II SA/Po 338/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Zieliński Sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi Spółki "A" z o.o. w W. na decyzję Wojewody z dnia [...] stycznia 2005r. Nr [...] w przedmiocie sprzeciwu w sprawie zamiaru wykonania robót budowlanych; oddala skargę /-/ E. Podrazik /-/ A. Zieliński /-/ J. Stankowski Decyzją z dnia [...]09.2004 r. Prezydent Miasta P. na podstawie art. 30 ust. 5 i ust. 6 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane zgłosił sprzeciw wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na posadowienia nośnika reklamowego przy ul. [...] w P. , na działce nr [...], dokonanego przez Spółkę "A" z o.o. w W.. W uzasadnieniu podano, że zgłoszenie dotyczyło nośnika reklam, tj. słupa stalowego o wysokości 3 m, osadzonego na fundamencie o wymiarach 3,6 m x 2,4 m x 0,4 m, z tablicą reklamową o wymiarach 3 m x 6 m. Jest to obiekt znacznej wysokości, narażony na parcie wiatru, mogący kolidować z istniejącym uzbrojeniem terenu. Obiekt taki wymaga uzyskania pozwolenia na budowę zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Ponadto z uwagi na brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma do niego zastosowanie przepis art. 4 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy. Spełniony został więc także zapis art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. Decyzją z dnia [...].01.2005 r. Wojewoda , po rozpatrzeniu odwołania inwestora, utrzymał w mocy opisaną wyżej decyzję Prezydenta Miasta P. . W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wprawdzie w zgłoszeniu strona podała, iż nośnik reklamowy ma być obiektem tymczasowym, jednak aby zastosować zwolnienie z art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy Prawo budowlane strona winna zadeklarować termin przewidzianej rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w czasie krótszym niż 120 dni. W zgłoszeniu brak takiej deklaracji. Projektowany obiekt jest budowlą i tymczasowym obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 3 i pkt 5 ustawy Prawo budowlane i jego budowa wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. W niniejszej sprawie nie ma zastosowania podnoszony przez stronę art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy (organ omyłkowo podał "art. 23", jednak z kontekstu jednoznacznie wynika, że jest to omyłka pisarska),gdyż instalowanie tablic i urządzeń reklamowych nie jest równoznaczne z budowaniem. Instalowanie tablic może nastąpić na istniejącym budynku lub budowli. instalowaniem nie można nazwać budowy samodzielnej konstrukcji na własnym, choćby prefabrykowanym fundamencie. Projektowany obiekt wymagał także uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Od powyższej decyzji skargę złożył inwestor Spółka "A" z o.o. w W. , domagając się jej uchylenia i zarzucając naruszenie przepisów art. 28 ust. 1, art. 29 ust. 2 pkt 6, art. 30 ust. 1 pkt 2, ust. 5 i ust. 6 ustawy Prawo budowlane. W uzasadnieniu skarżący podniósł m.in., że projektowana tablica reklamowa jest urządzeniem tymczasowym, rozbieralnym, nietrwale związanym z gruntem, do zgłoszenia dołączono komplet dokumentów projektowo-technicznych, tablica może być w każdym czasie zdemontowana bez trwałych, nieodwracalnych uszkodzeń, a następnie zainstalowana w innym miejscu, podstawa żelbetowa jest prefabrykatem ustawionym w poziomie istniejącego terenu, posiada uchwyty do montażu i demontażu. Zdaniem skarżącego wykonanie projektowanego nośnika reklamowego to roboty budowlane wymienione w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane, nie wymagające pozwolenia na budowę, a jedynie zgłoszenia. W przypadku robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia nie jest wymagane uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący wskazał, że organ uznając niekompletność dokumentacji winien skorzystać z procedury z art. 30 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, czego w niniejszej sprawie nie uczynił. Według Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego urządzenie reklamowe nie związane trwale z gruntem jest obiektem małej architektury i w związku z tym jego wykonanie nie wymaga pozwolenia na budowę. Wojewoda wydając zaskarżoną decyzję orzekł na niekorzyść skarżącego czym naruszył przepis art. 139 kpa, została także naruszona zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Wojewoda w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ wskazał, iż projektowany nośnik reklamowy klasyczne fundamentowanie ma zmienione na fundamentowanie powierzchniowe przy pomocy docisku do gruntu żelbetowej płyty fundamentowej będącej podstawą budowli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Organy architektoniczno-budowlane prawidłowo ustaliły, że zgłoszony w niniejszej sprawie przez skarżącego zamiar wykonania nośnika reklamowego wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, i właściwie zastosowały przepis art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. Zgłoszony przez skarżącego obiekt budowlany nazwany tablicą reklamową jest w istocie wolnostojącym nośnikiem reklamowym – stanowiskiem reklamowym przeznaczonym do ekspozycji plansz reklamowych o powierzchni do 18 m2 przy trasach ruchu samochodowego. Tak też jest on określony w projekcie budowlanym. Nośnik ten składa się z żelbetowej podstawy - pełniącej funkcje prefabrykowanego fundamentu - o wymiarach 3 m x 2,4 m x 0,4 m, dolnej i górnej części słupa wsporczego o łącznej wysokości ok. 2,7 m, rusztów niosących tablice pod reklamy o wysokości 3 m i szerokości 6 m, tablicy pod reklamy, pomostów obsługowych. Cała konstrukcja ma wysokość i rozpiętość po 6 m. Bez wątpienia nie jest to więc obiekt małej architektury, który ze swej definicji jest niewielkim obiektem (art. 3 pkt 4 ustawy Prawo budowlane). Opis projektowanego nośnika reklamowego jednoznacznie wskazuje, że jest to budowla w rozumieniu przepisu art. 3 pkt 3 ustawy. Podkreślić należy, iż budowlą jest każdy obiekt nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury. Budowlą może być zarówno obiekt trwale związany z gruntem, jak i nie mający tej cechy. W przedmiotowej sprawie – wbrew części opisowej projektu i twierdzeniom skarżącego – fundament żelbetowy nośnika o grubości 0,40 m ma być zagłębiony w terenie na połowę swej grubości (rysunek projektu "Widok ogólny"). Pozwala to zasadnie uznać, że jest to obiekt trwale związany z gruntem, wymagający do dokonania rozbiórki wykonania robót budowlanych. Oceniając charakter tego typu nośników reklamowych Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11.01.1999 r. sygn. II SA 1617/98 uznał je za obiekty związane trwale z gruntem. Wykonanie przedmiotowego nośnika reklamowego w miejscu jego lokalizacji wymaga - według projektu - geodezyjnego wyznaczenia w terenie, odpowiedniego przygotowania gruntu, w zależności od rodzaju podłoża jego zagęszczenie, wymiana, czy usunięcie humusu. Przedmiotowy nośnik jest konstrukcją wolnostojącą, w pełni samodzielną, nie powiązaną technicznie z innym obiektem budowlanym. Realizacja przedmiotowego nośnika w określonym miejscu posiada wszelkie cechy budowy w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Robót tych nie można uznać za instalowanie tablic lub urządzeń reklamowych z przepisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy. Ustawa z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane nie zawiera definicji instalowania. Biorąc pod uwagę treść ustępu 1 i ustępu 2 przepisu art. 29 ustawy stwierdzić należy, że pojęcia "budowy" i "instalowania" znajdują się względem siebie w opozycji, ich zakresy są rozłączne. Także w potocznym znaczeniu pojęcie "instalowania czegoś" zakłada związek z istniejącym (funkcjonującym) wcześniej obiektem (rzeczą). Budowa wolnostojącego, samodzielnego nośnika reklamowego nie może być więc jednocześnie jego "instalowaniem" i nie korzysta ze zwolnienia przewidzianego w art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy. Jednocześnie projektowany nośnik reklamowy ze swej istoty przeznaczony jest do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki. Jest on więc tymczasowym obiektem budowlanym z art. 3 pkt 5 ustawy. Tymczasowe obiekty budowlane nie wymagają pozwolenia na budowę, jeżeli nie są połączone trwale z gruntem i są przeznaczone do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki w terminie podanym w zgłoszenia, nie dłuższym niż 120 dni od daty rozpoczęcia budowy (art. 29 ust. 1 pkt 12 ustawy). Zwolnienie to jednak nie znajduje zastosowania w niniejszej sprawie, bowiem jak wskazano wyżej projektowany nośnik miał być trwale związany z gruntem, nadto w zgłoszeniu skarżący nie określił terminu przeniesienia lub rozbiórki nośnika. Podkreślić należy, iż zgodnie z projektem okres użytkowania obiektu wynosi do 10 lat, a skarżący ani w toku postępowania administracyjnego, ani w odwołaniu, ani w skardze do Sądu nie twierdził, że obiekt miałby pozostać w miejscu wskazanej lokalizacji krócej niż 120 dni. Z tych względów, wobec braku przesłanek do zastosowania przepisu art. 29 ustawy Prawo budowlane, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 ustawy, wykonanie nośnika reklamowego objętego zgłoszeniem Spółki "A" z o.o. poprzedzone powinno być uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę. Dokonanie zgłoszenia w tej sytuacji było podstawą do zgłoszenia sprzeciwu z art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy. Prawidłowo także organy obu instancji stwierdziły, że w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego tego typu roboty budowlane wymagają uzyskania decyzji o warunkach zabudowy. Podkreślić należy, iż zgodnie z art. 59 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 27.03.2003 r. ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80 poz.717 z 2003 r.) uzyskanie decyzji ustalającej warunki zabudowy konieczne jest zarówno dla zmiany sposobu zagospodarowania terenu wynikającej z robót budowlanych wymagających pozwolenia na budowę, jak i wynikającej z robót budowlanych nie objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia. W tym ostatnim przypadku obowiązek uzyskania decyzji o warunkach zabudowy nie obejmuje wyłącznie jednorazowej zmiany zagospodarowania terenu trwającej do roku. Zarzut skarżącego naruszenia przez Wojewodę przepisu art. 139 kpa i zasady dwuinstancyjności nie znajduje żadnego potwierdzenia w aktach sprawy. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, że organy architektoniczno-budowlane wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) należało oddalić skargę. /-/ E. Podrazik /-/ A. Zieliński /-/ J. Stankowski