II SA/Po 376/17

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 30 maja 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] stycznia 2017r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zmiany decyzji administracyjnej postanawia 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie wniosku D. K. o zwolnienie od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla D. K. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżąca D. K. wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie radcy prawnego. Skarżąca na wezwanie Sądu cofnęła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i podtrzymała wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku skarżącej w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych stało się zbędne i postępowanie w tym zakresie umarza się zgodnie z treścią art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718, ze zm., dalej "P.p.s.a."). Rozpoznać merytorycznie natomiast należy wniosek skarżącej o ustanowienie radcy prawnego w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. We wniosku na formularzu PPF skarżąca argumentowała, że jej stan majątkowy nie pozwala na pokrycie kosztów postępowania sądowego, zwłaszcza profesjonalnego pełnomocnika. Oboje z mężem pracują na podstawie umowy o pracę na czas oznaczony z wynagrodzeniem [...] zł netto miesięcznie - skarżąca i [...] zł netto miesięcznie - jej mąż. Mają na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci, które mają alergię. Wiąże się to z dodatkowymi kosztami na wizyty lekarskie i leki. Nadto dzieci są bliźniakami różnej płci i każde z nich wymaga każdorazowo odrębnej wyprawki związanej z ich odmiennymi potrzebami. Mieszkają w mieszkaniu teściów. Koszty koniecznego utrzymania obejmujące jedzenie, kosmetyki i inne wydatki wynoszą około [...]do [...] zł. miesięcznie. Nadto skarżąca wyszczególniła dalsze miesięczne zobowiązania i konieczne koszty utrzymania: alimenty jakie płaci mąż [...] zł., przedszkole na dwoje dzieci [...] zł, woda i ścieki [...] zł, prąd [...] zł, gaz [...] zł, śmieci [...] zł, ubezpieczenie [...]zł, dojazdy do pracy [...] zł, leki [...]zł. oraz opał [...] zł na rok, ubezpieczenie i przegląd samochodu [...] zł na rok. Skarżąca wezwana do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy oświadczyła, że jej wynagrodzenie wynosi [...] zł netto miesięcznie, męża [...]miesięcznie, nadto mąż w prac dodatkowych uzyskuje średnio około [...]zł netto miesięcznie. Skarżąca podała, że w grudniu 2016r. spłaciła odnawialny kredyt w wysokości [...] zł, obecnie nie posiadają żadnych lokat, rachunków oszczędnościowych, nie mają też zaciągniętych kredytów i pożyczek. Oświadczyła, że nie posiadają żadnych nieruchomości, skarżąca ani domownicy nie prowadzą działalności gospodarczej. Mąż skarżącej jest właścicielem dwóch samochodów osobowych z 1998r. i 2002r. niezbędnych jako transport do pracy i przedszkola dzieci. Powtórzyła spis koniecznych miesięcznych wydatków rodziny i dodała, że ponoszą nadto koszty telefonów [...] zł miesięcznie. Skarżąca nadto oświadczyła, że wszystkie dochody rodziny w okresie ostatniego pół roku wraz z zapomogami, świadczeniami wyniosły około [...] zł, a wydatki wyniosły [...] zł, zatem saldo końcowe wyniosło [...] zł. Na poparcie powyższych twierdzeń przedłożyła dokumentację źródłową obejmującą wyciągi z rachunków bankowych, PIT-y 11, faktury z aptek oraz rozliczenie średnich miesięcznych wydatków. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże że nie ma możliwości poniesienia pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności związanych z postępowaniem sądowym. Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącej przedstawiona we wniosku o prawo pomocy oraz jego uzupełnieniu uzasadnia ocenę, że skarżąca nie jest w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych czteroosobowej rodziny, wygospodarować środków finansowych na poniesienie kosztów wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Skarżąca wraz mężem pracują wykorzystując swoje możliwości zarobkowania. Pokrywają wszystkie koszty utrzymania rodziny, nie mają przy tym żadnych zaległości płatniczych, nie korzystają z pożyczek, czy kredytów. Mają na utrzymaniu dwójkę małoletnich dzieci, które nie uzyskują żadnych dochodów, a wymagają zwiększonych wydatków zwianych z przewlekłym leczeniem oraz potrzebami przedszkolnymi. Dochody męża skarżącej są pomniejszone o jego zobowiązanie alimentacyjne. Z przedstawionego zestawienia wszystkich dochodów i wydatków rodziny wynika, że po uiszczeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania nie pozostają już wolne środki w wysokości pozwalającej na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Rodzina skarżącej nie posiada też oszczędności, czy majątku, z którego mogliby czerpać dodatkowe dochody. Przyznać zatem należy skarżącej prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Z powyższych względów, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 249a oraz art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska