II SA/Po 2879/02
WyrokWSA w Poznaniu2005-01-12
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Drzazga, Sędzia NSA Grażyna Radzicka, Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba działająca w imieniu spółki zarządzającej nieruchomością, na której wykonano miejsca parkingowe, może być uznana za inwestora w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego i tym samym być adresatem decyzji nakazującej rozbiórkę samowoli budowlanej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego błędnie ustaliły, iż skarżący pełnił funkcję inwestora przy budowie miejsc parkingowych. Przedłożone pełnomocnictwo wskazywało, że skarżący działał w imieniu spółki zarządzającej nieruchomością, a nie jako inwestor. W związku z tym, skarżący nie mógł być adresatem decyzji nakazującej rozbiórkę na podstawie art. 48 i 52 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę trzech miejsc parkingowych zrealizowanych przy domu, uznając je za samowolę budowlaną. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący, T.F., który działał w imieniu spółki zarządzającej nieruchomością, złożył skargę do sądu, kwestionując ustalenie, że był inwestorem i że miejsca parkingowe stanowią obiekt budowlany wymagający pozwolenia na budowę.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego i określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi T.F. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...]; II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 265zł (dwieście sześćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. Nr [...], na podstawie art. 48 ustawy z dnia 07 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), nakazała inwestorowi – Biuro "A" T.F. – rozbiórkę trzech miejsc parkingowych zrealizowanych przy domu nr [...] na osiedlu [...] w T.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że inwestor, działając w imieniu zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej właścicieli nieruchomości T., Osiedla [...], pomimo sprzeciwu Starosty wyrażonego w postanowieniu nr [...] z dnia [...] r., wykonał na początku maja [...] r. trzy miejsca parkingowe. Skoro budowę rozpoczęto i zakończono w warunkach samowoli budowlanej, to zdaniem organu, należało zastosować art. 48 prawa budowlanego.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył T.F., podnosząc że wykonał prace na wniosek właścicieli nieruchomości, a jego jedynym niedopatrzeniem było rozpoczęcie prac w terminie wcześniejszym niż podany przez Starostę w postanowieniu z dnia [...] r.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. nr [...], utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, podnosząc że wprawdzie inwestor dokonał zgłoszenia budowy, ale organ architektoniczno-budowlany wyraził sprzeciw, przesądzający o niemożności realizacji tej budowy. Zatem inwestor działał w warunkach samowoli budowlanej i decyzja organu I instancji nakazująca rozbiórkę jest zgodna z prawem.
Na powyższą decyzję T.F. złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, a mianowicie art. 77 i następne kpa przez błędne ustalenie stanu faktycznego i art. 28 i następne kpa przez ich błędną wykładnię.
Skarżący podniósł, że właścicielem nieruchomości była Wspólnota Mieszkaniowa, miejsca parkingowe miały służyć jej członkom, a skarżący jedynie działał w imieniu wnioskodawcy i inwestora, nie był natomiast ani wnioskodawcą, ani inwestorem prac budowlanych.
Skarżący wskazał, że stale współpracuje ze spółką "B" Sp. z o.o., która administruje nieruchomością, na której zbudowano miejsca parkingowe i z tego tytułu reprezentował Wspólnotę Mieszkaniową przed organami budowlanymi i nadzoru budowlanego.
Skarżący wskazał, że wykonane miejsca parkingowe należą do obiektów małej architektury, a więc wymagały jedynie zgłoszenia i nie mogą być uznane za obiekt budowlany wybudowany bez wymaganego pozwolenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i wskazując, że skarżący był inwestorem przedmiotowej samowoli budowlanej, co wynika z przedłożonego pełnomocnictwa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się uzasadniona.
Zgodnie z art. 48 prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania zaskarżonej decyzji, właściwy organ nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
Zgodnie z art. 52 prawa budowlanego, adresatem decyzji o której mowa w art. 48 prawa budowlanego może być jedynie inwestor (w trakcie wykonywania robót), bądź właściciel obiektu lub jego zarządca (po wybudowaniu obiektu). Prawo budowlane nie definiuje pojęcia inwestora, ale mając na uwadze zakres obowiązków inwestora pokreślony w art. 18 prawa budowlanego należy przyjąć, że jest nim osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna nie posiadająca osobowości prawnej, która ponosi nakłady finansowe na budowę i organizuje proces tej budowy.
Trafnie podniósł skarżący, że organy nadzoru budowlanego orzekając w sprawie błędnie ustaliły, że skarżący pełnił funkcję inwestora przy budowie miejsc parkingowych. Przedłożone przez T.F. pełnomocnictwo z dnia [...] r. wskazuje bowiem na to, że skarżący nie działał w sprawie jako inwestor, ale działał w imieniu "B" Spółka z o.o. Pełnomocnictwo to dotyczy bowiem jedynie działania w zakresie określonych czynności związanych z obsługą nadzoru budowlanego na nieruchomościach oddanych w/w spółce w zarząd, bądź administrację oraz w sprawach prowadzonych prac przygotowawczych do inwestycji budowlanych spółki, a nadto obsługi robót objętych gwarancją powykonawczą.
Treść pełnomocnictwa nie wskazuje, aby T.F. mógł prowadzić na terenie nieruchomości należącej do Wspólnoty Mieszkaniowej w T., Osiedle [...], jakiekolwiek inwestycje w swoim imieniu
Błędne ustalenie stanu faktycznego w zakresie roli T.F. przy wykonywaniu miejsc parkingowych, a wskutek tego błędne obciążenie skarżącego obowiązkiem rozbiórki obiektu budowlanego na podstawie art. 48 i 52 prawa budowlanego musiało skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 200 tejże ustawy orzeczono o kosztach postępowania.
Przy rozpatrzeniu ponownie sprawy, rzeczą organu nadzoru budowlanego będzie prawidłowe ustalenie adresata decyzji rozbiórkowej, a więc ustalenie właściciela miejsc parkingowych lub zarządcy obiektu.
/-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło