II SA/Po 285/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-09-16

Skład orzekający: Ewa Makosz-Frymus, Rafał Batorowicz, Maciej Dybowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rodzice mogą być obciążeni opłatą za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej w okresie, gdy dziecko faktycznie w niej nie przebywało, lecz przebywało w domu rodzinnym lub ukończyło wiek pozwalający na usamodzielnienie?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ odwoławczy nie wyjaśnił w sposób wystarczający, czy dziecko faktycznie przebywało w placówce opiekuńczo-wychowawczej w okresie objętym opłatą. W przypadku, gdy dziecko nie przebywało w placówce, organ powinien rozważyć możliwość zwolnienia rodziców z obowiązku uiszczenia opłat, uwzględniając ich trudną sytuację rodzinną, zdrowotną i materialną.
Stan faktyczny
Skarżący S. i M. S. kwestionowali decyzję o ustaleniu opłaty za pobyt ich syna w placówce opiekuńczo-wychowawczej. Twierdzili, że syn w okresie objętym opłatą przebywał w domu rodzinnym lub ukończył wiek pozwalający na usamodzielnienie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty, uznając, że przepisy nie przewidują zwolnienia z opłat za okres, gdy dziecko przebywało w domu podczas wakacji. Skarżący wnieśli skargę do sądu, podnosząc te same argumenty.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędzia WSA Maciej Dybowski Protokolant: referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004 r. sprawy ze skargi S.i M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo- wychowawczej; I. uchyla zaskarżoną decyzję, zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ M.Dybowski /-/ E.Makosz-Frymus /-/ R.Batorowicz TG Starosta S. decyzją z dnia [...] maja 2001 r. nr, na podstawie art. 43 ust. 1 i art. 33 "k" ust. 4 – 6 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. nr 64 poz. 414 ze zm.) oraz Uchwały nr [...] Rady Powiatu S. z dnia [...] grudnia 2000 r. w sprawie ustalenia zasad częściowego lub całkowitego zwolnienia rodziców z obligatoryjnych opłat za pobyt dzieci w placówce opiekuńczo-wychowawczej na terenie Powiatu S. - ustalił opłatę całkowitą za pobyt M. S. w placówce opiekuńczo-wychowawczej w L. do wysokości wydatków bieżących ponoszonych na dziecko w kwocie 1766 zł; – określił kwotę częściowej odpłatności S. i M. S. za pobyt dziecka M. S. w Domu Dziecka w L. na kwotę 200 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że na podstawie wywiadu środowiskowego ustalono, iż dochód rodziny nie przekracza 300% kwoty dochodu ustalonej na podstawie art. 4 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. W związku z tym spełnione zostały przesłanki określone w powołanej wyżej Uchwale Rady Powiatu S. W odwołaniu od powyższej decyzji S. i M. S.prosili o zwolnienie ich od kosztów pobytu M. S. w Domu Dziecka w L. z uwagi na trudną sytuację zdrowotną i finansową. Odwołujący się podali, że syn M. od [...] czerwca 2001 r. wrócił do domu gdzie będzie przebywał przez całe wakacje. W dniu [...] września 2001 r. M. S. ukończy [...] lat i od [...] września 2001 r. pozostanie w G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania S. i M. S., decyzją z dnia [...] stycznia 2002 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję uznając, że po przeprowadzeniu analizy akt sprawy oraz treści odwołania nie zasługuje ono na uwzględnienie. Organ odwoławczy wyjaśnił ponadto, że ani cytowana ustawa, ani Uchwała Rady Powiatu S. nie przewiduje, by można było dokonać zwolnienia z kosztów pobytu dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej za okres kiedy dziecko przebywało w czasie wakacji w domu. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. i M. S. zwrócili się o wyjaśnienie dlaczego mają ponosić koszty pobytu syna M. w Domu Dziecka skoro syn w czerwcu 2001 r. był uczniem OHP w P., gdzie pobyt dla wszystkich uczniów w Polsce jest bezpłatny, a w lipcu, sierpniu i wrześniu 2001 r. syn przebywał w domu rodzinnym w G. W dniu [...] września 2001 r. M. S. ukończył [...] lat. Skarżący wskazali też na swoją trudną sytuację finansową i rodzinną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 33 "k" ust. 4 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. nr 64 poz. 414) opłatę za pobyt dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej ponoszą rodzice dziecka. Starosta S. w decyzji z dnia [...] maja 2001 r. nr [...] ustalił całkowitą opłatę za pobyt M. S. w placówce opiekuńczo-wychowawczej w L. na kwotę 1776 zł miesięcznie. Uwzględniając jednak sytuację materialno-bytową S. i M. S., rodziców naturalnych M. S., Starosta S. określił kwotę częściowej odpłatności za pobyt M. w Domu Dziecka w L. w wysokości 200 zł miesięcznie. Skarżący z dotychczasowej odpłatności za pobyt syna w tej placówce wywiązywali się bez zastrzeżeń. Skarżący kwestionują obecnie konieczność ponoszenia opłaty za okres od czerwca do końca września 2001 r. kiedy to, jak twierdzą, M. S. w czerwcu tego roku był uczniem OHP w P. gdzie pobyt jest bezpłatny, a w pozostałe miesiące przebywał w domu rodzinnym i [...] września 2001 r. ukończył [...] lat. Jak wynika z treści pisma Dyrektora Domu Dziecka w L. z dnia [...] lutego 2002 r., złożonego do akt po wydaniu zaskarżonej decyzji, [...] czerwca 2001 r. M. S. ukończył Zasadniczą Szkołę Zawodową przy OHP w P. i za wiedzą Kuratora Sądowego przy Sądzie Rejonowym w G. Wydział III Sądu Rodzinnego oraz zgodą Dyrektora Domu Dziecka cały okres wakacji letnich przebywał w domu rodzinnym pod opieką rodziców. W dniu [...] października 2001 r. został usamodzielniony w związku z ukończeniem [...] września 2001 r. [...] lat. W związku z powyższym koniecznym jest wyjaśnienie czy w czerwcu 2001 r., przed ukończeniem nauki przy OHP w P. M. S. przebywał w Domu Dziecka w L. , jeżeli nie to czy jego rodzice ponosili jakieś opłaty za naukę w P. oraz na jakiej podstawie syn skarżących przebywał w czasie wakacji w domu rodzinnym, czy był urlopowany, czy też była to inna forma zwolnienia. Skarżący twierdzą, że syn po [...] czerwca 2001 r. nie wrócił już do Domu Dziecka w L. ponieważ [...] września 2001 r. ukończył [...] lat. Z pisma Dyrektora Domu Dziecka w L. z dnia [...] lutego 2002 r. nie wynika jednoznacznie czy M. S. we wrześniu 2001 r. przebywał jeszcze w tej placówce, czy też nie. Jeżeli poczynione ustalenia wykażą, że M. S. od czerwca 2001 r. do uzyskania pełnoletności w ogóle nie przebywał w Domu Dziecka w L. to organ odwoławczy winien wnikliwie rozważyć czy istnieją możliwości prawne zwolnienia skarżących z obowiązku uiszczenia opłat za ten okres przy uwzględnieniu również ich trudnej sytuacji rodzinnej, zdrowotnej i materialnej. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 Przepisów wprowadzających ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1271), orzekł jak w sentencji. /-/ M.Dybowski /-/ E.Makosz-Frymus /-/ R.Batorowicz TG

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło