II SA/Po 354/20
WyrokWSA w Poznaniu2020-10-20
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych i bliźniaczych jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami prawa budowlanego, w szczególności w zakresie kwalifikacji budynków, posadowienia parteru oraz odprowadzania wód opadowych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zatwierdzony projekt budowlany oraz wydana decyzja o pozwoleniu na budowę są zgodne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami prawa budowlanego. Budynek dwulokalowy nie spełnia cech budynku bliźniaczego, a inwestycja nie narusza wymogów dotyczących posadowienia parteru i odprowadzania wód opadowych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej ocenia projekt w granicach jego zgodności z przepisami, nie zaś merytoryczne rozwiązania projektowe czy przyszłe zamierzenia inwestora.Stan faktyczny
Inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę budynków mieszkalnych jednorodzinnych dwulokalowych i bliźniaczych na działkach oznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Skarżący kwestionowali kwalifikację budynków, twierdząc, że inwestycja stanowi zabudowę szeregową niezgodną z planem, oraz podnosili zarzuty dotyczące posadowienia parteru i odprowadzania wód opadowych. Organ I instancji wydał decyzję zatwierdzającą projekt i udzielającą pozwolenia na budowę, którą organ II instancji utrzymał w mocy. Skarżący wnieśli skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2020 r. sprawy ze skargi E. K. i T. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] lutego 2020 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę
Wnioskiem z dnia [...] sierpnia 2019 r[...] Sp. z o.o. Sp.k. z siedzibą w [...] (zwana dalej "inwestorem") zwróciła się do Starosty [...] o udzielenie pozwolenia na budowę dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego jednorodzinnego, dwulokalowego oraz budynku mieszkalnego jednorodzinnego w zabudowie bliźniaczej wraz ze zbiornikami bezodpływowymi oraz z wewnętrzną instalacją gazową. Jako miejsce planowanej inwestycji wskazano [...], ul. [...], działki nr ew. [...] oraz [...], arkusz mapy nr [...].
Decyzją z dnia [...] listopada 2019 r., nr [...] znak [...], Starosta [...] (zwany dalej "Starostą" lub "organem I instancji") zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla wyżej opisanej inwestycji.
W uzasadnieniu decyzji Starosta wskazał, że rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przyjętego w drodze uchwały Rady Gminy [...] z dnia [...] października 2001 r., nr [...], w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości [...], rejon [...] ([...]) - dalej "m.p.z.p. Zgodnie z tym aktem planistycznym teren inwestycji jest oznaczony symbolem Mj – teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej.
Odwołanie od decyzji Starosty wnieśli E. B. oraz T. K., wcześniej uznani przez organ za strony postępowania. Zdaniem Skarżących planowana inwestycja w postaci zabudowy szeregowej narusza postanowienia obowiązującego m.p.z.p., który dopuszcza wyłącznie zabudowę mieszkaniową jednorodzinną oraz budowę dwóch budynków w zabudowie bliźniaczej na jednej działce. Inwestor zrealizuje 3 identyczne domy, połączone w jedną bryłę. Zdaniem Skarżących kwalifikacja inwestycji powinna opierać się na rzeczywistych rozwiązaniach funkcjonalnych przyjętych w projekcie budowlanym, a nie formalnym nazewnictwie, a organ administracji ma obowiązek ustalenia rzeczywistego rodzaju projektowanego obiektu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 stycznia 2019 r.,sygn. II OSK 606/18). Przedstawiony w projekcie budowlanym układ funkcjonalny budynku na działce nr [...] (ściany pomiędzy identycznie wyglądającymi częściami budynku, w którym rzekomo wyodrębnione lokale funkcjonują oddzielnie jako samodzielna całość, odrębne zbiorniki bezodpływowe, osobne przyłącza, odrębne instalacje, oddzielne ciągi kominowe, dwa wejścia zewnętrzne do budynków i dwie klatki schodowe oraz projekt zagospodarowania terenu) wskazuje na powstanie dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej (na działce nr [...]), które wraz z budynkiem na działce nr [...] stworzą zabudowę szeregową. Jak widać na rzucie parteru, domniemane dwa lokale mieszkalne nie zostały połączone wspólnym pomieszczeniem na parterze, które mogłoby ewentualnie wskazywać na jedną konstrukcyjną całość budynku. Przewidziane są odrębne zbiorniki bezodpływowe, odrębne instalacje, ciągi kominowe, dwa wejścia zewnętrzne do budynków i dwie klatki schodowe oraz projekt zagospodarowania terenu. Posiadanie przez oba budynki wspólnego fundamentu nie stanowi przeszkody aby uznać, że każdy budynek danego obiektu spełnia warunek samodzielności konstrukcyjnej, mimo że ściany działowe między poszczególnymi budynkami posadowione zostały na wspólnym fundamencie (tak wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2016 r., II OSK 786/16). Ewentualne rozwiązania, które miałyby na celu stworzenie wrażenia budynku dwulokalowego mają na celu jedynie obejście przepisów prawa. Obie części budynku zaprojektowano w taki sposób, aby każda z nich mogła funkcjonować samodzielnie - pod względem użytkowym i konstrukcyjnym. W konsekwencji, na obu działkach powstaną łącznie 3 identyczne domy w zabudowie szeregowej, wbrew postanowieniom m.p.z.p. Wygląd zewnętrzny budynków nie pozostawia żadnych wątpliwości co do tego, że wszystkie ich elementy są identyczne.
Zdaniem odwołujących obowiązkiem organu jest ocena, czy planowana inwestycja jest zgodna z prawem, a także czy przewidziane rozwiązania nie zmierzają do jego obejścia. Ocena zgodności projektu budowlanego z przepisami prawa w niniejszej sprawie powinna zostać zrealizowana po przeprowadzeniu prawidłowej wykładni definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego - art. 3 pkt 2a Pr.b., w tym użytego w odniesieniu do budynku mieszkalnego jednorodzinnego sformułowania "stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość", przy uwzględnieniu definicji budynku, zawartej w pkt 2 art. 3 ustawy.
Zdaniem odwołujących inwestycja nie spełnia także warunku określonego w § 3 pkt 10 m.p.z.p., zgodnie z którym powierzchnia posadowienia parteru budynku nie może być wyższa niż 0,5 m nad terenem. Skoro inwestor twierdzi, że konstrukcja planowana na działce nr [...] jest jednym budynkiem, a parter położony jest w jednej linii (na całej długości), to biorąc pod uwagę rzędne ukształtowania terenu, oczywistym jest, że część parteru (z pewnością ta w zakresie rzekomego lokalu położonego na granicy działki nr [...] i [...]) zlokalizowana będzie powyżej 0,5 m nad powierzchnią naturalnego ukształtowania terenu. Inwestor wskazał, że nie zmienia naturalnego ukształtowania spadku terenu, co jest - przy tak zakreślonej inwestycji - niemożliwe. Przeczą temu nawet dokumenty przedstawione przez inwestora, po zestawieniu ich z mapą wskazującą naturalne położenie i nachylenie terenu inwestycji. Na całej długości tego terenu inwestycji różnica w poziomie to 3 metry. Na samej działce nr [...] różnica wynosi prawie 2 metry. Doprowadzi to prawdopodobnie do sytuacji, w której - w celu wyrównania poziomu - inwestor usypie dużą warstwę ziemi, podnosząc w sposób sztuczny naturalne ukształtowanie terenu. Parter budynku na działce nr [...] ma znaleźć się docelowo - według projektu - na poziomie 127,5 m n.p.m., podczas gdy naturalna wysokość części terenu pod budynkiem (lokalem) zlokalizowanym przy działce nr [...] wynosi 126,3 m n.p.m. Podana przez inwestora wysokość 127,5 m nie jest możliwa do uzyskania ze względu na fakt, że narożnik domu na działce nr [...] w najwyższym punkcie będzie położony na poziomie ponad 128 m n.p.m. Oznacza to, że powierzchnia posadowienia parteru budynku w części tego budynku będzie wyższa niż 0,5 m nad terenem, co wprost narusza przepisy m.p.z.p. Oczywistym jest także, że inwestor nie wybuduje domu na poziomie niższym od naturalnego. Budynek na działce nr [...], a właściwie powierzchnia posadowienia parteru, nie został zaprojektowany zgodnie z naturalnym poziomem ukształtowania terenu. Wynika z tego jednoznacznie, że inwestor w części planuje podniesienie budynku (a tym samym zlokalizowanie parteru) ponad naturalne ukształtowanie terenu - do najwyższego poziomu. Będzie to rzutować na kwestię dostępności światła na działce odwołujących (nr [...]), sąsiadującej z działkami inwestora.
Odwołujący podnieśli również, że inwestycja niewątpliwie zmieni stosunki wodne na sąsiednich działkach. Działki nie mają zapewnionej kanalizacji deszczowej, co powoduje zły stan tych terenów po deszczach lub wiosennych roztopach. Większość mieszkańców, budujących się na terenie pozbawionym kanalizacji deszczowej, ma zapewnione należyte odprowadzanie wody przez system drenaży. Inwestor lakonicznie twierdzi, że odprowadzanie wód opadowych i roztopowych zostanie dokonane na terenie działki, lecz nie podaje w jaki sposób to odprowadzanie zostanie zapewnione. Jeśli inwestor nie zapewni prawidłowego systemu odprowadzania wód, to woda opadowa i roztopowa będzie przelewać się przez działki inwestora, a następnie przedostawać się na sąsiednią działkę nr [...]. Zdaniem odwołujących skutkuje to naruszeniem interesów właścicieli gruntów sąsiednich.
Decyzją z dnia [...] lutego 2020 r., nr [...], Wojewoda (zwany dalej "Wojewodą" lub "organem II instancji") utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...].
W uzasadnieniu decyzji Wojewoda przytoczył mające zastosowanie w sprawie przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1186 ze zmianami, zwanej dalej "Pr.b.") oraz rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1065 ze zmianami, zwanego dalej "rozporządzeniem"). Wojewoda wskazał, że organ administracji architektoniczno-budowlanej jest związany projektem inwestora i nie może dokonywać zbyt daleko idącej oceny przedsięwzięcia i przewidywać przyszłe zamierzenia inwestora.
W przedmiotowym przypadku zaprojektowano budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy na działce o nr ewid. [...] oraz budynek mieszkalny jednorodzinny z jednym lokalem mieszkalnym na działce o nr ewid. [...], oba w zabudowie bliźniaczej oraz z wbudowanymi w bryły budynków garażami. Budynki zaprojektowano jako dwukondygnacyjne z poddaszem nieużytkowym o dachu pochyłym. Zgodnie z bilansem terenu przedstawionym w projekcie budowlanym, w odniesieniu do działki o nr ewid. [...] powierzchnia zabudowy wyniesie 34,3 % powierzchni działki, a powierzchnia biologiczne czynna 51,0 %. Odpowiednio dla działki o nr ewid. [...] ww. parametry wynosić będą: 29,8 % powierzchni zabudowy i 57,1 % powierzchni biologicznie czynnej. Zatem przedmiot inwestycji jest zgodny pod względem funkcji, formy i podstawowych parametrów zabudowy z zapisami obowiązującego m.p.z.p.
Odnosząc się do kwestii zgodności projektu z przepisami techniczno- budowlanymi, w szczególności dotyczącymi usytuowania budynku na działce, Wojewoda wyjaśnił, że sytuowanie budynków i obiektów budowlanych reguluje § 12 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1065). Ogólna zasada wynikająca z § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60, 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż:
1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy;
2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy.
Od przytoczonej zasady ogólnej ustawodawca przewidział wyjątki odnoszące się do sytuowania budynków w zbliżeniu do granicy nieruchomości, np. w przypadku, gdy takie rozwiązanie przewiduje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. W przedmiotowej sprawie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza możliwość lokalizowania na działkach budowlanych budynków bliźniaczych, przy jednoczesnym braku normy zakazującej lokalizowania budynków w granicy. Tym samym przyjąć można, iż dopuszczalne jest na przedmiotowym terenie lokalizowanie budynków mieszkalnych w sposób jaki zaproponował inwestor w projekcie budowlanym, w oparciu o przepis § 12 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Analizując usytuowanie projektowanych budynków w stosunku do sąsiednich działek, tj. działek o nr ewid. [...] i [...], Wojewoda uznał, że nie naruszono minimalnych odległości od granic nieruchomości wynikających z § 12 ust. 1 ww. rozporządzenia.
Stosownie do § 13 ust. 1 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych odległość budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi od innych obiektów powinna umożliwiać naturalne oświetlenie tych pomieszczeń - co uznaje się za spełnione, jeżeli zachowano wymogi wskazane w punktach 1 i 2: między ramionami kąta 60°, wyznaczonego w płaszczyźnie poziomej, z wierzchołkiem usytuowanym w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego, nie znajduje się przesłaniająca część tego samego budynku lub inny obiekt przesłaniający w odległości mniejszej niż: a) wysokość przesłaniania - dla obiektów przesłaniających o wysokości do 35 m, b) 35 m - dla obiektów przesłaniających o wysokości ponad 35 m; oraz zostały zachowane wymagania, o których mowa w § 57 i 60. Zgodnie z § 13 ust. 2 i 3 wysokość przesłaniania, o której mowa w ust. 1 pkt 1, mierzy się od poziomu dolnej krawędzi najniżej położonych okien budynku przesłanianego do poziomu najwyższej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego lub jego przesłaniającej części. W przedmiotowej sprawie, jak wynika z rysunków zawartych w projekcie budowlanym, wysokość przesłaniania wynosić będzie 9,5 m (wysokość projektowanych budynków w ich najwyższym punkcie). Z mapy ewidencyjnej wynika, że w odległości ewentualnego przesłaniania na działkach sąsiednich nie ma budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi - najbliżej położony budynek (na działce o nr ewid. [...]) znajduje się w odległości ok. 20 m, zatem poza zasięgiem ewentualnego przesłaniania projektowanych budynków.
W myśl natomiast § 60 ust. 1 i 2 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w żłobku, przedszkolu i szkole, z wyjątkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach 8:00-16:00, natomiast pokoje mieszkalne - w godzinach 7:00-17:00. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza się ograniczenie opisanego wyżej wymogu co najmniej do jednego pokoju, przy czym w śródmiejskiej zabudowie uzupełniającej dopuszcza się ograniczenie wymaganego czasu nasłonecznienia do 1,5 godziny, a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie określa się wymaganego czasu nasłonecznienia. Podobnie jak w przypadku przesłaniania, w przedmiotowym przypadku nie będzie dochodziło do ograniczenia nasłonecznienia. Przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych regulują wyłącznie kwestie nasłonecznienia pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, co wynika wprost z treści § 57 i nast. Przepisy nie mają więc zastosowania do pomieszczeń innego typu niż wskazane w przepisie, jak również do części ogrodowych działek.
W myśl § 207 ust. 1 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych budynek i urządzenia z nim związane powinny być zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniający w razie pożaru nośność konstrukcji przez czas określony czas, ograniczenie rozprzestrzeniania się ognia i dymu w budynku, ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru na sąsiednie budynki, możliwość ewakuacji ludzi, a także uwzględniający bezpieczeństwo ekip ratowniczych". Koniecznym jest zatem spełnienie wymagań przeciwpożarowych poprzez zastosowanie rozwiązań zapewniających bezpieczeństwo użytkowania budynków i materiałów o odpowiedniej klasie odporności ogniowej. W związku z tym należy spełnić wymogi zawarte w § 271 -273 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, tzw. wymagania przeciwpożarowe. Zgodnie z § 271 między budynkami należy zachować odległość minimum 8 m. Możliwe jest zlokalizowanie budynku w granicy nieruchomości jednakże pod warunkiem zastosowania materiałów o podwyższonej klasie odporności ogniowej oraz umieszczenia w granicy działki ściany oddzielenia przeciwpożarowego wysuniętej co najmniej 0,3 m ponad pokrycie dachu lub zastosowania wzdłuż ściany pasa z materiału niepalnego zgodnie z § 235 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W projektowanych budynkach bliźniaczych zaprojektowano ściany oddzielenia przeciwpożarowego wyniesione 0,3 m ponad połać dachu o klasie odporności ogniowej REI 60 w granicy, przy jednoczesnym zastosowaniu pasa z materiałów niepalnych, wobec czego spełniono wymóg zawarty w § 271-273 Rozporządzenia w sprawie warunków technicznych.
Nie stwierdzono również, aby naruszono m. in. § 19 w zakresie miejsc parkingowych - zostały one zaprojektowane zgodnie z minimalnymi odległościami określonymi w wymienionym przepisie, § 23 w odniesieniu do miejsc gromadzenia odpadów komunalnych, czy § 36 w zakresie odległości pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe.
Odnosząc się do zarzutu zaprojektowania budynków szeregowych a nie bliźniaczych, Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z art. 3 ust. 2 Pr.b. poprzez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Natomiast w myśl art. 3 pkt 2a Pr.b. przez budynek mieszkalny jednorodzinny należy rozumieć budynek wolnostojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Ocenie organu podlega projekt w formie zaproponowanej przez inwestora i tylko jego zgodność z obowiązującymi przepisami powinna podlegać weryfikacji. Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie ma uprawnień do kwestionowania merytorycznych rozwiązań zawartych w projekcie przez projektanta. Nie można przy analizowaniu zgodności projektu z przepisami dokonywać tak daleko idących ocen i przewidywać przyszłych zamierzeń inwestora. O ile w niektórych sytuacjach dopuszczalne jest przyjmowanie przez organ domniemań, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, to każdą sprawę należy traktować indywidualnie. Zadaniem organu jest ocena projektu pod względem zgodności z przepisami w ściśle zakreślonych granicach, nie podlegają ocenie przy tym estetyka zaprojektowanego budynku, czy zastosowane rozwiązania funkcjonalne, gdyż należą one do wyłącznych uprawnień inwestora i projektanta. Zdaniem Wojewody nie można przyjąć, że projekt nie spełnia wymogów zawartych w definicji budynku mieszkalnego jednorodzinnego - zaprojektowano dwa budynki (dwulokalowy i jednolokalowy) oddzielone podwójną ścianą z dylatacją z niezależnymi fundamentami, co bezsprzecznie czyni je samodzielnymi pod względem konstrukcyjnym. W odniesieniu natomiast do budynku dwulokalowego nie można stwierdzić, by każdy z lokali stanowił niezależny konstrukcyjnie budynek, posiadają bowiem jeden wspólny fundament, wspólną ścianę i dach. Sam fakt, że w budynku tym znajdują się dwa niezależne względem siebie lokale mieszkalne i pod względem funkcjonalnym oraz wizualnym budynek przypomina budynek bliźniaczy, nie przesądza jeszcze o możliwości takiej jego kwalifikacji. Decydujący bowiem w takim przypadku wpływ na prawidłową kwalifikację zamierzenia mają rozwiązania konstrukcyjne. W przedmiotowym przypadku budynek ten nie posiada wszystkich cech charakterystycznych dla budynków bliźniaczych (nie można uznać bezsprzecznie, że oba lokale są w pełni niezależne konstrukcyjnie). Dlatego też nie jest możliwe jego zakwalifikowanie do tej kategorii, czy wręcz, uwzględniając budynek zaprojektowany na działce o nr ewid. [...] uznanie, iż zaprojektowano trzy budynki w zabudowie szeregowej, których realizacja nie została dopuszczona na przedmiotowym terenie. Wprowadzanie dodatkowych warunków i domniemań jest zbyt daleko idące i wykracza poza ustawowe uprawnienia organu administracji architektoniczno-budowlanej. Ewentualne rozbieżności między zatwierdzonym projektem budowlanym, a faktycznie zrealizowanym obiektem podlegają badaniu odpowiedniego organu nadzoru budowlanego, nie zaś organu administracji architektoniczno-budowlanej.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących naruszenia § 3 pkt 10 m.p.z.p., zgodnie z którym poziom posadowienia parteru nie może być wyższy niż 0,5 m nad poziomem terenu, Wojewoda podniósł, że powierzchnia działek objętych zamierzeniem inwestycyjnym jest naturalnie nachylona, ze spadkiem w kierunku północno-wschodnim. Jak wynika z mapy do celów projektowych spadek terenu na działkach o nr [...] i [...] na długości blisko 40 m (mierzony od zachodniego narożnika działki nr [...] przy skrzyżowaniu ulic [...] do wschodniego narożnika działki nr [...]), wynosi ok. 3 m. Projektant wyznaczył poziom posadzki parteru budynku dwulokalowego na działce nr [...] na projekcie zagospodarowania terenu na poziomie 127,5 m n.p.m., wskazano przy tym, że poziom posadowienia parteru w zachodnim narożniku budynku będzie wynosił -0,30 m w stosunku do ustalonego poziomu 0,00 i będzie wznosił się w kierunku północnym o ok. 1 m. Drugi budynek, na działce o nr [...] posadowiony będzie niżej, co wynika z naturalnego ukształtowania terenu. Dla budynku tego przyjęto poziom 0,00 posadowienia posadzki parteru na poziomie 126,5 m n.p.m. przy granicy z działką o nr [...] - poziom parteru będzie wznosił się w kierunku północnym o ok. 0,30 m). Nie można w przedmiotowym przypadku zarzucić projektowi celowego zwiększania poziomu posadowienia parteru ponad poziom terenu i określony w § 3 pkt 10 planu miejscowego parametr ze względu na naturalne ukształtowanie terenu inwestycji. Gdyby przyjąć konieczność bezwzględnego zastosowania się w tym przypadku do ww. zapisu planu miejscowego, inwestor byłby zmuszony dokonać daleko idących zmian ukształtowania terenu działek, czego w ramach przedmiotowej inwestycji nie planuje. Nie można zatem w tym indywidualnym przypadku zarzucić jednoznacznego naruszenia zapisu planu miejscowego z uwagi na specyfikę ukształtowania terenu.
W zakresie zarzutu zaburzenia stosunków wodnych na sąsiednich działkach w wyniku realizacji inwestycji, Wojewoda podniósł, że ukształtowanie powierzchni terenu działek objętych inwestycją oraz działek sąsiednich może sprzyjać nadmiernemu spływowi wód w kierunku północno-wschodnim w wyniku np. gwałtownych opadów atmosferycznych. Zgodnie z § 10 ust. 1 tiret trzecie m.p.z.p. ustala się obowiązek wykonania pełnego uzbrojenia obszaru w podstawową sieć infrastruktury technicznej powiązaną z istniejącym systemem gminnym w zakresie kanalizacji deszczowej z odprowadzeniem do sieci gminnej; tymczasowo wody deszczowe należy zagospodarować we własnym zakresie w taki sposób, by nie naruszać interesów osób trzecich. Wzdłuż [...] i ul. [...] na wysokości działek inwestycyjnych nie występuje ani sieć kanalizacji sanitarnej ani deszczowej, w związku z czym inwestor nie ma możliwości podłączenia do sieci gminnej. Co za tym idzie wody opadowe jest zobowiązany rozprowadzić na terenie własnej nieruchomości. W projekcie wskazano, że wody opadowe i roztopowe rozprowadzane będą na terenie działki, a inwestycja nie zmieni stosunków wodnych na działkach sąsiednich. Nie wynika z projektu, jak już wspomniano, by inwestor planował zmiany ukształtowania terenu, które mogłyby pogarszać warunki na działkach sąsiednich. Z obowiązujących przepisów nie wynika, aby na etapie projektowym inwestor był zobowiązany do przedstawiania szczegółowych rozwiązań technicznych rozprowadzania wód opadowych. Kwestie te rozwiązywane są na etapie wykonawczym zagospodarowania terenu wokół budynków. Tym samym przedmiotowa inwestycja nie spowoduje zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości i zachowany został § 29 warunków technicznych.
Zdaniem Wojewody organ I instancji rozpatrując sprawę oparł się na rzetelnej analizie stanu faktycznego sprawy i obowiązujące przepisy prawa. Po przeanalizowaniu przedłożonej dokumentacji projektowej Wojewoda uznał, że inwestor wywiązał się z obowiązków wynikających z przepisów w zakresie prawa budowlanego. Inwestycja została zaprojektowana zgodnie z przepisami technicznymi. Inwestor załączył komplet wymaganych dokumentów, a projekt został sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Prawidłowo zatem zastosowano przepis art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, zgodnie z którym w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art, 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
E. B. i T. K. zaskarżyli wyżej opisaną decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając naruszenie:
- art. 35 ust. 1 w związku z art. 3 pkt 2a Pr.b. oraz w związku z § 3 pkt 10 m.pz.p. uchwały przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na braku przyjęcia, że planowana inwestycja na działkach [...] i [...] obejmuje budowę trzech identycznych domów w zabudowie szeregowej, a nie – jak wskazuje inwestor – budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego dwulokalowego, który winien być uznany za dwa budynki w zabudowie bliźniaczej stanowiące konstrukcyjnie samodzielną całość oraz budynku jednorodzinnego, a w konsekwencji brak uznania planowanej inwestycji za niezgodną z ustaleniami planu miejscowego;
- art. 35 ust. 1 Pr.b. w związku z § 3 pkt 10 m.p.z.p. przez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na braku przyjęcia, że powierzchnia posadowienia parteru budynku przewyższa ustanowioną w planie miejscowym maksymalną wartość 0,5 m nad terenem, a w konsekwencji brak uznania planowanej inwestycji za niezgodnej z ustaleniami planu miejscowego;
- art. 35 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 2 i 9 Pr.b. poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, że planowana inwestycja zapewnia prawidłowy system odprowadzania wód opadowych, podczas, gdy inwestor nie wskazał jakichkolwiek zapisów zapewniających poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu (w tym Skarżących) interesów osób trzecich;
- art. 7, art. 8, art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, zwanej dalej "k.p.a.") poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności niezbędnych i istotnych dla rozstrzygnięcia i definitywnego poczynienia ustaleń w zakresie charakteru budynków i ich posadowienia oraz wpływu inwestycji na prawa Skarżących, czego skutkiem był brak przyjęcia wystąpienia naruszenia prawa, a w konsekwencji utrzymanie w mocy decyzji Starosty zamiast uchylenia jej i orzeczenie co do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania pozwolenia na budowę, co przesądza o naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie.
Na tej podstawie, Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W dużej części uzasadnienie skargi jest tożsame z uzasadnieniem odwołania. Skarżący zakwestionowali ustalenia Wojewody wskazując, jakoby organ II instancji nie dowiódł podniesionych twierdzeń. Podkreślono, że układ funkcjonalny budynku na działce nr [...] wskazuje na powstanie dwóch budynków jednorodzinnych w zabudowie bliźniaczej (na działce nr [...]), które wraz z budynkiem na działce nr [...] stworzą zabudowę szeregową. Ewentualne rozwiązania, które miałyby na celu stworzenie wrażenia budynku dwulokalowego, mają na celu jedynie obejście przepisów prawa. Obie części budynku zaprojektowano w taki sposób, aby każda z nich mogła funkcjonować samodzielnie - pod względem użytkowym i konstrukcyjnym. W konsekwencji, na obu działkach powstaną łącznie 3 identyczne domy w zabudowie szeregowej.
Skarżący podnieśli, że w objaśnieniach wstępnych pojęć podstawowych w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Kwalifikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz. U, z 1999 r. Nr 112, poz, 1316 z późn. zm.) przyjęto, że: "W przypadku budynków połączonych między sobą (np. domy bliźniacze lub szeregowe), budynek jest budynkiem samodzielnym, jeżeli jest oddzielony od innych jednostek ścianą przeciwpożarową od fundamentu po dach. Gdy nie ma ściany przeciwpożarowej, budynki połączone między sobą uważane są za budynki odrębne, jeśli mają własne wejścia, są wyposażone w instalacje i są oddzielnie wykorzystywane". Sam zatem fakt wspólnego fundamentu czy dachu nie może być argumentem przesądzającym, podobnie, jak kwestia ściany przedzielającej. To, że to elementy - jak nazwał je Wojewoda "wspólne" - nie zwalnia on także organu administracji architektoniczno-budowlanej od dokonania analizy i oceny charakteru planowanej inwestycji i jej zgodności z przepisami prawa, a przede wszystkim tego, czy są to elementy, które mogą być traktowane jako samodzielne. Mają one bowiem odrębne wejścia, są wyposażone w odrębne instalacje i są oddzielnie wykorzystywane. Potwierdzeniem tego jest choćby to, że każdy z budynków posadowionych na działce nr [...] (nazwanych przez inwestora lokalem) jest jednakowy i tożsamy z budynkiem zlokalizowanym na działce nr [...].
Skarżący podnieśli, że w odwołaniu domagali się rozpoznania zarzutów w odniesieniu do zamierzeń budowlanych i dokumentacji, na podstawie której ma być realizowana sporna inwestycja. Podana przez inwestora wysokość 127,5 m nie jest możliwa do uzyskania ze względu na fakt, że narożnik domu na działce nr [...] w najwyższym punkcie będzie położony na poziomie ponad 128 m n.p.m. Oznacza to zatem, że powierzchnia posadowienia parteru budynku w części tego budynku będzie wyższa niż 0,5 m nad terenem, co wprost narusza przepisy m.p.z.p. Budynek na działce nr [...], a właściwie powierzchnia posadowienia parteru, nie został zaprojektowany zgodnie z naturalnym poziomem ukształtowania terenu. Wojewoda w zaskarżonej decyzji do tej kwestii odnosi się w sposób dla skarżących niezrozumiały. Zdaniem skarżących organ odwoławczy nie przeanalizował ukształtowania terenu i poziomu posadowienia parteru, choć do projektu załączona jest mapa z zaznaczonymi granicami posadowienia budynków i oznaczonymi wysokościami nad poziomem morza. I tak: - jeśli rozpatrywać budynek zaplanowany na działce nr [...] jako jeden budynek dwulokalowy (tak, jak chce inwestor), to poziom parteru tego budynku posadowiony jest na poziomie 127,5 m n.p.m., to z mapy wynika, że naturalne ukształtowanie terenu w jednym narożniku tego budynku wynosi 128,4 m n.p.m., w przeciwległym (po przekątnej) końcowym narożniku (przy granicy z działką [...]) poziom terenu to 126,3 m n.p.m. Oznacza to w sposób oczywisty, że parter zostanie posadowiony powyżej 0,5 m ponad terenem. Nawet jeśli - jak wskazuje Wojewoda - inwestor obniży poziom posadowienia w zachodnim narożniku na poziomie 0,30 m w stosunku do ustalonego poziomu 0,00, czyli 127,1 m n.p.m. Jest to niemożliwe, bo w zachodnim narożniku budynku poziom terenu to 128,4 m n.p.m. Jeśli zatem obniżymy ją o 0,30 m, to oznacza, że w zachodnim narożniku posadowienie parteru będzie na poziomie 128,1 m n.p.m., a nie 127,5 m n.p.m. I zapewne taki poziom będzie utrzymany przez cały budynek od [...]. Nawet jeśli przyjąć, że planowany poziom to 127,5 m i faktycznie będzie on przez inwestora przestrzegany, to i tak w dużej części budynku ten poziom przekracza o 0,5 m poziom ukształtowania terenu (wynoszący we wschodnim narożniku 126,3 m n.p.m.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi w całości.
Na rozprawie w dniu [...] października 2020 r. udział wzięli Skarżąca – E. B. oraz pełnomocnik inwestora – P. D.. Skarżąca wniosła jak w skardze, twierdząc, że inwestycja nie może być uznana za budynek bliźniaczy, lecz budynkiem o zabudowie szeregowej. W toku rozprawy dopuszczono dowód z przedstawionej oferty, z której ma wynikać, że w sprzedaży są trzy odrębne domy jednorodzinne.
Pełnomocnik inwestora wniósł o oddalenie skargi. Zaznaczył, że z uwagi na ukształtowanie terenu, budynki zostały zagłębione w ziemię właśnie po to, aby zachować wymogi dotyczące posadowienia budynków względem poziomu gruntu na podane części działki, stąd też zarzuty Skarżących są niezasadne. Pełnomocnik podniósł także, że budynek bliźniaczy nie musi być identyczny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zmianami) sądy administracyjne sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej przyjmując jako kryterium kontroli zgodność z prawem. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zmianami, zwanej dalej "p.p.s.a." Sąd nie jest związany granicami skargi, w związku z czym zarzuty podniesione w jej treści nie wyznaczają kierunku analizy podejmowanej przez Sąd.
Przeprowadzając kontrolę sądowoadministracyjną według powyższych reguł, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji odpowiadają prawu.
Stosownie do art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 z późn. zm.)., dalej "Pr.b.", przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ miał obowiązek sprawdzić zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi.
Na obszarze objętym zamierzeniem inwestycyjnym obowiązuje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przyjęty na mocy uchwały nr [...] Rady [...] Las z dnia [...] października 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości [...], rejon [...]. Teren, na którym planowana jest przedmiotowa inwestycja, został oznaczony na rysunku planu symbolem Mj - teren zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Zgodnie z § 3 pkt 1 planu miejscowego na terenie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej dopuszcza się lokalizację budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących i bliźniaczych. Ponadto w odniesieniu do budynków mieszkalnych wskazano, iż ich wysokość nie może przekraczać dwóch kondygnacji plus poddasze użytkowe, preferuje się stosowanie dachów pochyłych (wielospadowych) o nachyleniu połaci dachowych w zakresie 22°-45 pokrytych dachówką ceramiczną, cementową lub innym materiałem dachówkopodobnym z jednoczesnym dopuszczeniem stosowania kombinacji dachów płaskich i pochyłych pod warunkiem zapewnienia wysokich walorów architektonicznych projektowanych budynków. W planie miejscowym wskazano również, że poziom posadowienia parteru budynków mieszkalnych nie powinien być wyższy niż 0,5 m ponad poziomem terenu, nieprzekraczalny procent zabudowy kubaturowej działki - 30 % dla budynków wolnostojących i 40 % dla budynków bliźniaczych oraz minimum 25 % powierzchni biologicznie czynnej. Na przedmiotowym terenie dopuszcza się także lokalizację jednego budynku garażowego o powierzchni do 25 m2 na jedno stanowisko i 40 m2 na dwa stanowiska; budynki garażowe należy lokalizować w obrębie budynku mieszkalnego (preferowane) lub w linii budynku mieszkalnego, przy jednoczesnym założeniu, że wysokość tego typy budynków nie może przekraczać jednej kondygnacji.
W rozpatrywanym przypadku zaprojektowano budynek mieszkalny jednorodzinny dwulokalowy na działce o nr ewid. [...] oraz budynek mieszkalny jednorodzinny z jednym lokalem mieszkalnym na działce o nr ewid. [...], oba w zabudowie bliźniaczej oraz z wbudowanymi w bryły budynków garażami. Budynki zaprojektowano jako dwukondygnacyjne z poddaszem nieużytkowym o dachu pochyłym. Zgodnie z bilansem terenu przedstawionym w projekcie budowlanym, w odniesieniu do działki o nr ewid. [...] powierzchnia zabudowy wyniesie 34,3 % powierzchni działki, a powierzchnia biologiczne czynna 51,0 %. Odpowiednio dla działki o nr ewid. [...] ww. parametry wynosić będą: 29,8 % powierzchni zabudowy i 57,1 % powierzchni biologicznie czynnej.
Sąd podziela stanowisko organów, że przedmiot inwestycji jest zgodny pod względem funkcji, formy i podstawowych parametrów zabudowy z zapisami m.p.z.p. Zdaniem Sądu słusznie organy stwierdziły, że z projektu budowlanego nie wynika, aby parametry i cechy planowanego przedsięwzięcia naruszały warunki określone w miejscowym planie, w szczególności co do kwestionowanej przez skarżących kwalifikacji inwestycji oraz projektu zagospodarowania terenu.
Przedłożony przez inwestora projekt budowlany składał się z dwóch części: projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego. Ustawodawca zróżnicował zakres badania przez organ architektoniczno-budowlany każdej z tych części projektu. Pierwsza z nich podlega ocenie zarówno pod kątem zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a także wymaganiami ochrony środowiska, jak też z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Zakres badania drugiej części projektu budowlanego, tj. projektu architektoniczno-budowlanego, został znacznie ograniczony. Organ ocenia go wyłącznie pod kątem zgodności z wymaganiami ochrony środowiska (art. 35 ust. 1 pkt 1 Pr.b. – patrz komentarz do Prawa budowlanego pod redakcją Andrzeja Glinieckiego wyd. I, LexisNexis str. 333). W świetle art. 35 ust. 1 Pr.b. właściwy organ nie może ingerować w zawartość merytoryczną projektu budowlanego, a jego ocenie pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, podlega tylko projekt zagospodarowania działki lub terenu. W tym miejscu wyjaśnić należy, że ograniczenie zakresu oceny projektu architektoniczno-budowlanego nastąpiło m.in. w rezultacie zmiany Prawa budowlanego dokonanego ustawą 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718 ze zm.). Do prawa budowlanego wprowadzono zasadę, zgodnie z którą odpowiedzialność za merytoryczną zawartość projektu architektoniczno-budowlanego ponosi wyłącznie projektant oraz - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu - sprawdzający projekt, którzy mają obowiązek dołączyć do projektu budowlanego oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 4 Pr.b.). Za naruszenie obowiązujących przepisów oraz zasad wiedzy technicznej lub urbanistycznej projektantowi grozi, w zależności od stopnia naruszenia, odpowiedzialność dyscyplinarna (art. 45 ust. 1 w zw. z art. 41 pkt 1 ustawy z 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów, tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42 ze zm.) albo zawodowa (art. 45 ust. 2 powołanej ustawy z 15 grudnia 2000 r. w zw. z art. 95 Pr.b.). Nieprzestrzeganie przez projektanta w sposób rażący przy projektowaniu lub wykonywaniu robót budowlanych art. 5 Prawa budowlanego stanowi ponadto wykroczenie podlegające karze grzywny (art. 93 pkt 1 Prawa budowlanego).
Należy przy tym zauważyć, że mimo wyłączenia w art. 35 ust. 1 Pr.b. możliwości badania projektu architektoniczno-budowlanego pod kątem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, w art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. c tej ustawy, jako jeden z podstawowych obowiązków organu architektoniczno-budowlanego nadal wskazuje się nadzór i kontrolę nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności badanie zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej. Podkreślenia nadto wymaga, że zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego, w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz art. 32 ust. 4, organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W zakresie zgodności zaprojektowanej inwestycji z funkcją, jaka w zakresie zabudowy m.p.z.p. dopuszcza, Skarżący podnieśli, że inwestor zrealizuje trzy identyczne domy, połączone w jedną bryłę w zabudowie szeregowej, której m.p.z.p. nie dopuszcza na tym terenie. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych w tym zakresie należy w pierwszej kolejności ocenić, czy budynek przewidziany do realizacji na działce nr [...] można zakwalifikować jako budynek mieszkalny jednorodzinny, dwulokalowy. Skarżący wywodzą bowiem, że w istocie na działce nr [...] powstaną dwa budynki, które łącznie z budynkiem na działce nr [...] będą stanowić trzy budynki zrealizowane w zabudowie szeregowej. Stanowiska tego Sąd nie podziela, bowiem jak słusznie Wojewoda zauważył, decydujący w takim przypadku wpływ na prawidłową kwalifikację zamierzenia mają rozwiązania konstrukcyjne. W przedmiotowym przypadku budynek zaprojektowany jako dwulokalowy nie posiada wszystkich cech charakterystycznych dla budynków bliźniaczych i nie można uznać, że oba lokale są w pełni niezależne konstrukcyjnie. Rozwiązania przyjęte w projekcie nie pozwalają przyjąć, że na działce nr [...] powstają dwa budynki w zabudowie bliźniaczej, choć faktycznie zewnętrzny wygląd tego budynku oraz układ obu lokali wskazywałby na to. Podkreślić należy, że brak jest ściany dylatacyjnej i oddzielenia ppoż. pomiędzy obu lokalami. Jest wspólne pomieszczenie (poddasze) i wspólny fundament. Wyrok wydany przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 28 października 2016 r., sygn. II OSK 786/16, na który Skarżący powołują się, zapadł w innym stanie faktycznym, gdy zaprojektowana została ściana dylatacyjna od fundamentu po dach i nie ma wspólnych dla obu lokali pomieszczeń. Sąd nie podziela stanowiska, że o takim rozumieniu pojęcia budynku odrębnego (samodzielnego) przesądza powoływane przez Skarżących rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Kwalifikacji Obiektów Budowlanych (PKOB), gdzie przyjęto, że "W przypadku budynków połączonych między sobą (np. domy bliźniacze lub szeregowe), budynek jest budynkiem samodzielnym, jeżeli jest oddzielony od innych jednostek ścianą przeciwpożarową od fundamentu po dach. Gdy nie ma ściany przeciwpożarowej, budynki połączone między sobą uważane są za budynki odrębne, jeśli mają własne wejścia, są wyposażone w instalacje i są oddzielnie wykorzystywane". Zakwestionowany przez Skarżących projekt budowlany w części dot. działki nr [...] przyjmuje takie rozwiązania konstrukcyjne, które nie podpadają pod wymienioną definicję pojęcia "budynek samodzielny" – wspólne pomieszczenie na poddaszu, wspólny fundament.
Rozważając z kolei, czy budynek na działce nr [...] może zostać uznany za segment budynku realizowanego zabudowie bliźniaczej, należy mieć na uwadze, że segment budynku w zabudowie bliźniaczej nie musi być lustrzanym odbiciem drugiego segmentu, lecz powinien zachowywać przynajmniej pewien stopień podobieństwa (por. wyrok NSA z 14 października 2014 r. sygn. II OSK 813/13 – dostępny w CBOSA). Owe podobieństwa powinny występować w zakresie gabarytów każdego z segmentów tj. powierzchni zabudowy, kubatury, szerokości elewacji frontowej itp. W badanym przypadku mamy do czynienia z budynkami, z których każdy może zostać uznany za segment zrealizowany w zabudowie bliźniaczej. Powierzchnia zabudowy, kubatura oraz szerokość elewacji frontowych obu budynków nie odbiegają od siebie tak znacząco, aby móc stwierdzić, że na działkach nr [...] i [...] nie powstają dwa budynki jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej. Wskazać należy, że dom w zabudowie bliźniaczej może posiadać zróżnicowaną powierzchnię zabudowy segmentów i wysokość zgodną z przepisami, tj. planem zagospodarowania przestrzennego.
Sąd podziela stanowisko Wojewody, że ewentualne rozbieżności między zatwierdzonym projektem budowlanym, a faktycznie zrealizowanym obiektem, podlegają badaniu odpowiedniego organu nadzoru budowlanego, nie zaś organu administracji architektoniczno-budowlanej na etapie zatwierdzenia projektu budowlanego. Z tej przyczyny podnoszona przez Skarżącą na rozprawie okoliczność ofert inwestora o sprzedaży budynków w zabudowie szeregowej na przedmiotowych dwóch działkach nie ma znaczenia dla oceny niniejszej sprawy.
Odnosząc się do sformułowanych wobec kwestionowanej decyzji zarzutów w zakresie zagospodarowania terenu, organy administracji architektoniczno-budowlanej dokonując oceny planowanej inwestycji opierały się na danych wynikających z dokumentacji projektowej. Dlatego za niezasadną należało uznać argumentację skarżących, że dojdzie do wywyższenia terenu działki ponad dopuszczone planem miejscowym 0,5m oraz, że dojdzie do zmiany stosunków wodnych na terenie inwestycyjnym, co z kolei przełoży się na pogorszenia warunków wodnych na terenie należącej do nich nieruchomości. Z przedłożonej dokumentacji techniczno-budowlanej nie wynikało, aby zaplanowano takie wywyższenie. Przeciwnie, mając na uwadze naturalne uksztaltowanie terenu (spadek w kierunku północno-wschodnim) inwestor od strony [...] (front budynków) wkopał się z fundamentami na pozom -1,30 w stosunku do poziomu posadzki (poziom 0,00), co sprawiło, że zaprojektowane budynki będą miały wysokość niższą, aniżeli mogłaby zostać zaprojektowana, gdyby posadowienie budynku nawiązywało do poziomu [...]. Jak wynika z mapy do celów projektowych spadek terenu na działkach o nr [...] i [...] na długości blisko 40 m (mierzony od zachodniego narożnika działki nr [...] przy skrzyżowaniu ulic [...] do wschodniego narożnika działki nr [...]), wynosi ok. 3 m. Projektant wyznaczył poziom posadzki parteru budynku dwulokalowego na działce nr [...] na poziomie 127,5 m n.p.m., wskazano przy tym, że poziom posadowienia parteru w zachodnim narożniku budynku będzie wynosił -0,30 m w stosunku do ustalonego poziomu 0,00 i będzie wznosił się w kierunku północnym o ok. 1 m. Drugi budynek, na działce o nr [...], posadowiony będzie niżej, co wynika z naturalnego ukształtowania terenu. Dla budynku tego przyjęto poziom 0,00 posadowienia posadzki parteru na poziomie 126,5 m n.p.m. przy granicy z działką o nr [...] - poziom parteru będzie wznosił się w kierunku północnym o ok. 0,30 m). Zatem przyjęte w projekcie posadowienie budynku (szczególnie na działce [...]) jest korzystniejsze dla Skarżących, których nieruchomość (działka nr [...]) położona jest niżej w stosunku do działek inwestycyjnych. Zauważyć w tym miejscu należy, że m.p.z.p. dla obszaru na którym położone są działki inwestycyjne przewiduje zabudowę mieszkaniową. Przyjmując takie przeznaczenie terenu Rada Gminy [...] musiała mieć na uwadze naturalne ukształtowanie terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem Mj, który nie jest równiną. Występuję różnice wysokości, przez co jedne działki są naturalnie wywyższone w stosunku do innych. Należy zatem liczyć się z niedogodnościami, jakie mogą wiązać się z powstającą zabudową na wolnych dotąd działkach, które położone są wyżej. Kwestionowana przez Skarżących inwestycja powstaje działkach, które położone są wyżej w stosunku do działki Skarżących.
Z Projektu zagospodarowana terenu wynika ponadto, że wody opadowe zostaną zagospodarowane na terenie działki inwestora, co zważywszy na wielkość powierzchni biologicznie czynnej (67,10% dla działki [...] o powierzchni 299,00 m2 oraz 11% dla działki [...] o powierzchni 504,00 m2) pozwala przyjąć, że rozwiązanie to będzie wystarczające dla zapewnienia właściwych stosunków wodnych i nie będzie dochodziło do odprowadzania wód opadowych na teren sąsiednich nieruchomości – zgodnie z naturalnym ukształtowaniem terenu. Gdyby jednak do takich sytuacji w przyszłości dochodziło, Skarżący mogą wówczas zainicjować postępowanie administracyjne w przedmiocie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie.
Podsumowując, zgodność funkcji projektowanych budynków z przeznaczeniem w planie miejscowym oraz stwierdzona prawidłowość projektu zagospodarowania terenu działek inwestycyjnych skutkują tym, że nie zachodziły podstawy do odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Rozwiązania projektowe nie naruszają przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W szczególności § 12 ust. 1 pkt 1 i 2, który stanowi, że jeżeli z przepisów § 13, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy i 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę tej granicy. Inwestycja nie narusza przepisów § 13 (przesłaniane obiektów budowlanych), § 57 (nasłonecznienie pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi), § 60 ust. 2 (m.in. nasłonecznienie pokoi mieszkalnych).
Zatwierdzony projekt budowlany posiada rzuty i przekroje wszystkich charakterystycznych poziomów obiektu budowlanego. Projekt budowlany został sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, które w czasie wykonania ww. projektu budowlanego były członkami właściwej izby samorządu zawodowego. Projektanci złożyli oświadczenia o zgodności projektu z obowiązującymi normami i przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Projekt budowlany został zaopiniowany bez uwag przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Zdaniem Sądu organy obu instancji oceniły sprawę w sposób prawidłowy. Ocenę tę i przedstawioną na jej poparcie argumentację, Sąd w całości podziela. Dokonano jej przy tym z zachowaniem reguł procesowych określonych w kodeksie postępowania administracyjnego, zatem i podniesione w skardze zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie zasługują na uwzględnienie.
W tych okolicznościach skargę, jako niezasadną, Sąd oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło