II SA/Po 3778/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus As.sąd. Edyta Podrazik ( spr ) Protokolant referent - stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004 r sprawy ze skargi B. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E.Podrazik /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r. o pozbawieniu B. K. uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W uzasadnieniu organ podniósł, iż B. K. uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu "walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej". W okresie zaliczonym przez ZBoWiD jako działalność kombatancka skarżący pełnił służbę w Wojsku Polskim, w tym czasie nie brał udziału w walkach z oddziałami wymienionymi w art. 1 ust. 2 pkt 6 powyższej ustawy. Twierdzenia strony jakoby brała udział w walkach z oddziałami UPA i Wehrwolfu nie znajdują potwierdzenia w aktach ZBOWiD. Z akt tych wynika, iż skarżący walczył w latach 1948-1952 na terenach województwa p., k. i ł., a zgodnie z ustaleniami historycznymi organizacje te w tym okresie na wskazanych terenach nie działały. Od powyższej decyzji skargę złożył B. K.. W uzasadnieniu skarżący podał, iż w początkowym okresie służby wojskowej uczestniczył w likwidacji pozostałości UPA i Wehrwolfu, nie wszystkie działania bojowe zostały udokumentowane, czego przykładem jest nie uwzględnienie w zaświadczeniu ZBOWiD-u i Wojskowej Komendy Uzupełnień w P. jego udziału w walkach z bandą "W." we [...] r., ponadto organ administracji powołał się na ustalenia historyczne nie wskazując źródeł, na których się oparł. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 20.05.2004 r. skarżący dodatkowo wyjaśnił, iż walczył nie tylko w województwach p., ł. i k., ale także we w., z., gdzie były niedobitki Wehrwolfu oraz na terenie B.. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 142 poz. 950 z 1997 r.), zgodnie z którym pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1, art. 2 i art. 4 ustawy. Jednakże w myśl tego przepisu zachowują swoje uprawnienia kombatanckie osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939, osoby, które uzyskały uprawnienia z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru pełniący służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie 10.05.1945 r. do 30.06.1947 r. Rodzaje działalności, która ma charakter kombatancki i która stanowi tytuł do uzyskania uprawnień z ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego określają przepisy art. 1 ust.2, art. 2 i art. 4 tejże ustawy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ orzekający na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy w sprawie o pozbawienie uprawnień kombatanckich jest zobowiązany do ustalenia, czy zachodzą przesłanki powodujące zachowanie posiadanych uprawnień ze względu na uzyskanie uprawnień z tytułów określonych w ustawie, zaś poniechanie takich ustaleń stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa. Tytułem takim jest m.in. uczestniczenie w walkach w jednostkach Wojska Polskiego oraz zmilitaryzowanych służbach państwowych z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz grupami Wehrwolfu (art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy). Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od [...] do [...] r., w tym czasie pełnił służbę w Wojsku Polskim w W. Jednostce Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i brał udział w walkach z bandami reakcyjnego podziemia w województwach p., ł. i k.. W toku postępowania odwoławczego skarżący podnosił, iż w początkowym okresie swojej służby brał udział w walkach także z pozostałościami resztek UPA i Wehrwolfu. Na rozprawie przed sądem administracyjnym skarżący dodatkowo podał, iż walczył także w województwach w., z., gdzie były niedobitki Wehrwolfu oraz na terenie B., dokąd był dowożony z K.. Twierdzenia skarżącego mogą wskazywać więc na zachowanie przez niego uprawnień kombatanckich z tytułu określonego w art. 1 ust. 2 pkt 6 powoływanej wyżej ustawy o kombatantach... Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych poniechał dokonywania jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie, w szczególności brak jest w aktach informacji z Centralnego Archiwum Wojskowego, czy ewentualnie innych materiałów źródłowych. Organ administracji nie wskazał również w zaskarżonej decyzji na jakich opracowaniach historycznych oparł swoje konkluzje, co uniemożliwia ich weryfikację. Tym samym zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] r. wydano z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji wydanej w I instancji. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ winien dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, w tym wskazane wyżej kwestie i jeszcze raz przeanalizować w świetle ustalonych okoliczności przesłanki z art. 25 ust. 2 pkt 2 oraz z art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) orzeczono jak w sentencji wyroku. W przedmiotowej sprawie nie zastosowano art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na treść z art. 26 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). /-/ E. Podrazik /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz-Frymus JFS