II SA/Po 284/18

WyrokWSA w Poznaniu2018-09-26

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Tomasz Świstak, Jan Szuma

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy porozumienie dotyczące "rozwiązania spraw opłat planistycznych" zawarte między właścicielem gruntu a gminą, w którym właściciel przekazał grunt pod drogi i dokonał wpłaty, może być uznane za zrzeczenie się prawa do odszkodowania za ten grunt, mimo braku jednoznacznego określenia wysokości odszkodowania w tym porozumieniu?
Ratio decidendi
Porozumienie dotyczące "rozwiązania spraw opłat planistycznych", w którym właściciel gruntu przekazał grunt pod drogi i dokonał wpłaty, może być uznane za zrzeczenie się prawa do odszkodowania, nawet jeśli wysokość odszkodowania nie została jednoznacznie określona w momencie jego zawarcia. Kluczowe jest jednak, aby organy administracji zbadały rzeczywiste zamiary stron i kontekst zawarcia porozumienia, w tym czy gmina zrezygnowała z innych opłat (np. adiacenckiej) w zamian za rezygnację właściciela z roszczenia odszkodowawczego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odszkodowania za grunt przejęty przez Gminę pod drogi. Właściciel gruntu, W. B., zwrócił się o ustalenie odszkodowania na podstawie art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że nigdy nie otrzymał należnego mu odszkodowania. Gmina [...] podniosła, że strony zawarły w 2002 r. porozumienie, które należy interpretować jako zrzeczenie się przez W. B. prawa do odszkodowania. Organy administracji uznały, że porozumienie nie było skutecznym zrzeczeniem się odszkodowania z powodu braku określenia jego wysokości. Gmina wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia decyzji utrzymującej w mocy decyzję o ustaleniu odszkodowania.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, zasądzając jednocześnie od Wojewody na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2018 r. sprawy ze skargi G. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz strony skarżącej kwotę [...]zł (siedem [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda, decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 , dalej: "K.p.a.") utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2017 r., znak [...], którą ustalono w trybie art. 98 ust. 3 ustawy Z 21 sierpnia 1997 r., o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2018 r. poz. 121, ze zm., dalej: jako "u.g.n.") odszkodowanie na rzecz W. B. w kwocie [...]złotych, za nieruchomość przejętą na rzecz G. K., położoną w miejscowości [...], oznaczoną ewidencyjnie jako obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...], zapisaną w księdze wieczystej nr [...] oraz zobowiązano Wójta Gminy [...] do wypłaty odszkodowania. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie wskazano, że powołaną powyżej decyzja z dni [...] listopada 2017 r. Starosta [...] orzekł o ustaleniu odszkodowania na rzecz W. B. z tytułu przejęcia na rzecz Gminy [...] własności nieruchomości. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Wójt Gminy [...], reprezentowany wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania pierwszej instancji. Wójt G. K. zarzucił zaskarżonej decyzji dokonanie błędnej subsumcji poprzez stwierdzenie, że nie doszło do uzgodnienia wysokości odszkodowania pomiędzy właścicielem gruntu a G. K., tymczasem zdaniem strony ustalenie to nastąpiło na mocy porozumienia z [...] kwietnia 2002 r. Biorąc pod uwagę powyższe, zdaniem odwołującego się, Starosta [...] powinien uznać sprawę za bezprzedmiotową. Następnie Wojewoda wskazał, że Wójt G. K. decyzją z [...] lipca 1999 r., zatwierdził projekt podziału nieruchomości, położonej w [...], oznaczonej ewidencyjnie jako obręb [...], ark. mapy [...], działka [...] na działki o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] (przeznaczona pod drogę). Na dzień wydania decyzji podziałowej dla nieruchomości, obejmującej działkę nr [...], obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego G. K., zatwierdzony Uchwałą Rady Gminy N. [...] z [...] maja 1999 r. N. wydzielona działka nr [...] przeznaczona została pod drogi dojazdowe. Pismem z dnia [...] maja 2016 r. W. B. zwrócił się w trybie art. 98 ust. 3 u.g.n. o ustalenie odszkodowania za działkę nr [...], argumentując, że w dniu [...] kwietnia 2002 r. Wójt G. K. zawarł z W. B. porozumienie, zgodnie z którym wnioskodawca przekazał działkę nr [...] na rzecz Gminy z przeznaczeniem pod drogi i nigdy nie otrzymał należnego mu odszkodowania. Starosta [...] decyzją z dnia [...] marca 2017 r. orzekł o ustaleniu na rzecz W. B. odszkodowania w kwocie [...]zł. Powyższą kwotę ustalił na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego – R. R., jednakże decyzja powyższa została uchylona na skutek odwołania Wójta G. K. przez Wojewodę, który stwierdził błędy w przedłożonym operacie szacunkowym. Starosta [...], ponownie rozpatrując sprawę, wystąpił do Wójta G. K. o wydanie zaświadczenia o przeznaczeniu terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku jego braku w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. W odpowiedzi Wójt G. K. poinformował, że nieruchomość, obejmująca działkę nr [...], objęta została miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i obecnie jest określona jako tereny dróg dojazdowych. Z kolei przed podziałem stanowiła grunty orne klasy VI oraz zabudowania gospodarstwa rolnego klasy VI. Starosta [...] w ramach prowadzonego postępowania uzupełnił również dokumenty, znajdujące się w aktach sprawy, o mapę ewidencyjną oraz wypis z rejestru gruntów, a także powołał rzeczoznawcę majątkowego J. T.-W. do sporządzenia nowego operatu szacunkowego, ustalającego wysokość należnego odszkodowania. W dniu [...] października 2017 r. rzeczoznawca majątkowy sporządziła operat szacunkowy, w którym wyceniła nieruchomość, obejmującą działkę nr [...] na kwotę [...]zł. W dalszej kolejności Wojewoda przytoczył treść przepisów u.g.n., w tym art. 98 ustawy regulujących procedurę możliwości żądania ustalenia odszkodowania z tytułu nabycie nieruchomości wydzielonej pod drogę publiczną, oraz wskazano, że w przedmiotowej sprawie, między stronami, nie doszło do porozumienia w zakresie wysokości należnego odszkodowania. Tym samym zasadnie zastosowano tryb obowiązujący przy wywłaszczeniu nieruchomości zgodnie z art. 98 ust. 3 u.g.n. Następnie Wojewoda scharakteryzował przedłożony operat szacunkowy, konkludując, że uzyskany na potrzeby prowadzonego postępowania operat prawidłowo odzwierciedla rzeczywistość, a zatem mógł stanowić podstawę do ustalenia wysokości odszkodowania w niniejszej sprawie. Odnosząc się natomiast do zarzutów, zawartych w odwołaniu Gminy [...] Wojewoda wskazał, że trudno uznać, iż strony ustaliły wartość odszkodowania w porozumieniu z [...] kwietnia 2002 r. Zdaniem organu II instancji, który odwołał się w powyższym zakresie do stanowiska sądów administracyjnych, warunkiem takiej ugody musiało być uprzednie ustalenie konkretnej wysokości odszkodowania. W ugodzie takiej należałoby więc ustalić za jaką wysokość (czyli kwotę) odszkodowania działka przechodzi na własność gminy. Tymczasem przedmiotowe porozumienie nie zawiera ustalenia wysokości odszkodowania. Strony nie ustaliły ani konkretnej wysokości odszkodowania, ani też nawet sposobu wyliczenia tej wysokości. Ponadto należy zauważyć, że porozumienie to nie zawiera również oświadczenia właściciela o zrzeczeniu się roszczenia o odszkodowanie. Tym samym należy uznać, że W. B. w wyniku zawartego z Gminą [...] porozumienia nie utracił możliwości dochodzenia odszkodowania na podstawie art. 98 u.g.n. Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Gmina [...] reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika podnosząc zarzut naruszenia: art. 7 i 77 K.p.a. polegającym na zaniechaniu wykonania ustawowego obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy; art. 98 ust. 3 u.g.n. poprzez błędną jego interpretację, nie uwzględniającą w szczególności normatywnego kontekstu wynikającego z art. 56 i art. 65 § 1 Kodeksu cywilnego; art. 2 Konstytucji RP poprzez naruszenie wynikających z niego zasad: "pacta sunt servanda" oraz urzeczywistniania sprawiedliwości społecznej. Wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzająca ją decyzji organu I instancji. Zdaniem skarżącej Wojewoda rozstrzygając przedmiotową sprawę pominął całkowicie okoliczność, że zawarcie "porozumienia" z dnia [...] kwietnia 2002 r. poprzedzone zostało długotrwałymi negocjacjami, w trakcie których doszło do istotnych uzgodnień między gminą [...] reprezentowaną przez jej organ wykonawczy, a W. B.. Wojewoda zaniechał ponadto przywołania treści wspomnianego "porozumienia", nie mówiąc już o analizie prawnej jego treści, arbitralnie uznając, że w przedmiotowej sprawie, miedzy stronami, nie doszło do porozumienia w zakresie wysokości należnego odszkodowania. Zdaniem skarżącej w sytuacji przyjęcia, że wysokość odszkodowania powinna zostać określona w ugodzie, a więc że przepis art. 98 ust. 3 zdanie 1 u.g.n. stanowi o cywilnoprawnej instytucji ugody, Wojewoda powinien był jednocześnie podjąć choćby próbę ustalenia, jaka była zgodna wola stron, a więc gminy [...] oraz W. B. w trakcie zawierania ugody nazwanej "porozumieniem". W szczególności Wojewoda powinien był ustalić, w zamian za co gmina [...] zrezygnowała ze skorzystania z przysługującego jej prawa do naliczenia opłaty adiacenckiej podziałowej. Jak podkreślono, w treści porozumienia W. B. złożył oświadczenie o przekazaniu ".nieodpłatnie na rzecz Gminy z przeznaczeniem pod drogi 30,241 m gruntu działki na rzecz gminy (§ 2 tiret drugie "porozumienia" z dnia [...] kwietnia 2002 r. Biorąc pod uwagę, że przeniesienie własności nieruchomości nastąpiło z mocy ustawy, w ocenie Gminy sens oświadczenia złożonego przez W. B. i utrwalonego w § 2 tiret trzecie "porozumienia" tłumaczyć należy z uwzględnieniem uwarunkowań wynikających z obowiązującego prawa, a w szczególności z art. 98 ust. 1 zdanie 1 u.g.n. W przeciwnym razie "porozumienie" z dnia [...] kwietnia 2002 r., zawarte pomiędzy G. K., a W. B., gdyby jego treść "brać" dosłownie, byłoby nieważne, jednakże na przeszkodzie takiemu rozumieniu treści w § 2 tiret trzecie "porozumienia" stoi norma z art. 56 Kodeksu cywilnego. Zdaniem skarżącej G. K. owym zgodnym, zamiarem stron zawierających w dniu [...] kwietnia 2002 r. "porozumienie" było ustalenie wzajemnych rozliczeń związanych z uchwaleniem w dniu 30 września 1999 r. planu miejscowego w drodze uchwały nr [...] oraz wydaniem na rzecz W. B. decyzji zatwierdzających podziały geodezyjne nieruchomości stanowiących jego własność w taki sposób, że G. K. zrezygnowała z naliczenia W. B. w drodze decyzji administracyjnych opłaty planistycznej oraz opłaty adiacenckiej w zamian za uiszczenie przez W. B. na rzecz G. K. kwot określonych w § 2 tiret pierwsze oraz w § 3 ust. 1 "porozumienia" z dnia [...] kwietnia 2002 r. oraz za rezygnację z przysługującego mu na mocy art. 98 ust. 3 u.g.n. roszczenia odszkodowawczego za grunt stanowiący działkę o numerze ewidencyjnym [...]. W rozumieniu Wójta G. K. "porozumienie" z dnia [...] kwietnia 2002r., które może być traktowane jako cywilnoprawna ugoda, G. K. zawarła tylko i wyłącznie pod warunkiem wzajemności, polegającej zobowiązaniu się W. B. do: 1) uiszczenia powyższych kwot oraz 2) rezygnacji z dochodzenia roszczenia z art. 98 ust. 3 u.g.n. W ocenie skarżącej G. K. brak jest jakichkolwiek przesłanek, ani tym bardziej dowodów złożonych do akt sprawy, na to, że G. K. jednostronnie zrezygnowała z naliczenia wspomnianych opłat, ani że zrezygnowała z naliczenia tych opłat w zamian wyłącznie za zobowiązanie się W. B. do uiszczenia jedynie kwot podanych w § 2 tiret pierwsze oraz w § 3 ust. 1 "porozumienia". Przeciwnie, w ocenie skarżącej G. K. osiągnęła ona w dniu [...] kwietnia 2002 r. consensus co do tego, że W. B. nie będzie dochodził roszczenia z art. 98 ust. 3 u.g.n. Skarżąca wskazał również, że w niniejszej sprawie nie bez znaczenia dla oceny działań organów administracji publicznej obu instancji jest to, że W. B. o odszkodowanie zwrócił się dopiero w momencie, gdy G. K. nie może już sama złamać postanowień "porozumienia" z dnia [...] kwietnia 2002 r. i naliczyć mu opłaty planistycznej, ani opłaty adiacenckiej podziałowej ze względu na upływ ustawowych terminów naliczania tych opłat. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. W rozpatrywanej sprawie przedmiotem sporu jest kwestia prawidłowości decyzji Wojewody, który utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] listopada 2017 r., którą ustalono odszkodowanie na rzecz W. B. za nieruchomość przejętą na rzecz Gminy [...], położoną w miejscowości Dąbrówka K., oznaczoną ewidencyjnie jako obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...]. W pierwszej kolejności należy wskazać, że niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone było w trybie art. 98 ust. 3 u.g.n., zgodnie z którym działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela (użytkownika wieczystego) i które przeszły z mocy prawa na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne - przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości. Odesłanie przy tym do zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości oznacza między innymi, że odszkodowanie ustalane jest w postępowaniu prowadzonym przez właściwego terytorialnie starostę (art. 129 ust. 1 u.g.n.). Okolicznością bezsporną pozostaje, że wydzielona w następstwie ostatecznego zatwierdzenia projektu podziału nieruchomość położona w [...], oznaczonej ewidencyjnie jako obręb Dąbrówka K., ark. mapy [...], działka nr [...] (przeznaczona pod drogę) przeszła na własność Gminy [...]. Strony nie kwestionują również faktu, że dotychczasowy właściciel – W. B. nie uzyskał z tego tytułu odszkodowania. Istotą sporu pozostaje natomiast, czy dotychczasowy właściciel mógł skutecznie wnieść o ustalenie odszkodowania z tego tytułu, czy też doszło do zrzeczenia się przez niego prawa do odszkodowania. Jak wskazuje analiza akt sprawy w dniu [...] kwietnia 2002 r. strony – Gmina [...] oraz W. B. – podpisali porozumienie dotyczące "rozwiązania spraw opłat planistycznych". W ocenie organów administracji rozstrzygających niniejszą sprawę powyższe "porozumienie" nie mogło zostać uznane za ugodę dotyczącą zrzeczenia się przez dotychczasowego właściciela prawa dochodzenia odszkodowania za nieruchomość przeznaczoną pod drogę publiczną z uwagę na fakt, że strony (nie ustaliły wysokości odszkodowania. Skarżąca argumentuje natomiast, że przedmiotowe "porozumienie" musi być interpretowane jako zrzeczenie się odszkodowania przez dotychczasowego właściciela. Odnoszą się w pierwszej kolejności do argumentacji organów, wyjaśnić należy, że w świetle jednolitej linii orzecznictwa sądów administracyjnych ustawowy obowiązek wypłaty odszkodowania powstaje dopiero kiedy decyzja o zatwierdzeniu podziału dokonanego na wniosek właściciela nieruchomości stanie się ostateczna, zaś w tej decyzji rozstrzygnięto o wydzieleniu działki gruntu pod drogę publiczna. Z wykładni art. 98 ust. 3 u.g.n. wynika, że ewentualne zrzeczenie się odszkodowania może nastąpić dopiero po uzyskaniu cechy ostateczności przez decyzję administracyjną zatwierdzającą projekt podziału na wniosek właściciela nieruchomości (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 382/09, dostępne Centralnej Bazie Orzeczeń pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W przedmiotowej sprawie "porozumienie" została zawarte w momencie, gdy decyzja podziałowa była już ostateczna, co powoduje, że niewątpliwie dopuszczalne było zrzeczenie się odszkodowania przez dotychczasowego właściciela. Sąd zwraca uwagę, że możliwość umownego zwolnienia dłużnika z długu uregulowana została w art. 508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1025), który stanowi, że zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. O ile kwestia zwolnienia z długu już istniejącego nie budzi w świetle tego unormowania wątpliwości, to mogą one powstać w sytuacji, gdy przedmiotem umów miałby być – jak w niniejszej sprawie – dług, który w chwili zwolnienia istniał, jednak nie był jeszcze konkretnie określony (nie została bowiem sprecyzowana wartość odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę). Posiłkując się orzecznictwem sądów powszechnych, wskazać należy na dopuszczalność dokonania czynności prawnej mającej za przedmiot dług przyszły. I tak, w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 03 października 2008 r., sygn. akt I CSK 125/08, Lex 510988, wyrażono jednoznaczny pogląd, że za dopuszczalnością tą przemawia przesądzona już (m.in. uchwałą z 19 września 1997 r., III CZP 45/97, OSNC 1998, Nr 2, poz. 22) możliwość dokonania przelewu wierzytelności przyszłej. Jak wskazał wówczas Sąd Najwyższy, jeżeli zważyć, że wierzytelność i dług opisują to samo zjawisko prawne, a zasadnicza różnica między nimi sprowadza się do tego, że czynią to z innych pozycji podmiotowych, to trudno przyjmować dopuszczalność rozporządzenia wierzytelnością przyszłą i jednocześnie odmawiać możliwości rozporządzenia takim samym długiem. Nie bez znaczenia jest także to, że w ramach umowy zwolnienia z długu, mimo że akcent jest położony na to ostatnie pojęcie, w istocie rzeczy dochodzi do rozporządzenia wierzytelnością. Następnie Sąd Najwyższy wskazał, że podobnie jak w wypadku wierzytelności przyszłej, również zwolnienie z długu przyszłego wymaga dostatecznego sprecyzowania obowiązku świadczenia, od którego dłużnik ma być zwolniony. Przewidywania dotyczące możliwości powstania długu powinny być oparte na określonej, dostatecznie ukształtowanej sytuacji prawnej. Również w wyroku z dnia 05 listopada 1999 r., sygn. akt III CKN 423/98, OSNC 2000, Nr 5, poz. 92) Sąd Najwyższy opowiedział się za możliwością zbycia także wierzytelności nieoznaczonej dokładnie w umowie przelewu, o ile można ją określić na podstawie treści stosunku zobowiązaniowego, z którego wynika. Z przytoczonych orzeczeń dopuszczających co do zasady możliwość zwolnienia z długu przyszłego, wynika jednak jednoznacznie, że konieczna jest możliwość określenia tej przyszłej wierzytelności, a więc dostatecznego sprecyzowania obowiązku świadczenia. Innymi słowy, jeśli istnieje możliwość określenia długu na podstawie stanowiącego jego źródło stosunku zobowiązaniowego, do którego umowa o zwolnienie z długu się odwołuje, dług ten nie musi być określony kwotowo, jeśli z tego stosunku zobowiązaniowego jednoznacznie wynika jego przedmiot (taki, jak chociażby powierzchnia wywłaszczanych pod drogi działek, rzutująca na wysokość owego długu). Przenosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy Sąd nie podziela stanowisko Wojewody, że wobec braku zawarcia w "porozumieniu" z dnia [...] kwietnia 2002 r. wysokości odszkodowania, nie można było przyjąć, aby doszło do zrzeczenia się przez dotychczasowego właściciela prawa dochodzenia odszkodowania za nieruchomość przeznaczoną pod drogę publiczną. Oznacza to, że ustalenie wysokości odszkodowania było zatem przedwczesne, gdyż odbyło się bez dostatecznego rozważenia okoliczności faktycznych sprawy. Sąd podkreśla, że w realiach przedmiotowej sprawy, jak zasadnie wywodzi skarżąca, obowiązkiem organów administracji publicznej było dokonanie oceny "porozumienia" z dnia [...] kwietnia 2002 r., a więc dokonanie samodzielnej oceny, czy na jej mocy doszło do zrzeczenia się odszkodowania za grunt przejęty pod drogę, czy też na mocy powyższego porozumienia W. B. zobowiązał się do nie występowania z wnioskiem o ustalenie odszkodowania. Zdaniem Sądu, choć "porozumienie" powyższe zostało zawarte aby "rozwiązać sprawę opłat planistycznych" (§ 1 pkt 1 "porozumienia"), to jednak nie można nie zauważyć – jak zasadnie wywiedziono w skardze – że zgodnie z "porozumieniem": "W. Burzyński oświadcza, że w celu zaspokojenia roszczeń Gminy o zapłatę opłaty planistycznej i adiacenckiej przekazał do tej porty na rzecz Gminy następujące świadczenia: - wpłacił kwotę [...]zł. w dniu [...].06.99r. gotówką na rachunek Gminy [...] z adnotacją wpłata na wodociąg. – przekazał 30.241 m2 gruntu nie odpłatnie na rzecz Gminy z przeznaczeniem na drogi." (§ 2 porozumienia). Sąd zwraca uwagę, że w treści "porozumienia" zawarto zatem wzajemne ustępstwa stron, co oznacza, że strony podjęły wzajemne zobowiązania w celu zabezpieczenie wspólnych potrzeb. Wyjaśnienia za to wymagało, czy powyższe "porozumienia" przewidywało również, że w zamian za zrzeczenie się przedmiotowego odszkodowania lub też zobowiązania się do niewystępowania z wnioskiem o jego ustalenie – Gmina zobowiązała się do odstąpienia od naliczania opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości gruntu w wyniku podziału nieruchomości oraz budowy urządzeń infrastruktury technicznej. Nie sposób odmówić przy tym racji skarżącej, która podnosi, że brak jest jakichkolwiek przesłanek, ani tym bardziej dowodów złożonych do akt sprawy, na to, że Gmina jednostronnie zrezygnowała z naliczenia wspomnianych opłat, ani że zrezygnowała z naliczenia tych opłat w zamian wyłącznie za zobowiązanie się W. B. do uiszczenia jedynie kwot podanych w § 2 tiret pierwsze oraz w § 3 ust. 1 "porozumienia". Konieczne było zatem rozwązenie, czy Gmina osiągnęła w dniu [...] kwietnia 2002 r. consensus co do tego, że W. B. nie będzie dochodził roszczenia z art. 98 ust. 3 u.g.n. W tym stanie rzeczy wydanie decyzji w przedmiocie ustalenia wysokości odszkodowania było przedwczesne, a obowiązkiem organów administracji było rozważanie, jakie były rzeczywiste elementy porozumienia z dnia [...] kwietnia 2002 r., chociażby poprzez przesłuchanie osób, które brały udział w jego podpisaniu, czy też ustaleniu okoliczności związanych z jego zawarciem. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 i 205 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a na zasądzone koszty złożyły się: kwota wpisu sądowego w wysokości [...] zł, wynagrodzenie radcy prawnego w wysokości [...] zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w zw. § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265) oraz należna opłata skarbowa od złożonego jednego egzemplarza pełnomocnictwa ([...] zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło