II SA/Po 376/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2011r. r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi J. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zwrotu należności i odsetek z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego; postanawia: 1. ustanowić dla J. K. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w Poznaniu, 2. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. /-/ A. Łaskarzewska Postanowieniem z dnia 22 listopada 2010 r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym ustanowił dla J. K. adwokata z urzędu oraz odmówił zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazał, że sytuacja majątkowa i rodzinna wnioskodawcy usprawiedliwia twierdzenie, iż nie jest on w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na wynagrodzenie pełnomocnika z wyboru. Wysokość środków finansowych pozostawionych do swobodnej dyspozycji wnioskodawcy (233 zł) nie przewyższa kosztów utrzymania koniecznego dla jednej osoby. Zatem odmowa przyznania prawa pomocy powodowałaby ograniczenie w realizacji prawa do sądu ponad funkcje ustawowo przypisane kosztom postępowania. Co do żądania zwolnienia skarżącego od kosztów sądowych referendarz wyjaśnił, że w sprawach z zakresu pomocy społecznej nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych, a co za tym idzie żądanie skarżącego jest bezprzedmiotowe. Od powyższego postanowienia J. K. wniósł sprzeciw. Podniósł, iż ponownie wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych, bowiem nie stać go na ich uiszczenie. Jak podał, jedynym jego źródłem utrzymania jest zasiłek stały w kwocie 233,30 zł. Z tych środków musi zakupić leki i wyżywić się. stan zdrowia wnioskodawcy (przewlekła cukrzyca I stopnia) nie pozwala mu podjąć pracy. Wobec skutecznego wniesienia sprzeciwu – na podstawie art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) postanowienie z 22 listopada 2010 r. utraciło moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Zważyć należy, iż skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Stosownie do przepisu art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przede wszystkim na uwagę zasługuje fakt, iż skarżący zamieszkuje samotnie w należącym do niego mieszkaniu o pow. 30 m2. Jego jedynym dochodem jest zasiłek stały w kwocie 233,30 zł i dodatek mieszkaniowy w kwocie 243,70 zł. Wysokość uzyskiwanych przez wnioskodawcę dochodów świadczy bez wątpienia o tym, że nie jest on w stanie ponieść kosztów opłacenia wynagrodzenia adwokata z wyboru. Stąd orzeczono jak w pkt. 1 sentencji postanowienia mając na względzie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Bezprzedmiotowy okazał się wniosek skarżącego w zakresie żądania zwolnienia go od kosztów sądowych. Przepis art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. stanowi bowiem, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach pomocy i opieki społecznej. Zważywszy, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. zobowiązująca J. K. do zwrotu należności w kwocie 4200 zł odpowiadającej wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobom uprawnionym, a więc decyzja z zakresu pomocy społecznej, skarżący nie jest obowiązany do ponoszenia jakichkolwiek kosztów sądowych. Brak jest zatem podstaw do orzekania o zwolnieniu od kosztów (w tym opłat) sądowych, z których obowiązku uiszczenia skarżący jest zwolniony z mocy ustawy. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. orzeczono jak w punkcie 2 postanowienia. /-/ A. Łaskarzewska