II SA/Po 303/08
PostanowienieWSA w Poznaniu2008-10-30
Skład orzekający: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Sędzia NSA Barbara Kamieńska, Sędzia WSA Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie jest zasadny, gdy strona skarżąca jedynie uprawdopodabnia możliwość istnienia wątpliwości co do bezstronności sędziego, nie przedstawiając konkretnych dowodów?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w sprawie jest niezasadny, gdy strona skarżąca nie uprawdopodobni istnienia okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego. Ciężar udowodnienia tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, a samo powołanie się na niepotwierdzone informacje nie jest wystarczające do uwzględnienia wniosku.Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo "A" Sp. z o.o. złożyło wniosek o wyłączenie sędziego B. P. z udziału w sprawie dotyczącej skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy. Jako podstawę wniosku wskazano, że przedstawiciel strony skarżącej rozgłasza informacje o osobistej znajomości sędziego i dobrych relacjach z nią, co może wpływać na jej bezstronność. Sędzia B. P. złożyła wyjaśnienie, w którym oświadczyła, że nie jest jej znana żadna okoliczność mogąca wywołać wątpliwości co do jej bezstronności.Rozstrzygnięcie
Wniosek o wyłączenie sędziego oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie NSA Barbara Kamieńska WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu w dniu 30 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Przedsiębiorstwa "A" Sp. z o.o. w P. o wyłączenie sędziego WSA B. P. z udziału w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa "A" Sp. z o.o. w P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy terenu; p o s t a n a w i a wniosek oddalić /-/ W. Batorowicz /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ B. Kamieńska
Wniosek o wyłączenie sędziego WSA B. P. w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa "A" Sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. o wskazanym w rubrum numerze strona skarżąca zgłosiła w dniu [...] r. W uzasadnieniu wniosku Prezes Zarządu Spółki R. M. podał, iż przedstawiciel Spółki ubiegającej się o uzgodnienia warunków zabudowy terenu położonego w P. przy ulicy C. rozgłasza informacje, iż zna osobiście Sędziego i pozostaje z nią w bardzo dobrych relacjach. Podniósł, iż jeżeli fakt ten okaże się prawdziwy, będzie miał wpływ na bezstronność Sędzi.
W dniu [...] r. sędzia B. P. złożyła wyjaśnienie, zgodnie z wymogiem określonym w art. 22 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). W treści tego wyjaśnienia Sędzia oświadczyła, iż nie jest jej znana żadna okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w przedmiotowej sprawie. Oświadczyła, iż nie kojarzy nazwiska wnioskodawcy w sprawie o ustalenie warunków zabudowy z żadną znaną jej osobiście osobą (karta nr [...]akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Instytucję wyłączenia sędziego w postępowaniu przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi regulują przepisy rozdziału 5 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a przyczyny wyłączenia sędziego wymienione zostały w jej art. 18 i 19. Treść tych uregulowań ma na celu zapewnienie rozpatrzenia sprawy oraz wydania orzeczenia z poszanowaniem zasady bezstronności oraz niezawisłości sędziowskiej. Stosownie do przepisu art. 18 sędzia jest wyłączony z mocy ustawy w sprawach w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (pkt 1); w sprawach swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 6), w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 7). Natomiast zgodnie z art. 19 ustawy sąd wyłącza sędziego od udziału w sprawie na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Z istoty tych unormowań wynika więc konieczność rozważenia przez Sąd zasadności wyłączenia sędziego z urzędu oraz na wniosek strony postępowania. Co prawda podstawą wyłączenia jest samo powstanie wątpliwości co do bezstronności sędziego u podmiotu zgłaszającego wniosek, lecz okoliczności te podlegają ocenie Sądu, bowiem zgodnie z art. 20 §1 przedmiotowej ustawy na składającym wniosek o wyłączenie sędziego ciąży obowiązek uprawdopodobnienia przyczyny zastosowania tej instytucji, a więc powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodabniąjących istnienie tej przyczyny. Wnioskodawca powinien wskazać okoliczności w postaci konkretnych faktów, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego. Oświadczenie wnioskodawcy, iż jest mu wiadomym, iż przedstawiciel strony postępowania rozgłasza informacje o znajomości z członkiem składu orzekającego, wymogów tych nie spełnia, nie zawiera bowiem żadnych dowodów potwierdzających zasadność wniosku. Wskazać także należy, iż w końcowej części wniosku podniesiono, iż w przypadku, gdy podnoszone przez niego okoliczności okażą się prawdziwe, będą miały wpływ na wynik sprawy, co wskazuje, iż sam wnioskodawca ma wątpliwości co do istnienia przyczyny wyłączenia sędziego i jednocześnie wymaga od Sądu, aby w tym zakresie przeprowadził postępowanie dowodowe. Oczekiwania takie wobec treści art. 20 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi są bezpodstawne.
Wobec tak sformułowanych wątpliwości co do bezstronności sędziego oraz treści wyjaśnienia złożonego przez sędziego B. P. o braku podstaw wyłączenia, przedmiotowy wniosek uznać należy za niezasadny. Wskazać przy tym należy, iż autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 212/71, OSNCP 1972, nr 3, poz. 55).
Tym samym uznać należy, iż w sprawie nie zachodzi żadna z przyczyn określonych w art. 18 §1 ustawy, a wobec nie wystąpienia przez sędziego z żądaniem jego wyłączenia z udziału w sprawie oraz wobec nie wykazania przez stronę wnioskująca o wyłączenie sędziego okoliczności, która mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w niniejszej sprawie, nie zachodzi także podstawa do wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 przedmiotowej ustawy.
W tych okolicznościach w oparciu o przepis art. 22 §1 i §2 wyżej powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek należało oddalić.
Stąd postanowiono, jak w sentencji postanowienia.
/-/ W. Batorowicz /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ B. Kamieńska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło