II SA/Po 371/25

WyrokWSA w Poznaniu2025-10-30

Skład orzekający: Tomasz Świstak, Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę, wydana w trybie wznowienia postępowania, może zostać utrzymana w mocy na podstawie art. 146 § 2 K.p.a., jeśli w wyniku wznowienia doszło do istotnych zmian w projekcie budowlanym, a sam obiekt budowlany nie spełnia definicji budynku w rozumieniu Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że utrzymanie w mocy decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 146 § 2 K.p.a. jest przedwczesne, gdy w wyniku wznowienia postępowania doszło do istotnych zmian w projekcie budowlanym, które prowadzą do zatwierdzenia innego projektu niż pierwotnie. Ponadto, sąd stwierdził, że obiekt myjni samochodowej nie spełnia definicji budynku w rozumieniu Prawa budowlanego, co ma wpływ na ocenę zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się uchylenia decyzji Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę myjni samochodowej. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. i Prawa budowlanego, w tym błędnego stwierdzenia, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, a także braku należytego wyjaśnienia wpływu inwestycji na nieruchomości sąsiednie oraz niezgodności obiektu z definicją budynku i miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd uznał skargę za zasadną, ale z innych przyczyn niż podniesione w skardze.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia 18 marca 2025 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 22 października 2024 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant specjalista Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2025 r. sprawy ze skargi E. Ł., K. Ł. i D. S. na decyzję Wojewody z dnia 18 marca 2025 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 22 października 2024 r., nr [...], Wnioskiem z 24 maja 2023 r. H. Z. (dalej jako: "inwestor") zwrócił się do Starosty [...] (dalej jako: "Starosta" lub "organ pierwszej instancji") o pozwolenie na budowę trzystanowiskowej samoobsługowej myjni samochodowej na działce nr [...] w Z.. Decyzją nr [...] z 18 lipca 2023 r. (znak: [...]) organ pierwszej instancji zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę trzystanowiskowej samoobsługowej myjni samochodowej na działce nr [...], jedn. ewid. [...] w Z.. Pismami z: 9 października 2023 r., 11 października 2023 r. i 12 października 2023 r., zatytułowanymi jako: "skarga na wydane pozwolenie na budowę nr [...]" D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. podnieśli, iż nie zostali uznani za stronę w prowadzonym postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją z 18 lipca 2023 r., a przedmiotowa inwestycja oddziaływać będzie na ich nieruchomości. Pismem z 26 października 2023 r. D. S. wskazał, że jego skargę z 9 października 2023 r. na ww. decyzję należy traktować jako wniosek z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 18 lipca 2023 r., o której dowiedział się 3 października 2023 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na działce nr [...] w Z.. Pismem z 27 października 2023 r. S. i K. Ł. wskazali, że ich skargę z 11 października 2023 r. na ww. decyzję należy traktować jako wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 18 lipca 2023 r., o której dowiedzieli się 5 października 2023 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na działce nr [...] w Z.. Pismem z 27 października 2023 r. E. i E. Ł. wskazali, że ich skargę z 11 października 2023 r. na ww. decyzję należy traktować jako wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 18 lipca 2023 r., o której dowiedzieli się 29 września 2023 r. z tablicy informacyjnej zamieszczonej na działce nr [...] w Z.. Pismem z 31 października 2023 r. B. S. wskazała, że wnosi wniosek na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego o wznowienie postępowania zakończonego decyzją z 18 lipca 2023 r., o której dowiedziała się 3 października 2023 r. od męża D. S., który to o ww. decyzji dowiedział się również 3 października 2023 r., z tablicy informacyjnej zamieszczonej na działce nr [...] w Z.. Postanowieniem z 5 grudnia 2023 r. (znak: [...]) Starosta, na wniosek B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie zakończone ostateczną decyzją z 18 lipca 2023 r. Pismem z 5 grudnia 2023 r. organ pierwszej instancji wezwał B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. do wskazania podstawy prawnej, na podstawie której wnioskodawcy argumentują swój udział w sprawie na zasadach strony postępowania w związku z treścią art. 28 ust. 2 i art. 3 ust. 20 Prawa budowlanego. Pismem z 14 grudnia 2023 r. B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. odpowiedzieli na ww. wezwanie wskazując, że pozwolenie na budowę obejmuje tylko działkę [...], a inwestor zwiększył obszar oddziaływania inwestycji prowadząc ją również na działkach nr [...] i [...], gdzie będzie występował wzmożony ruch pojazdów. Ponadto inwestor w części opisowej projektu budowlanego zobligował się do wykonania prac zabezpieczających przed mgiełką wodną i hałasem na swoich działkach nr [...] i [...], więc zdaniem Skarżących nie wykazał całego zamierzenia budowlanego objętego wnioskiem pozwolenia na budowę. W piśmie tym wniesiono także o wstrzymanie wykonania decyzji z 18 lipca 2023 r. Postanowieniem z 20 grudnia 2023 r. (znak: [...]) Starosta odmówił wstrzymania wykonania decyzji z 18 lipca 2023 r. Na postanowienie to zażalenie wnieśli B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. twierdząc, że inwestor nie wykazał całego zagospodarowania terenu i obszaru prowadzonej inwestycji oraz, że istnieją podstawy do uchylenia decyzji, czego Starosta nie chciał zauważyć. Wojewoda (dalej jako: "Wojewoda" lub "organ odwoławczy") postanowieniem z 13 lutego 2024 r. (znak: [...]) uchylił zaskarżone postanowienie Starosty [...] z 20 grudnia 2023 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Postanowieniem z 4 marca 2024 r. (znak: [...]) Starosta ponownie wznowił, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie zakończone decyzją ostateczna z 18 lipca 2023 r. Następnie decyzją z 4 marca 2024 r. (znak: [...]) wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 k.p.a. organ pierwszej instancji odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z 18 lipca 2023 r. W uzasadnieniu wskazał, iż skarżącym nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty z 18 lipca 2023 r., a w wyniku wznowienia zapaść mogłaby wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. podnosząc, iż nie zgadzają się z ww. rozstrzygnięciem, gdyż uważają, że w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty z 18 lipca 2023 r., przysługiwał im przymiot strony postępowania, ze względu na brak zaprojektowania zabezpieczeń akustycznych i zabezpieczeń w zakresie rozprzestrzeniania się aerozoli do powietrza, przez co przekroczone zostaną dopuszczalne normy hałasu. Pismem z 12 kwietnia 2024 r. B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. uzupełnili treść ww. odwołania. Decyzją z 4 czerwca 2024 r. (znak: [...]) Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał m.in., że poprzez niezaprojektowanie jakichkolwiek zabezpieczeń akustycznych i zabezpieczeń ograniczających rozprzestrzenianie się aerozoli, które zdaniem uprawnionego projektanta ekranowałyby hałas i ograniczałyby rozprzestrzenianie się aerozoli na działki sąsiednie, nie można było jednoznacznie stwierdzić, czy przedmiotowa inwestycja w porze dnia i nocy nie przekroczy dopuszczalnego poziomu hałasu wynikającego z ww. przepisów oraz nie wyprowadzi zanieczyszczeń powietrza w postaci aerozoli poza nieruchomość należącą do inwestora, przez co właściciele działek nr: [...], [...], [...], winni zostać uznani za strony postępowania, ze względu na potencjalne naruszenie przepisów wynikających z tabeli 1 pkt 2 lit. a stanowiącej załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w związku z art. 112 Prawa ochrony środowiska i § 11 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 i 3 oraz § 323 ust. 1 i 2 warunków technicznych, w związku z art. 33 ust. 1 Prawa budowlanego. Biorąc powyższe pod uwagę, należało uznać, że przedmiotowa inwestycja na działce nr [...], może potencjalnie naruszać ww. regulacje. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, organ pierwszej instancji w pierwszej kolejności winien rozpoznać wniosek skarżących, w zakresie wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, a następnie przeprowadzić postępowanie wznowieniowe z uwzględnieniem, że w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Starosty z 18 lipca 2023 r. B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. przysługiwał status strony. Organ powinien również dokładnie wyjaśnić zakres zamierzenia budowlanego, odnosząc się do kwestii dotrzymania odpowiednich standardów akustycznych i standardów jakości powietrza, a następnie wydać rozstrzygnięcie analizując poczynione ustalenia. Decyzja Wojewody z 4 czerwca 2024 r. nie została zaskarżona do sądu administracyjnego. Ponownie rozpoznając sprawę Starosta, postanowieniem z 8 lipca 2024 r. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości poprzez: 1) jednoznaczne wskazanie w projekcie budowlanym (zarówno w części opisowej i rysunkowej PZT) w jaki sposób inwestor zabezpieczy sąsiednie nieruchomości przed hałasem, odorem oraz aerozolami; 2) uzupełnienie obszaru oddziaływania obiektu w części opisowej PZT o ustosunkowanie się do przepisów dotyczących ochrony środowiska oraz § 11 warunków technicznych, co pozwoli na ustalenie kręgu stron postępowania; 3) wykazanie, że inwestycja nie spowoduje przekroczenia norm hałasu dla sąsiednich nieruchomości, zarówno w porze dnia jak i w nocy, zgodnie z tabelą 1 pkt 2 stanowiącą załącznik do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r.; 4) wyjaśnienie rozbieżności dotyczących działek, na których znajduje się przedmiotowa myjnia samochodowa, gdyż z pism uczestników postępowania oraz decyzji organu odwoławczego wynika, że myjnia samochodowa obejmuje także inne nieruchomości tj. działkę nr [...] i [...] w Z.. Starosta nałożył również termin na wykonanie wyżej wskazanych uzupełnień do 18 sierpnia 2024 r. Zawiadomieniem z 9 lipca 2024 r. organ pierwszej instancji poinformował wszystkie strony (w tym B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł.) o możliwości zapoznania się, w terminie 14 dni od daty otrzymania niniejszego pisma, ze zgromadzonym w niniejszej sprawie materiałem dowodowym. Postanowieniem z 6 sierpnia 2024 r. (znak: [...]) Starosta odmówił wstrzymania wykonania decyzji własnej z 18 lipca 2023 r. Pismem z 7 sierpnia 2024 r. inwestor przedstawił stosowne wyjaśnienia. Zawiadomieniem z 29 sierpnia 2024 r. organ pierwszej instancji poinformował wszystkie strony postępowania o zebraniu materiału dowodowego i o możliwości zapoznania się z nim w terminie 14 dni od daty otrzymania niniejszego pisma. Pismem z 10 września 2024 r. D. S., K. Ł. oraz E. Ł. wnieśli o uchylenie decyzji Starosty z 18 lipca 2023 r. Decyzją z 22 października 2024 r. (znak: [...]) organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia ostatecznej decyzji własnej z 18 lipca 2023 r. W uzasadnieniu wskazał, że w wyniku wznowienia postępowania za stronę należało uznać B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł.. Niemniej należało odmówić uchylenia ostatecznej decyzji własnej z 18 lipca 2023 r., gdyż w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. wskazując, iż nie zgadzają się z ww. rozstrzygnięciem, gdyż przedmiotowa myjnia samochodowa nie powinna zostać zlokalizowana na ww. terenie przeznaczonym pod mieszkalnictwo i usługi. Ponadto przedmiotowa inwestycja zaprojektowana została z przekroczeniem dopuszczalnego poziomu hałasu dla terenów zabudowy mieszkaniowej oraz terenów zabudowy mieszkaniowej i usług, a także z niewystarczającymi zabezpieczeniami przed hałasem i zanieczyszczeniem powietrza, przez co narusza przepisy środowiskowe. Odwołujący podnieśli również, że przedmiotowa inwestycja obejmuje działkę nr [...] (należącą do inwestora), co nie wynika z wniosku o pozwolenie na budowę, przez co narusza art. 33 ust. 1 i art. 34 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 36a ust. 5 pkt 1 Prawa budowlanego. Pismem z 16 grudnia 2024 r. organ odwoławczy poinformował strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy oraz o nowym terminie zakończenia postępowania. Z zebranym materiałem dowodowym 30 grudnia 2024 r. zapoznał się inwestor i wystąpił do Wojewody o przedłużenie terminu zakończenia postępowania, ze względu na kompletowanie dodatkowego materiału dowodowego w sprawie, mającego wpływ na jego wynik. Pismem z 16 stycznia 2025 r. organ odwoławczy, przychylił się do wniosku inwestora oraz poinformował strony o nowym terminie zakończenia postępowania. Pismem z 24 lutego 2025 r. inwestor przedłożył sprawozdanie z badań poziomu hałasu myjni samochodowej na działce nr [...] w Z.. Do siedziby Wojewody, 26 lutego 2025 r. przybyła projektantka - J. B., która naniosła uzupełnienia w dokumentacji technicznej oraz dodatkowe wyjaśnienia w zakresie oddziaływania ww. inwestycji. Pismem z 28 lutego 2025 r. organ odwoławczy poinformował strony o zakończeniu zbierania materiału dowodowego oraz o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. D. S., K. Ł. i E. Ł. 3 marca 2025 r. zapoznali się z zebranym materiałem dowodowym i pismami z 4 marca 2025 r. oraz 6 marca 2025 r. wnieśli uwagi, w których wskazali, że z przedstawionych wyników pomiarów wynika jednoznacznie, że przekroczone zostały dopuszczalne normy hałasu. Dodali przy tym, że z ich obserwacji wynika, iż liczba samochodów korzystających z myjni jest znacznie większa niż ta wskazana w przedstawionym raporcie. Decyzją z 18 marca 2025 r. Wojewoda uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podstawy prawnej tj. art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz w części jej sentencji tj. odmawiającej uchylenia ostatecznej decyzji Starosty [...] z 18 lipca 2023 r. i w to miejsce przywołał art. 151 § 2 w związku z art. 145 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz stwierdził, że decyzja Starosty [...] z 18 lipca 2023 r., wydana została z naruszeniem prawa, polegającym na pominięciu stron postępowania tj. B. i D. S., S. i K. Ł. oraz E. i E. Ł. i odmówił jej uchylenia z uwagi na fakt, iż w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W pozostałej części utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy najpierw poczynił rozważania odnoszące się do błędnego ustalenia przez organ pierwszej instancji kręgu stron postępowania, wskazując że obszar oddziaływania inwestycji wykracza poza działkę posiadaną przez inwestora, co uzasadniało stwierdzenie, że decyzja Starosty z 18 lipca 2023 r. wydana została z naruszeniem prawa. Przechodząc zaś do istoty sprawy organ odwoławczy wskazał, że działka nr [...], na której realizowana została inwestycja objęta jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego miasta [...] i części wsi [...] i [...] przyjętym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia 7 kwietnia 2006 r. (Dz. U. Woj. [...]. z 2006 r., nr [...], poz. [...]; dalej jako: "MPZP") i oznaczona została symbolem 346.MN,U (ust. 3 pkt 1 ppkt 3 MPZP) – teren zabudowy jednorodzinnej i usług. Dalej organ odwoławczy przeanalizował szczegółowo zgromadzony materiał dowodowy oraz zestawił poczynione ustalenia z normami odnoszącymi się do hałasu i zachowania stanu środowiska. Odniósł się także do położenia działek odwołujących się, stwierdzając że żadne z norm nie zostały na nich przekroczone. Podkreślił w tym zakresie okoliczność, iż z części opisowej projektu zagospodarowania terenu uzupełnionego na etapie postępowania odwoławczego wynika, że myjnia funkcjonować będzie jedynie w porze dziennej w godzinach od 6 do 22. Brak przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu potwierdzają także badania przeprowadzone przez certyfikowany podmiot, dołączone do materiału dowodowego na etapie postępowania odwoławczego. Odnosząc się do pozostałych zarzutów odwołania Wojewoda stwierdził, że w wyniku nałożenia poprawek na projekt w toku postępowania odwoławczego jest on zgodny z powszechnie obowiązującymi przepisami i nie prowadzi do naruszenia jakichkolwiek norm środowiskowych. Wojewoda ocenił, że planowana inwestycja nie jest sprzeczna z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w tym w szczególności z ust. 14 planu, bowiem przedmiotowa inwestycja w porze dnia i nocy nie przekroczy dopuszczalnego poziomu hałasu na terenach 346.Mn,U i MN, oraz nie prowadzi do zanieczyszczeń powietrza w postaci aerozoli poza nieruchomość należącą do inwestora, gdyż projekt zagospodarowania terenu uzupełniony został w toku postępowania wznowieniowego o lokalizacje zieleni wysokiej na terenie działki nr [...], jak również skorygowana została cześć opisowa projektu zagospodarowania terenu odnosząca się do tła akustycznego, zapylenia i odorów (s. 11 do 13 uzasadnienia decyzji organu odwoławczego). Odnośnie zgodności inwestycji z ust. 33 pkt 8 ppkt 2 miejscowego planu zakazującego lokalizowania obiektów innych niż budynki usługowe Wojewoda wskazał, że przedmiotowa myjnia będąc wydzielona z przestrzeni slupami na jakich oparty jest dach stanowi budynek w rozumieniu przepisów Prawa budowlanego. Zdaniem organu choć nie posiada ona trwałych ścian, poza jedną w postaci kontenera, to jest wydzielona z przestrzeni za pomocą niepełnych przegród budowlanych w postaci slupów z profili stalowych, które pełnią tą samą funkcję co ściana i strukturalnie wydzielają obiekt z przestrzeni (s. 13 do 14 uzasadnienia decyzji organu odwoławczego) Pismem z 18 kwietnia 2025 r. E. Ł., K. Ł. i D. S., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata (dalej jako: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na wyżej opisaną decyzję Wojewody żądając jej uchylenia w całości wraz z poprzedzającą ją decyzją Starosty i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie: 1) art. 151 § 2 w zw. art. 146 § w zw. z art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez utrzymanie w mocy decyzji Starosty odmawiającej uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, w wyniku wadliwego stwierdzenia, że w niniejszej sprawie, w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, podczas gdy organ w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy winien przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, celem wykazania wpływu akustycznego i aerozolowego przedsięwzięcia na nieruchomości sąsiednie; 2) art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, poprzez utrzymanie przez Wojewodę decyzji Starosty w mocy na podstawie arbitralnego stwierdzenia, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, podczas gdy rzetelna analiza niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, iż w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego organ nie byłby władny wydać decyzji o tożsamej treści do decyzji z 18 lipca 2023 r., w konsekwencji nie została spełniona negatywne przesłanka procesowa z art. 146 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego; 3) art. 7, 77 § 1 i 80 Kodeksu postępowania administracyjnego polegające na niewyjaśnieniu wszystkich istotnych okoliczności sprawy pozwalających na wydanie merytorycznego rozstrzygnięcia, poprzez brak dążenia do prawdy obiektywnej, niepodjęcie działań wystarczających do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego, brak prawidłowego i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, w szczególności nieprzeprowadzenie z urzędu dowodu w przedmiocie oddziaływania dźwiękowego inwestycji i przekroczenie swobodnej oceny dowodów poprzez dowolną ocenę nierzetelnego sprawozdania z badań nr [...], w szczególności poprzez brak analizy sprawozdania pod kątem jego przejrzystości, logiczności oraz zgodności z zasadami wiedzy technicznej; 4) art. 5 ust. 1 pkt 9 w zw. z art. 4 Prawa budowlanego oraz art. 140 i n. Kodeksu cywilnego polegające na niedostrzeżeniu, że utrzymanie w mocy decyzji Starosty z 18 lipca 2023 roku o pozwoleniu na budowę doprowadzi do immisji pośrednich w postaci oddziaływania hałasowego oraz aerozolowego, poprzez przekroczenie norm poziomu hałasu wskazanych w załączniku do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku; 5) art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w zw. z ust. 33 oraz ust. 14 MPZP polegające na odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, mimo że w oczywisty sposób narusza ona postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności: zakaz lokalizowania na terenie oznaczonym w miejscowym planie symbolem MN,U obiektów inne niż wymienione w ust. 33 MPZP; zakaz pogarszania warunków środowiskowych, w tym warunków zamieszkania pod względem tła akustycznego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie jednocześnie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Pismem z 26 czerwca 2025 r. swoje stanowisko w sprawie zajęli uczestnicy postępowania – W. i H. Z., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Wskazali oni, że podzielają stanowisko Wojewody. W treści podkreślono, że uczestnicy nabyli działkę będącą przedmiotem postępowania celem prowadzenia na niej działalności gospodarczej w postaci myjni samochodowej i otrzymywali zapewnienie, że tego rodzaju działalność może na niej być prowadzona. Następnie pokrótce odniesiono się do wskazanych w skardze zarzutów twierdząc, że są one bezpodstawne, a zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Odnosząc się do przeprowadzonego badania poziomu hałasu inwestorzy wskazali, że skarżący próbowali zakłócać jego przebieg poprzez zwoływanie przez nich osób na teren myjni, pozostawienie w obszarze badania samochodów z włączonymi silnikami, czy odbiornikami radiowymi, co potwierdza załączona do pisma płyta CD zawierająca zdjęcia i film obrazujący ruch i zdarzenia w dniu pomiaru. Pismem z 22 lipca 2025 r. pełnomocnik skarżących podtrzymał twierdzenia i wnioski skargi oraz wniósł o pominięcie przez Sąd dowodu dołączonego do pisma z 26 czerwca 2025 r. jako niespełniającego wymogów wskazanych w art. 2351 Kodeksu postępowania cywilnego, w szczególności niewyszczególnienie faktów, które mają zostać wykazane w związku z tym dowodem. Pismem z 8 września 2025 r. pełnomocnik uczestników postępowania – W. i H. Z. przekazał do tut. Sądu protokół nr [...] z dnia 14 lipca 2025 r. Gminnej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej w [...], a wiec organu, który zdaniem uczestników postępowania w imieniu gminy [...] dokonuje wykładni autentycznej MPZP na okoliczność zgodności inwestycji uczestników będącej przedmiotem niniejszego postępowania z obowiązującym aktem prawa miejscowego. W piśmie przewodnim pełnomocnik uczestników postępowania wskazał, iż jest to nowy, nieznany dotąd dowód w niniejszej sprawie, którego nie można było powołać wcześniej. Pismem z 30 września pełnomocnik skarżących oświadczył, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie oraz wniósł o pominięcie dołączonego do pisma z 22 lipca 2025 r. protokołu, jako dowodu z dokumentu, całkowicie nieprzydatnego dla wykazania faktów, na które powołują się uczestnicy postępowania. Dodatkowo wniesiono o przeprowadzenie dowodów z przedłożonych dokumentów: pisma z 22 listopada 2023 r oraz pisma z dnia 30 listopada 2023 r., celem wykazania wystąpienia przez stronę skarżącą o interpretację postanowień MPZP oraz stanowiska organu wykonawczego gminy, wedle którego nie jest on upoważniony do dokonywania interpretacji przepisów MPZP. Pismem z 28 października 2025 r. pełnomocnik skarżących wniósł o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu w postaci sprawozdania z badań nr [...] sporządzonego przez akredytowane P. S.C. z 27 października 2025 r. celem wykazania, że przekroczenia przez inwestycję dopuszczalnych norm emisji hałasu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej jako: "P.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem tak rozumianej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody z 18 marca 2025 r. (znak: [...]), utrzymująca w mocy decyzję Starosty [...] z 22 października 2024 r. (znak: [...]) o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji z 18 lipca 2023 r. (znak: [...]) zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielającej pozwolenia na budowę trzystanowiskowej samoobsługowej myjni samochodowej na działce nr [...] w Z.. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 682 z późn. zm.; dalej jako: "P.b."), wydana została ona z kolei w trybie wznowienia postępowania, który uregulowany jest w Dziale II, rozdziale 12 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm.; dalej jako: "K.p.a."). Skarga okazała się zasadna, jednak z przyczyn innych niż w niej podniesione. Jak wskazuje się w doktrynie, przedmiot postępowania prowadzonego na podstawie przepisów o wznowieniu postępowania jest złożony, ponieważ obejmuje on dwa komponenty, dwie odmienne kwestie prawne, tj.: kwestię zbadania zaistnienia przyczyny wznowienia postępowania, te zostały enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1, art. 145a i art. 145b K.p.a. oraz – jeżeli ta pierwsza została rozstrzygnięta pozytywnie – weryfikację prawidłowości podjętego rozstrzygnięcia w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy oraz właściwe przepisy (por. T. Kiełkowski [w:] Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. III, red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2023, art. 145). Mając na uwadze dotychczasowy przebieg sprawy stwierdzić należy, że bez wątpienia zaistniała przesłanka wznowienia postępowania wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., a mianowicie, brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy. Sąd nie ma też wątpliwości, że wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z zachowaniem przewidzianych terminów. Kwestia wykazania, że skarżący są stronami niniejszego postępowania i nie brali oni w nim udziału bez swojej winy, została przesądzona przez Wojewodę w decyzji z 4 czerwca 2024 r. (znak: [...]). Sąd z poczynionymi w tym zakresie ustaleniami zgadza się i przyjmuje je jako własne. Z zebranego materiału dowodowego wynika bowiem bezsprzecznie, że Starosta prowadząc pierwotne postępowanie w sposób błędny ustalił obszar oddziaływania zrealizowanej już inwestycji, nie uznając skarżących za strony tego postępowania. Przechodząc z kolei do drugiego komponentu postępowania wznowieniowego, a więc ustalenia, czy decyzja pierwotna wydana została zgodnie z mającymi w niniejszej sprawie zastosowanie przepisami prawa materialnego i procesowego, wskazać należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zawierają istotne uchybienia, które miały wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. Zgodnie z art. 151 § 1 K.p.a. w ramach wznowionego postępowania administracyjnego organ administracji publicznej po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia, wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Stosownie natomiast do postanowień § 2 wskazanego przepisu w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Zaskarżona decyzja oparta została na okoliczności o której mowa w art. 146 § 2 K.p.a., tj. możliwości wydania w wyniku wznowienia postępowania jedynie decyzji odpowiadającej w swej istocie decyzji dotychczasowej. Rozstrzygnięcie to w ocenie Sądu uznać należy co najmniej za przedwczesne z następujących przyczyn. W pierwszej kolejności wskazać trzeba na naruszenie przez orzekające w sprawie organy art. 146 § 2 K.p.a. stanowiącego podstawę ich rozstrzygnięcia. Przypomnieć trzeba, iż zgodnie z tym przepisem nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W przypadku decyzji udzielającej pozowania na budowę i zatwierdzającej projekt budowlany za decyzję odpowiadającą w swej istocie decyzji dotychczasowej uznać można jedynie decyzję nie tylko udzielającą pozwolenia na budowę określonego obiektu, ale i zatwierdzająca ten sam projekt budowlany, a co najmniej projekt, który nie wymaga wprowadzenia istotnych zmian celem doprowadzenia go do stanu zgodności z regulacjami o jakich mowa w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, w tym w szczególności do zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, czy też wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. O ile w toku postępowania wznowieniowego organy dojdą – jak w kontrolowanej sprawie – do wniosku, iż decyzja będąca jego przedmiotem jest wadliwa i wymaga zmiany, względnie uzupełnienia projektu w trybie przewidzianym w art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, stanowiącego, że w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, to w przypadku usunięcia przez stronę wskazanych nieprawidłowości, w tym na przykład zmiany projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego celem dostosowania go do wymagań wynikających z aktów o jakich mowa w art. 35 ust. 1, to uznać należy, iż w sprawie dochodzi do ponownego merytorycznego badania sprawy i zatwierdzenia innego w istotnych elementach projektu budowlanego, niż ten który został zatwierdzony decyzją pierwotną, będącą przedmiotem postępowania wznowieniowego. Powyższe oznacza, iż wydana w takich okolicznościach procesowych decyzja nie może być oparta na art. 146 § 2 K.p.a., lecz winna przybrać formę rozstrzygnięcia o jakim mowa w art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. Powyższe jest szczególnie wyraźnie widoczne na gruncie kontrolowanej sprawy, gdzie działanie organów doprowadziło w istocie do zmiany wcześniejszej decyzji ostatecznej, poprzez zmianę zatwierdzonego decyzją sposobu zagospodarowania działki, a więc cechuje się wyraźną i widoczną na pierwszy rzut oka sprzecznością pomiędzy rozstrzygnięciem zawartym w zaskarżonej decyzji, a jej uzasadnieniem, z którego jednoznacznie wynika, iż w ocenie organów dopiero wprowadzone zmiany doprowadziły projekt do zgodności z ust. 14 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Podsumowując tą cześć rozważań uznać należy, iż stwierdzenie na podstawie poprawionego i uzupełnionego projektu, iż w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść jedynie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, jest oczywiście wadliwe i jako takie w sposób istotny narusza przepisy postępowania administracyjnego. Kwestia właściwego proceduralnie zakończenia postępowania wznowieniowego w toku którego doszło do zmiany pierwotnie zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki nie ma przy tym charakteru akademickiego, a wiąże się z szeregiem istotnych następstw. Zauważyć bowiem trzeba, iż na inwestorze ciąży szereg obowiązków w tym przede wszystkim obowiązek realizacji inwestycji zgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. Nadto w myśl art. 63 ust. 1 P.b. właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany przechowywać przez okres istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60, a więc między innymi dokumentację budowy przekazaną mu przez inwestora przy oddaniu do użytkowania obiektu budowlanego. Na dokumentacją budowy składają się zaś pozwolenie na budowę lub zgłoszenie wraz z załączonym projektem budowlanym, dziennik budowy, protokoły odbiorów częściowych i końcowych, rysunki i opisy służące realizacji obiektu, dokumenty geodezyjne i książkę obmiarów (art. 3 pkt 14 P.b.).. W świetle tych regulacji kluczowe znaczenie ma jednoznaczne ustalenie treści zatwierdzonego pozwoleniem na budowę projektu budowlanego. W kontrolowanej sprawie wobec treści rozstrzygnięć podjętych przez organy wątpliwości może zaś budzić jaka ostatecznie jest treść zatwierdzonego projektu budowlanego, w tym w szczególności projektu zagospodarowania działki i jaki walor prawny mają poprawki naniesione na tym projekcie już po dacie jego zatwierdzenia, a w toku postępowania wznowieniowego i w następstwie wykonania postanowienia z 8 lipca 2024 r. wydanego w tym postępowaniu na podstawie art. 35 ust. 3 P.b. (k. .145 aktb organu I instancji). Niezależnie od powyższego naruszenia art. 146 § 2 K.p.a. poprzez jego wadliwe zastosowanie, samodzielnie uzasadniającego uchylenie tak zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zaskarżona decyzja obarczona jest nadto wadą polegającą na naruszeniuprawa materialnego, poprzez błędne przyjęcie przez organy obu instancji, że zgodnie z przedłożonym projektem sporna trzystanowiskowa myjnia samochodowa samoobsługowa, może być uznana za budynek, w myśl definicji wskazanej w art. 3 pkt 2 P.b. Powołany przepis stanowi, że przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, posiadający fundamenty i dach. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wskazuje, że z części opisowej projektu budowlanego wynika, iż przedmiotowy obiekt jest trwale związany z gruntem (posadowienie na płycie żelbetowej o grubości 20 cm i pow. około 118,6 m2), co nie budzi wątpliwości. W ocenie Sądu nie można jednak uznać, iż obiekt ten wydzielony jest z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych, za które organy uważają kontener oraz słupy z profili stalowych, które "w sensie konstrukcyjnym będą pełnić tę samą funkcję co ściana i które strukturalnie wydzielają ten obiekt z przestrzeni". W ocenie Sądu wydzielenie z przestrzeni myjni samochodowej samoobsługowej ma charakter typowy dla wiaty nie nastąpiło za pomocą przegród budowlanych. Słupy stalowe, stanowiące niewątpliwie element konstrukcyjny, nie mogą zostać uznane za przegrody budowlane, ponieważ nie wyznaczają dostatecznie w terenie granic obiektu, zwłaszcza że zgodnie z zatwierdzonym projektem (rys. 1,4, 5 i 7 tomu 2/2 projektu architektoniczno-budowlanego) myjnia posiada dwa stanowiska pomiędzy słupami oraz jedno stanowisko jedno stanowisko zewnętrzne (por. wyrok NSA z 2 grudnia 2022 r., sygn. akt III FSK 936/22, LEX nr 3440147). Wbrew stanowisku Wojewody za przegrodę budowlaną nie można w tym wypadku uznać również kontenera, który stanowi jedynie funkcjonalnie powiązany z wiatą element, nie będąc z nią jednak bezpośrednio związany, a przy tym nie pełniący żadnych funkcji konstrukcyjnych dla całości tego obiektu i nie stanowiący przegrody budowlanej, na co wprost wskazuje znacznych rozmiarów prześwit pomiędzy ścianą kontenera, a dachem myjni (rys. 7 i 8 tomu 2/2 projektu architektoniczno-budowlanego). Mając na uwadze powyższe uznać należało, że na wskazanym etapie możliwym do przesądzenia jest, iż obiekt budowlany będący przedmiotem niniejszego postępowania nie stanowi budynku w rozumieniu prawa budowlanego. To z kolei będzie miało swoje konsekwencje, które organy winny wziąć pod uwagę przy ponownym zbadaniu zgodności projekty budowlanego dotyczącego realizacji w określonym w tymże projekcie kształcie, trzystanowiskowej myjni samochodowej samoobsługowej z przepisami obowiązującego MPZP. Ponownie rozpoznając sprawę Starosta zbada zatem spełnienie wymaganych odpowiednimi przepisami Prawa budowlanego oraz regulacji szczególnych, w tym wymagań wskazanych w planie miejscowym, warunków zatwierdzenia pierwotnego projektu zagospodarowania terenu, uwzględniając stanowiska stron postępowania, oraz wykładnię przepisów Prawa budowlanego wskazaną w niniejszym uzasadnieniu, zgodnie z którą obiektu budowlanego będącego przedmiotem niniejszego postępowania nie można uznać za budynek w myśl art. 3 pkt 2 P.b. Na marginesie Sąd wskazuje jedynie, że w niniejszym postępowaniu nie jest możliwa ocena ustaleń odnoszących się do generowanych przez istniejący już obiekt emisji hałasu oraz zanieczyszczeń w postaci aerozoli, gdyż w postępowaniu wznowieniowym ocenie organów podlega jedynie kwestia prawidłowości zatwierdzenia przedstawionego projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę, a nie uciążliwości związanych z eksploatacją już wzniesionego obiektu. Sąd wyjaśnia także, iż jakiegokowiek znaczenia dla sprawy nie ma przedłożony przez uczestników w toku postępowania sądowego protokół posiedzenia Gminnej Komisji Urbanistyczno- Architektonicznej w [...], albowiem jakikolwiek przepis prawa nie przewiduje w ramach postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na budowę zasięgania opinii tego rodzaju gremium, a kwestie związane ze sprawdzeniem zgodności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu podlegają samodzielnej ocenie organu administracji architektoniczno-budowlanej. Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. Sąd nie rozstrzygał w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżących wobec braku zgłoszenia odpowiedniego wniosku tak w skardze, jak i w kolejnych pismach procesowych oraz na rozprawie (art. 209 i art. 210 § 1 P.p.s.a.). Odnosząc się do zgłoszonego w piśmie procesowym z 27 czerwca 2025 r. wniosku profesjonalnego pełnomocnika uczestników postępowania W. Z. i H. Z. o zasądzenie na zwrotu kosztów postępowania Sąd wyjaśnia, że w art. 199 P.p.s.a. ustanowiono ogólną zasadę, że strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Regulacja ta w świetle art. 33 § 1 P.p.s.a. stosuje się do uczestników postępowania, którzy występują w nim na prawach strony. Z kolei z art. 200 i art. 201 P.p.s.a. wynika, w razie uwzględnienia skargi i złożenia odpowiedniego wniosku, obowiązek zwrotu przez organ kosztów poniesionych przez stronę skarżącą. Żaden z tych przypadków nie zachodzi w niniejszej sprawie, bowiem wniosek o zasądzenie kosztów procesu pochodzi od uczestnika postępowania. Zatem nie mógł on podlegać rozpatrzeniu i stanowić przedmiotu dodatkowego rozstrzygnięcia w wyroku. Poza tym w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym co do zasady w ogóle nie jest możliwe zasądzenie kosztów postępowania na rzecz uczestnika, bez względu na wynik sprawy, bowiem nie istnieją jakiekolwiek przepisy szczególne uzasadniające zasądzenie tak od strony skarżącej, jak i od organu na rzecz uczestnika postępowania kosztów za postępowanie przed sądem pierwszej instancji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło