II SA/Po 2805/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-03-10

Skład orzekający: Andrzej Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent Miasta, będący jednocześnie organem właściwym do rozpoznania sprawy dotyczącej wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej własność miasta, podlega wyłączeniu od rozpoznania tej sprawy na podstawie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Prezydent Miasta, który jest organem właściwym do rozpoznania sprawy dotyczącej wywłaszczonej nieruchomości stanowiącej własność miasta, podlega wyłączeniu od rozpoznania tej sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa. Naruszenie przepisów o wyłączeniu organu, który wydał decyzję, stanowi podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 3 kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Wojewody utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego o zwrocie części wywłaszczonej nieruchomości oraz odmowie zwrotu jej pozostałej części. Skarżący domagali się zwrotu całości nieruchomości, kwestionując sposób jej zagospodarowania i wartość. W toku postępowania podniesiono zarzut wyłączenia organu pierwszej instancji (Prezydenta Miasta) z uwagi na jego powiązania z własnością nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A". Zasądzono od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 30 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Określono, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

| | Sygn. akt II SA/Po 2805/03 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 marca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 marca 2005 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi B. M., R. M. , P. M. , A. M., E. R., S. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] listopada 2003r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzje i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A" z dnia [...] sierpnia 2003r., nr [...] II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżących kwotę 30 zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana /-/ A. Zieliński | | Sygn. akt. II SA/Po 2805/03 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] sierpnia 2003r., nr [...] , na podstawie art. 104 kpa. oraz art. 136 ust. 3, art. 137 ust. 2, art. 139, art. 140 ust. 1 i 2, art. 141 ust. 4 i art. 142 w związku z art. 4 pkt 9b, art. 216, art. 217 ust. 2 i art. 227 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2000r., nr 46, poz. 543 ze zm.), Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A" , działając z upoważnienia Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej postanowił zwrócić S.D., B. M., E. R., A.M. , P. M. i R. M. w odpowiednich częściach nieruchomość o powierzchni 1938 m² z księgi wieczystej KW nr [...], położoną w rejonie ul. [...] i ul. [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako obręb [...], arkusz mapy 25, działki nr [...],[...],[...],[...], i [...]. Jednocześnie organ postanowił zobowiązać te osoby do zwrotu na rzecz Miasta P., w odpowiednich częściach, kwoty [...]zł, o którą wzrosła wartość zwracanej nieruchomości na skutek działań podjętych na tej nieruchomości po wywłaszczeniu. Dyrektor "A" odmówił też zwrotu wymienionym wyżej osobom nieruchomości z księgi wieczystej KW nr [...], położonej w P. przy ul. [...] i ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako obręb [...], arkusz mapy 25, działki nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] o łącznej powierzchni 5845 m². Organ orzekający wskazał, że działki [...],[...],[...],[...] i [...] odłączono w 2000r. z księgi wieczystej KW nr [...] i przeniesiono do księgi wieczystej KW nr [...], wpisując jako właściciela Miasto P.. Stwierdzono, iż działki te są użytkowane przez Klub Sportowy "B", który poczynił na nich liczne inwestycje, natomiast działki [...],[...],[...],[...],[...] są wykorzystywane przez pętlę tramwajową. Dyrektor "A" stwierdził, że cała nieruchomość zapisana w księdze wieczystej nr [...] została wywłaszczona pod budowę pętli tramwajowej, a skoro jej część, tj. działki nr [...],[...],[...],[...],[...] nie została wykorzystana na ten cel, to w odniesieniu do tych działek została spełniona przesłanka zbędności określona w art. 137 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wobec czego należało orzec o ich zwrocie. Jednocześnie odmówiono zwrotu tych działek, na których cel wywłaszczenia został zrealizowany. Po powołaniu rzeczoznawcy majątkowego organ ocenił wzrost wartości nieruchomości mającej podlegać zwrotowi na kwotę [...]zł. i zobowiązał Wnioskodawców do jej zwrotu. Jednocześnie odstąpiono od zobowiązania wnioskodawców do zwrócenia odszkodowania z uwagi na brak dowodów jego wypłaty. Odwołanie od powyższej decyzji w imieniu swoim i z upoważnienia pozostałych Wnioskodawców złożył B. M., wnosząc o jej zmianę i uzupełnienie. W części decyzji przyznającej zwrot niektórych nieruchomości Wnioskodawcom, Odwołujący się zażądał dodania następującej treści: "Upoważnia się wnioskodawców do prawnego uregulowania zobowiązań związanych z ograniczeniem użytkowania nieruchomości, rzeczowych i finansowych – powstałych w wyniku zrealizowania technicznych urządzeń infrastruktury" uzasadniając tę zmianę prawem Wnioskodawców do ustalenia użytkowników technicznych urządzeń infrastruktury. B. M. wniósł również o wygaszenie użytkowania przez MPK terenu objętego wnioskiem o zwrot nieruchomości i unieważnienie decyzji Urzędu Miasta P. nr [...] z dnia [...]maja 1999r., z uwagi na brak dopuszczenia Wnioskodawców do udziału w sprawie. Jednocześnie zażądano w odwołaniu zwrotu działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...] po likwidacji znajdującej się na tej działce pętli tramwajowej [...]. Likwidacja ta jest – zdaniem Odwołującego się – przewidziana w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Miasta P. . Zażądano też zobowiązania MPK do rozgraniczenia wywłaszczonej nieruchomości, z wydzieleniem zbędnego terenu w terminie obowiązującym od daty zatwierdzenia planu realizacyjnego albo po zakończeniu inwestycji, a także wyraźnego ustalenia w decyzji, że zajęcie przez Klub Sportowy "B", terenu działek podlegających zwrotowi było i jest naruszeniem prawa własności, a wybudowanie obiektów nastąpiło z pogwałceniem prawa budowlanego. B. M. wniósł ponadto o ustalenie, iż utracone przez Wnioskodawców korzyści z powodu opóźnienia zwrotu nieruchomości obciążają Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne w P. oraz KS "B" . Decyzją z dnia [...] listopada 2003r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Wojewoda utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podtrzymując w całości argumentację organu I instancji. W skardze złożonej w imieniu wszystkich Wnioskodawców przez B. M. wniesiono o zmianę decyzji Wojewody , wydanie postanowienia zobowiązującego do wznowienia postępowania administracyjnego oraz ustalenie uprawnień wnioskodawców, związanych z utratą korzyści z powodu opóźnienia zwrotu nieruchomości wskutek naruszenia prawa. W pozostałym zakresie podtrzymano zarzuty zawarte w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał w całości dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Organem I instancji orzekającym w niniejszej sprawie był Dyrektor Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A", działający z upoważnienia Prezydenta Miasta P. jako prezydenta miasta na prawach powiatu, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej. Tymczasem działki, będące przedmiotem postępowania są – zgodnie z wpisem w księdze wieczystej – własnością Miasta P.. Należy zatem stwierdzić, że w sprawie o wywłaszczenie takich nieruchomości, Prezydent Miasta podlegał wyłączeniu z rozpoznawania sprawy na podstawie art. 24 § 1 pkt 1 i 4 kpa., gdyż sprawując funkcję starosty (organu właściwego), występował jednocześnie jako organ wykonawczy miasta (właściciela nieruchomości), reprezentując je na zewnątrz oraz także jako pracownik urzędu miasta. Sytuacja taka wyklucza możliwość orzekania Prezydenta w tej sprawie, a także uniemożliwia ewentualne upoważnianie do załatwienia sprawy jego zastępców i pozostałych pracowników urzędu miasta (por. uchwała NSA z 19 maja 2003r., ONSA 2003/4/115). Tego rodzaju naruszenie przepisów postępowania, w sytuacji gdy organ podlegający wyłączeniu nie tylko uczestniczył w postępowaniu, ale także wydał kończącą je decyzję, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, zgodnie z jednoznaczną dyspozycją art. 145 1 pkt 3 kpa. Zgodnie zatem z art. 145 § 1 pkt 2 w związku z art. 119 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Dyrektora Zarządu Geodezji i Katastru Miejskiego "A". O kosztach oraz o wykonaniu zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 200 i art. 152 cyt. ustawy. /-/ A. Zieliński

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło