji organów obydwu instancji. Sąd nie ma bowiem możliwości sprawdzenia zaistnienia warunków z art. 71 ust. 2 pkt 1 i 2. Podkreślenia wymaga choćby, że z samego faktu wykonywania napraw reflektorów samochodowych, czy zainstalowania pieca c.o. nie można wywieść np. zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego, pracy, warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych, ochrony środowiska itd. Organ musi przeprowadzić w tym względzie odpowiednie postępowanie wyjaśniające. Poprzez opisane wyżej zaniechanie organy obu instancji dopuściły się naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1, 80 kpa. W ocenie Sądu naruszenie tych fundamentalnych zasad procedury stanowi naruszenie przepisów postępowania w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 ppkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). Stąd uchyleniu ulec musiały decyzje organów obydwu instancji i dlatego orzeczono jak w pkt I sentencji. Ponownie rozpoznając sprawę organy winny przeprowadzić postępowanie wyjaśniające celem zbadania, czy w istocie doszło do zmiany sposobu użytkowania. Organy winny uwzględnić rozważania tut. Sądu poczynione w tym względzie. Decyzje winny zawierać szczegółowe odniesienia stanu faktycznego w tym względzie. Jak w pkt II orzeczono na zasadzie art. 152 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jak w pkt III rozstrzygnięto w oparciu o art. 220 cyt. prawa. /-/ E.Podrazik /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska Brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/ A.Łaskarzewska MarK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło