II SA/Po 372/13
WyrokWSA w Poznaniu2013-06-18
Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik, Elwira Brychcy
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej prawidłowo odmówił zatwierdzenia systemu jakości badań wody w zakresie niektórych parametrów, w tym pestycydów, epichlorohydryny, chlorku winylu, akryloamidu, benzenu i innych związków chemicznych, z powodu braku wymaganych badań biegłości i nieprzedstawienia pełnej charakterystyki metod badawczych?Ratio decidendi
Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając stanowisko organów sanitarnej inspekcji za prawidłowe. Organy zasadnie odmówiły zatwierdzenia systemu jakości badań wody w zakresie wskazanych parametrów, ponieważ skarżący nie przedstawił wymaganych dowodów w postaci wyników badań biegłości oraz pełnej charakterystyki metod badawczych. Brak tych dokumentów stanowił podstawę do odmowy zatwierdzenia, zgodnie z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi.Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. złożyła wniosek o zatwierdzenie systemu jakości badań wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny zatwierdził system w ograniczonym zakresie, odmawiając zatwierdzenia dla niektórych parametrów, w tym pestycydów, epichlorohydryny, chlorku winylu i akryloamidu, z powodu braku wymaganych badań biegłości i charakterystyki metod. Po utrzymaniu decyzji przez Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, spółka wniosła skargę do WSA w Poznaniu, zarzucając naruszenie przepisów i wadliwe uzasadnienie decyzji. WSA oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Elwira Brychcy Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi L. U. – B. "B." spółki z o.o. z siedzibą w Ś. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2013r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia systemu jakości badań wody oddala skargę
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., znak [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. na podstawie art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. nr 212 poz. 1263 z późn. zm.), art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 7 czerwca 2011 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. nr 123 poz. 858 z późn. zm.), § 4-6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. nr 61 poz. 417 z późn. zm.) oraz art. 104 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) zatwierdził na okres 1 roku A Sp. z o.o. w Ś. do wykonywania badań wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w zakresie badań przewidzianych monitoringiem kontrolnym i przeglądowym w ramach kontroli wewnętrznej prowadzonej przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne w odniesieniu do następujących parametrów (1) fizykochemicznych: smak i zapach (PN-EN 1622:2006 z wyłączeniem pkt. 10), pH (PB-107 edycja 1 z dnia 29 grudnia 2010 r.), mętność (PN-EN ISO 7027:2003 pkt. 6), przewodność elektryczna właściwa (PN-EN 27888:1999), azotany (PN-82/C-04576/08), jon amonowy (PN-C-04576-4:1994), azotyny (PN-EN 26777:1999 i PN-EN ISO 10304-1:2009), mangan (PB-81 edycja 1 z dnia 25 marca 2010 r.), żelazo (PN-ISO 6332:2004 pkt. 7.11), barwa (PB-03 edycja 2 z dnia 15 marca 2010 r.), twardość ogólna (PN-ISO 6059:1999), chlorki (PN-ISO 9297:1994 i PN-EN ISO 10304-1:2009), siarczany (PB-82 edycja 1 z dnia 25 marca 2010 r. i PN-EN ISO 10304-1:2009), sód (PN-ISO 9964-1:1994+Ap1:2009), magnez (PN-EN ISO 7980:2002), benzo(a)piren (PB-53 edycja 1 z dnia 15 lutego 2010 r.), benzo(b)fluoranten (PB-53 edycja 1 z dnia 15 lutego 2010 r.), benzo(k)fluoranten (PB-53 edycja 1 z dnia 15 lutego 2010 r.), benzo(g,h,i)perylen (PB-53 edycja 1 z dnia 15 lutego 2010 r.), indeno (1,2,3-cd) piren (PB-53 edycja 1 z 15.02.2010 r.), ołów (PN-EN ISO 15586:2005), miedź (PN-ISO 8288:2002), kadm (PN-EN ISO 15586:2005), rtęć (PB-25 edycja 1 z dnia 24 stycznia 2008 r.), arsen (PN-EN ISO 15586:2005) , bromiany (PN-EN ISO 15061:2003), chloryny (PN-EN ISO 10304-4:2002), chlorany (PN-EN ISO 10304-4:2002), fluorki (PN-EN ISO 10304-1:2009), cyjanki (PN-80/C-04603.01), OWO (PN-EN 1484:1999), indeks nadmanganianowy (PN-EN ISO 8467:2001), następujące pestycydy (PB-50 edycja 3 z dnia 14 marca 2011 r.): γ-heksachlorocykloheksan, α-heksachlorocykloheksan, (3-heksachlorocykloheksan, aldryna, heptachlor epoksyd-cis, β-endosulfan, 4,4'-DDE, dieldryna, endryna, 4,4'-DDT, diazynon, chloropiryfos, fention, paration metylowy, nikiel (wg PN-EN ISO 15586:2005), srebro (PN-EN ISO 15586:2005) chrom (PN-EN ISO 15586:2005), bor (PB-145 edycja 1 z dnia 31 maja 2012 r.), selen (PN-EN ISO 15586:2005), antymon (PN-EN ISO 15586:2005), glin (PN-EN ISO 15586:2005) oraz (2) mikrobiologicznych: liczba bakterii grupy coli (PN-EN ISO 9308-1:2004+Ap1:2005+AC:2009), Escherichia coli (PN-EN ISO 9308-1:2004+Ap1:2005+AC:2009), enterokoki kałowe (PN-EN ISO 7899-2:2004), ogólna liczba drobnoustrojów w 22°C i w 36°C (PN-EN ISO 6222:2004) , Pseudomonas aeruginosa (PN-EN ISO 16266:2009), Clostridium perfringens (łącznie ze sporami) – według Dyrektywy Rady 98/83/WE z dnia 3 listopada 1998 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. Urz. UE L nr 330 s. 32). Organ odmówił natomiast zatwierdzenia skarżącego do wykonywania wspomnianych badań w zakresie następujących substancji: (1) pestycydy chloroorganiczne i fosforoorganiczne (PB-50, edycja 3 z dnia 14 marca 2011 r.), tj. 8-heksachlorocykloheksan, α-endosulfan, mewinfos, 4,4'-DDD, demeton-S-metylowy, forat, disulfoton, fenchlorfos, trichloronat, merfos, protiofos, fensulfotion, sulprofos, kumafos, azynfos metylowy, dichlorfos, (2) azotyny (PN0EN ISO 10304-1:2009), (3) epichlorohydryna (PB-127 edycja 2 z dnia 26 października 2011 r.), (4) chlorek winylu (PN-EN ISO 10301:2002), (5) akryloamid (PB-135 edycja 1 z dnia 25 stycznia 2012 r.), (6) benzen (PN-EN ISO 11423-1-2002), (7) bromodichlorometan, dibromochlorometan, trichlorometan, tribromometan, trichloroeten, tetrachloroetan, 1,2-dichloroetan, tetrachlorometan, 1,2,3-trichlorobenzen, 1,2,4-trichlorobenzen, 1,3,5-trichlorobenzen (PN-EN ISO 10301:2002) oraz (8) bakterii grupy coli i Escherichia coli (PB-91 edycja 1 z dnia 3 grudnia 2010 r.).
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że pismem z dnia 11 września 2012 r., uzupełnionym następnie w piśmie z dnia 26 października 2012 r., A wystąpiło o zatwierdzenie systemu jakości badania pobranych próbek wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. W dniu 24 października 2012 r. przeprowadzono kontrolę w siedzibie skarżącego. Organ wyjaśnił przy tym, że podstawą odmowy zatwierdzenia wymienionych powyżej substancji był w przypadku epichlorohydryny, chlorku winylu i akryloamidu brak wyników badań biegłości, o jakich mowa w powołanym rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r., a w przypadku tych substancji oraz bromodichlorometanu, dibromochlorometanu, trichlorometanu, tribromometanu, trichloroetenu, tetrachloroetanu, 1,2-dichloroetanu, tetrachlorometanu, 1,2,3-trichloronbezenu, 1,2,4-trichloronezenu, 1,3,5-trichlorobenzenu brak dowodu spełnienia charakterystyki wymagań określenia poprawności metod badawczych. Zgodnie natomiast z § 6 ust. 1 pkt 2-4 powołanego rozporządzenia skarżący powinien przedstawić dokumenty potwierdzające udział w badaniach biegłości oraz zestawienie wyników i ocenę badań biegłości. Ponadto, powinien on udowodnić spełnienie charakterystyki metod badawczych w zakresie poprawności z zachowaniem spójności pomiarowej przez analizę dostępnych certyfikowanych materiałów odniesienia (dostarczenie wyników surowych będących podstawą obliczania wartości średniej dla wyznaczania poprawności, wyników obliczeń, certyfikatów jakości stosowanych certyfikowanych materiałów odniesienia do sporządzania krzywych wzorcowych i wyznaczania poprawności).
Pismem z dnia 26 listopada 2012 r. A sp. z o.o. odwołało się od powyższej decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2012 r.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wniosek o uzyskanie przedmiotowego zatwierdzenia został zgłoszony w związku z upływem rocznego terminu, na jaki została wydana poprzednia decyzja zatwierdzająca system jakości badania próbek wody. A podniosło zarazem, organ I instancji bez uzasadnionej przyczyny zawęził zakres decyzji z dnia [...] listopada 2012 r., udzielając zatwierdzenia badania wody przeznaczonej do spożycia wyłącznie w zakresie badań przewidzianych monitoringiem kontrolnym i przeglądowym w ramach kontroli wewnętrznej prowadzonej przez przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnej, pomijając badanie próbek wody z pozostałych źródeł i ujęć. Tym bardziej, że takiego rozróżnienia nie wprowadza ustawodawca w powołanym rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. Skarżący zwrócił się także z prośbą o wyjaśnienie, dlaczego organ I instancji nie zajął stanowiska w kwestii parametru Legionella sp. (PN-EN ISO 11731-2), mimo że parametr ten został wymieniony w załączniku nr 5 pkt 2 cytowanego rozporządzenia i wykonywany jest zgodnie z Polską Normą, wymienioną w załączniku 9 pkt B tego rozporządzenia. Podobnie wątpliwości budzi poruszenie w kwestionowanej decyzji listy pestycydów, o które A w ogóle nie wnioskowało oraz nie przedstawiło zestawienia charakterystyk metod fizyko-chemicznych i badań biegłości na badanie pestycydów wymienionych w powyższych punktach decyzji. Ponadto, w przypadku parametru dichlorofos skarżący wskazał, że dostarczył w dniu 12 listopada zestawienie wyników badań rundy nr [...] organizowanej przez B jako zastrzeżenie do poczynionych przez organ ustaleń faktycznych, w tym także do protokołu kontroli z dnia 24 października 2012 r. Jednocześnie, skarżący zaznaczył, że wziął udział w badaniach międzylaboratoryjnych dla azotanów metodą chromatografii jonowej wg normy PN-EN ISO 10304:1-2009, ale C w J. nie podaje spodziewanego zakresu stężenia dla danego parametru. A dodało także nie znalazło akredytowanego organizatora badań biegłości w zakresie epichlorohydryny i chlorku winylu, przesyłając w załączeniu wyniki rundy [...] B dla akryloamidu z dnia [...] listopada 2012 r. Jednocześnie, wbrew twierdzeniom organu I instancji skarżący przesłał niezbędne charakterystyki metod badawczych poza akryloamidem, dla którego w cytowanym rozporządzeniu nie określono takiej charakterystyki. A zaznaczyło zarazem, że przesłało już organowi I instancji wyjaśnienie co do sposobu obliczenia poprawności wykonywanych badań, a podczas kontroli udostępniono świadectwa jakości posiadanych materiałów odniesienia. Z uwagi na wdrożenie systemu jakości zgodnego z normą PN-EN ISO-IEC 17025:2005 do kalibracji przyrządów i aparatów oraz walidacji metod chemicznych stosowane są jedynie certyfikowane materiały odniesienia. Ponadto, skarżący zaznaczył, że legitymuje się akredytacją na wszystkie wnioskowane do zatwierdzenia parametry w monitoringu kontrolnym i przeglądowym poza borem wg normy PB-145 edycja 1 z dnia 31 maja 2012 r. Natomiast organ I instancji nie posiada kompetencji do kontrolowania go w zakresie prawidłowości wykonywania działań zgodnie z systemem zarządzania jakością, gdyż uprawnienia w tym zakresie przysługują Polskiemu Centrum Akredytacji. Skarżący zaznaczył też, że długotrwałe prowadzenie sprawy przez organ I instancji nie doprowadziło do wydania pożądanego rozstrzygnięcia przed upływem terminu, na który została wydana poprzednia decyzja zatwierdzająca. Tym samym A poniósł znaczne straty finansowe. Skarżący zwrócił się również z prośbą o zbadanie, czy zasadne było ponowne składanie wniosku na nowym formularzu, wnosząc przy tym o zatwierdzenie do pobierania próbek wody przeznaczonej do spożycia, czego nie ujęto w kwestionowanej decyzji mimo okazania organowi I instancji zaświadczeń potwierdzających przeszkolenie pracowników skarżącego. A zarzuciło również organowi I instancji wadliwe uzasadnienie wydanego rozstrzygnięcia.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r., znak [...], Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, art. 2 pkt 18 i art. 12 ust. 1 cytowanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, §5, § 6 ust. 1 i § 12 ust. 5-6 wymienionego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. i wskazanej dyrektywy Rady 98/83/WE z dnia 3 listopada 1998 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że za jakość wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi w ramach zbiorowego zaopatrzenia odpowiada producent, który zobowiązany jest do oceny przydatności wody w ramach prowadzonej kontroli wewnętrznej zgodnie z § 4 powołanego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. Kontrolę wewnętrzną jakości wody przedsiębiorstwa wodociągowe prowadzą w ramach monitoringu kontrolnego i przeglądowego wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi wykonując badania w laboratoriach własnych, laboratoriach Państwowej Inspekcji Sanitarnej lub innych laboratoriach, zatwierdzonych przez Państwową Inspekcję Sanitarną w zakresie jakości badań wykazanych w ogólnie dostępnym rejestrze. Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ zauważył, że bakterie z rodzaju Legionella nie wchodzą w zakres monitoringów, o jakich mowa w załączniku nr 5 do cytowanego rozporządzenia. Bakterie te są bowiem źródłem zakażenia głównie poprzez aerozole wodno-powietrzne w instalacji wody ciepłej w budynkach, za jakość której odpowiada nie producent wody, lecz administrator budynku. Dlatego też wspomnianej bakterii nie bada się w punktach kontroli jakości wody przeznaczonej do spożycia. Kompetencje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej ograniczają się natomiast jedynie do weryfikacji metod i parametrów w ramach kontroli jakości wody w punkcie jej poboru przez producenta. Ponadto, organ odwoławczy wskazał, że poruszenie w decyzji [...] listopada 2012 r. kwestii pestycydów wynika z faktu, że zostały one wspomniane przez skarżącego w piśmie z dnia 26 października 2012 r., złożonym jako uzupełnienie wniosku inicjującego postępowania w niniejszej sprawie. W przypadku dichlorofosu organizator B ocenił natomiast wyniki badań biegłości z dnia 17 maja 201 r. negatywnie. Ponadto, organ II instancji wskazał, że C nie jest organizatorem badań biegłości. Z dokumentacji wynika poza tym, że skarżący wziął udział w badaniach biegłości B tylko w zakresie azotynów i cyjanków (próba 2H) podczas, gdy dostarczona próbka obejmowała również oznaczenie azotanów. Organ II instancji wskazał poza tym, że w trakcie kontroli przeprowadzonej przez organ I instancji nie przedstawiono dowodów na spełnienie pełnej charakterystyki metod stosowanych przez skarżącego. Niemożliwa była przy tym obserwacja umiejętności personelu przy wykonywaniu badań techniką chromatografii gazowej sprzężonej ze spektrometrem mas i tym samym obserwacji systemu jakości prowadzonych badań. Organ II instancji wyjaśnił przy tym, że w trakcie rozpatrywania wniosku skarżącego wdrożone zostały nowe formularze, a zatem wezwanie skarżącego do ponownego złożenia wniosku nie było działaniem wadliwym. Przeciwnie, ma ono bowiem na celu ujednoliceniu postępowania. Wypełnienie nowych formularzy wiązało się poza tym także z potrzebą wprowadzenia poprawek i uzupełnień do złożonych dokumentów. Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny zaznaczył nadto, że organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie mają uprawnień do zatwierdzania laboratoriów w zakresie próbkobrania. Szkolenia w tym zakresie prowadzi Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Poznaniu, a znajomość zasad i zapewnienie jakości próbek wody jest potwierdzone testem. Nie udziela się natomiast zatwierdzenia w tym zakresie. Organ II instancji nie przychylił się również zarzutu zbyt powolnego prowadzenia postępowania przez organ I instancji.
Pismem z dnia 21 lutego 2013 r. A sp. z o.o. wniosło skargę na powyższą decyzję z dnia [...] stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając jej naruszenie (1) art. 12 ust. 4 powołanej ustawy o zasadach zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków oraz § 6 cytowanego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. – co do sposobu i zakresu przeprowadzonej kontroli i zatwierdzenia A oraz (2) § 3 wskazanego rozporządzenia oraz załącznik nr 5 do tego rozporządzenia – co do bezpodstawnego zawężenia wydanej decyzji jedynie do badania wody pobieranej z urządzeń i instalacji wodociągowej. Poza tym skarżący zarzucił także organom obu instancji wadliwe sporządzenia uzasadnia wydanych rozstrzygnięć oraz naruszenie prawa do zgłaszania zastrzeżeń przez stronę oraz prawa do niezwłocznego rozpoznania sprawy.
W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w toku przeprowadzonej kontroli organ I instancji zakwestionował część badań wykonywanych przez A w zakresie wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, podważając tym samym w sposób niedopuszczalny system jakości nadany i bieżąco monitorowany przez Polskie Centrum Akredytacji. Co więcej, protokół z tej kontroli został wykonany w sposób chaotyczny. Niemniej, mimo zgłoszenia zastrzeżeń, organ I instancji wydał negatywną. W pozostałym zakresie skarżący podtrzymał swoje stanowisko, zawarte w odwołaniu z dnia 26 listopada 2012 r., dodając zarazem, że oddziały A w innych województwach nie miały problemu z uzyskaniem przedmiotowego zatwierdzenia.
W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując wcześniejszą argumentację oraz zaznaczając, że skarżący miał możliwość zapoznania się z materiałem zgromadzonym w aktach sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga okazała się nietrafna.
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów.
W świetle z kolei z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), Sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, przy czym – jak wynika z treści art. 145 § 1 – Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i orzeka o ich uchyleniu w sytuacji, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie trzeba zauważyć, że wnioskiem z dnia 11 września 2012 r., który został następnie uzupełniony pismem z dnia 26 października 2012 r., A Sp. z o.o. w Ś. wystąpiło do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. o zatwierdzenie systemu jakości badań pobranych próbek wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi oraz o zatwierdzenie do pobierania próbek tej wody (k. 22 i 150 akt adm.).
Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (Dz. U. z 2006 r. nr 123 poz. 858 z późn. zm.). Zgodnie z art. 5 ust. 1a tej ustawy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne jest zobowiązane do przeprowadzania regularnej wewnętrznej kontroli jakości wody. Jednocześnie, ustawodawca wskazuje w art. 12 ust. 4 powołanej ustawy, że badanie pobranych próbek wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi mogą wykonywać laboratoria Państwowej Inspekcji Sanitarnej lub inne laboratoria o udokumentowanym systemie jakości prowadzonych badań wody, zatwierdzonym przez Państwową Inspekcję Sanitarną.
Powyższe przepisy zostały z kolei uszczegółowione w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. nr 61 poz. 417 z późn. zm.). Zgodnie bowiem z § 4 pkt 1 lit. a powołanego rozporządzenia ocena przydatności wody przeprowadzana przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne w ramach kontroli wewnętrznej, o jakiej mowa w art. 5 ust. 1 cytowanej ustawy, obejmuje prowadzenie badań jakości wody (1) w zakresie dotyczącym co najmniej parametrów objętych monitoringiem kontrolnym, określonym w załączniku nr 5 do tego rozporządzenia, oraz wymagań i parametrów, objętych monitoringiem przeglądowym, o jakim mowa w § 12 ust. 3 tego rozporządzenia.
Jak wynika ponadto z § 5 powołanego rozporządzenia, badania jakości wody wykonują laboratoria, o których mowa w art. 12 ust. 4 cytowanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. Wedle z kolei § 6 tego rozporządzenia zatwierdzenie, o jakim mowa w art. 12 ust. 4 tejże ustawy, jest dokonywane każdego roku przez właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego na podstawie (1) zaświadczenia potwierdzającego przeszkolenie przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej osób pobierających próbki wody od badań albo certyfikatu laboratorium w zakresie pobierania próbek wody, (2) wykazu badań prowadzonych przez laboratorium w zakresie pobierania próbek wody, (3) dokumentów potwierdzających udział laboratorium w badaniach biegłości oraz (4) zestawienia wyników i badań biegłości. Właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny może przy tym dokonać kontroli laboratorium przed zatwierdzeniem. Szczegółowe zagadnienia techniczne związane z zatwierdzaniem systemu jakości badania wody zostały natomiast określone w załącznikach do tego rozporządzenia, z których istotny jest przede wszystkim załącznik nr 9 określający charakterystyki metod badań.
Odnosząc te uwagi do specyfiki niniejszej sprawy należy podzielić stanowisko organów nadzoru sanitarnego jako prawidłowe. W tej mierze należy przede wszystkim zaznaczyć, że materiał dowodowy został zebrany w sposób wyczerpujący i rozpatrzony jako całość, co z kolei oznacza, że spełnione zostały wytyczne z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm., dalej "k.p.a."). Postępowanie dowodowe nie zostało bowiem ograniczone jedynie do oceny wniosku przedłożonego przez skarżącego, lecz nadto organ I instancji przeprowadził w dniu 24 października 2012 r. kontrolę, z której sporządzono następnie protokół, znak [...] (k. 30-32 akt adm.), wraz z załącznikiem z dnia 30 października 2012 r. (k. 155-157 akt adm.). W aktach znajduje się także szczegółowa dokumentacja w zakresie parametrów fizykochemicznych i mikrobiologicznych (k. 33-126, 162-164, 166-175, 184-186 akt adm.) i szereg pism, jakie w toku postępowania składało A.
Ponadto, wbrew twierdzeniom skarżącego nie został on pozbawiony prawa do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym, co potwierdza zawiadomienie z dnia 2 stycznia 2013 r., znak [...], o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tej kwestii (k. 207 akt adm.), na co zresztą A odpowiedziało pismem z dnia 8 stycznia 2013 r. (k. 208 akt adm.). Co więcej, organ I instancji w piśmie z dnia 26 listopada 2012 r., znak [...], odniósł się do zastrzeżeń, jakie skarżący zgłosił wobec protokołu z dnia 24 października 2012 r. (k. 183 akt adm.), a nadto uwagi skarżącego zostały wyraźnie rozpatrzone także przez Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, który odniósł się do nich w swojej decyzji z dnia [...] stycznia 2013 r., znak [...] (k. 211-221 akt adm.). Należy jednocześnie podkreślić, że wytyczne z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. nakładają na organ administracji publicznej obowiązek rzetelnej oceny sprawy na podstawie możliwie kompletnie ustalonego stanu faktycznego. Organy mogą zatem odmówić uwzględnienia części zastrzeżeń zgłaszanych przez strony, jeżeli takie stanowisko zostanie przekonująco uzasadnione w świetle całokształtu materiału dowodowego. Wymienione przepisy nie powinny być natomiast interpretowane jako nakaz uwzględnienia wszystkich wniosków postulowanych przez strony.
W tym miejscu należy zaznaczyć, że zarówno decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] listopada 2012 r., znak [...] (k. 179-180 akt adm.), jak i decyzja z dnia [...] stycznia 2013 r. podaje fakty, które organ uznał za udowodnione, oraz przyczyny, z powodu których odmówił wiarygodności i mocy dowodowej niektórym oświadczeniom skarżącego. W treści tych rozstrzygnięć zostały nadto powołane istotne w sprawie przepisy, a organ II instancji przytoczył ich treść. Z tej perspektywy trzeba zatem stwierdzić, że uzasadnienia obu wskazanych decyzji w stopniu wystarczającym realizują wytyczne z art. 107 § 3 k.p.a. Jednocześnie, wbrew twierdzeniom skarżącego uzasadnienia te są w ocenie Sądu dostatecznie klarowne i pozwalają na odtworzenie argumentacji organów administracji publicznej i zasadniczych motywów, jakimi kierowały się one przy rozstrzyganiu kontrolowanej sprawy.
Na marginesie należy również wskazać, że obecnie badanie zgłaszanej przez skarżącego kwestii bezczynności organów administracji publicznej byłoby zadaniem bezcelowym, gdyż stosowane rozstrzygnięcia zostały już wydane w obu instancjach. Ewentualne pozostawanie tych organów w stanie bezczynności na pewnym etapie postępowania nie oddziałuje natomiast co do zasady na dokonywaną teraz ocenę decyzji administracyjnych pod względem ich legalności. Należy bowiem podkreślić, że terminy załatwienia sprawy z art. 35 k.p.a. mają jedynie charakter procesowy, a w wyniku ich naruszenia organ administracji publicznej nie traci bynajmniej kompetencji do merytorycznego załatwienia sprawy. Ujemne konsekwencje, o których wspomina A w skardze z dnia 21 lutego 2013 r. (k. 3-4 akt sądowych), mogą być ewentualnie rozpatrywane w postępowaniu dyscyplinarnym lub cywilnym.
Przechodząc do pozostałych zarzutów podniesionych przez A w skardze z dnia 21 marca 2013 r. (k. 3-4 akt sądowych), Sąd przychylił się do poglądu Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, wyrażonego w odpowiedzi na skargę z dnia 22 marca 2013 r. (k. 23-27 akt sądowych). Organ II instancji wskazał bowiem w powyższym piśmie, że podczas przeglądu dokumentacji pracownicy Państwowej Inspekcji Sanitarnej stwierdzili brak wyników źródłowych, będących podstawą obliczeń poprawności, a w konsekwencji braku potwierdzenia, że spełnione zostały wymagania charakterystyki dla benzenu, bromodichlorometanu, dibromochrolometanuy, trichlorometanu, tribromometanu, trichloroetenu, tetrachloroetenu, 1,2-dichloroetanu, tetrachrlometanu, 1,2,3-trichlorobenzenu, 1,2,4-trichlorobenzenu i 1,3,4-trichlorobeznenu. Okazane badania azotanów nie posiadały poza tym właściwych badań biegłości. Dla epichlorohydryny, chlorku winylu oraz akryloamidu nie przedstawiono natomiast w ogóle pozytywnych wyników badań biegłości.
W odpowiedzi na skargę z dnia 22 marca 2013 r. organ II instancji wskazał także, że metoda badawcza bakterii grupy coli i Escherichia coli nie spełnia wymagań prawnych określonych w cytowanym rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. Kwestia pestycydów chloroorganicznych i fosforoorganicznych wynikłą natomiast ze złożenia przez skarżącego różnych wykazów badanych parametrów, przy czym dla części tych pestycydów nie przedstawiono wymaganej charakterystyki i badań jakości. Taka charakterystyka została przedłożona tylko dla dichlorofosu, lecz A przekazało w tej mierze stare pozytywne wyniki z okresu od 10 stycznia do 1 lutego 2010 r., pomijając nowsze negatywne wyniki z dnia 17 maja 2011 r. Ponadto, organ II instancji trafnie wskazał także na brak możliwości obserwacji metod opartych na chromatografii z uwagi na zamówienie w dniu kontroli przez skarżącego usług serwisowych. Organ II instancji zaznaczył zarazem, że w toku powyższej kontroli nie było możliwości zaobserwowania umiejętności personelu skarżący przy wykonywaniu badań techniką chromatografii gazowej sprzężonej ze spektrometrem mas, co w konsekwencji podważyło obserwację systemu jakości prowadzonych badań.
Trzeba przy tym podkreślić, że organ II instancji zarówno w decyzji z dnia [...] stycznia 2012 r., w odpowiedzi na skargę z dnia 21 marca 2013 r. i w toku rozprawy sądowej w dniu 18 czerwca 2013 r. (k. 53-54 akt sądowych) obszernie i precyzyjnie odniósł się do zarzutów skarżącego, przekonująco wskazując na ich niezasadność. Stanowisko organu znajduje swoje oparcie w protokole kontroli przeprowadzonej w dniu 24 października 2012 r. wraz z załącznikiem z dnia 30 października 2012 r., w których również stwierdzono uchybienia w zakresie systemu jakości badań wody. Serwisowanie chromatografu w dniu powyższej kontroli potwierdza też oświadczenie D Sp. z o.o. z dnia 8 listopada 2012 r. (k. 165 akt adm.). Argumentacja A nie okazała się natomiast równie szczegółowa, a zgłaszane wątpliwości nie miały szerszego uzasadnienia. Jednocześnie, należy podkreślić, że przedstawione wyżej uwagi organu II instancji co do poszczególnych parametrów fizykochemicznych i mikrobiologicznych nie zostały w istocie podważone przez skarżącego w toku postępowania. Zastrzeżenia podniesione w piśmie z dnia 8 listopada 2012 r. mają bowiem charakter ogólny (k. 176-177 akt adm.), a nadto nie wydają się w ocenie Sądu przekonujące; zwłaszcza w świetle wyjaśnień złożonych przez organ I instancji w pismach z dnia 15 listopada 2012 r. i 20 listopada 2012 r. (k. 178 i 181-182 akt adm.).
Ponadto, organy administracji publicznej trafnie nie zatwierdziły A do pobierania próbek, jak domagał się tego skarżący. Trzeba bowiem podkreślić, że art. 12 ust. 4 powołanej ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków, jak i § 5 i § 6 cytowanego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007 r. jednoznacznie wskazują, że zatwierdzeniu podlega system jakości badania wody. Tym samym organy administracji publicznej nie miały w rozpatrywanej sprawie kompetencji do urzędowego zatwierdzenia innych czynności podejmowanych przez skarżącego. Tym bardziej, że według § 6 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia przedłożenie zaświadczenia potwierdzającego przeszkolenie osób pobierających próbki wody stanowi warunek wstępny uzyskania poruszanego zatwierdzenia systemu jakości badań wody.
W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Skarga jako bezzasadna podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło