II SA/Po 301/07
PostanowienieWSA w Poznaniu2007-10-31
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, będąca wdową w starszym wieku, utrzymująca się z renty rodzinnej i renty inwalidzkiej, z dwoma uczącymi się synami na utrzymaniu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, będąca wdową w starszym wieku, utrzymująca się z renty rodzinnej i renty inwalidzkiej, z dwoma uczącymi się synami na utrzymaniu, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, w tym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, jeśli jej miesięczne dochody są na tyle niskie, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania ani zgromadzić środków na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru.Stan faktyczny
Skarżąca A.G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na uchwałę Rady Gminy dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wnioskodawczyni jest 60-letnią wdową, utrzymującą się z renty rodzinnej i renty inwalidzkiej, z dwoma uczącymi się synami na utrzymaniu. Wskazała, że uiszczenie kosztów sądowych stanowiłoby olbrzymi wydatek dla jej rodziny.Rozstrzygnięcie
Referendarz sądowy postanowił zwolnić A.G. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 31 października 2007r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A.G. na uchwałę Rady Gminy z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia 1. zwolnić A.G. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla A.G. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Referendarz sądowy /-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Skarżąca A.G. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu wniosku wskazała, że uiszczenie kosztów sądowych to olbrzymi wydatek dla jej rodziny. Od 18 lat jest wdową i ma na utrzymaniu dwóch pełnoletnich, ale uczących się synów. Starszy jest studentem IV roku dziennych studiów, a młodszy uczy się w Technikum Rolniczym. Nie pracują. Wnioskodawczyni ma obecnie 60 lat i również nie pracuje. Rodzina utrzymuje się z renty rodzinnej po zmarłym ojcu w wysokości [...] zł oraz renty inwalidzkiej wnioskodawczyni w wysokości około [...] zł, co łącznie daje kwotę [...] zł miesięcznie.
W części wniosku o prawo pomocy dotyczącej posiadanego majątku nieruchomego podała, że nie jest właścicielką jakiejkolwiek nieruchomości.
Oświadczyła, że nie ma żadnych akcji, obligacji, czy oszczędności oraz wartościowych przedmiotów.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci).
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że biorąc pod uwagę wysokość miesięcznych dochodów rodziny, sytuacja finansowa skarżącej jest rzeczywiście trudna. Jest wdową, w starszym wieku, pobiera rentę, co świadczy o jej nienajlepszym stanie zdrowia. Ograniczone są więc zdolności zarobkowe wnioskodawczyni. W tej sytuacji rodzina utrzymuje się tylko ze świadczeń społecznych, z których pokrywane są niezbędne bieżące wydatki.
Mając na względzie wysokość przewidywanych kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz wysokość dochodów jaką podała wnioskodawczyni, uznać należy, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Biorąc pod uwagę rzeczywiste koszty rynkowego honorarium adwokata, stwierdzić należy, że przestawiona przez wnioskodawczynię kondycja finansowa wskazuje, że nie ma również możliwości zgromadzenia jakichkolwiek środków na pokrycie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru.
W tym stanie rzeczy, uznać należy, że A.G. spełnia przesłanki uprawniające ją do skorzystania z prawa pomocy w całości (art. 246 §1 pkt 1 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wobec tego na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak we wstępie.
Referendarz sądowy
/-/ K. Witkowicz-Dwornicka
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło