II SA/Po 3779/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-05-20

Skład orzekający: Paweł Miładowski, Ewa Makosz-Frymus, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, pozbawiając uprawnień kombatanckich, prawidłowo ustalił stan faktyczny i zastosował przepisy ustawy o kombatantach, w szczególności w zakresie weryfikacji podstaw uzyskania tych uprawnień?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, pozbawiając uprawnień kombatanckich, naruszył przepisy postępowania, w tym art. 7 i 77 § 1 kpa, poprzez zaniechanie dokładnego ustalenia stanu faktycznego. W szczególności organ nie wyjaśnił, czy skarżący, uzyskując uprawnienia z tytułu walki o utrwalenie władzy ludowej, nie spełniał jednocześnie przesłanek do zachowania tych uprawnień na podstawie innych przepisów ustawy, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. został pozbawiony uprawnień kombatanckich decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Organ uznał, że skarżący uzyskał uprawnienia wyłącznie z tytułu działalności w ORMO w okresie walki o utrwalenie władzy ludowej, co nie stanowiło podstawy do zachowania tych uprawnień. Skarżący w skardze opisał swoją działalność w ORMO, wskazując na udział w walkach zbrojnych z umundurowanymi grupami wraz z funkcjonariuszami MO i wojskiem, a także pracę w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego. Organ nie podjął dalszych ustaleń w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus As.sąd. Edyta Podrazik ( spr ) Protokolant referent - stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2004 r sprawy ze skargi J. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E.Podrazik /-/ P.Miładowski /-/ E.Makosz-Frymus JFS Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, po ponownym rozpoznaniu sprawy w trybie art. 127 § 3 kpa, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] r. o pozbawieniu J. K. uprawnień kombatanckich na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. W uzasadnieniu organ podniósł, iż J. K. uzyskał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu "walki zbrojnej o utrwalanie władzy ludowej" w okresie od [...] r. do [...] r., w okresie zaliczonym przez ZBoWiD jako działalność kombatancka skarżący był członkiem ORMO, służba ta nie była zmilitaryzowaną służbą państwową, zaś postępowanie weryfikacyjne przeprowadzone zostało prawidłowo. Od powyższej decyzji skargę złożył J. K., opisują w skardze swoją działalność w ramach ORMO, m. in. udział w walkach razem z funkcjonariuszami MO i wojskiem w województwach z. i g. z członkami umundurowanych grup. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Podstawą zaskarżonego rozstrzygnięcia był art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24.01.1991 o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 142 poz. 950 z 1997 r.), zgodnie z którym pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944-1956 w charakterze "uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej" lub innych tytułów niż wymienione w art. 1, art. 2 i art. 4 ustawy. Jednakże w myśl tego przepisu zachowują swoje uprawnienia kombatanckie osoby, które uczestniczyły w Wojnie Domowej w Hiszpanii w latach 1936-1939, osoby, które uzyskały uprawnienia z tytułów określonych w ustawie, oraz żołnierze z poboru pełniący służbę wojskową w Wojsku Polskim w okresie 10.05.1945 r. do 30.06.1947 r. Rodzaje działalności, która ma charakter kombatancki i która stanowi tytuł do uzyskania uprawnień z ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego określają przepisy art. 1 ust.2, art. 2 i art. 4 tejże ustawy. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego organ orzekający na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 powyższej ustawy w sprawie o pozbawienie uprawnień kombatanckich jest zobowiązany do ustalenia, czy zachodzą przesłanki powodujące zachowanie posiadanych uprawnień ze względu na uzyskanie uprawnień z tytułów określonych w ustawie, zaś poniechanie takich ustaleń stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 kpa. Z akt przedmiotowej sprawy wynika, iż skarżący uzyskał uprawnienia kombatanckie z tytułu utrwalania władzy ludowej w okresie od [...] r. do [...] r. Ubiegając się o członkostwo w organizacji ZBoWiD w [...] r. skarżący dołączył zaświadczenie Wojewódzkiego Urzędu Spraw Wewnętrznych w P., z którego wynika, iż jako członek ORMO, w okresie od [...] r. do [...] r., brał udział w walkach zbrojnych z reakcyjnym podziemiem. Jednocześnie w swoim życiorysie, deklaracji członkowskiej oraz w toku postępowania weryfikacyjnego skarżący podał, iż w wyżej wskazanym okresie razem z funkcjonariuszami MO, Urzędu Bezpieczeństwa i Wojskiem walczył w województwach z. i g. m.in. z bandami "M." i "N." oraz członkami umundurowanych band. W życiorysie skarżący podał także, że w okresie od [...] r. do [...] r. pracował w Urzędzie Bezpieczeństwa Publicznego w N. T.. Twierdzenia skarżącego wskazywać mogą z jednej strony na możliwość zachowania uprawnień kombatanckich z tytułu określonego w art. 1 ust. 2 pkt 6 powoływanej wyżej ustawy o kombatantach..., z drugiej zaś strony na okoliczności z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a) tejże ustawy i wymagały tym samym wyjaśnienia. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych poniechał dokonywania jakichkolwiek ustaleń w tym zakresie. Tym samym zarówno zaskarżoną decyzję jak i poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] r. wydano z naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 kpa, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co stanowi podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej jej decyzji wydanej w I instancji. Ponownie rozpoznając przedmiotową sprawę organ winien dokładnie wyjaśnić stan faktyczny, w tym wskazane wyżej kwestie i jeszcze raz przeanalizować w świetle ustalonych okoliczności przesłanki z art. 25 ust. 2 pkt 2 oraz z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) orzeczono jak w sentencji wyroku. W przedmiotowej sprawie nie zastosowano art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na treść z art. 26 ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271 z 2002 r.). /-/ E. Podrazik /-/ P. Miładowski /-/ E. Makosz-Frymus JFS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło