II SA/Po 288/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant st. sekr. sąd. Henryka Pawlak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 20 września 2006r. przy udziale sprawy ze skargi J. J. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania obiektu; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, III. nakazuje ściągnąć od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz Skarbu Państwa ( Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu ) kwotę 500,- zł ( pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ St. Małek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta K. decyzją z dnia [...]na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 71 ust. 3 ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016) nakazał J. J. przedłożenie: 1) dwóch egzemplarzy projektu budowlanego zawierającego inwentaryzacje wykonanych robót wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi wraz z uprawnieniami budowlanymi i zaświadczeniem o wpisie na listę członków właściwej rady samorządu zawodowego projektantów, 2) orzeczenia, że wykonane roboty nie naruszają przepisów w tym techniczno-budowlanych w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, 3) zgody Wspólnoty Mieszkaniowej na zajęcie wspólnej części korytarza klatki schodowej z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe, 4) oświadczenia o prawie dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W uzasadnieniu stwierdzono, iż lokal nr [...] w budynku przy ulicy [...] zajmowany przez J. J. został powiększony o część korytarza klatki schodowej. Pomieszczenie to wydzielone zostało na polecenie J. J. ściankami działowymi, ma powierzchnię 1,55m x 3,15m. Zainteresowana nie przedstawiła dowodów potwierdzających datę wykonania robót budowlanych. Przyznała jedynie, iż roboty te wykonane zostały na jej polecenie. Z przeprowadzonej w lipcu 2002r. inwentaryzacji budynku wynika, iż lokal nr [...]nie był powiększony o sporną część korytarza klatki schodowej. Organ pierwszej instancji uznał, iż J. J. dokonała samowolnie zmiany sposobu użytkowania pomieszczenia korytarza na cele mieszkalne. Z tego względu konieczne stało się wydanie niniejszej decyzji, która umożliwi uzyskanie rozstrzygnięcia zatwierdzającego projekt budowlany i wydanie decyzji pozwolenia na użytkowanie. Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wyznaczając jedynie nowy termin wykonania nałożonych obowiązków ([...] marca 2005r.). Organ odwoławczy wyjaśnił, iż toczące się między zainteresowanymi stronami spory związane z rozliczeniem budowy budynku nie mają żadnego wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. Podkreślono, że nakazy, o których mowa w art. 51 ustawy Prawo budowlane kierowane są przede wszystkim do inwestora, którym jest jak ustalono J. J.. J. J. wniosła skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżąca podała, iż osoby kierujące Wspólnotą Mieszkaniową przeznaczyły część klatki schodowej na cele mieszkalne lokali nr [...],[...] i [...]. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wskazano, iż skarżąca dokonała samowolnej zmiany sposobu użytkowania części korytarza klatki schodowej i włączyła go do powierzchni lokalu mieszkalnego nr [...] budynku przy ulicy [...]. Zmiana ta nastąpiła bez wymaganego przepisem art. 71 ust. 6 pozwolenia. Kwestionowane decyzje są więc zgodne z powołanymi przepisami. Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Rozpoznawana sprawa dotyczy zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia. Stosownie do przepisu art. 2 ust. 3 ustawy z 16 kwietnia 2004r. o zmianie ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 30 kwietnia 2004r. Nr 93 poz. 888) w przypadku zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez wymaganego pozwolenia i dokonanego przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (31 maja 2004r.) stosuje się przepisy dotychczasowe. Organy rozstrzygające rozpoznawaną sprawę prawidłowo więc stosowały przepisy ustawy Prawo budowlane (art. 71 ust. 3 i art. 51 ust. 1 pkt 2) w brzmieniu obowiązującym sprzed dokonanej zmiany ustawą z 16 kwietnia 2004r. Przez zmianę sposobu użytkowania, w świetle art. 71 ust. 2 pkt 1 rozumie się między innymi przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi. Zmiana sposobu użytkowania wymaga jednak pozwolenia właściwego organu (ust. 1). W razie zmiany sposobu użytkowania stosuje się odpowiednie przepisy art. 50 art. 51 i art. 57 ust. 7. W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2 nakazał skarżącej wykonanie określonych w decyzji czynności w celu doprowadzenia przedmiotowej klatki schodowej do legalnego użytkowania. Zaskarżona decyzja wydana została jednak z naruszeniem zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 kpa). Uzasadnienie decyzji nie zawiera bowiem żadnego odniesienia do okoliczności wynikających z akt sprawy ani twierdzeń skarżącej. Przede wszystkim nie ustalono kiedy dokonana została przeróbka klatki schodowej na pomieszczenie mieszkalne. Według twierdzeń skarżącej (protokół rozprawy) roboty budowlane związane z przeróbką wykonane zostały w sierpniu 2002r. i to za zgodą Wspólnoty Mieszkaniowej. Prawo własności lokalu nr [...] skarżąca nabyła aktem notarialnym [...]2002r. Jednakże aktem tym nie została objęta sporna część klatki schodowej. Skarżąca podała nadto, że budynek, w którym znajduje się lokal nr [...], został odebrany (po ukończeniu wykonywania robót budowlanych) i udzielono pozwolenia na jego użytkowanie w 2003r. Z znajdujących się w aktach sprawy decyzji Powiatowego Inspektora z [...] (k-8 i 9) wynika, iż w analogicznej sprawie dotyczących właścicieli lokali nr [...] i [...] postępowanie zostało umorzone, gdyż jak ustalono, roboty związane z przeróbką korytarza klatki schodowej wykonane zostały przed odbiorem budynku i wydaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Uchybienie organu odwoławczego w zakresie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wykonanie robót budowlanych związanych z przeróbką korytarza klatki schodowej na część mieszkalną przed dokonanym odbiorem budynku i udzieleniem pozwolenia na użytkowanie (art. 59) nie mogłoby stanowić podstawy do wydania decyzji na podstawie art. 71 ust. 3. Wobec braku dostatecznych ustaleń co do stanu faktycznego na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 1c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w punkcie I-szym sentencji. Postanowieniem referendarza sądowego z 25 maja 2005r. skarżąca została zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych. Po wszczęciu postępowania sądowego postanowieniem z 27 kwietnia 2006r. cofnięte zostało skarżącej prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje stronie skarżącej od organu, który wydał zaskarżoną decyzję zwrot kosztów postępowania (art. 200). Jeżeli nie została uiszczona należna opłata sąd w orzeczeniu kończącym postępowanie w danej instancji nakazuje ściągnąć te opłatę od strony, która obowiązana była ją uiścić albo od innej strony, gdy z orzeczenia tego wynika obowiązek poniesienie kosztów postępowania przez tę stronę (art. 223 § 2). Z niniejszego wyroku wynika, iż organ odwoławczy jest obowiązany do poniesienia kosztów postępowania. Z tego powodu orzeczono jak w punkcie III-im sentencji. Orzeczenie zawarte w punkcie II-im traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku (art. 152). /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ St. Małek jw