II SA/Po 384/09
WyrokWSA w Poznaniu2009-12-09
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz, Edyta Podrazik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Szkoły Podstawowej niewykonujący prawomocnego wyroku zobowiązującego go do udostępnienia informacji publicznej podlega karze grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, który pozostaje w bezczynności po wydaniu wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, podlega karze grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA, nawet jeśli strona wezwała go do wykonania wyroku przed upływem terminu do jego wykonania, o ile wezwanie nastąpiło po doręczeniu organowi prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z uzasadnieniem. Niewykonanie wyroku polega na nierozpatrzeniu w całości wniosku o udostępnienie informacji publicznej, co obejmuje nie tylko udostępnienie posiadanych dokumentów, ale także wyjaśnienie przyczyn nieposiadania żądanych dokumentów.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie wyroku WSA w Poznaniu z dnia 30 lipca 2008 r. przez Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P., domagając się wymierzenia grzywny. Wyrok z 2008 r. zobowiązywał Dyrektora Szkoły do rozpatrzenia wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej dokumentów z kontroli przeprowadzonej w 1998 r. Skarżąca twierdziła, że wyrok nie został wykonany, ponieważ organ nie udostępnił wszystkich żądanych dokumentów. Dyrektor Szkoły utrzymywał, że wyrok został wykonany, a wszelkie dostępne dokumenty zostały udostępnione.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wymierzył Dyrektorowi Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. grzywnę w kwocie 3.000 zł za niewykonanie wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2009r. sprawy ze skargi G. L. na niewykonanie wyroku WSA w Poznaniu w sprawie IV SAB/Po 27/07 z dnia 30 lipca 2008r. przez Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P.; I. wymierza organowi - Dyrektorowi Szkoły Podstawowej nr (...) w P. grzywnę w kwocie 3.000,- zł (trzy tysiące złotych), II. przyznaje radcy prawnemu P. G. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, kwotę (...) Zł (...) w tym (...) zł (...) tytułem podatku od towarów i usług, oraz kwotę (...),-zł (...). /-/ E.Podrazik /-/ A.Łaskarzewska /-/ W.Batorowicz
Pismem z dnia (...) czerwca 2009 r. (k. 21-23, załączniki: k. 24-28) G. L. wniosła, bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, skargę na niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07 przez Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. W skardze zawarła żądanie wymierzenia temu organowi grzywny, za niewykonanie wyroku w trybie art. 154 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę wysłano do Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. w dniu (...) czerwca 2009 r. (k. 32, zwrotne potwierdzenie odbioru z dnia (...) czerwca 2009 r. - k. 50).
Wyrokiem z dnia 30 lipca 2008 r. Sąd uwzględnił skargę G. L. na bezczynność organów i zobowiązał: I. Kuratora Oświaty w P. do rozpatrzenia wniosku G. L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – tj. o wydanie dokumentów kontroli przeprowadzonej w Szkole Podstawowej Nr (...) w P. w maju 1998 r., na zlecenie MEN oraz dokumentacji, na podstawie której kontrolę tę przeprowadzono; II. Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. do rozpatrzenia wniosku G. L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej – tj. o wydanie dokumentów, które były przedmiotem kontroli przeprowadzonej w Szkole Podstawowej Nr (...) w P. w maju 1998 r., na zlecenie MEN, w zakresie dotyczącym Skarżącej, w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem.
Skargi kasacyjne Kuratora Oświaty i Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. zostały oddalone wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2009 r. sygn. akt I OSK 1358/08.
Odpis wyroku NSA z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi skarżącej w dniu 13 maja 2009 r., a Dyrektorowi Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. zostawiono w aktach sprawy ze skutkiem doręczenia (I awizo – 13 maja 2009 r., II awizo – 21 maja 2009 r. - k. 166).
Skarga G. L. w niniejszej sprawie, dotyczyła żądania wymierzenia grzywny jedynie Dyrektorowi Szkoły Podstawowej Nr (...) w P.
Skarżąca pismem z dnia (...) czerwca 2009 r., które zostało odebrane przez Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w dniu (...) czerwca 2009 r. (k. 147-147v), wezwała Dyrektora Szkoły do wykonania wyroku tutejszego Sądu z dnia 30 lipca .
Po dniu wydania wyroku, to jest 30.07.08r., strony postępowania prowadziły korespondencję dotyczącą jego wykonania, która została dołączona do akt.
Pismem z dnia (...) kwietnia 2009 r. Dyrektor Szkoły poinformował skarżącą, że kopie wymienionych w tym piśmie dokumentów, które zostały przekazane Sądowi Rejonowemu - Sądowi Pracy w P., są w jej posiadaniu. Ponadto organ wskazał, iż oczekuje na zgłoszenie przez stronę innych oczekiwań, gdyż "ustali zakres i formę udostępnienia stronie takich dokumentów, które zachowały się w aktach Szkoły, jeżeli dotyczą strony i zostały objęte zakresem kontroli w kwietniu 1998 r., a nie będą objęte ochroną danych osobowych" (k. 15-16).
Dyrektor Szkoły przesłał stronie do wiadomości pismo z dnia (...) maja
2009 r., skierowane do tutejszego Sądu, w którym podał, iż oczekuje na wniosek strony, tak by mógł określić zakres i formę udostępnienia stronie żądanych materiałów (k. 143-143v).
Pismem z dnia (...) maja 2009 r. (k. 28) skierowanym do Dyrektora Szkoły G. L. domagała się wyznaczenia przez organ terminu do zapoznania się przez stronę (na miejscu, w Szkole) z dokumentacją, jakiej nigdy nie udostępniono stronie ani Sądowi, a dotyczącej jej osoby i kontroli z 1998 r. przeprowadzonej przez Kuratorium, a zleconej przez MEN. W piśmie tym strona stwierdziła, iż organ ma wiedzę co do tego, jakich dokumentów dotyczy wniosek strony, a jednak nie wykonał wyroku w terminie "bezpodstawnie tłumacząc się swoją niewiedzą." Wobec tego strona zauważyła, iż składa przedmiotowy wniosek, ale nie musi wyjaśniać, jakiej dokumentacji dotyczy jej wniosek i oczekuje wyznaczenia terminu i przygotowania wszystkich potrzebnych dokumentów.
Pismem z dnia (...) maja 2009 r. (k. 145) Dyrektor Szkoły przesłał G. L. komplet wymienionych w tym piśmie kopii dokumentów, dotyczących strony skarżącej, a będących przedmiotem kontroli kuratoryjnej w kwietniu 1998 r. przeprowadzonej na zlecenie MEN (k. 6). Ponadto pismem z dnia (...) czerwca 2009 r. Dyrektor Szkoły poinformował stronę o terminach, w jakich może zapoznać się z dokumentacją w Szkole (k. 150).
W dniu (...) czerwca 2009 r. (k. 151) strony podpisały dokument (protokół), w którym potwierdzono, iż skarżąca otrzymała do wglądu w Szkole Podstawowej Nr (...) wymienione w tym piśmie dokumenty, które były przedmiotem kontroli prowadzonej przez kuratorium Oświaty na zlecenie MEN w zakresie dotyczącym Skarżącej.
Pismem z tego samego dnia to jest (...).05.09 r. ( k. 152), skierowanym do organu, skarżąca podtrzymała żądanie wykonania wyroku i udostępnienia dokumentów; strona wskazała, iż przedstawione jej dokumenty przez Dyrektora Szkoły zostały już przekazane Sądowi Pracy w 1998 r., a Szkoła nie przedstawiła jej faktycznych dokumentów z kontroli w 1998 r. W piśmie tym strona domagała się udzielenia jej pisemnej informacji, czy przedstawione jej dokumenty stanowią wszystkie dokumenty, którymi dysponuje Szkoła (k. 152).
Pismem procesowym z dnia (...) sierpnia 2009 r. skarżąca podtrzymała żądanie wymierzenia grzywny Dyrektorowi Szkoły Podstawowej Nr (...) w P., który do tej pory nie wykonał wyroku.
Pismem z dnia (...) sierpnia 2009 r. (k. 111-115) pełnomocnik skarżącej, wyznaczony z urzędu, domagał się wymierzenia Dyrektorowi Szkoły grzywny wysokości 10-krotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, z tytułu niewykonania wyroku z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07; pełnomocnik domagał się także zasądzenia kosztów postępowania od organu na rzecz skarżącej, oraz zwrotu pełnomocnikowi kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W uzasadnieniu pełnomocnik zwrócił uwagę na to, że pomimo uprawomocnienia się powyższego wyroku i wezwania organu do wydania dokumentacji, żądane dokumenty nie zostały wydane, a organ wie wydania jakich dokumentów domaga się skarżąca, która wielokrotnie wskazywała czego oczekuje.
Pismem procesowym z dnia (...) października 2009 r. (k.139-153) Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. wniósł o oddalenie skargi G. L.. Organ zaprzeczył, iżby nie wykonał wyroku Sądu z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07. Organ stwierdził, iż starał się " samodzielnie, najlepiej jak potrafił, bez zbędnej zwłoki" wykonać powyższy wyrok. Ponadto wskazał, iż w uzasadnieniu wyroku "WSA wyjaśnił, że Skarżąca ma określić, o jakie dokumenty dotyczące kontroli kuratoryjnej w 1998 r. konkretnie jej chodzi, w jakim zakresie chciałaby się z nimi zapoznać, wreszcie czy mają to być kserokopie niektórych dokumentów, które bezpośrednio sprawy dotyczą, czy też w ustalonym terminie chciałaby się z oryginałami zapoznać w szkole." Zdaniem organu podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie na rozprawie w dniu 4 marca 2009 r. wskazując, iż strona ma złożyć wniosek do szkoły, a dyrektor określi formę i zakres udostępnienia dokumentacji. Dalej organ zauważył, że ponieważ żaden wniosek strony nie wpłynął podjął następujące kroki: 1) dnia (...) kwietnia 2009 r. wysłał do strony pismo, które pozostało bez dopowiedzi; 2) w dniu (...) maja 2009 r. wysłał pismo do tutejszego Sądu, będące rodzajem odpowiedzi na skargę, z wyjaśnieniem na jakim etapie jest wykonanie wyroku; 3) w dniu (...) maja 2009 r. organ wysłał do strony kolejne pismo oraz kserokopie dokumentów, które według organu były przedmiotem kontroli kuratoryjnej i są wyszczególnione w notatce sporządzonej przez wizytatora w dniu (...) kwietnia 1998 r., których odbiór G. L. potwierdziła; 4 i 5) organ w dniu (...) maja 2009 r. wysłał do tutejszego Sądu pismo informujące, że wysłał stronie kopie dokumentów (a w piśmie z dnia (...) czerwca 2009 r. przesłanym do szkoły strona twierdzi, że wyrok w jej pojęciu nie został wykonany); 6 i 7) organ w dniu (...) czerwca 2009 r. wysłał stronie odpowiedź na wniosek strony o wyznaczenie terminu spotkania w szkole; 8 i 9) dnia (...) czerwca 2009 r. odbyło się w szkole spotkanie, w którym uczestniczył także wicedyrektor szkoły, podczas którego stronie zostały udostępnione dokumenty objęte zakresem kontroli kuratoryjnej, a ze spotkania został spisany protokół, podpisany przez stronę. Ponadto organ podał, iż G. L. złożyła skargę na organ do Prezydenta Miasta P. Dyrektor Szkoły. Organ stwierdził również, iż" w swoim przeświadczeniu w pełni wykonał wyrok tutejszego Sądu z dnia 30 lipca 2008 r., bowiem udostępnił stronie wszystkie dokumenty, które są w posiadaniu szkoły i były przedmiotem kontroli w 1998 r., zaś opóźnienie w wykonaniu wyroku wynikło z braku reakcji strony skarżącej po dniu (...) marca 2009 r., oraz porady pełnomocnika organu, by czekać na wniosek strony, a w zaistniałej sytuacji organ podjął kroki, by wyrok wykonać, co też nastąpiło".
Pismem procesowym z dnia (...) listopada 2009 r. (k. 157-160) skarżąca zaprzeczyła twierdzeniom Dyrektora Szkoły, iżby ten wykonał wyrok i podała, że organ nie udostępnił stronie następujących dokumentów związanych z kontrolą z 1998 r.:
1) korespondencji ze związkami zawodowymi "Solidarność" i uzgodnień poczynionych z tymi związkami w trakcie rozmów na terenie Szkoły Podstawowej Nr (...) przed zwolnieniem skarżącej z pracy
2) korespondencji z Kuratorium Oświaty, które miało decydujące znaczenie w sprawach pedagogiczno-merytorycznych i dotyczących zwolnienia z pracy nauczyciela; strona podała, iż w okresie poprzedzającym zwolnienie jej z pracy (od 1997 r., po wydaniu opinii w sprawie strony, od której strona się odwołała, do czasu zwolnienia jej z pracy w lutym 1999 r.) organ sporządził wiele dokumentów dotyczących strony (w tym negatywne opinie), które nigdy nie zostały jej przedstawione, a które znajdują się w Szkole w oddzielnych teczkach;
4) dokumentów dotyczących korespondencji i decyzji Wydziału Oświaty z lat 1997-1999 w związku ze zwolnieniem strony z pracy;
5) dokumentacji dotyczącej rady rodziców i samorządu szkolnego, których stanowisko miało znaczenie przy zwolnieniu strony z pracy.
Nadto skarżąca dodała, iż również Kuratorium Oświaty nie udostępniło jej teczki dotyczącej sprawy kontroli w Szkole Podstawowej Nr (...), o której istnieniu Kuratorium poinformowało stronę w czerwcu 2009 r. Wnioskodawczyni zauważyła także, iż w sporządzonej po kontroli notatce M. S. z dnia (...) kwietnia 1998 r., działającej z ramienia Kuratorium Oświaty, "kryją się wszystkie inne dokumenty kontrolowane, m. innymi przeze mnie wymienione wyżej." Zdaniem strony pismo to celowo nazwano "notatką z kontroli", a odnosi się ono do wszystkich istotnych, kontrolowanych dokumentów, będących podstawą zwolnienia strony z pracy, a dokumenty od związków zawodowych, rady rodziców i samorządu uczniowskiego oraz dokumenty kierowane przez Szkołę Podstawową Nr (...) do Kuratorium, oraz do Wydziału Oświaty, znajdują się w Szkole, a dotyczą tak osoby skarżącej, jak i kontroli w jej sprawie w 1998 r.
Na rozprawie w dniu 20 listopada 2009 r., strony podtrzymały dotychczas prezentowane stanowiska w sprawie (k. 169). Dyrektor Szkoły podał, iż po spotkaniu ze skarżącą w szkole organ nie podjął żadnych innych czynności związanych z wykonaniem wyroku. W piśmie z dnia (...) listopada 2009 r. (a także w pismach z dnia (...) listopada 2009 r. – k. 202, oraz z dnia (...) grudnia 2009 r. – k. 206) strona skarżąca podtrzymała swoje stanowisko w sprawie (k. 174). Na uzasadnienie, że organ wiedział, o jakie dokumenty chodzi w sprawie, strona dla przykładu wskazała swój wniosek z dnia (...) sierpnia 2006 r. (załącznik do pisma - k. 175). Ponadto zauważyła, że skoro Dyrektor Szkoły w Prokuraturze zeznał, iż "wiele dokumentów jest w Szkole Nr (...) zarchiwizowanych – szkoła ma swoje archiwum, itp." (załącznik do pisma: k. 190-191), zatem organ ma dokumenty, na podstawie których przeprowadzono kontrolę; tym bardziej, że w ogóle nie mogą być one zniszczone, co też przewidują przepisy dotyczące oświaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zaważył, co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, iż stosownie do przesłanek wynikających z przepisu art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności, strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Powołany przepis wprowadza szczególną sankcję dla organu administracji za dalszą bezczynność w rozpoznaniu sprawy, występującą po wydaniu wyroku sądu zobowiązującego organ do podjęcia określonych czynności. W niniejszej sprawie przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności polegającej na nierozpatrzeniu w całości wniosku skarżącej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, to jest o wydanie dokumentów, które były przedmiotem kontroli prowadzonej w Szkole Podstawowej Nr (...) w P. w 1998 r. na zlecenie MEN w zakresie dotyczącym skarżącej.
Ustawa nie ogranicza wniesienia skargi żadnym terminem, należy zatem przyjąć, że może to nastąpić w każdym czasie, nie później jednak niż do dnia wykonania wyroku. Za taką wykładnią przemawia a contrario treść art. 154 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. B. Dauter, B. Gruszyński, A. Kabat i M. Niezgódka – Medek Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie II, Zakamycze 2006, 329, teza 9). Z powołanego przepisu wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność, a ponadto strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
W niniejszej sprawie skarga do tutejszego Sądu została wniesiona w dniu (...) czerwca 2009 r. (data przekazania skargi do organu - Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. – k. 32). Wezwanie organu do wykonania wyroku Sądu z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07 przez skarżącą, nastąpiło pismem z dnia (...) czerwca 2009 r., które zostało odebrane przez Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w dniu (...) czerwca 2009 r. (k. 147-147v). Powyższe pismo spełnia wymogi wezwania, bowiem skierowane zostało do właściwego organu i zawiera wyraźnie określone żądanie wykonania wyroku. Wezwanie to nastąpiło już po doręczeniu stronom postępowania, wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z marca 2009 r. wydanym w sprawie I OSK 1358/08 – wraz z uzasadnieniem. Jak wynika z notatki służbowej (k. 166) odpis wyroku NSA z uzasadnieniem doręczono pełnomocnikowi organu ze skutkiem na dzień (...) maja 2009 r. Stąd też wyznaczony w wyroku tutejszego Sądu z dnia 30 lipca 2008 r. 14-dniowy termin do wykonania wyroku kończył się z dniem (...) czerwca 2009 r. W konsekwencji stwierdzić należy, że wprawdzie przedmiotowe wezwanie zostało skierowane do organu jeszcze przed upływem terminu do wykonania wyroku, ale powołany przepis art. 154 § 1 p.p.s.a., nie określa terminu, w jakim można skutecznie dokonać wezwania (nie określa początku terminu). Zatem warunek ten jest spełniony, jeżeli wezwanie organu nastąpiło po doręczeniu organowi administracyjnemu odpisu orzeczenia sądowego, wraz ze stwierdzeniem prawomocności i uzasadnieniem, nie ma przy tym znaczenia, czy wezwanie zostało doręczone organowi przed upływem terminu, jaki ma on na załatwienie sprawy, czy też dopiero po upływie tego terminu. Natomiast procesowa przesłanka wymierzenia grzywny organowi za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego nie byłaby spełniona, jeżeli skarżący wezwał właściwy organ przed doręczeniem mu prawomocnego orzeczenia sądowego wraz z aktami sprawy. Dopiero bowiem od tej daty zaczyna biec termin do załatwienia sprawy przez organ – co odnosi się tak do terminu określonego w przepisach prawa (np. w art. 35 kpa), jak i wyznaczonego przez sąd w trybie art. 286 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tak J. P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydanie 2, Warszawa 2006, str. 333-334, teza 7). Podobny pogląd został wyrażony w wyroku NSA z dnia 26 lutego 2008 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 1529/07 (LEX nr 453494).
W tych warunkach, za przedwczesne, a tym samym nie wywołujące skutków wezwania w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a., Sąd uznał, wskazywane w odpowiedzi na wezwanie Sądu, pismo skarżącej z dnia (...).03.09r. (doręczone organowi 03.04.09r. k.45, 46 akt sądowych).
Wobec, przeciwnego do stanowiska skarżącej, twierdzenia Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P., że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07 został wykonany, obowiązkiem Sądu było dokonanie oceny, czy wykonane przez organ czynności, które miały miejsce po wydaniu wyroku tutejszego Sądu z dnia 30 lipca 2008 r., a przed wydaniem wyroku w niniejszej sprawie, można uznać za pełne wykonanie określonych w tym wyroku obowiązków (czynności). Dokonując takiej oceny Sąd miał na uwadze art. 153 p.p.s.a., który przewiduje, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Treść wyroku Sądu z dnia 30.07.08 r., oraz motywy rozstrzygnięcia zawarte w pisemnym uzasadnieniu, wiążą Sąd orzekający w niniejszej sprawie i przesądzają, o tym, że wniosek skarżącej winien być rozpoznany w oparciu o przepisy ustawy z dnia 06.09.01 r. o dostępie do informacji, a nadto o tym, że do chwili wyroku organ pozostawał w bezczynności.
W powołanym wyroku, Sąd zobowiązał Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. do rozpatrzenia wniosku G. L. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej i określił zakres przedmiotowy wniosku. W uzasadnieniu powołanego wyroku, Sąd stwierdził, że w licznych pismach skarżąca powtarzała analogiczny przedmiotowo zakres żądań, nie zmieniając go co do istoty. Zatem organ miał obowiązek rozpatrzyć wniosek strony w wyżej ustalonym zakresie. Stąd też trafnie zauważyła skarżąca, iż żaden nowy wniosek strony nie był potrzebny, aby Dyrektor Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. mógł wykonać powyższy wyrok.
Zgodnie z art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) do udzielenia informacji publicznej zobowiązane są podmioty, o których mowa w ust. 1 i 2, będące w posiadaniu takich informacji. Stosownie natomiast do postanowień zawartych w art. 10 ust. 1 powołanej ustawy o dostępie do informacji publicznej, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, jest udostępniana na wniosek. Z kolei odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 powołanej ustawy). Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt. 4 udostępnieniu podlegają informacje publiczne a w szczególności dane publiczne w tym dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska wnioski i opinie podmiotów je przeprowadzających.
Analiza wskazywanych przez Dyrektora Szkoły, w odpowiedzi na skargę, dokumentów udostępnionych skarżącej, prowadzi do wniosku, że nie stanowią one załatwienia wniosku w zakresie określonym we wyroku Sądu z dnia
30.07.08 r.
Nie udostępniono skarżącej dokumentacji poprzedzającej kontrolę, czyli tych dokumentów, które kontrolę tę wywołały. W piśmie z dnia 04.06.09 r.( k.147) skarżąca wyraźnie domagała się udostępnienia korespondencji Dyrektora Szkoły z Kuratorium Oświaty dotyczącej kontroli w 1998r., a nadto książki kontroli z wpisami kontroli z 1998r. odnośnie celu kontroli. Nie udostępniono skarżącej również pisemnych wyjaśnień Dyrektora Szkoły, do sporządzenia których Dyrektor zobowiązana została zarządzeniem Wizytatora M. S. (notatka służbowa Wizytatora z dnia (...).04.98 r. k. 146 akt sąd.). Nie udostępniono skarżącej korespondencji ze związkami zawodowymi "Solidarność" i uzgodnień poczynionych z tymi związkami w trakcie rozmów na terenie Szkoły Podstawowej Nr (...) przed zwolnieniem skarżącej z pracy o co wnosiła w piśmie procesowym z dnia (...) listopada 2009r. (k. 157-160).
Załączona do akt korespondencja wskazuje, iż organ nie wykonał w należyty sposób wyroku Sądu z dnia 30 lipca 2008 r. i nie rozpoznał wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej.
Mając na uwadze stanowisko WSA w Poznaniu, wyrażone w wyroku wydanym w sprawie IV SAB/Po 27/07, jak również pogląd NSA wyrażony we wspomnianym już wyroku z dnia 4 marca 2009 r. (I OSK 1358/08), podkreślić należy, iż udostępnienie informacji obejmuje także informację o nieposiadaniu żądanych dokumentów, jednak w takiej sytuacji nie wystarczy samo stwierdzenie jej nieposiadania, ale koniecznym jest wyjaśnienie przyczyn takiego stanu rzeczy. Powiadomienie wnioskodawcy o nieposiadaniu żądanych dokumentów należy zaś rozpatrywać w kontekście art. 8, 9 i 11 Kodeksu postępowania administracyjnego, stąd też powiadomienie winno zawierać informację wyjaśniającą dlaczego organ nie posiada żądanych danych, oraz ewentualnie inne informacje, które mogą mieć wpływ na sytuację faktyczną i prawną wnioskodawcy. Organ winien był zatem konkretnie, w formie pisemnej wskazać stronie, których z pośród żądnych dokumentów (objętych wnioskiem) nie posiada i z jakiej przyczyny. Na przykład, jeżeli powodem braku dokumentów była ich archiwizacja, to należało wskazać dokładnie podstawę prawną takiego działania, dokumenty zarchiwizowane i dokumenty wskazujące na dokonanie archiwizacji, oraz ewentualnie przepis, który nie pozwala z tych dokumentów korzystać, w sytuacji gdy jest taka potrzeba. W każdym razie organ powinien powołać konkretne, pisemnie udokumentowane przyczyny, dla których nie posiada dokumentów, których udostępnienia domaga się strona w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Reasumując stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom Dyrektora Szkoły, organ ten nie wykonał wyroku tutejszego Sądu z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt IV SAB/Po 27/07, w którym określono zakres wniosku G. L. o udostępnienie informacji publicznej. Podjęte przez organ działania w sprawie nie mogą być uznane za pełne, należyte rozpatrzenie wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej – dokumentów dotyczących kontroli w Szkole Podstawowej Nr (...) w P. w 1998 r. W konsekwencji, w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki do wymierzenia organowi grzywny na podstawie art. 154 § 1 ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem organ nie wykonał wyroku.
Wymierzając Dyrektorowi Szkoły Podstawowej Nr (...) w P. grzywnę w wysokości 3000 zł Sąd uznał, że stanowi ona sankcję adekwatną do stopnia zaniedbania tego organu. Określając wysokość grzywny Sąd orzekł w oparciu o art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 lutego 2009 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2008 r. (M.P. Nr 9, poz. 112), które wyniosło 2.943,88 zł.
Należy wskazać, iż ustalenie wysokości wymierzanej grzywny pozostawione zostało miarkowaniu sądu, a w art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określono jedynie jej górną granicę wskazując, iż grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów (art. 154 § 6 powołanej ustawy).
Orzeczona w niniejszej sprawie grzywna mieści się wprawdzie w dolnym przedziale jej wysokości, jednak nie ma charakteru symbolicznego. Stanowi bowiem wymierną dolegliwość - represję wobec organu - powodując uszczuplenie środków finansowych pozostających do dyspozycji Szkoły. W ten sposób jest wyrazem dezaprobaty wobec stosunku organu do obowiązku wykonania prawomocnego wyroku tutejszego Sądu, uwzględniającego skargę na bezczynność. Nie sposób bowiem zaakceptować wybiórczego traktowania przez organ obowiązków wynikających z treści tego wyroku i przedstawiania skarżącej niepełnej dokumentacji stanowiącej informację publiczną dotyczącą jej osoby. Niemniej jednak trzeba mieć na uwadze, że wymierzana grzywna nie jest sankcją za postawę organu w okresie od 1998 r. do dnia orzekania w niniejszej sprawie, jak zdaje się to pojmować skarżąca i jej pełnomocnik, lecz reakcją na brak odpowiedniego działania, organu po wydaniu prawomocnego wyroku tutejszego Sądu. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, iż grzywna w kwocie 3.000 zł stanowi adekwatny środek represyjny wobec organu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, odpowiadający rozmiarom naruszenia przez niego prawa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 154 § 1 i § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt I sentencji. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do art. 250 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 2 ust. 1-3, § 3 ust. 1, § 4 ust. 1 i § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), mając także na uwadze wysokość uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa.
/-/ E. Podrazik /-/ A. Łaskarzewska /-/ W. Batorowicz
br
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło