II SA/Po 303/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-05-19

Skład orzekający: Sędzia NSA Grażyna Radzicka, Sędzia NSA Stanisław Małek, Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może nakazać rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę, jeśli od zakończenia budowy upłynęło 5 lat, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, ponieważ akta sprawy nie zawierały dokumentacji pozwalającej na jednoznaczne ustalenie przeznaczenia działki skarżącej w planie zagospodarowania przestrzennego. Brak tej kontroli uniemożliwił ocenę legalności decyzji. Sąd podkreślił, że wywody organu II instancji o przerwaniu biegu 5-letniego terminu przez wszczęcie postępowania nie mają podstaw prawnych.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał B.G. rozbiórkę samowolnie wybudowanego budynku letniskowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 49 Prawa budowlanego, twierdząc, że minęło 5 lat od zakończenia budowy, a także naruszenie przepisów o planowaniu przestrzennym i procedury administracyjnej. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podnosiła skarżąca.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono zwrot kosztów procesu od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Radzicka Sędziowie NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Protokolant sekr.sąd. Katarzyna Bela po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2004r. sprawy ze skargi B.G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001r. Nr [...] w przedmiocie nakazania rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2001r. Nr [...]; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej B.G. kwotę 250zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu. /-/A. Łaskarzewska /-/G. Radzicka /-/S. Małek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] sierpnia 2001r. nakazał B. G. rozbiórkę wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę drewnianego budynku letniskowego na działce oznaczonej numerem ewidencyjnym [...], zlokalizowanego w L. gmina B. Podstawę prawną wskazano w art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawa budowlanego. W skutek złożonego odwołania przez B. G. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2001r. utrzymał w mocy powyższą decyzję. Uznał, iż rozbiórka jest zasadna w świetle art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane. Przepis art. 49 tegoż prawa nie może mieć w niniejszej sprawie zastosowania, albowiem termin 5 lat w rozumieniu tego przypisu liczony jest do momentu wszczęcia postępowania, nie zaś od momentu wydania decyzji przez organ. Dodatkowo wywiódł, że przewidywana zmiana planów zagospodarowania przestrzennego w omawianym przypadku nie może mieć znaczenia. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła B. G. Zażądała uchylenia obydwu decyzji. Podniosła, że organy administracji w sposób sprzeczny z prawem nie zastosowały w niniejszej sprawie przepisu art. 49 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. W lipcu 2001r. minęło bowiem 5 lat od wzniesienia budynku. Decyzja nakazująca rozbiórkę zapadła [...] sierpnia 2001r. Ponadto organ administracji zważyć powinien, że wybudowanie budynku bez pozwolenia na budowę jest jedynie wynikiem niedoinformowania strony o spoczywających nań obowiązkach. Skarżąca wywiodła, że rozstrzygnięcie organu administracji pozostaje w swej istocie w sprzeczności z decyzją Wojewody z dnia [...] lipca 2001r., mocą której szerokość strefy ochronnej jeziora Lubotyńskiego została zmniejszona do 30 metrów między innymi w obrębie działki skarżącej. Z informacji otrzymanych w Urzędzie Gminy B. wynika nadto, że w najbliższym czasie zostanie wyłożony do publicznej wiadomości projekt zmiany planu zagospodarowania przestrzennego dla gminy B., w którym sporna działka jest na terenie przewidzianym pod budownictwo rekreacyjne. Zdaniem skarżącej naruszono w niniejszym postępowaniu także art. 10 kpa, albowiem nie umożliwiono jej wypowiedzenia się w kwestii zebranych dowodów, materiałów, zgłaszanych żądań. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić, jednak z innych powodów niż wywiedziono. Niemożliwa jest bowiem kontrola w postępowaniu sądowym. Powyższe spowodowane zostało brakiem w kontrolowanych aktach administracyjnych dokumentacji pozwalającej na jednoznaczne ustalenie przeznaczenia w planie zagospodarowania przestrzennego działki skarżącej. Na dołączonej do akt części graficznej planu nie sposób odnaleźć działki nr [...]. Nie pozwala to Sądowi na zbadanie rzeczywistego położenia spornego terenu, a przez to jednoznacznego ustalenia przeznaczenia gruntu w analizowanym planie. Ustalenia w zakresie przeznaczenia gruntu w planie zagospodarowania przestrzennego są niezbędne gdy zważy się treść art. 49 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tekst jednolity z 2000r. Dz. U. Nr 106, poz. 1126 z późn. zm.). Powyższy przepis wyłącza możliwość rozbiórki jeżeli upłynęło 5 lat od dnia zakończenia budowy obiektu budowlanego, a jego istnienie nie narusza przepisów o zagospodarowaniu przestrzennym. W niniejszej sprawie budowa spornego obiektu została ukończona w lipcu 1996r. Orzekanie o rozbiórce już w dacie wydania decyzji przez organ I instancji nie było możliwe z uwagi na upływ 5 – letniego terminu z art. 49 cyt. prawa pod warunkiem zaistnienia przesłanki z tego przepisu. Niemożliwość skontrolowania ustaleń co do przeznaczenia w planie zagospodarowania przestrzennego spornej działki usuwa zaskarżoną decyzję spod sądowej oceny jej legalności. Zaznaczyć należy w tym miejscu, iż nie mają żadnych podstaw prawnych wywody organu II instancji w zakresie w jakim przyjmują, iż wszczęcie postępowania w przedmiocie rozbiórki przerywa bieg terminu z art. 49 cytowanego Prawa budowlanego. Mając na względzie powyższe zaskarżoną decyzję należało uchylić tak jak poprzedzającą ją decyzję organu I instancji (art. 145 § 1 pkt 1 ppkt a, c, art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.). Uchylone decyzje wydano z naruszeniem art. 77, 107 § 3 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien zadbać o to by jego ustalenia znalazły odzwierciedlenie w materiałach znajdujących się w aktach sprawy, tak gdy chodzi o tekst planu jak i jego część graficzną. Ustalenie położenia działki oraz jej przeznaczenia w planie nie powinno nastręczać żadnych trudności. Ponownie rozpoznając sprawę organ administracji winien rozważyć zastosowanie art. 49 wspomnianego Prawa budowlanego przy uwzględnieniu wywodów zawartych w niniejszym uzasadnieniu co do biegu 5 letniego terminu. O kosztach Sąd orzekł na zasadzie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1, 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271). Jak w pkt II orzeczono na zasadzie art. 152 cytowanej ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/A. Łaskarzewska brak podpisu s. G. Radzickiej /-/S. Małek spowodowany jej nieobecnością /-/S. Małek kk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło