II SA/Po 3239/01
WyrokWSA w Poznaniu2004-02-20
Skład orzekający: Stanisław Małek, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej budowy siedliska na działce rolnej położonej w obszarze chronionego krajobrazu, zlokalizowanej w pobliżu rezerwatu przyrody, może zostać wydana bez uwzględnienia stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody i bez dokładnego wyjaśnienia wpływu inwestycji na środowisko?Ratio decidendi
Organy administracji publicznej, wydając decyzję o warunkach zabudowy, naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego i nie uwzględniając stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody. Brak ten mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ przepisy dotyczące obszaru chronionego krajobrazu nie zakazują budownictwa siedliskowego, a jedynie postulują ograniczenie zabudowy rozproszonej, a organy nie wykazały negatywnego wpływu planowanej inwestycji na środowisko.Stan faktyczny
W.H. złożyła wniosek o wydanie warunków zabudowy dla budowy siedliska na działce rolnej w obszarze chronionego krajobrazu, w pobliżu rezerwatu przyrody. Wójt Gminy odmówił uwzględnienia wniosku, wskazując na niezgodność z planem miejscowym i przepisami o ochronie przyrody, ograniczającymi zabudowę rozproszoną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając planowaną inwestycję za zabudowę rozproszoną. Skarżąca zarzuciła błędy w ustaleniu lokalizacji działki, odległości od rezerwatu oraz dowolność kryteriów zabudowy rozproszonej, powołując się na pozytywną opinię Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 50 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Asesor sąd. Edyta Podrazik Protokolant st. sekr. sąd. Liliana Jasiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2004 r. przy udziale sprawy ze skargi W.H . na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lipca 2001 r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] marca 2001 r. Nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 50,- zł. /-/ E. Podrazik /-/ St. Małek /-/ A. Łaskarzewska
W. H. wniosła o wydanie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla zamierzonej budowy siedliska na działce rolnej o powierzchni 5,22 ha położonej w miejscowości L. – sołectwo L. , obręb geodezyjny L. (działka Nr [...]).
Wójt Gminy R. decyzją z [...] marca 2201 r. na podstawie art. 40 ust. 1 i 3, art. 41, art. 42 i art. 46 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 z zm.) oraz miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy R. (Dz.Urz.Wojew.P. Nr 16 z 1988 r.) odmówił uwzględnienia wniosku.
W uzasadnieniu wskazano, iż teren działki położonej w L. znajduje się w obszarze chronionego krajobrazu pod nazwą "[...]". Ustalenia powołanego planu oraz rozporządzenie Wojewody P. z [...] maja 1998 r. w sprawie ustanowienia obszarów chronionego krajobrazu (Dz.Urz. Nr 13 poz. 83) nakazują ochronę krajobrazu oraz ograniczenie zabudowy rozproszonej.
Przedmiotowa działka nie jest zabudowana. Położona jest w kompleksie łąk i pastwisk, z tym że wschodnia granica działki znajduje się w odległości około 0,4 km od istniejącej drogi gminnej, przy której znajdują się cztery siedliska wybudowane w okresie międzywojennym.
Wójt Gminy uznał, że zamierzona budowa (budynek mieszkalny i inwentarski) jest w świetle powyższych ustaleń niezgodna z przepisami prawa miejscowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpoznaniu odwołania W. H. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Ustalono na podstawie wizji lokalnej przeprowadzonej [...] maja 2001 r., iż zamierzona inwestycja byłaby zabudową rozproszoną. Istniejące zabudowania znajdują się w odległości 400-300 m, a taki rodzaj zabudowy powinien być ograniczony. Obowiązujący plan zakłada powiększenie istniejącego rezerwatu "[...]". Uchwalone [...] lutego 2000 r. studium uwarunkowań i kierunku zagospodarowania przestrzennego przewiduje w przyszłym planie zakaz tworzenia siedlisk w zabudowie rozproszonej.
Kolegium uznało, że w świetle powyższych ustaleń odmowna decyzja jest zasadna.
W. H. wniosła skargę, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji.
Skarżąca wskazała, iż działka Nr [...] nie znajduje się, jak to wskazano w decyzji pierwszej instancji, w miejscowości L. a w miejscowości L. – sołectwo L. , obręb geodezyjny L. .
Zarzuciła skarżąca, iż nie zostały określone prawidłowe odległości działki od granicy rezerwatu "[...]" i jego powierzchnia.
Przedmiotowa działka nie jest łąką a gruntem klasy V. Uchwalone studium zakłada wprowadzenie zakazu zabudowy rozproszonej na terenie wsi C. i L. , a nie na terenie osady L. . Przyjęte przez organy administracji kryteria "zabudowy rozproszonej" mają charakter dowolny.
Skarżąca powołuje się także na pismo Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody, który pozytywnie zaopiniował planowaną inwestycję.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi.
Wskazano, iż z kopii mapy ewidencyjnej jednoznacznie wynika, iż działka Nr [...] znajduje się w obrębie geodezyjnym wsi L. .
Ustalenia poczynione w trakcie wizji lokalnej pozwalają na stwierdzenie, iż planowana inwestycja ma powstać w zabudowie rozproszonej. Podkreślono, iż uchwalone studium zakłada wprost wprowadzenie zakazu tworzenia siedlisk w zabudowie rozproszonej na terenie, na którym położona jest przedmiotowa działka.
Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do przepisu art. 3 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej. Oceniając legalność zaskarżonych decyzji stwierdzić należy, iż naruszają one przepisy postępowania w zakresie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i słusznego interesu zainteresowanej strony.
Przepis art. 43 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 z zm.) stanowi, iż nie można odmówić ustalenia zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami prawa i ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Z niekwestionowanych ustaleń organów administracji wynika, iż przedmiotowa działka jest gruntem rolnym i znajduje się w obszarze chronionego krajobrazu, do którego zastosowanie mają przepisy ustawy o ochronie przyrody (Dz.U. z 1991 r. Nr 114 poz. 492 z zm.) oraz wydanego na jej podstawie (art. 32) rozporządzenia Wojewody P. z [...] maja 1998 r. Nr 5/98. W odległości 130 m od granicy działki znajduje się rezerwat "[...]" wraz z 100 metrową otuliną. Obowiązujący na tym terenie plan ogólny zagospodarowania przestrzennego (Dz.Urz.Wojew.P. Nr 16 z 1988 r.) stanowi, iż Gmina powinna zachować "jako wiodącą funkcję rolnictwo" a na obszarze chronionego krajobrazu należy przestrzegać określonych nakazów.
Według powołanego rozporządzenia Wojewody P. na obszarze chronionego krajobrazu należy – rozwijać jednostki osadnicze w oparciu o istniejący system osadniczy i ograniczać zabudowę rozproszoną.
Podzielić należy pogląd organu odwoławczego, iż planowana budowa (dom mieszkalny i budynek inwentarski) będzie zlokalizowana w zabudowie rozproszonej skoro najbliższe zabudowania znajdują się w odległości 400-300 metrów.
Zarówno plan zagospodarowania przestrzennego jak i powołane przepisy dotyczące ochrony przyrody nie zakazują budownictwa siedliskowego na obszarze chronionego krajobrazu. Postulowane jest jedynie ograniczenie budownictwa rozproszonego.
Niewątpliwie jest, iż decyzja odmawiająca uwzględnienia wniosku nie może być podjęta arbitralnie, ale musi zawierać w tym zakresie przekonywujące uzasadnienie.
Argumentacja zaskarżonej decyzji sprowadza się do stwierdzenia, iż planowana inwestycja będzie znajdować się w zabudowie rozproszonej, a bliska odległość rezerwatu nakazuje przestrzeganie "walorów naturalnych środowiska przyrodniczego".
Wyżej wskazane powołane przepisy jednak nie nakazują ograniczenia budownictwa rozproszonego.
Organ odwoławczy nie wziął też pod uwagę stanowiska Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody wyrażonego na piśmie Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu wojewódzkiego Nr [...]z [...] listopada 2000 r. W piśmie tym stwierdzono, iż:
a/ w odległości około 150 metrów od zamierzonej lokalizacji siedliska znajdują się zabudowania sąsiedniej wsi, co wyklucza aby przyszłe siedlisko znajdowało się w zabudowie rozproszonej;
b/ istniejący rezerwat przyrody "[...]" znajduje się w odległości, która wyklucza jakiekolwiek negatywne oddziaływania przyszłego siedliska;
c/ zamierzoną budowę należy zaopiniować pozytywnie po spełnieniu określonych warunków dotyczących ogrzewania budynku, odprowadzania ścieków, odprowadzania odpadów, powierzchni ogrodu przydomowego i zapewnienie spójności z krajobrazem przyrodniczym.
Organy rozstrzygające sprawę wbrew wymogom przepisu art. 7 i art. 77 § 1 kpa nie odniosły się do powyższych stwierdzeń i nie brały ich w ogóle pod uwagę pomimo, że pochodzą od organu kompetentnego w zakresie ochrony przyrody. W szczególności nie wyjaśniono dokładnie czy zamierzona budowa będzie miała negatywny wpływ na obszar chronionego krajobrazu, co uzasadniałoby odmowę uwzględnienia wniosku (art. 31 a pkt 10 ustawy o ochronie przyrody).
Podkreślić należy, iż wprowadzone powołanym rozporządzeniem Wojewody P. zakazy na obszarze chronionego krajobrazu (§ 2) nie dotyczą budownictwa siedliskowego. Na tym obszarze postuluje się jedynie ograniczenie zabudowy rozproszonej (wytyczne zasad gospodarowania stanowiące załącznik do rozporządzenia).
W opracowanym przez Gminę studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego z [...] lutego 2000 r., wprowadzono wyraźny zakaz nowej zabudowy we wsi L. oraz zakaz tworzenia siedlisk w zabudowie rozproszonej. Jednakże stosownie do przepisu ust. 7 art. 6 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym studium nie jest przepisem gminnym i nie stanowi podstawy do wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Przewidywane w planie zagospodarowania przestrzennego powiększenie rezerwatu do około 15 ha (aktualnie 4,42 ha) nie może stanowić przeszkody do budowy siedliska, skoro nie wyjaśniono czy przyszły obszar rezerwatu będzie obejmował przedmiotowy teren.
W świetle powyższych okoliczności uznać należało, iż zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych powodów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c i art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1271) orzeczono jak w sentencji wyroku.
/-/ E. Podrazik /-/ St. Małek /-/ A. Łaskarzewska
DS
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło