II SA/Po 298/07
WyrokWSA w Poznaniu2007-11-28
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Barbara Drzazga, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać usunięcie nieprawidłowości w budynku, takich jak otwory okienne w ścianie granicznej, wysunięty okap czy brak murku ogniowego, nawet jeśli budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę, ale narusza późniejsze przepisy techniczno-budowlane?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać usunięcie nieprawidłowości w budynku, które są sprzeczne z przepisami techniczno-budowlanymi, nawet jeśli budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę. Niezgodność z przepisami, takimi jak zakaz umieszczania otworów okiennych w ścianie granicznej czy wymogi dotyczące okapu i murku ogniowego, uzasadnia zastosowanie art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, nakazującego przywrócenie stanu zgodnego z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymanej w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazującej I.K. usunięcie nieprawidłowości w wybudowanym budynku mieszkalnym. Nieprawidłowości obejmowały zamurowanie dwóch otworów okiennych w ścianie granicznej, rozebranie wystającego okapu oraz wykonanie murku ogniowego. Skarżąca podnosiła, że okna zostały wykonane za zgodą sąsiada ponad 22 lata temu i ich usunięcie pozbawi pokój światła, naruszając zasady współżycia społecznego. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na decyzję organu odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę I.K.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi I. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych; oddala skargę /-/ E.Podrazik /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga
Decyzją z dnia [...]r., po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118) nakazał I.K., zam. w J. nr [...], usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w wybudowanym budynku mieszkalnym poprzez wykonanie zamurowania dwóch otworów okiennych o wymiarach 1,78 x 1,47 m, usytuowanych w ścianie budynku mieszkalnego, postawionego w granicy działki z sąsiadem, rozebranie istniejącego okapu jednospadowego wystającego 50 cm poza lico ściany w granicy działki oraz wykonanie murku ogniowego zgodnie z projektem budowlanym, zatwierdzonym pozwoleniem na budowę nr [...], w terminie do [...]r.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że K.K. posadowił na działce, położonej w J.nr [...], budynek mieszkalny na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] wydanej w dniu [...]r. przez Naczelnika Miasta i Gminy R. Niezgodnie z zatwierdzonym w/w decyzją projektem budowlanym inwestor wykonał w ścianie budynku mieszkalnego przy granicy z działką [...] dwa otwory okienne. Ponadto okap dachu jednospadowego wystawał 50 cm poza lico ściany w granicy działki, brak też było murku ogniowego. Powyższe odstępstwa nie zostały zakwestionowane przez Urząd Miasta i Gminy R. po złożeniu przez inwestora zawiadomienia o zakończeniu budowy w [...]r., a więc zdaniem organu, odstępstwa od projektu budowlanego nie mogły zostać potraktowane jako samowola budowlana.
Jednakże organ stwierdził, że stan budynku jest niezgodny z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690).
W odwołaniu od powyższej decyzji, I.K. podniosła, że wykonanie decyzji spowoduje, że pokój na parterze, od strony północnej zostanie całkowicie pozbawiony światła, co uniemożliwi wykonanie umowy dożywocia na rzecz M.K. i K.K. oraz na rzecz J.U. i Z.U. odnośnie pokoju na piętrze. Zdaniem skarżącej zmiana stanu faktycznego istniejącego od ponad 22 lat narusza zasady współżycia społecznego, a okna zostały wykonane za zgodą ówczesnego sąsiada.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...]r. uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania robót budowlanych i w tym zakresie wyznaczył nowy termin, tj. dnia [...]r. W pozostałym zakresie organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że budynek mieszkalny na działce położonej w J. nr [...], nr geodezyjny [...], został wybudowany na podstawie decyzji Naczelnika Miasta i Gminy R. z dnia [...]r., nr [...]. Projekt budowlany, stanowiący integralną część w/w decyzji, przewidywał wykonanie budynku ze ścianą bez otworów okiennych bezpośrednio przy granicy z działką nr [...], a także wykonanie murku ogniowego, zgodnie z wymogami bezpieczeństwa pożarowego.
Inwestor dopuścił się samowolnej zmiany zatwierdzonego projektu budowlanego, umieszczając otwory okienne w ścianie od strony działki nr [...], naruszając w ten sposób przepisy § 13 rozporządzenie Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1975r. nr 8, poz. 48 ze zm.). Również przepisy § 12 obowiązującego obecnie rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) nie dopuszczają sytuowania budynku ze ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi bezpośrednio przy granicy. W chwili zawiadomienia przez inwestora o zakończeniu budowy w [...]r, organ nie zakwestionował wykonania otworów okiennych w ścianie przy granicy z działką nr [...], a także okapu dachu wystającego 50 cm ponad lico ściany w granicy działki oraz brak murku ogniowego, co zdaniem organu odwoławczego skutkuje zastosowaniem przepisów rozdziału 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), mających na celu zapewnienie właściwego użytkowania oraz utrzymania obiektów w należytym stanie technicznym. Obowiązki w tym zakresie obciążają właściciela lub zarządcę obiektu.
Zdaniem organu, niedochowanie w trakcie budowy warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę i naruszenie przez to w/w przepisów techniczno-budowlanych, spowodowało, iż od początku istnienia budynek był w niewłaściwym stanie technicznym. Taka sytuacja obliguje organ nadzoru budowlanego do zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Przepisy tego artykułu przewidują, iż w przypadku stwierdzenia że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku.
Organ odnosząc się do zarzutu skarżącej podniósł, iż istnieje możliwość wykonania okna na piętrze od strony wschodniej, natomiast na parterze można zastosować luksfery, jako spełniające funkcję przegrody o odpowiedniej klasie odporności ogniowej.
Termin wykonania obowiązków został zmieniony z uwagi na wstrzymanie z mocy prawa wykonania decyzji, od której wniesiono odwołanie.
Decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi I.K. do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, wykazując że narusza ona uzasadniony interes skarżącej i podnosząc zarzuty tej samej treści co zarzuty podnoszone w toku postępowania administracyjnego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrole działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przedmiotem kontroli jest zbadanie, czy organy administracji publicznej w toku rozpoznania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy, istniejących w dniu wydania zaskarżonej decyzji. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, gdy jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie jej przez sąd administracyjny następuje w sytuacjach określonych w art. 145 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm), zwanej dalej p.p.s.a., tj. w przypadku uchybienia przepisom prawa materialnego, jeżeli uchybienie to miało wpływ na wynik sprawy, w przypadku rozstrzygnięcia dotkniętego wadą uzasadniającą wznowienie postępowania, jak również w przypadku wad postępowania, jeżeli mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Rozpoznając skargę I.K. w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji naruszono prawo materialne oraz przepisy postępowania administracyjnego w stopniu, który mógł mieć wpływ na wynik sprawy.
Jak to trafnie określiły organy administracji orzekające w sprawie, materialną podstawą podjętych decyzji, stanowiły przepisy art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Zgodnie z tymi przepisami organ nadzoru budowlanego, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, nakazuje w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. Adresatem takiej decyzji, zgodnie z art. 61 w/w ustawy jest właściciel lub zarządca obiektu budowlanego.
Zatwierdzony decyzją Naczelnika Miasta i Gminy R. dnia [...]r. projekt budowlany przewidywał, że ściana przedmiotowego budynku położona w granicy z działką sąsiednią nr [...] nie będzie miała otworów okiennych, a okap dachu jednospadowego nie będzie wysunięty poza granice działki inwestora.
Zgodnie z obowiązującym w chwili wydania decyzji o pozwoleniu na budowę oraz w chwili zakończenia budowy § 12 rozporządzenia Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 3 lipca 1980r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17, poz. 62 ze zm.), budynki mieszkalne na działkach zagrodowych w indywidualnych gospodarstwach rolnych oraz wolno stojące jednorodzinne domy mieszkalne o ścianach z materiałów niepalnych i o pokryciu z materiałów niepalnych i trudno zapalnych powinny były być usytuowane co najmniej 4 m od granicy działki. Odległość ta mogła być zmniejszona do 3 m, jeżeli ściana budynku od strony sąsiedniej działki nie miała otworów okiennych lub drzwiowych (ust. 1). Odległości te mogły być zmniejszone przy istniejącej zabudowie na sąsiedniej działce w odległości większej niż 4 m od granicy działki, z tym że odległość między budynkiem istniejącym a projektowanym powinna wynosić co najmniej 8 m. Należy więc stwierdzić, że zatwierdzony decyzją projekt budowlany, załączony do decyzji z dnia [...]r. był zgodny z w/w rozporządzeniem.
Niespornym było jednak, że przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany niezgodnie z tym projektem, bowiem w ścianie w granicy z działką nr [...] umieszczono, zarówno na parterze, jak i na piętrze, dwa otwory okienne. Ponadto okap dachu jednospadowego został wysunięty o około 50 cm na stronę działki nr [...], a więc naruszał w/w przepisy rozporządzenie. Zaistniały stan faktyczny, jakkolwiek nie został zakwestionowany przez właściwy organ nadzoru budowlanego w chwili przekazania przez inwestora informacji o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego oraz przyjęciu go do użytkowania, był jednak sprzeczny z obowiązującymi wówczas przepisami. Jest też sprzeczny, z obowiązującym obecnie §12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), który zakazuje umieszczenia otworów okiennych w ścianie budynku usytuowanego w granicy działki sąsiedniej. Przepisy w/w rozporządzenia nie przewidują także możliwości wysunięcia okapu na działkę sąsiednią. § 28 rozporządzenia nakłada wręcz na właściciela działki budowlanej obowiązek odprowadzania wód opadowych na własny teren w przypadku braku kanalizacji deszczowej.
Zgodnie z przepisami rozdziału 2 rozporządzenia ściany budynku mieszkalnego muszą też spełniać określone kryteria odporności pożarowej.
Stwierdzony zatem przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowy, bo sprzeczny z przepisami techniczno-budowlanymi, stan techniczny budynku mieszkalnego, którego właścicielem jest I.K., uzasadniał wydanie przez organ stosownej decyzji, nakazującej na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, przywrócenie stanu zgodnego z wymaganiami prawa budowlanego poprzez: zamurowanie dwóch okien w ścianie granicznej, rozebranie części okapu wystającego poza lico ściany granicznej oraz wykonanie murku ogniowego, a więc zapewnienie ścianie granicznej odpowiedniej odporności pożarowej.
Zarzuty podnoszone przez skarżącą w skardze nie mogły zostać uwzględnione, bo zmierzały do zachowania stanu technicznego budynku sprzecznego z przepisami prawa materialnego.
Skoro zatem, w ocenie Sądu, organ odwoławczy w niniejszej sprawie prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.
/-/ E.Podrazik /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga
MarK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło