II SA/Po 281/09

WyrokWSA w Poznaniu2009-11-06

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Marszałek Województwa może udzielić zezwolenia na budowę domu jednorodzinnego w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego, pomimo ustawowego zakazu, a jeśli tak, to jakie przesłanki muszą być spełnione?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że interpretacja przepisów Prawa wodnego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze była nieprawidłowa. Sąd stwierdził, że Marszałek Województwa może zwolnić od zakazu budowy w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego nie tylko w przypadku inwestycji celu publicznego, ale również innych obiektów budowlanych, o ile nie zagrażają one szczelności i stabilności wałów. Organy obu instancji naruszyły przepisy proceduralne, nie przeprowadzając wystarczającego postępowania dowodowego i nie ustosunkowując się do zgromadzonych opinii biegłych.
Stan faktyczny
Skarżący J. B. ubiegał się o zezwolenie na budowę domu jednorodzinnego z garażem w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego. Marszałek Województwa Wielkopolskiego odmówił udzielenia zezwolenia, powołując się na ustawowy zakaz i ograniczając możliwość zwolnienia do obiektów bez trwałego powiązania z gruntem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając, że budowa domu mieszkalnego nie stanowi celu publicznego i że decyzja o warunkach zabudowy została wydana z naruszeniem prawa. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, w tym błędną wykładnię Prawa wodnego oraz brak należytego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Wielkopolskiego. Zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 listopada 2009r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...]lutego 2009r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zwolnienia z ustawowego zakazu budowy obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Marszałka Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] czerwca 2008r. Nr [...] Nr rej. [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E. Podrazik /-/ D. Drzazga /-/ A. Łaskarzewska Decyzją z dnia [...] czerwca 2008r. Nr [...] Marszałek Województwa Wielkopolskiego – na podstawie art. 85 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 85 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005r. Nr 239, poz. 2019 ze zm.) – po rozpatrzeniu wniosku J. B. z dnia 25 marca 2008r. nie udzielił zezwolenia wnioskodawcy na budowę domu jednorodzinnego z garażem wraz z urządzeniami budowlanymi na terenie oznaczonym symbolem A, obejmującym część działek nr ewid. [...],[...],[...] w Ś., przy ul. [...], w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego. Argumentując swoje rozstrzygnięcie Marszałek Województwa stwierdził, że zwolnienie z zakazu może dotyczyć charakteru upraw, budowania obiektów bez trwałego powiązania z gruntem np. wiat na siano. Inne zwolnienia stwarzające potencjalną możliwość powstania szkody, zwłaszcza dla interesu społecznego, nie są możliwe. Od powyższej decyzji J.B. wniósł odwołanie, żądając jej uchylenia w całości i w tym zakresie orzeczenie co do istoty sprawy poprzez uwzględnienie w całości wniosku o wyrażenie zgody na odstępstwa od zakazu określonego w art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. J. B. podniósł, iż do wniosku o wyrażenie zgody na odstępstwa od zakazu budowy obiektów w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego dołączył kopię decyzji z dnia [...] marca 2006r., którą ustalono warunki zabudowy dla budowy domu jednorodzinnego z garażem i urządzeniami budowlanymi na części działek nr [...],[...] i [...] w Ś. przy ul. [...]. W toku postępowania przedłożył również orzeczenie geotechniczne w sprawie warunków gruntowych i wodnych w rejonie projektowanego domu. Z opracowania tego wynika, że budowa domu jednorodzinnego w przedstawionych warunkach gruntowych nie zagraża w żadnym stopniu budowli hydrotechnicznej położonej w bezpośrednim sąsiedztwie tego obiektu. Na etapie budowy nie zachodzi niebezpieczeństwo utraty stateczności korpusu przeciwpowodziowego. We wnioskach ekspertyzy stwierdzono, że warunki gruntowe na działkach nr [...],[...] i [...] położonych w Ś. są bardzo korzystne dla bezpośredniego postawienia domku jednorodzinnego. Odwołujący wskazał, że organ podtrzymując zakaz określony w art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego ograniczył się do niczym niepopartego stwierdzenia, iż "zwolnienie z zakazu może dotyczyć charakteru upraw, budowania obiektów bez trwałego powiązania z gruntem np. wiat na siano. Inne zwolnienia, stwarzające potencjalną możliwość powstania szkody, zwłaszcza dla interesu społecznego, nie są możliwe." Zdaniem J. B. organ I instancji orzekając w ten sposób naruszył normy określone w art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Nie wyjaśnił bowiem czym miałoby się charakteryzować naruszenie interesu społecznego w analizowanej sytuacji, zaznaczając jednocześnie, iż owo zagrożenie interesu społecznego ma w sprawie charakter jedynie potencjalny. Organ nie stwierdził, dlaczego interes ten jest na tyle istotny i znaczący, aby ograniczyć przysługujące wnioskodawcy prawo własności w ten sposób, by nie mógł wybudować na należących do niego działkach planowanych obiektów. Ponadto nie wyjaśnił jakie dowody zgromadzone w postępowaniu zostały wzięte pod uwagę, a którym organ odmówił wiarygodności. W szczególności organ nie zakwestionował rzetelności przedłożonej opinii biegłego z zakresu budownictwa wodnego, geotechniki i fundamentowania, nie stwierdził, by w sprawie należało zasięgnąć opinii innego biegłego, bowiem wiedza organu nie obejmuje specjalistycznych wiadomości z wyżej wskazanego zakresu wiedzy. Organ w toku postępowania nie wysłuchał wnioskodawcy, nie dokonał oględzin nieruchomości i jej otoczenia, ani nie powiadomił wnioskodawcy o możliwości zapoznania się z dokumentacją zgromadzoną w sprawie. Odwołujący podniósł też, że przed wejściem w życie znowelizowanej normy art. 85 ustawy – Prawo wodne tj. przed 1 stycznia 2002r. (Dz. U. z 2001r. Nr 115, poz. 1229), powstało na terenie gminy Ś. (zarówno w prawobrzeżnej jak i lewobrzeżnej części), w bezpośrednim sąsiedztwie wału przeciwpowodziowego wiele obiektów budowlanych, które wręcz przylegają do wału. Po wyżej wskazanej dacie zmiany przepisów prawnych nadal powstawały w bezpośrednim sąsiedztwie wału przeciwpowodziowego w Ś. nowe budynki i budowle, które – jak należy przypuszczać –posiadają stosowne zezwolenia. W tej sytuacji nierówne traktowanie podmiotów rażąco narusza również normę art. 8 kpa, podważając zaufanie do organu I instancji. Skoro bowiem inne podmioty, w tym planujące budowę obiektów większych, podpiwniczonych i wielorodzinnych, bezpośrednio przylegających do wałów kilkaset metrów od centrum Ś. uzyskały stosowne zezwolenia, to odmowa wydania zgody na budowę niewielkiego domu jednorodzinnego (przy płytkim wykopie fundamentowym, bez podpiwniczenia) oraz garażu z urządzeniami budowlanymi, jest bezzasadna i narusza przepis art. 8 kpa. Zdaniem J. B. zaskarżona decyzja narusza również art. 107 § 1 i 3 kpa poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego rozstrzygnięcia. W decyzji nie powołano faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności. Decyzja nie zawiera również uzasadnienia prawnego. Winna zaś zawierać wskazanie podstawy prawnej z przytoczeniem przepisów prawa. Przytoczenie przepisów prawa to również wskazanie ich treści i relacji do stanu faktycznego sprawy. Ponadto w ocenie odwołującego ustawodawca w art. 85 ust. 3 Prawa wodnego nie wskazuje, iż zwolnienie z zakazów określonych w ust. 1 może dotyczyć jedynie charakteru upraw, budowania obiektów bez trwałego powiązania z gruntem np. wiat na siano. Przeciwnie – obejmuje możliwością zwolnienia każdy z zakazów określonych w art. 85 ust. 1, tj. również zakaz dotyczący budowy obiektów budowlanych, w tym trwale związanych z gruntem: budynków, budowli i obiektów małej architektury zgodnie z definicją zawartą w art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Powyższe znalazło potwierdzenie w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 16 października 2007r. sygn. K 28/06 (publ. OTK-A 2007/9/104), w którym stwierdzono, że w odniesieniu do zakazu zawartego w art. 85 ust. 1 pkt 4, zwolnienie może więc dotyczyć nie tylko budowania drewnianych obiektów bez trwałego powiązania z gruntem, np. wiat do składowania siana, czy też kopania studni poza zewnętrzną ścianą wału w odległości mniejszej niż 50 metrów od stopy wału, gdy w dalszej odległości liczonej od stopy wału pozyskanie wody jest niemożliwe lub nadmiernie utrudnione, ale wszelkich obiektów mieszczących się w definicji obiektów budowlanych. W tej sytuacji winien był uzasadnić, dlaczego w omawianym zakresie nie dopuszcza możliwości zastosowania zwolnienia tj. wskazać w jaki sposób może zostać zagrożona szczelność i stabilność wałów przeciwpowodziowych. Odwołujący zaznaczył, że dla przedmiotowego terenu nie został wprowadzony zakaz wznoszenia obiektów budowlanych. Oznacza to, że nie istnieją żadne zagrożenia dotyczące bezpieczeństwa ludzi i mienia, brak jest też zagrożenia dla szczelności i stabilności wałów przeciwpowodziowych w przypadku posadowienia obiektów budowlanych na podstawie zwolnienia z art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego. Gdyby bowiem takie zagrożenia istniały dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej w oparciu o przepis art. 83 ust. 2 wprowadziłby w drodze aktu prawa miejscowego odpowiednie zakazy. Odnośnie przedmiotowego terenu takich zakazów nie wprowadzono. Reasumując wskazał, że Marszałek Województwa utrzymując zakaz zabudowy dla przedmiotowego terenu naruszył art. 85 ust. 3 Prawa wodnego poprzez jego błędną wykładnię. Decyzją z dnia [...] lutego 2009r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, że wynikająca z art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego możliwość udzielenia przez Marszałka Województwa "dyspensy" oparta jest na konstrukcji uznania administracyjnego. Marszałek zatem musi wykazać, iż realizacja inwestycji z punktu widzenia wartości prawnie chronionych oraz z perspektywy interesu publicznego, powinna mieć pierwszeństwo przed ochroną ludzi i mienia przed powodzią. Kolegium stwierdziło, że z przepisów art. 6 pkt 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku (Dz. U. z 2004r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) o gospodarce nieruchomościami oraz art. 80 pkt 4 Prawa wodnego wyraźnie wynika, że utrzymanie wałów przeciwpowodziowych stanowi cel publiczny. Stąd Marszałek korzystając ze swojego uprawnienia musiałby wskazać na jakiś inny doniosły cel publiczny podlegający ochronie. Tymczasem przedmiotowa inwestycja naruszająca integralność wału przeciwpowodziowego ma polegać na budowie domu mieszkalnego jednorodzinnego. Zdaniem organu odwoławczego budowa budynku mieszkalnego nie stanowi celu publicznego. Ponadto wydanie przez Burmistrza Ś. decyzji o warunkach zabudowy nastąpiło z naruszeniem prawa – art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2003 Nr 80, poz. 717 ze zm.), bowiem nie można było ustalać warunków zabudowy w sytuacji, gdy nie uchylono ustawowego zakazu zabudowy wynikającego z art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego. W konkluzji decyzji Kolegium stwierdziło, że inwestor nie wykazał, aby budowa domu jednorodzinnego była inwestycją, dla której można uchylić ustawowy zakaz zabudowy i jednocześnie zrezygnować z celu publicznego polegającego na ochronie ludności przed powodzią. W tej sytuacji Marszałek Województwa miał powody, aby odmówić uchylenia ustawowego zakazu zabudowy. Obszar w odległości 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego musi bowiem pozostać w dyspozycji władzy publicznej, gdyż zadania związane z gospodarka wodną w odniesieniu do tak dużej rzeki jak [...] będą realizowane przez kolejne dziesięciolecia. Władza publiczna musi więc na wypadek działań koniecznych dla bezpieczeństwa ludności zachować pas terenu wolny od zabudowy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. B. powtórzył zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Nadto podniósł, iż Kolegium bezpodstawnie przyjęło, że tylko wobec takiej inwestycji, która byłaby inwestycją celu publicznego możnaby opisany w Prawie wodnym zakaz uchylić. Nadto zdaniem skarżącego Kolegium próbuje definiować zamierzenie budowy domu jednorodzinnego jako inwestycję powodującą naruszenie wałów, gdy tymczasem inwestycja ta nie powoduje wykorzystania, naruszenia lub też zagrożenia dla wałów. Organ odwoławczy ograniczył się do podania ogólnikowych stwierdzeń, nie wyjaśniając w rzeczywistości przesłanek, którymi się kierował. Stwierdził m.in., że uzasadnieniem uczynienia wyjątku od zakazu, o którym mowa w art. 85 ust. 1 Prawa wodnego mogłaby być budowa większa, znacznie bardziej ingerująca w środowisko wodne, ale stanowiąca cel publiczny. Skarżący nie podziela powyższego poglądu, bowiem o ile ewentualna powódź mogłaby uczynić stosunkowo niewielkie szkody w domu jednorodzinnym skarżącego usytuowanym w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału rzeki [...], o tyle taka sama powódź mogłaby uczynić znacznie większe szkody co do mienia i ludzi, jeśliby w tym samym miejscu stanęła inwestycja celu publicznego (np. przychodnia, szkoła itp.). Skarżący zauważył, że organ odwoławczy, podobnie jak organ I instancji, całkowicie pominął znaczenie dowodowe dostarczonej opinii geotechnicznej, przyjmując jednocześnie, że to do skarżącego należało wykazanie, że budowa domu to inwestycja, dla której możnaby uchylić ustawowy zakaz zabudowy. Organ nawet nie zakwestionował rzetelności przedłożonej opinii. Zdaniem skarżącego teza, iż do strony należy inicjatywa dowodowa w przedmiotowym postępowaniu jest sprzeczna z przepisem art. 7 kpa, który nakłada na organ obowiązek podjęcia niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Uzupełniająco Kolegium wskazało, że gdyby do uchylenia zakazu, o którym mowa w art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego wystarczało zapewnienie wybudowania przy wale przeciwpowodziowym obiektu niezagrażającego stabilności i szczelności wału, wówczas wymieniony zakaz byłby zbędny, gdyż od dawna poziom technologii budowlanych i jakość materiałów budowlanych i izolacyjnych pozwalają na takie sytuowanie obiektów budowlanych. W tym kontekście ekspertyza geotechniczna przedstawiona przez stronę skarżącą nie wnosi zdaniem organu nic nowego do sprawy, potwierdza bowiem jedynie istniejące możliwości techniczne. Organ wyjaśnił, że ustawodawca nie wprowadził zakazu budowy w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego ze względu na utrudnienia techniczne w budowie, ale po to, żeby obszar ten – jako obszar specjalny – wyłączyć spod zabudowy. W piśmie procesowym z 28 października 2009r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z dokumentów, a mianowicie z decyzji Marszałka Województwa Wielkopolskiego z dnia [...] kwietnia 2008r. nr [...], z decyzji z [...] kwietnia 2008r. Nr [...] oraz [...] grudnia 2005r. Nr [...] , którymi to udzielono zezwoleń na zwolnienie od zakazu budowy w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału przeciwpowodziowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowi art. 85 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 85 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 roku Prawo wodne (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 239, poz. 2019 ze. zm.). Zgodnie z powołanym przepisem dla zapewnienia szczelności i stabilności wałów przeciwpowodziowych zabrania się wykonywania obiektów budowlanych, kopania studni, sadzawek, dołów oraz rowów w odległości mniejszej niż 50 m od stopy wału po stronie odpowietrznej. Z kolei ust. 3 art. 85 Prawa wodnego stanowi, że marszałek województwa może, w drodze decyzji, zwolnić od niektórych zakazów określonych w ust. 1 ustawy. Dokonując językowej wykładni powyższych przepisów, stwierdzić należy, iż wobec braku w ustawie Prawo wodne (art. 9) definicji obiektu budowlanego, pojęcie to należy rozumieć szeroko. W art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze. zm.) zawarto definicję obiektu budowlanego, stwierdzając, że przez obiekt budowlany należy rozumieć – a) budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi, b) budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Stwierdzić zatem należy, iż z literalnego brzmienia przepisów art. 85 ust. 1 pkt 4 w zw. z art. 85 ust. 3 Prawa wodnego nie wynika wymóg, aby marszałek województwa mógł zwolnić od zakazu przewidzianego w ust. 1 pkt 4 tylko w przypadku obiektu budowlanego, który realizuje cele publiczne. Wobec powyższego uznać należy, iż dokonana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze interpretacja powyższych przepisów stanowiących materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, jest nieprawidłowa. Błędne są twierdzenia organu odwoławczego, że aby uchylić wobec jakiegoś podmiotu zakaz wynikający z art. 85 ust. 1 pkt 4 Prawa wodnego, marszałek województwa musi wykazać, że realizacja inwestycji z punktu widzenia wartości prawnie chronionych oraz z perspektywy interesu publicznego, powinna mieć pierwszeństwo przed ochroną ludzi i mienia przed powodzią. Niezasadnie zatem Kolegium uzależniło pozytywne rozpatrzenie wniosku inwestora od wykazania przez niego, że budowa domu wielorodzinnego jest inwestycją, dla której można uchylić ustawowy zakaz zabudowy i jednocześnie zrezygnować z celu publicznego polegającego na ochronie ludności przed powodzią. W ocenie Sądu organy obu instancji naruszyły w prowadzonym w niniejszej sprawie postępowaniu przepisy procesowe - art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. Przede wszystkim nie przeprowadziły postępowania dowodowego. Pomimo, iż faktycznie decyzja, o której mowa w art. 85 ust. 3 Prawa wodnego, oparta jest na uznaniu administracyjnym, to organ administracji w wyborze swojego rozstrzygnięcia jest ograniczony zasadami postępowania administracyjnego. Jedną z tych zasad jest wynikająca art. 7 k.p.a. – zasada prawdy obiektywnej. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą, aby w ten sposób ustalić rzeczywisty stan sprawy i w konsekwencji uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa materialnego. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z zasadą praworządności – art. 6 k.p.a., albowiem właściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. W celu uczynienia zadość zasadzie prawdy obiektywnej, organy administracji winny przed podjęciem decyzji przeprowadzić postępowanie dowodowe, a następnie wyczerpująco uzasadnić swoje rozstrzygnięcia. Zgodnie bowiem z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Z kolei art. 75 § 1 k.p.a. stanowi, że jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Pokreślić ponadto należy, iż decyzje wydane na zasadzie uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu administracyjnego, jak każde inne, ale zakres ich kontroli jest inaczej ukształtowany. Sąd administracyjny bada bowiem zgodność z prawem, a nie wnika w celowość wydania decyzji i rozstrzygnięcia sprawy w niej zawartego. Z tego też względu kontrola sądowa zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawnych dopuszczalne było wydanie decyzji uznaniowej, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania administracyjnego i czy uzasadnił rozstrzygnięcie sprawy dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami. W przedmiotowej sprawie organy obu instancji podjęły rozstrzygnięcia bez uprzedniego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Marszałek Województwa przed wydaniem decyzji nie zasięgnął opinii biegłego, nie ustosunkował się też do opinii Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia 15 lipca 2008r. oraz opinii geotechnicznej z kwietnia 2008r. sporządzonej przez prof. dr hab. inż. A. N. i mgr inż. M. K.– podjął natomiast rozstrzygnięcie w oparciu o własną wiedzę. W ocenie Sądu wobec problematyki przedmiotu, prawidłowe rozstrzygnięcie niniejszej sprawy wymagało wiedzy fachowej. Zgodnie z art. 84 § 1 k.p.a. gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Zdaniem Sądu, ze względu na charakter niniejszej sprawy, koniecznym było przeprowadzenie przez organ I instancji dowodu z opinii biegłego na okoliczność wpływu budowy obiektu na stan wału przeciwpowodziowego. Błędy organu I instancji powielił organ odwoławczy, który w uzasadnieniu swojej decyzji nie odniósł się do przedłożonych przez skarżącego opinii Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia 15 lipca 2008r. (znak [...] ), rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia 5 lutego 2007r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej "[...]" dla miasta Ś. (Dz. Urz. Woj. Wlkp Nr 32, poz. 812) oraz opinii geotechnicznej w sprawie warunków gruntowych i wodnych w rejonie projektowanego domku jednorodzinnego sporządzonej przez prof. dr hab. inż. A. N. i mgr inż. M. K . Podkreślić ponadto należy, że wobec niewłaściwie dokonanej przez Kolegium interpretacji art. 85 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 Prawa wodnego, niesłuszne jest stanowisko organu wyrażone w odpowiedzi na skargę, iż przedłożona przez skarżącego opinia geotechniczna nie ma znaczenia dla sprawy, skoro sam rodzaj inwestycji dyskwalifikuje możliwość uzyskania dyspensy od ustawowego zakazu zabudowy. Zaznaczyć przy tym należy, iż odpowiedź na skargę nie może zastąpić uzasadnienia decyzji i wynikającego z art. 107 § 3 k.p.a. obowiązku wskazania faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż decyzja Marszałka Województwa Wielkopolskiego została wydana z naruszeniem przepisów postępowania – art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. – co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z kolei decyzja organu odwoławczego została wydana zarówno z naruszeniem powołanych powyżej przepisów procesowych, jak i dodatkowo art. 136 k.p.a.. Ponadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu dokonało niewłaściwej interpretacji prawa materialnego – art. 85 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 Prawa wodnego – co miało wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organy obu instancji winny mieć na uwadze powyższe wytyczne Sądu. Podkreślenia wymaga fakt, iż organ I instancji rozpatrując sprawę ponownie, powinien dokonać oceny przedłożonych przez stronę dowodów. Jeżeli natomiast zakwestionuje ich zasadność, zobowiązany jest – w celu rozstrzygnięcia sporu - przeprowadzić postępowanie dowodowe zgodnie z regułami określonymi w art. 75, 84 i 77 kpa. Mając na względzie powyższe, Sąd – na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 3 p.p.s.a. i § 3 ust. 1 i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), zaś o wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a. /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga /-/ A. Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło