II SA/Po 3489/01
WyrokWSA w Poznaniu2004-03-09
Skład orzekający: Paweł Miładowski, Maciej Dybowski, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo pozbawił uprawnień kombatanckich osobę, nie badając wszystkich podnoszonych przez nią okoliczności faktycznych, w tym służby w Służbie Więziennej i walk z grupami zbrojnymi?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej naruszył podstawowe zasady procedury administracyjnej, w tym obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy (art. 7, 8, 10 i 77 k.p.a.), nie badając wszystkich podnoszonych przez skarżącego faktów, takich jak udział w walkach z grupami zbrojnymi czy specyfika służby w Służbie Więziennej. Niewyjaśnienie tych kwestii miało oczywisty wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Skarżący E. S. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, z uwagi na pełnienie służby w Służbie Więziennej w okresie uznanym za działalność kombatancką. Skarżący podnosił, że brał udział w walkach z grupami Wehrwolfu i pełnił służbę wartowniczą w obozie filtracyjnym. Organ administracji nie zbadał tych okoliczności, ograniczając się do argumentacji o służbie w Służbie Więziennej. Skarga została wniesiona jeszcze przed reformą sądownictwa administracyjnego, a sprawa trafiła do rozpoznania przez WSA w Poznaniu na podstawie przepisów PPSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Zasądzono od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Paweł Miładowski ( spr ) Sędziowie WSA Maciej Dybowski As.sąd. Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2004 r. sprawy ze skargi E. S. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E.Podrazik /-/ P.Miładowski /-/ M.Dybowski
Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych działając w oparciu o art.25 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( Dz. U. z 1997 r. nr 142, poz.950 z późn.zm. ) pozbawił E. S. uprawnień kombatanckich przyznanych przez były ZW ZBOWiD w L. decyzją z dnia [...]r. z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od 15.10.1945 r. do 31.12.1947 r. W okresie zaliczonym jako działalność kombatancka E. S. był funkcjonariuszem Służby Więziennej. Taki stan rzeczy prowadzi do uznania, że wyłącznym powodem przyznanych uprawnień kombatanckich była działalność w latach 1944 - 1956 w charakterze uczestnika walk o ustanowienie i utrwalanie władzy ludowej, a w konsekwencji w oparciu o wymieniony wyżej art.25 ust.2 pkt 2 ustawy o kombatantach do pozbawienia uprawnień kombatanckich.
W ocenie Kierownika Urzędu nie był on obowiązany do wyjaśniania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art.1, 2 i 4 ustawy.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy E. S. podkreślał, że brzmienie znowelizowanego art.1 ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach narusza normy art.19 i 32 Konstytucji, że pełnił służbę wartowniczą w obozie filtracyjnym , że walczył z bandami i grupami Wehrwolfu w rejonie Kępna.
Rozpoznając ów wniosek Kierownik Urzędu decyzją z dnia [...]r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję własną z [...]r. ograniczając się do wcześniej przywołanej argumentacji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego także E. S. przywoływał dotychczasową argumentację.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu wniósł o jej oddalenie.
Skargę wniesiono jeszcze pod rządami ustawy z dnia 11.5.1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. W międzyczasie doszło do reformy sądownictwa administracyjnego. W myśl art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ( Dz. U. Nr 153, poz.1271 ze zm. ) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga ma uzasadnione podstawy. Kierownik Urzędu wbrew obowiązkowi weryfikacyjnemu z art.7, 8 , 10 i 77 kpa nie wyjaśnił okoliczności podnoszonych przez skarżącego o uczestniczeniu w walkach z Wehrwolfem i innymi grupami zbrojnymi w czerwcu 1945 r. oraz pełnienia służby w okresie zaliczonym przez były ZBOWiD jako działalność kombatancką. Służba Więzienna nie była służbą zmilitaryzowana w rozumieniu art.1 ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach bowiem utrwalone już orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego dopuszcza zachowanie uprawnień kombatanckich dla osób nie pełniących służby w jednostkach zmilitaryzowanych ( Milicji Obywatelskiej ) walczących w latach 1945 - 1952 z ugrupowaniami UPA lub Wehrwolfu jeżeli działali w wyodrębnionych jednostkach pod dowództwem Wojska Polskiego. Tego jednak wątku mimo nagromadzonych przez skarżącego okoliczności Kierownik Urzędu nie zbadał i się do niego nie odniósł w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Takie postępowanie narusza podstawowe zasady procedury administracyjnej w sposób oczywisty wpływający na wynik sprawy w rozumieniu art.145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1271 ) powodując już z tej przyczyny konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej.
Skoro legalność zaskarżonej decyzji została naruszona to należało w myśl przytoczonych wyżej przepisów, a nadto art.200 ustawy z 30.8.2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzec jak w sentencji.
/-/ E.Podrazik /-/ P.Miładowski /-/ M.Dybowski
JFS
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło