II SA/Po 351/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2016-08-25
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której dochody z renty i zasiłków z pomocy społecznej ledwo pokrywają podstawowe koszty utrzymania (leki, czynsz, media), może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego) w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, której dochody z renty i zasiłków z pomocy społecznej są niewystarczające do pokrycia podstawowych wydatków związanych z utrzymaniem (leki, czynsz, media), a jednocześnie choruje, co generuje dodatkowe koszty, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Sytuacja taka pozwala na uznanie, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznych wydatków utrzymania.Stan faktyczny
Skarżący A. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (radcy prawnego) w sprawie dotyczącej zasiłku celowego. Wnioskodawca argumentował, że jego niskie dochody z renty ZUS i zasiłków z pomocy społecznej ledwo pokrywają podstawowe wydatki (leki, czynsz, media), a on sam jest niezdolny do pracy i choruje. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe w wynajmowanym mieszkaniu, nie posiada majątku ani oszczędności.Rozstrzygnięcie
Postanowiono ustanowić dla A. G. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 25 sierpnia 2016r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2016r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia ustanowić dla A. G. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżący A. G. wniósł o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Argumentował, że utrzymuje się z niskiej renty ZUS w wysokości [...] zł, z czego [...] zł wydaje na leki, [...] zł gaz, [...] zł na telefon, [...] zł na wodę, ścieki, [...] zł na środki czystości, [...] zł na czynsz, nie ma zatem środków na żywność i ubiór. Oświadczył, że jest niezdolny do pracy. Z akt administracyjnych wynika, że sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Jest najemcą mieszkania o powierzchni [...]m² w P., nie posiada żadnych nieruchomości, oszczędności, czy innych wartościowych przedmiotów. Orzeczeniem ZUS uznano go za niezdolnego do pracy. Nadal choruje. Korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej.
Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm., dalej "P.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach utrzymania siebie i rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych.
Z przedłożonego oświadczenia o stanie majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja wnioskodawcy w niniejszej sprawie pozwala na przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Utrzymuje się ze świadczeń z ubezpieczenia społecznego oraz z zasiłków z pomocy społecznej. Choruje, co wymaga zwiększonych wydatków na leki i rehabilitację. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanych środków z trudem pozwala na pokrycie koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Skarżący nie ma zatem środków na pokrycie kosztów wolnorynkowego wynagrodzenia radcy prawnego w niniejszej sprawie.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło