II SA/Po 383/14
PostanowienieWSA w Poznaniu2014-06-13
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, której jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura, a która ponosi wysokie koszty leków i korzysta z pomocy rodziny, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. W przypadku niskich dochodów z emerytur, wysokich kosztów leków i korzystania z pomocy rodziny, sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym.Stan faktyczny
Skarżąca M. K. wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości, powołując się na trudną sytuację finansową i zdrowotną. Jej jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura, a wraz z mężem ponoszą wysokie koszty leków, korzystając z pomocy córki. Sąd rozpatrywał wniosek o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.Rozstrzygnięcie
Zwolniono M. K. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 czerwca 2014 r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego postanawia zwolnić M. K. od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska
Skarżąca M. K. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł wniosła o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych w całości (k. 13, 18 akt sąd.).
W uzasadnieniu wniosku złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca powołała się ma trudną sytuację finansową i zdrowotną. Podała, że jej jedynym źródłem utrzymania jest niska emerytura w wysokości [...] zł. miesięcznie. Nadto podała, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z mężem, który otrzymuje emeryturę w wysokości [...] miesięcznie.
Skarżąca wezwana do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy wyjaśniła, że razem z mężem są osobami starszymi, chorują. Ciężko jest im utrzymać się z emerytur, dużo pieniędzy przeznaczają na leki. Oświadczyli, że mieszkają u córki, prowadzą odrębne gospodarstwo domowe, nie korzystają z pomocy społecznej, w razie potrzeby córka kupuje im leki.
Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - dalej p.p.s.a.). Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania strony i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Wobec powyższego, ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa na osobie ubiegającej się o prawo pomocy. Owe wykazanie polegać, więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że wnioskodawczyni aktualnie nie dysponuje środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie wpisu sądowego oraz dalszych kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W świetle powyższego, oświadczenie majątkowe skarżącej zawarte na formularzu o prawo pomocy uzasadnia ocenę, że skarżąca nie jest w stanie, bez ograniczeń w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych, wygospodarować środków finansowych na najniższe nawet koszty sądowe. Wnioskodawczyni wraz z mężem utrzymują się bowiem z emerytur w łącznej wysokości około [...] zł netto miesięcznie. Oświadczyła, że z uwagi na stan zdrowia ponoszą stosunkowo wysokie koszty leków. Uzyskiwane dochody nie wystarczają na pokrycie wszystkich kosztów koniecznego utrzymania skoro córka kupuje im leki. Doświadczenie życiowe wskazuje, że wysokość uzyskiwanych przez skarżącą i jej męża dochodów nie pozwala na zaspokojenie wszystkich podstawowych potrzeb koniecznego utrzymania, korzystają bowiem z doraźnej pomocy finansowej rodziny.
Z uwagi na wiek i stan zdrowia nie ma możliwości podjęcia pracy i uzyskania dodatkowego dochodu.
Nie posiadają przy tym żadnych nieruchomości, oszczędności, czy innych wartościowych ruchomości, z których mogliby uzyskać dodatkowe dochody. Wobec powyższego przyjąć należy, że skarżąca nie dysponuje wolnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć.
Z powyższych względów, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ K. Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło