II SA/Po 3543/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie WSA Maciej Dybowski As.sąd. Edyta Podrazik ( spr ) Protokolant st.sekr.sąd. Teresa Zaporowska po rozpoznaniu w dniu 09 marca 2004 r sprawy ze skargi H. R. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ E.Podrazik /-/ P.Miładowski /-/ M.Dybowski Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...]r. o pozbawieniu H. R. uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W uzasadnieniu organ podniósł, iż H. R. uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej podczas służby w Milicji Obywatelskiej. Od powyższej decyzji skargę złożył H. R., domagając się jej uchylenia. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż nigdy nie był funkcjonariuszem milicji, w trakcie walk o Poznań oficer Armii Radzieckiej skierował go do Posterunku MO jako konwojenta jeńców niemieckich, walczył wyłącznie o wyzwolenie Poznania, a nie o utrwalanie władzy ludowej, po zakończeniu walk o Cytadelę odszedł do służby w straży pożarnej w Poznaniu, a następnie wcielony został do służby wojskowej. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo podał, iż uprawnienia kombatanckie skarżący uzyskał za okres od 02.02.1945 do 01.03.1945, kiedy to pełnił służbę w MO, zaś Milicja Obywatelska nie była zmilitaryzowaną służbą państwową. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 142 poz. 950 z 1997 r.), zgodnie z którym pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1, art. 2 i art. 4 ustawy. Jednakże w myśl tego przepisu zachowują swoje uprawnienia kombatanckie osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939, osoby, które uzyskały uprawnienia z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru pełniący służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie 10.05.1945 r. do 30.06.1947 r. Rodzaje działalności, która ma charakter kombatancki i która stanowi tytuł do uzyskania uprawnień z ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego określają przepisy art. 1 ust.2, art. 2, art. 3 i art. 4 tejże ustawy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ orzekający na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy w sprawie o pozbawienie uprawnień kombatanckich jest zobowiązany do ustalenia, czy zachodzą przesłanki powodujące zachowanie posiadanych uprawnień ze względu na uzyskanie uprawnień z tytułów określonych w ustawie, zaś poniechanie takich ustaleń stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu walki zbrojnej o utrwalenie władzy ludowej w okresie od 02.02.1945 do 01.03.1945. Ubiegając się o członkostwo w organizacji ZBoWiD w 1981 r. skarżący dołączył zaświadczenie Związku Inwalidów Wojennych, z którego wynika, iż jako funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, w okresie od 02.02.1945 do 01.03.1945, brał udział w walkach o utrwalenia władzy ludowej, a także oświadczenia dwóch świadków, stwierdzających, iż w podanym wyżej okresie skarżący jako ochotnik milicjant brał udział w konwojowaniu "niemieckich niewolników". Jednocześnie w swoim życiorysie oraz deklaracji członkowskiej skarżący podał, iż w czerwcu 1945 r. "wcielony" został do wojska, do 6 Zapasowego Pułku Piechoty, następnie w składzie Oficerskiej Szkoły Samochodowej w Bydgoszczy w okresie V-VI 1946 i XII 1946-I 1947 brał udział w likwidacji różnych ugrupowań reakcyjnego podziemia w powiecie człuchowskim i złotowskim. Twierdzenia skarżącego mogą wskazywać więc na zachowanie przez niego uprawnień kombatanckich z tytułu pełnienia służby wojskowej z poboru w Wojsku Polskim w okresie od 10.05.1945 r. do 30.06.1947 r. (art. 25 ust. 2 pkt 2 zdanie drugie powoływanej wyżej ustawy o kombatantach...). Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych poniechał dokonywania jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie i w toku całego postępowania nie odniósł się merytorycznie do twierdzeń skarżącego, jedynie w pierwszej decyzji z dnia [...]r. stwierdzając, iż nie ma obowiązku wyjaśniania, czy istnieją inne przesłanki uzasadniające przyznania uprawnień kombatanckich z tytułu działalności określonej w art. 1, art. 2 i art. 4 ustawy. Tym samym zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...]r. wydano z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji z dnia [...]r. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ winien wyjaśnić czy służba wojskowa skarżącego, której odbywanie rozpoczął w czerwcu 1945 r., była służbą z poboru, czy ochotniczą. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) orzeczono jak w sentencji wyroku. W przedmiotowej sprawie nie zastosowano art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na treść z art. 26 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.) /-/ E. Podrazik /-/ P. Miładowski /-/ M. Dybowski JFS