II SA/Po 29/14

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 kwietnia 2014r. wniosku Ł. P. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. B., Ł. P., E. P. i M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2013r. Nr [...] w przedmiocie kary za usunięcie drzewa bez zezwolenia postanawia 1. ustanowić dla Ł. P. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. 2. oddalić wniosek w pozostałym zakresie. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżący Ł. P. wniósł o prawo pomocy w całości. We wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF wskazał, że znajduje się w ciężkiej sytuacji finansowej spowodowanej m.in. spłatą kredytu hipotecznego, opłatami za rachunki bieżące i ponoszeniem kosztów na życie. Oświadczył, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z partnerką, która nie uzyskuje żadnego dochodu i małoletnią córką. Wskazał, że jest współwłaścicielem w ¼ domu o powierzchni [...] m² oraz działki o powierzchni [...] m², obciążonego kredytem hipotecznym na kwotę [...] zł. Mieszka razem z rodziną w mieszkaniu w P. Rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę skarżącego w wysokości [...] zł. Nadto podał, że nie posiada żadnych oszczędności, czy wartościowych ruchomości. Do wniosku o prawo pomocy dołączył oświadczenie o stanie majątkowym sporządzonym w związku z wnioskiem o rozłożenie na raty kary administracyjnej, będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Z oświadczenia tego wynika, że uzyskuje dodatkowy dochód z tytułu umowy zlecenia wysokości [...] zł netto miesięcznie, koszty jakie ponosi rodzina to: czynsz 320 zł, prąd i gaz – 148 zł, woda i kanalizacja 97 zł i 32 zł, ogrzewanie mieszkania – 546 zł x 6 miesięcy, ubezpieczenie na życie 156 zł, ubezpieczenie samochodu – 450 zł rocznie, raty pożyczek – 88 zł, Internet – 29,90 zł, leki i szczepienia 260 zł. Nadto posiada samochód osobowy Fiat Seicento z 1998r. Skarżący oświadczył, że choruje, a córka cierpi na alergię. Skarżący wezwany do uzupełnienia swojego oświadczenia o stanie majątkowym i dochodach na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) przedłożył kserokopie następujących dokumentów: - PIT-37 za 2012r. z którego wynika łączny przychód w wysokości [...] zł (z umowy o pracę [...] zł oraz z działalności wykonywanej osobiście [...] zł), - przelewy opłaty za energię elektryczną [...] zł na dwa miesiące, gaz [...] zł na dwa miesiące, za telefon [...] zł i [...] zł miesięcznie, ubezpieczenie grupowe – [...] zł miesięcznie, ubezpieczenie na życie [...] zł, za Internet [...] zł miesięcznie, rata za zakup szafy [...] zł, ubezpieczenie OC – [...] zł - wyciąg z rachunku bankowego z którego wynikają wpływy – z umowy o pracę około [...] zł miesięcznie i z umowy zlecenia [...] zł w październiku 2013r., około [...] zł w listopadzie, [...] zł w grudniu, [...] zł w styczniu 2014r. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że należny wpis od skargi został uiszczony przez jedną ze skarżących, zatem wniosek o prawo pomocy swoim zakresem obejmuje dalsze koszty sądowe niniejszego postępowania, ponad uiszczony wpis, oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Z uwagi na zapłacenie powyższego wpisu od skargi, prawo pomocy może być przyznane na obecnym etapie postępowania sądowego tylko w części. Zgodnie z dyspozycją art. 245 §3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych w części lub ustanowienie adwokata. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a.). Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić najmniejszych należności sądowych. Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach oraz jego uzupełnienia wynika, że sytuacja wnioskodawcy pozwala na przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie w części poprzez ustanowienie adwokata. Wnioskodawca wprawdzie sam utrzymuje partnerkę i dziecko, ale jego dochody kształtują się na stałym poziomie przekraczającym [...] zł netto miesięcznie (wpływy z umowy o pracę i umowy zlecenia widniejące na wyciągu z rachunku bankowego). Wyszczególnione przez skarżącego stałe koszty koniecznego utrzymania rodziny kształtują się na poziomie około [...] zł miesięcznie. Z zestawienia dochodów i powyższych kosztów wynika, że skarżącemu pozostaje jeszcze kwota około [...] zł, przy czy uwzględnić należy koszty wyżywienia, środków czystości i ubioru oraz paliwa. Z istoty prawa pomocy wynika bowiem, że zwolnienie od kosztów sądowych przysługuje, gdy wnioskodawca wykaże, że po uiszczeniu jedynie niezbędnych i koniecznych kosztów utrzymania rodziny nie pozostają już żadnej wolne środki, które można by przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych zainicjowanego postępowania sądowoadministracyjnego. Tymczasem z wyciągu z rachunku bankowego wnioskodawcy wynika, że w okresie od 21 października 2013r. do 21 lutego 2014r. miesięczne salda były dodatnie na poziomie około [...] zł, a na dzień złożenia wniosku o prawo pomocy dysponował kwotą [...] zł. Zauważyć także należy, że dalsze przewidywane koszty sądowe jakie mogą powstać w niniejszej sprawie to ewentualnie opłata za uzasadnienie 100 zł, wpis od skargi kasacyjnej 124 zł, czy ewentualnie opłata za zażalenie 100 zł, których uiszczenie będzie rozłożone w czasie. Są to zatem należności w niewygórowanej wysokości. Podkreślić należy, że wszyscy skarżący jako współwłaściciele nieruchomości bezpośrednio zainteresowani mogą się wspólnie złożyć na te koszty, albo uiszczenie przez jednego ze skarżących zwolni od tego obowiązku pozostałych. Wskazać należy, że decyzja o zaciągnięciu kredytu hipotecznego na zakup nieruchomości była nieskrępowaną decyzją wnioskodawcy o podjęciu takiego zobowiązania, który miał już zapewnione potrzeby mieszkaniowe, skoro mieszka w P. Nadto z przedstawionej dokumentacji nie wynika, by ponosił koszty obsługi tego kredytu. Nadto w piśmie wyjaśniającym z 7 marca 2014r. widnieje adres zamieszkania wnioskodawcy w B. Skarżący nie wyjaśnił, czy mieszkanie to należy do niego albo jego partnerki, czy też je wynajmuje i jakie ponosi koszty z tego tytułu. Wobec powyższego, poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie nie można obciążać Skarbu Państwa i tym samym innych obywateli, ujemnymi skutkami cywilnoprawnych i dobrowolnych zobowiązań skarżącego. Z uwagi na powyższe, zwłaszcza na fakt, że skarżący Ł. P. ma możliwości by uiścić przyszłe koszty sądowe należne w niniejszej sprawie, oddalić należało wniosek o zwolnienie od tych opłat. Mając natomiast na uwadze wysokość rynkowego honorarium adwokata, przedstawiona sytuacja finansowa wskazuje, że skarżący nie jest w stanie wygospodarować środków na zapłacenie wynagrodzenia tego profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Należy więc, przyznać wnioskodawcy prawo pomocy w części i ustanowić adwokata z urzędu. Nadto, podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska