II SA/Po 3261/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-02-11

Skład orzekający: Grażyna Radzicka, Aleksandra Łaskarzewska, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kwestia zasiedzenia części nieruchomości, na której znajduje się samowola budowlana, stanowi zagadnienie prejudycjalne dla postępowania administracyjnego w sprawie doprowadzenia tej samowoli do stanu zgodnego z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kwestia zasiedzenia części nieruchomości, na której znajduje się samowola budowlana, ma charakter prejudycjalny dla postępowania administracyjnego. Nabycie własności przez zasiedzenie następuje z mocy prawa w określonym terminie, co wpływa na ocenę legalności obiektów budowlanych i możliwość ich legalizacji lub rozbiórki.
Stan faktyczny
Gmina D. zaskarżyła postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej. Postępowanie zawieszono z uwagi na toczący się proces o zasiedzenie części nieruchomości, na której znajdowały się samowolnie wybudowane obiekty. Gmina zarzucała, że zasiedzenie nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż część działki była przeznaczona pod drogę. Organy utrzymały w mocy postanowienie o zawieszeniu, uznając zasiedzenie za kwestię prejudycjalną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Gminy D.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w P w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Grażyna Radzicka /spr./ Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska As.sąd. Edyta Podrazik Protokolant Staż. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lutego 2004 r. sprawy ze skargi Gminy D. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania; o d d a l a s k a r g ę /-/ E.Podrazik /-/ G.Radzicka /-/ A.Łaskarzewska Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu p. postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] zawiesił postępowanie administracyjne, w sprawie doprowadzenia wybudowanego budynku i zbiornika bezodpływowego na działkach [A] i [B] w D. do stanu zgodnego z prawem poprzez: przebudowę budynku mieszkalnego i rozebranie jego części od strony drogi, rozbiórkę przybudówki dwukondygnacyjnej do budynku oraz rozbiórkę szamba, usytuowanych poza linią zabudowy i to w oparciu o przepisy art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z 14.06.1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 ze zm.). W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że C.P. wystąpił do Sądu Rejonowego w P. z wnioskiem o zasiedzenie nieruchomości, na której znajduje się część budynku mieszkalnego i cały zbiornik bezodpływowy. Ponieważ posiadanie tytułu własności do nieruchomości w ocenie organu pozwoli na legalizację wzniesionych obiektów, to zawieszenie postępowania administracyjnego uznano za uzasadnione. Zażalenie na postanowienie złożyła Gmina D., kwestionując fakt ewentualnego zasiedzenia nieruchomości jako kwestię prejudycjalną do prowadzonego postępowania administracyjnego przez organy nadzoru budowlanego i zarzucając naruszenie przepisów art. 97 § 1 pkt 4 kpa oraz art. 6, 7, 12 kpa wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W wyniku rozpoznania zażalenia Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem z dnia [...]r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie i podzielił jego argumentację podnosząc, że orzeczenie ewentualnej rozbiórki w obecnym stanie mogłoby narazić inwestora na niepowetowane szkody. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Gmina D. podniosła podobne zarzuty jak w zażaleniu i wywodząc, że niemożliwym będzie zalegalizowanie kiedykolwiek zaistniałej samowoli budowlanej, bowiem działka nr ewid. [C] stanowiąca własność Gminy w powierzchnię, której wkraczają pobudowane obiekty, zawsze była przeznaczona pod drogę, co odpowiada sytuacji z art. 37 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38 poz. 229). Zarzucając naruszenie przepisów art. 97 § 1 pkt 4 kpa, 6 i 12 kpa skarżąca Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Jest niespornym w sprawie, że sporne obiekty zostały pobudowane w oparciu o decyzję Naczelnika Gminy D. z dnia [...]r. nr [...] wydanej dla C.P., a budowa miała być prowadzona zgodnie z planem realizacyjnym. Jest niespornym, że w dacie realizacji inwestycji "droga" na działce nr [C] nie była urządzona i część tej działki jak twierdzi inwestor, a przedtem jego poprzednik prawny J.P., posiadali samoistnie. Jak to zarzuca inwestor decyzję o pozwoleniu na budowę w imieniu Naczelnika podpisała technik budowlany K.A. i ona też była Kierownikiem budowy. Znajduje to potwierdzenie w aktach sprawy administracyjnej. Ponieważ kwestie nieprawidłowej lokalizacji obiektów zostały ujawnione w 1999 r. - bowiem Gmina D. nie zauważyła do tej pory nieprawidłowego posadowienia obiektów – [...] sierpnia 2000 r. inwestor wystąpił o zasiedzenie części działki nr [C] o powierzchni 230 m2 twierdząc, że termin nabycia nieruchomości przez zasiedzenie nastąpił z dniem [...]01.1963 r. Zasiedzenie z art. 172 Kodeksu cywilnego jest pierwotnym sposobem nabycia własności, a nabywca nie wywodzi swego prawa od innej osoby, nabywa je bowiem niezależnie od czyichkolwiek uprawnień. Jeżeli więc faktycznie inwestor nabył własność części działki nr [...] w 1963 r., to Gmina D. nie mogła bez uruchomienia specjalnych procedur planować drogi przez jego nieruchomość. Jakkolwiek z treści skargi nie wynika od kiedy działka nr [C] w planach została przewidziana pod drogę, to nie jest uzasadniony zarzut skarżącej Gminy, że fakt zasiedzenia części nieruchomości - działki nr [C] nie ma dla oceny stanu faktycznego w sprawie administracyjnej znaczenia, gdyż skutki zasiedzenia nieruchomości następują z mocy samego prawa w ściśle oznaczonym terminie i to tak dalece, że po upływie tego terminu nie miałoby żadnego znaczenia oświadczenie samoistnego posiadacza, który stał się właścicielem nieruchomości, że rezygnuje ze skutków zasiedzenia i chce, by właścicielem była nadal osoba, przeciwko której biegło zasiedzenie, czyli właściciel dotychczasowy. Inaczej bowiem organy administracyjne muszą oceniać błąd w postaci odstępstwa w posadowieniu obiektu budowlanego wznoszonego w oparciu o pozwolenie na budowę na własnej działce, a inaczej w sytuacji kiedy obiekt wkroczył na teren działki o innym przeznaczeniu ustalonym później. Termin zasiedzenia części działki nr [C], wprowadzenia w życie planu przewidującego przebieg drogi przez działkę nr [C] są istotne w sprawie i wbrew twierdzeniu skarżącej Gminy, prejudycjalne dla oceny sprawy w świetle art. 37 ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane (Dz.U. nr 38 poz. 229) i możliwości zastosowania art. 40 cytowanej ustawy w związku z art. 103 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. nr 7 poz. 2016). Z tych względów na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1271 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ E.Podrazik /-/ G.Radzicka /-/ A.Łaskarzewska MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło