II SA/Po 354/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-07-05

Skład orzekający: Ewa Makosz-Frymus, Paweł Miładowski, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania dodatku mieszkaniowego z powodu przekroczenia normatywnej powierzchni lokalu, mimo że strona skarżąca twierdziła, iż korzysta jedynie z części lokalu i spełnia kryteria dochodowe?
Ratio decidendi
Organy administracji publicznej naruszyły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności zasady dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wszechstronnej oceny materiału dowodowego. Odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego jedynie z powodu przekroczenia normatywnej powierzchni lokalu, bez dokładnego zbadania faktycznego sposobu korzystania z lokalu przez wnioskodawcę i innych mieszkańców oraz bez analizy kryterium dochodowego, jest nieprawidłowa. Sąd uznał, że możliwe jest przyznanie dodatku mieszkaniowego osobie korzystającej z części lokalu, stosownie do zajmowanej powierzchni, nawet jeśli czynsz i opłaty naliczane są za cały lokal.
Stan faktyczny
M.D. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego, wskazując, że jest najemcą lokalu o powierzchni 61 m2 i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Organ I instancji odmówił przyznania dodatku, uznając, że powierzchnia lokalu przekracza normatywną dla jednoosobowego gospodarstwa domowego o ponad 30%. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, argumentując, że powierzchnia lokalu przekracza normatywną o ponad 50%. Skarżąca twierdziła, że zajmuje jedynie 30,50 m2 lokalu i spełnia kryteria dochodowe, a próby zawarcia aneksu do umowy najmu były bezskuteczne.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus ( spr ) Sędziowie sędzia NSA Paweł Miładowski as. sąd. Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant sekretarz sądowy Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 05 lipca 2005 r. sprawy ze skargi M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...]. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ E.Makosz-Frymus /-/ P.Miładowski JF Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...], na podstawie art.7 ust.1 w związku z art.5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. nr 71 poz.734 ze zm. ) , odmówił M.D. przyznania dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że M.D. w dniu [...] lipca 2002 r. złożyła wniosek o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W związku z tym organ ustalił, że M.D. i J.D. wstąpili w stosunek najmu lokalu nr [...] przy ul. [...][...] w P. po zgonie ojca. Lokal ten składa się z 3 pokoi, kuchni i pomieszczeń przynależnych o łącznej powierzchni użytkowej 61 m2. we wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego M.D. podała, że jest najemcą zajmowanego lokalu o powierzchni 61 m2 i prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Natomiast Administracja domu podała, że w gospodarstwie domowym w tym lokalu są 4 osoby, a łączna kwota wydatków na mieszkanie wynosi 579, 63 zł. Czynsz oraz opłaty za świadczenia związane z eksploatacją tego lokalu naliczane są na 4 osoby i za całą powierzchnię, tj. 61 m2. Mimo wezwania organu M.D. nie stawiła się, by złożyć dodatkowe wyjaśnienia co do treści wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Organ stwierdził, że na wnioskodawcy spoczywa obowiązek rzetelnego wypełnienia wniosku i deklaracji o dochodach oraz udokumentowania danych. Powołując się na treść art.5 ust.1 i ust.5 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych organ I instancji uznał, że w związku z przytoczonymi okolicznościami brak jest możliwości pozytywnego załatwienia wniosku M.D., ponieważ powierzchnia użytkowa zajmowanego lokalu ( 61 m2 ) przekracza normatywną powierzchnię o więcej niż 30% dla jednoosobowego gospodarstwa domowego. W odwołaniu od powyższej decyzji M.D. stwierdziła, że spełnia warunki do otrzymania dodatku mieszkaniowego i w związku z tym wniosła o ":weryfikację decyzji i wybranie optymalnej decyzji im większy dodatek tym lepiej". Zaznaczyła też odwołująca się, że jest głównym najemcą lokalu o powierzchni 61 m2. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania M.D., decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. nr [...]. W uzasadnieniu swej decyzji Kolegium Odwoławcze wyjaśniło, że M.D. i J.D. są najemcami na równych prawach , bez względu na sposób korzystania z lokalu. Zdaniem Kolegium, dopóki nie nastąpi zmiana umowy najmu, zgodnie z faktycznym korzystaniem z lokalu, nie można przyznać dodatku mieszkaniowego na cześć lokalu, tym bardziej, że administracja potwierdza wydatki dla całego lokalu, w którym faktycznie zamieszkują cztery osoby. Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że na podstawie wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego złożonego przez M.D., nie jest możliwe przyznanie tego dodatku, gdyż powierzchnia użytkowa lokalu przekracza o więcej niż 50% powierzchnię normatywną. Niespełnione kryterium metrażowe, określone w ustawie, wyklucza możliwość przyznania dodatku mieszkaniowego bez względu na sytuacje materialną wnioskodawcy. Decyzje administracyjne dotyczące przyznania dodatków mieszkaniowych nie mają charakteru uznaniowego. Dodatki mieszkaniowe przyznawane są osobom spełniającym łącznie wymogi przewidziane w ustawie o dodatkach mieszkaniowych. Wnosząc skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego M.D. stwierdziła, że powinna mieć przyznany dodatek mieszkaniowy ponieważ zajmuje 50% mieszkania, tj.30,50 m2 i nie przekracza powierzchni 35 m2. Skarżąca podniosła, że zgodnie z uzyskaną informacją próbowała zawrzeć aneks do umowy najmu, ale bezskutecznie. Podała też skarżąca, że jej jedyny dochód stanowią zasiłki celowe uzyskiwane z opieki społecznej i w związku z tym spełnia kryterium dochodowe oraz kryterium powierzchniowe, by otrzymać dodatek mieszkaniowy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Sąd rozpoznając skargę dokonuje kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ja decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] sierpnia 2002 r. o odmowie przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego zostały wydane z takim naruszeniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art.7, art.8, art.77 , art.80 i art.107 § 3 , które mogło mieć wpływ na rozstrzygniecie sprawy. Organy administracji publicznej, rozpoznając sprawę, winny podejmować wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy ( art.7 kpa ).Z tej ogólnej zasady wynika, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W Szczególności organ administracyjny obowiązany jest dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku, na podstawie analizy całego materiału dowodowego. Organ I instancji wezwał skarżącą pismem z dnia [...] lipca 2002 r. do osobistego przybycia w celu złożenia dodatkowych wyjaśnień w sprawie złożonego wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego. Mimo niestawiennictwa skarżącej w wyznaczonym terminie rzeczą organu było wyjaśnienie wątpliwości innymi, przewidzianymi przepisami kpa, środkami dowodowymi. We wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego skarżąca podała, że zajmuje 30,5 m2 z całej powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w P. W mieszkaniu tym zamieszkuje również brat skarżącej J.D. z rodziną. Nie stało więc nic na przeszkodzie, by organ I instancji przesłuchał J.D. w charakterze świadka uzyskując w ten sposób dokładne informacje co do sposobu użytkowania przedmiotowego lokalu mieszkalnego. Zresztą J.D. również złożył wniosek o przyznanie mu dodatku mieszkaniowego na częściowe pokrycie wydatków za zajmowany lokal mieszkalny nr [...] przy ul. C. [...] w P. Decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. nr [...] Prezydent Miasta P. odmówił przyznania J.D. tego dodatku z uwagi na to, że nie został wykazany dochód M.D. z prowadzonej przez nią działalności gospodarczej. Tymczasem w niniejszej sprawie organy administracyjne pominęły całkowicie kwestię dochodów skarżącej, a odmawiając przyznania dodatku mieszkaniowego z uwagi na przekroczenie powierzchni normatywnej powołały się jedynie na nierzetelnie wypełniony przez skarżącą wniosek i deklarację o dochodach oraz brak udokumentowania. Taka lakoniczna argumentacja organów nie może się ostać. Należy zwrócić uwagę, że J.D. w dniu [...] czerwca 2002 r. poinformował organ administracyjny w protokole przesłuchania ( k.29 akt adm. ), że skierował do Sądu Rodzinnego wniosek o skierowanie M.D. na leczenie psychiatryczne. Informacja ta winna w szczególności uczulić organy na wnikliwe wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, by nie naruszyć słusznego interesu skarżącej. W związku z powyższym rzeczą organu administracyjnego I instancji będzie ustalenie jaki jest faktyczny sposób korzystania z przedmiotowego lokalu mieszkalnego przez skarżącą i jej brata oraz czy skarżąca spełnia przesłanki do uzyskania prawa do dodatku mieszkaniowego. W ocenie Sądu nie ma racjonalnych przeszkód, by osobie korzystającej z części lokalu mieszkalnego przyznać dodatek mieszkaniowy stosownie do zajmowanej powierzchni. Fakt, że Administracja domu nalicza czynsz i opłaty za świadczenia związane z eksploatacją przedmiotowego lokalu za 4 osoby i za całą powierzchnię mieszkania nie jest żadnym argumentem uzasadniającym odmowę przyznania dodatku mieszkaniowego za korzystanie z części tego lokalu. W świetle powyższego rzeczą organu będzie wyczerpujące zebranie materiału dowodowego i wnikliwa jego ocena. Pozwoli to na ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego i prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy. Uzasadnienie ponownie wydanej decyzji winno spełniać wymogi art.107 § 3 kpa. Z tych względów Sąd, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit."c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153 poz.1270 ze zm. ) w związku z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz.1271 ), orzekł jak w sentencji. /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak /-/ E.Makosz-Frymus /-/ P.Miładowski jf

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło