II SA/Po 28/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak po rozpoznaniu w dniu 07 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy Ś. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia tut. Sądu z dnia 18 lutego 2016 r. sygn. akt II SA/Po 28/16 wydanego w sprawie ze skargi Gminy Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji; postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak Postanowieniem z dnia 18 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę Gminy S. na opisaną powyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] 2015 r. Postanowienie, zawierające pouczenie o możliwości wniesienia skargi kasacyjnej, zostało prawidłowo doręczone Gminie w dniu 26 lutego 2016 r. (k. 30 akt sądowych). Nadaną w dniu 30 marca 2016 r. (k. 47 akt sądowych) przesyłką pocztową, Gmina S., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła skargę kasacyjną od opisanego powyżej postanowienia z dnia 18 lutego 2016 r. Postanowieniem z dnia 19 maja 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił skargę kasacyjną Gminy S. W uzasadnieniu postanowienia, opierając się na załączonym do akt sądowych zwrotnym potwierdzeniu odbioru przesyłki pocztowej zawierającej postanowienie z dnia 18 lutego 2016 r., Sąd przyjął, iż odpis postanowienia z dnia 18 lutego 2016 r. wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącej Gminie w dniu 26 lutego 2016 r., zatem ostatnim dniem trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej był dzień 29 marca 2016 r. Skarga kasacyjna została nadana w dniu 30 marca 2016 r., a więc już po upływie terminu do jej wniesienia. Odpis postanowienia Sąd doręczył ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi Gminy w dniu 30 maja 2016 r. Pismem z dnia 06 czerwca 2016 r. pełnomocnik Gminy S. złożył do Sądu wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 18 lutego 2016 r. i jednocześnie ponownie wniósł skargę kasacyjną. W uzasadnieniu wniosku pełnomocnik wyjaśnił, iż informację o tym, że korespondencja zawierająca odpis postanowienia z dnia 18 lutego 2016 r. wpłynęła do Urzędu Miejskiego w S. w dniu 26 lutego 2016 r., powziął dopiero z uzasadnienia postanowienia Sądu. Pełnomocnik zwrócił uwagę, że był to piątek, a w ewidencji korespondencji przychodzącej Gminy S. doręczone postanowienie zostało zaewidencjonowane pod datą 29 lutego 2016 r. (poniedziałek), co wynika z prezentaty nadanej przez sekretariat Urzędu Miejskiego w S. Kopię postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z tak zaznaczoną datą dzienną wpływu postanowienia Sądu otrzymał także pełnomocnik Gminy S., celem przygotowania skargi kasacyjnej. Zarówno zatem strona skarżąca, jak i jej pełnomocnik, działali w błędnym przekonaniu, iż termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływa w dniu 30 marca 2016 r. Dowodem działania przez stronę i jej pełnomocnika pod wpływem błędu jest także fakt, iż w petitum skargi kasacyjnej wniesionej w dniu 30 marca 2016 r. wskazano, iż korespondencja zawierająca postanowienie Sądu o odrzuceniu skargi została doręczona stronie z uzasadnieniem w dniu 29 lutego 2016 r. Pełnomocnik podniósł, iż Gmina S. i jej pełnomocnik uzyskali informację o błędzie dopiero z chwilą doręczenia odpisu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 19 maja 2016 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej, co potwierdza uwierzytelniona kopia doręczenia odpisu postanowienia Sądu z prezentatą nadaną z datą 29 lutego 2016 r. W zaistniałej sytuacji Gmina S. złożyła oświadczenie o nieprawidłowym zaewidencjonowaniu korespondencji przychodzącej do Urzędu Miejskiego S. - przedmiotowego postanowienia WSA w Poznaniu - pod datą 29 lutego 2016 r. Nieprawidłowość była wynikiem zaistniałego błędu. Oświadczenie to pełnomocnik załączył do wniosku. Zdaniem pełnomocnika zasadnym jest zatem złożenie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 18 lutego 2016 r., jako że strona uchybiła terminowi do złożenia skargi kasacyjnej bez swojej winy. Poświadczenia dokumentów oraz oświadczenie Gminy S. mają charakter dokumentów urzędowych w rozumieniu art. 76 k.p.a., zatem uchybienie terminowi na skutek błędu należy uznać za wykazane. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje; W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2016 r. poz. 718) przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym jest możliwe, jeżeli strona uchybiła terminowi do dokonania czynności bez własnej winy. Brak winy w rozumieniu powyższego przepisu zachodzi, gdy strona dochowała należytej staranności przy prowadzeniu swojej sprawy, a uchybienie terminu nastąpiło na skutek zdarzenia niezależnego, któremu strona nie mogła przeciwdziałać. Strona odpowiada przy tym za działania osób, którymi się posługuje przy wykonywaniu czynności jak za własne. W takiej sytuacji przywrócenie terminu jest możliwe, jeżeli osobie działającej za stronę nie można przypisać winy w uchybieniu terminowi. Zgodnie z art. 87 § 1 ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Natomiast w myśl art. 87 § 2 wymienionej ustawy strona domagająca się przywrócenia terminu powinna uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku - por. np. post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r., I OZ 996/09, Baza NSA. Co istotne, w orzecznictwie zauważa się, że wadliwe prowadzenie korespondencji, czy też wynikające z prowadzenia licznych postępowań trudności w katalogowaniu otrzymywanych przez stronę pism, nie mogą stanowić o zasadności wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 października 2011 r., I OZ 741/2011, Baza NSA). Wynika to z faktu, że kryterium braku winy, jako przesłanki przywracającej termin do dokonania czynności w postępowaniu sądowym, wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminowi można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Pojęcie winy strony w uchybieniu terminowi w postępowaniu sądowym obejmuje także swym zakresem winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonej czynności (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2002 r., I SA/Gd 1676/99, POP 2002, z. 6, poz. 148). Niezachowanie więc należytej staranności przez pracownika pociąga za sobą również konsekwencje dla strony postępowania sądowoadministracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wyjaśnienia wymagało, czy wadliwe zaewidencjonowanie korespondencji, zawierającej odpis postanowienia z dnia 18 lutego 2016 r., a która niewątpliwie wpłynęła do Urzędu Miejskiego w S. w dniu 26 lutego 2016 r.., wyczerpuje przesłankę braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Sądu wadliwe zaewidencjonowanie korespondencji w poniedziałek 29 lutego 2016 r. nie stanowi wystarczającej podstawy do przywrócenia terminu. Obowiązkiem Skarżącej – będącej organem administracji publicznej – jest bowiem takie zorganizowanie pracy urzędu, w którym ewidencjonowanie korespondencji wpływającej będzie odpowiadało dacie rzeczywistego jej wpływu. Nie można bowiem zapominać, że sfera następstw prawnych związanych z ewentualnym niedochowaniem powyższych warunków, może nieść daleko idące konsekwencje dla poszczególnych podmiotów podległych danemu organowi, co dodatkowo podwyższa kryterium rzetelności oceny pracy organów. Stąd w niniejszej sprawie, mając na względzie wszystkie jej okoliczności oraz przy uwzględnieniu obiektywnego miernika staranności, jakiej można było wymagać od Skarżącej, przyjąć należało, że nie jest możliwe przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Mając powyższe na względzie Sąd, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. /-/ D. Rzyminiak – Owczarczak