II SA/Po 2781/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant Sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2004r. sprawy ze skargi R.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2002r. Nr [...] w przedmiocie odmowy nieodpłatnego przekazania własności nieruchomości o d d a l a s k a r g ę /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska /-/ G.Radzicka Dnia [...] lipca 2002r. Starosta decyzją nr [...] po rozpatrzeniu wniosku R. B. zam. we wsi K. w sprawie nieodpłatnego przekazania własności działki siedliskowej nr [...] położonej w tej samej wsi, odmówił nadania w/w działki, stanowiącej obecnie własność Gminy S., zapisanej w KW nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych w Pile. W uzasadnieniu wywiedziono, że R. B. wystąpiła z wnioskiem w ramach art. 18 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998r. Nr 7 poz. 25 ze zm.). Organ ustalił, że A.H. – matka wnioskodawczyni, która na podstawie decyzji Wydziału Leśnictwa Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w W. nr [...] z dnia [...] września 1964r. o przejęciu na własność państwa nieruchomości rolnej wraz z zabudowaniami we wsi K. Gm. S. bez odszkodowania nie uzyskała prawa do bezpłatnego korzystania z działki gruntu (ust. 1), jak również nie uzyskała prawa do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i powierzchni gospodarczych (ust. 2) art. 118 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998r. Nr 7 poz.25 ze zm.). W ocenie organu ustawodawca uzależnił przyznanie prawa własności działki określonej w ust. 1 lub 2 i 2a art.118 cytowanej ustawy osobie uprawnionej, bądź zstępnym osoby uprawnionej, której z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego państwu, w myśl dotychczasowych przepisów, przysługiwało prawo użytkowania działki gruntu (ust. 1), bądź prawo do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarczych (ust.2). Prawo to nie przysługiwało byłej właścicielce A.H., nie przysługuje więc jej zstępnej, tj. wnioskodawczyni. Stąd z braku podstaw prawnych orzeczono jak w sentencji. Wskutek złożonego odwołania przez R. B., Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2002r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Wywiedziono, że wbrew twierdzeniom odwołującej się organ I instancji w sposób wyczerpujący ustalił stan faktyczny i prawny sprawy. W oparciu o zgromadzony w sprawie materiał prawidłowo ustalono, że po przyjęciu na własność Skarbu Państwa gospodarstwa rolnego A.H. nie otrzymała prawa użytkowania jakiejkolwiek nieruchomości. Tym samym tak ona jak i jej zstępni nie nabyli prawa do przeniesienia na ich rzecz własności działki gruntu nr [...] w oparciu o art. 118 ust. 2 cytowanej ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Bez znaczenia wobec powyższego jest ocena faktycznego władania, bądź nie przedmiotową nieruchomością. Skargę od powyższego rozstrzygnięcia złożyła R. B. Zarzuciła organowi niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, naruszenie zasad współżycia społecznego. Zdaniem skarżącej organ II instancji dokonał błędnej wykładni art. 118 ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Ponadto niezrozumiałe jest stanowisko organu, co do braku istotnego znaczenia w zakresie faktycznego władania nieruchomością w sytuacji, gdy wcześniej prowadzone jest postępowanie dowodowe w tym zakresie. Nadto dla Samorządowego Kolegium Odwoławczego nie ma żadnego znaczenia, iż sporna działka była w istocie rekompensatą za ojcowizną pozostawioną na wschodzie oraz że zdana została w zamian za rentę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Podniosło w uzasadnieniu do tej pory prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. W istocie organy administracji nie dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa, do stosowania których obowiązane są na mocy art. 6 kpa. I tak, ich działania nie pozostawały w sprzeczności z zasadą prawdy obiektywnej zamieszczonej w art. 7 kpa. Wbrew zarzutom skargi materiał dowodowy został w sposób wyczerpujący zebrany, rozpatrzony (art. 77 § 1 kpa). Ocena dowodów pozostawała w zgodności z art. 80 kpa. Zauważyć w tym miejscu należy, iż skarżąca zarzutów, co do niewyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy nie sprecyzowała, nie podała jakich czynności organy zaniechały, co umknęło spod końcowych ustaleń w zakresie niniejszego przedmiotu sprawy. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie organy dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 118 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1990r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz.U. z 1998r. Nr 7 poz. 25 ze zm.). W myśl powyższego przepisu osobie, której przysługuje prawo użytkowania działki gruntu z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu w myśl dotychczasowych przepisów na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność tej działki. Osobie, której przysługuje prawo do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego, pomieszczeń gospodarskich, z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwo w myśl niniejszych przepisów na jej wniosek przyznaje się nieodpłatnie własność działki obejmującej budynek, w którym znajduje się ten lokal i te pomieszczenia, o powierzchni niezbędnej do korzystania z tych budynków. Przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie, którego wad nie stwierdzono, nie wykazało by matce skarżącej, będącej właścicielką nieruchomości w chwili przekazania przysługiwało prawo użytkowania działki gruntu, czy prawo do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego Państwu. Ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji wynika jedynie, że gospodarstwo rolne A.H. przejęto na własność Skarbu Państwa bez odszkodowania (decyzja Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w W. z dnia [...] stycznia 1964r.). brak jakichkolwiek dowodów, z których wynikałoby przyznanie A.H. w związku z decyzją z dnia [...] września 1964r. prawa użytkowania działki gruntu, czy prawa do bezpłatnego korzystania z lokalu, pomieszczeń gospodarskich. Sama skarżąca o istnieniu takich dowodów nie wspomniała. Istotnie organ administracji słusznie wywiódł, że w niniejszej sprawie żadnego znaczenia nie ma fakt faktycznego władania sporną nieruchomością. Z analizowanego przepisu ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników wynika bowiem, że dla skorzystania z uprawnień konieczne jest posiadanie praw wymienionych w tym przepisie, które przyznane zostały z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego. Ewentualne posiadanie takich praw z innych tytułów nie ma w sprawie znaczenia, co oznacza brak konieczności ich badania, ustalania faktycznego ich nabycia. Uznając zatem zarzuty skargi za bezzasadne orzeczono jak w sentencji (art.. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153 poz. 1270). /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska /-/ G.Radzicka MarK