II SA/Po 28/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-05-12

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Barbara Drzazga, Elwira Brychcy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania zasiłku celowego z powodu odmowy współpracy z pracownikiem socjalnym i braku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że odmowa przyznania zasiłku celowego była zgodna z prawem, ponieważ skarżący odmówił współpracy z pracownikami socjalnymi, co zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej może stanowić podstawę do odmowy świadczenia. Ponadto organ prawidłowo przeprowadził postępowanie, podejmując próby ustalenia sytuacji materialnej skarżącego poprzez wywiad środowiskowy, którego odmowa uniemożliwiła ocenę potrzeb i przyznanie pomocy.
Stan faktyczny
K. K. złożył wniosek o zasiłek celowy na pokrycie różnych drobnych wydatków. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej odmówił przyznania zasiłku z powodu odmowy skarżącego na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego, który jest warunkiem wydania decyzji. Odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego zostało oddalone. Skarżący złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, która została oddalona.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2010 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] grudnia 2009 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego; oddala skargę. /-/E. Brychcy /-/A. Łaskarzewska /-/B. Drzazga Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w P. Filia J. działając z upoważnienia Prezydenta miasta P. powołując się na art. 14 , art.39 ust.1 i 2 ,art.106 ust.4 ,art.107ust.1,3 ,4 ustawy z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej / Dz. U. nr 64 poz.593 z 2004 r. / decyzją z dnia [...].09.2009 r. nr [...] r. nie przyznał K.K. pomocy finansowej w formie zasiłku celowego na pokrycie kosztów szczegółowo wymienionych artykułów w tym karty telefonicznej, drobne materiały elektryczne , gwoździe , rozpuszczalnik sznurek . Z uzasadnienia decyzji wynika ,że w dniach 17.08.2009 , 25.08.2009 i 7.09.2009 r. .K K. wskazanych artykułów. W dniu 4.09.2009 r. pracownicy socjalni udali się do miejsca zamieszkania celem przeprowadzenia wywiadu, jednak zainteresowanego nie zastano. Następnie uzgodniono termin przeprowadzenia wywiadu w dniu 11.09.2009 r. i tego dnia również nie zastano zainteresowanego w domu , a przy furtce była informacja iż wnioskodawca nie mógł dłużej czekać ponieważ pojechał do urzędu. W tym dniu zainteresowany zjawił się w urzędzie i uzgodniono termin na dzień 14.09.2009 r. Tego dnia zainteresowany będąc w domu nie wyraził zgody na przeprowadzenie wywiadu środowiskowego. Poinformowano pana K. ,że może to łączyć się z odmową przyznania pomocy. Wskazano na treść art. 106 ust.4 ustawy o pomocy społecznej zgodnie z którym decyzję administracyjną o przyznaniu lub odmowie przyznania świadczenia wydaje się po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego .Natomiast zgodnie z art. 107 ust.4 ustawy rodzinny wywiad środowiskowy przeprowadza się w celu ustalenia sytuacji osobistej , rodzinnej ,dochodowej majątkowej osób i rodzin, a w przypadku ubiegania się o świadczenie z pomocy społecznej po raz kolejny sporządza się aktualizację wywiadu. Z uwagi na brak możliwości przeprowadzenia wywiadu nie było możliwości ustalenia sytuacji materialno –bytowej wnioskodawcy i brak jest podstaw do przyznania pomocy. Zainteresowany decyzje odebrał w dniu 9.10.2009 r. , a pismem z dnia 15.10.2009 r. tego dnia złożonym w urzędzie złożył odwołanie. Z treści wynika ,że jest niezadowolony i że aktualnie jest zajęty , a po przemyśleniu poda czy to odwołanie. Rozpoznając powyższe odwołanie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu decyzją z dnia [...].12.2009 r. nr [...]na podstawie art. 138 §1 kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 2 ust.1 , art.3 ,4 art. 7 i 8 ust.1 pkt.1 , art.11 ust.2 , art.39 ust.1 i 2 , art.41 , art. 106 ust.4 ustawy z dnia 12.03.2004 r. o pomocy społecznej utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję . W uzasadnieniu przytaczając uzasadnienie organu pierwszej instancji wskazano ,że nie wpuszczenie do mieszkania pracowników MOPR –u w P. jest zaprzeczeniem współdziałania klienta w rozwiązywaniu jego trudnej sytuacji życiowej. Zgodnie zaś z art. 11 ust.2 ustawy o pomocy społecznej brak współdziałania z pracownikiem socjalnym może stanowić podstawę do odmowy świadczenia. Podkreślono ,że pomoc społeczna w postaci zasiłku celowego nie ma charakteru obligatoryjnego, lecz przyznanie tego świadczenia zależy od uznania administracyjnego. Uznano także ,że żadna z wymienionych przez odwołującego potrzeb nie jest niezbędną potrzebą bytową , a tylko na zaspokojenie takich potrzeb może być przyznany zasiłek celowy. W ustawowym terminie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego własnoręcznie napisał i złożył K.K . Treść skargi ogranicza się do wymienienia pliku skserowanych dokumentów, kierowanych przez skarżącego do różnych osób prywatnych , publicznych i do różnych instytucji państwowych .W piśmie kierowanym do sądu z dnia 2.10.2010 r. skarżący przedłożył kolejny plik różnych skserowanych wycinków prasowych ,podobnie przed terminem rozprawy pismem z dnia 11.05.2010 r. skarżący złożył plik wycinków prasowych o różnej tematyce. W odpowiedzi na skargę SKO w Poznaniu wniosło o oddalenie skargi podtrzymując swoją dotychczasową argumentację . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych( Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1269, dalej: u.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola, o której mowa w art. 1 § 2 u. s. a., sprawowana jest pod względem zgodności z prawem - art. 1 § 2 u. s. a. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Na podstawie art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd zobowiązany jest do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych niepodnoszonych w skardze. Przeprowadzając ocenę zgodności z prawem podjętych w sprawie rozstrzygnięć należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają przepisów prawa materialnego, ani też przepisów prawa procesowego w taki sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na jej wynik. Podstawę materialno-prawną obu wydanych w sprawie decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. Nr 64, poz. 593- dalej ups). Ocena zasadności rozstrzygnięcia w sprawie będącej przedmiotem osądu wymaga w pierwszej kolejności odwołania się do zasad ogólnych zawartych w ups, w tym przede wszystkim do ustawowej definicji pomocy społecznej określonej w przepisie art. 2 ust. 1 ups. Zgodnie z tym przepisem pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Z cytowanej definicji jednoznacznie wynika, że pomoc społeczna ma na celu wspieranie osób i rodzin w ich wysiłkach do zaspokojenia niezbędnych potrzeb, do życiowego usamodzielnienia i integracji społecznej, udzielane zaś świadczenia mają być adekwatne do sytuacji korzystających z pomocy, od których z kolei wymaga się współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Stosownie do art. 11 ust. 2 ups brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej lub odmowa zawarcia kontraktu socjalnego może stanowić podstawę do odmowy przyznania świadczenia. Przedmiotem analizy w niniejszej sprawie jest odmowa przyznania pomocy pieniężnej w formie zasiłku celowego. Zgodnie z art. 39 ups, zasiłek celowy może zostać przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Jak wynika z powołanych przepisów, przyznanie świadczenia zależy od uznania organu rozstrzygającego sprawę. Organ działając w ramach uznania winien przeprowadzić wnikliwe postępowanie zmierzające do oceny stwierdzonego stanu faktycznego. Również przyznanie świadczenia w takiej, a nie innej wysokości, obliguje organ do podania uzasadnienia prawnego i faktycznego podjętego rozstrzygnięcia. Konieczność taka związana jest z jednej strony z obowiązującą w postępowaniu administracyjnym zasadą przekonywania ( art. 11 k.p.a.), z drugiej zaś z koniecznością umożliwienia Sądowi przeprowadzenia kontroli legalności. Należy wskazać ,że w niniejszym stanie faktycznym organ uprawniony do rozpoznania prośby o pomoc w formie zasiłku celowego przedsięwziął możliwe środki , aby ustalić jaka jest obecna kondycja materialno –finansowa skarżącego. Uwzględniono przesunięcie terminu dla przeprowadzenia wywiadu środowiskowego zgodnie z życzeniem zainteresowanego. Ponieważ skarżący odmówił współpracy z pracownikami MOPR zasadnym było uznanie ,że skarżący odmawia współpracy w rozwiązywaniu swoich problemów życiowych. Decyzje organów pierwszej i drugiej instancji są w pełni uzasadnione i Sąd nie może stwierdzić , aby doszło do uchybienia jakimkolwiek obowiązującym przepisom zarówno prawa procesowego jak i prawa materialnego. Dodatkowo Sąd pragnie zwrócić uwagę skarżącemu ,że nie ma żadnej uzasadnionej podstawy , ani potrzeby aby skarżący składając skargę do Sądu na jakąkolwiek decyzję przedkładał tak liczne wycinki prasowe. Mając ograniczony budżet na potrzeby życiowe zupełnie niecelowe jest ponoszenie wydatków kserowania i papieru Tak mozolnie kserowane papiery nie stanowią dla sądu żadnego dowodu. Ponadto Sąd wyjaśnia skarżącemu ,że przed sądem administracyjnym nie jest przeprowadzane postępowanie dowodowe, ponieważ Sąd dokonuje oceny legalności , a więc zgodności z prawem rozstrzygnięć wydawanych przez organy administracji państwowej. Reasumując skarga nie ma uzasadnionych podstaw wobec czego Sąd na zasadzie art. 151 p.p.s.a skargę oddalił . /-/E.Brychcy /-/A.Łaskarzewska /-/B.Drzazga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło