II SA/Po 331/02

WyrokWSA w Poznaniu2004-05-21

Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Jolanta Szaniecka, Danuta Rzyminiak – Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca częściową rozbiórkę obiektu budowlanego do określonej powierzchni zabudowy, zamiast rozbiórki wyłącznie części samowolnie wybudowanej, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Decyzja organu nadzoru budowlanego nakazująca częściową rozbiórkę obiektu budowlanego do określonej powierzchni zabudowy, zamiast rozbiórki wyłącznie tej części, która została wybudowana samowolnie, jest wadliwa. Takie sformułowanie jest sprzeczne z intencją ustawodawcy, ponieważ nie precyzuje, które elementy budynku podlegają rozbiórce, a jedynie określa docelową powierzchnię zabudowy. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał E. W. częściową rozbiórkę altany do powierzchni 25 m2 ze względu na samowolę budowlaną polegającą na jej rozbudowie. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca E. W. wniosła skargę, wskazując na trudną sytuację rodzinną i materialną oraz prosząc o odroczenie nakazu do czasu otrzymania lokalu komunalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał sprawę.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Określono, że zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana w całości. Zasądzono od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej zwrot wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska (spr.) Sędziowie NSA Jolanta Szaniecka Asesor sąd. Danuta Rzyminiak – Owczarczak Protokolant sekr.sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2004r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2001r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...]sierpnia 2001r. Nr [...]; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może zostać wykonana w całości; III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej kwotę 10zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego. /-/D. Rzyminiak – Owczarczak /-/B. Kamieńska /-/J. Szaniecka Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. decyzją z dnia [...]sierpnia 2001r. – wydaną na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2001r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) – nakazał E. W. – właścicielce altany na działce nr [...] usytuowanej na terenie Pracowniczych Ogrodów Działkowych "[...]" przy ul. [...] w P. "częściową rozbiórkę w/w altany do stanu określonego w przepisach, tj. do 25 m2 powierzchni zabudowy". W uzasadnieniu stwierdził, że E. W. rozbudowując w 1998r. altanę do wymiarów 7,8 x 7,4m i o wysokości 5m – z dachem w połowie płaskim i w połowie skośnym – dopuściła się samowoli budowlanej. W myśl bowiem art. 29 ust. 1 pkt 6 ustawy – Prawo budowlane, budowa altan na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych o powierzchni zabudowy do 25 m2 w miastach oraz wysokości nie przekraczającej 5m przy dachach stromych i 4m przy dachach płaskich wymaga pozwolenia na budowę. Inwestorka takiego pozwolenia nie uzyskała. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznający sprawę na skutek odwołania inwestorki powołującej się na wyjątkowo trudną sytuację materialną i rodzinną – decyzją z dnia [...]grudnia 2001r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego. E. W. opisała swoją sytuację rodzinną – w przedmiotowej altanie mieszka po eksmisji z mężem, synem M. – absolwentem Specjalnej Szkoły Zawodowej, który ze względu na stopień niepełnosprawności nie może zdobyć zatrudnienia oraz dwiema córkami. Starsza cierpi na schorzenia neurologiczne i jest matką samotnie wychowującą dziecko (także zamieszkujące w przedmiotowej altanie) a młodsza E. uczęszcza do Szkoły Podstawowej Specjalnej. Obecny metraż budynku (57m) przyczynił się do sprawniejszego funkcjonowania sześcioosobowej rodziny – poprawił warunki higieniczne i stworzył możliwość wygospodarowania kącika do nauki. Ostatecznie wniosła "o odroczenie nakazu doprowadzenia altany do stanu pierwotnego (rozbiórki nadmetrażu) do momentu otrzymania lokalu komunalnego". Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu – właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1271 ze zm.) – zważył co następuje: Podnoszone przez skarżącą okoliczności, świadczące o trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, nie mają istotnego znaczenia w rozpoznawanej sprawie. Skarżąca przyznaje, że rozbudowując altanę dopuściła się samowoli budowlanej. Przepis art. 48 Prawa budowlanego z 1994r. – w brzmieniu obowiązującym w chwili wydawania zaskarżonej decyzji – obligował organ nadzoru budowlanego do wydania w takiej sytuacji decyzji o rozbiórce, a zatem został prawidłowo zastosowany. Mimo to decyzje organów obu instancji nie mogą się ostać. Organ odwoławczy utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję przeoczył, że zawiera ona rozstrzygnięcie o przedmiocie rozbiórki pozostające bez ścisłego związku z art. 48 powołanej wyżej ustawy. W sentencji decyzji nie nakazano bowiem rozbiórki tej części obiektu, która została samowolnie wybudowana, lecz "częściową rozbiórkę altany do stanu określonego w przepisach, tj. do 25m2 powierzchni zabudowy". Takie sformułowanie – sprzeczne z intencją ustawodawcy – nie kładzie nacisku na rozbiórkę tylko tej części budynku, która została zrealizowana w warunkach samowoli budowlanej, lecz pozwala rozebrać jakiekolwiek elementy budynku, byleby w ostatecznym wyniku ostała się zabudowa o powierzchni nie przekraczającej 25m2. W tej sytuacji zawarte z uzasadnieniu decyzji pierwszej instancji wskazanie w jaki sposób "uzyskać zachowanie powyższych wymiarów" nie może być uznane za doprecyzowanie nakazu rozbiórki, lecz świadczy o istnieniu sprzeczności między osnową decyzji a jej uzasadnieniem. Z tego względu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a i b, art. 152 i art. 200 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji. /-/D. Rzyminiak – Owczarczak /-/B. Kamieńska /-/J. Szaniecka kk

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło