II SA/Po 387/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku skarżącej wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia sprawy ze skargi I. M. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] 2016r. Nr [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia; postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak W skardze na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB) – bliżej opisane w rubrum niniejszego postanowienia - o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 54.581,05 zł, został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Na uzasadnienie wniosku zostały przedstawione argumenty dotyczące prawidłowości postępowania legalizacyjnego dotyczącego budowy, której dotyczy nakaz rozbiórki egzekwowany od Skarżącej przez PINB w drodze nałożenia grzywny w celu przymuszenia. W tym zakresie Skarżąca podniosła, iż wymagany obowiązek został wykonany, zatem brak podstaw do prowadzenia dalszej egzekucji. Skarżąca argumentowała, iż obowiązek uiszczenia grzywny w tak dużej wysokości jest dla niej ogromnym obciążeniem i nie ma możliwości jej uiszczenia. Nie dysponując wymaganą kwotą zmuszona będzie starać się o uzyskanie na ten cel pożyczki, co wiąże się z dodatkowymi kosztami (prowizje, odsetki), których w przypadku korzystnego dla niej wyroku Sądu nie będzie miała możliwości odzyskać. Istnieje zatem wysokie prawdopodobieństwo wyrządzenia stronie znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 216 r., poz. 718 – dalej: P.p.s.a.), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na zasadzie wynikającej z dyspozycji art. 61 § 3 P.p.s.a. – po przekazaniu skargi sądowi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, w tym aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest zaistnienie okoliczności uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, a zatem okoliczności wyjątkowych. Sąd rozstrzyga w tym przedmiocie na podstawie wniosku skarżącego oraz materiału dowodowego sprawy, przy czym uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu co do zasady spoczywa na stronie skarżącej (zob. np. postanowienie NSA z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 495/04, dostępne w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Innymi słowy, warunkiem wstrzymania wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niemniej jednak trzeba mieć na względzie, że rozstrzygnięcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu nie w pełni opiera na zasadzie skargowości (por. postanowienie NSA z dnia 5 maja 2011 r. sygn. akt II OZ 370/11 – dostępne jw.). Zrazem postępowanie w sprawie wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nadal jest postępowaniem prowadzonym na wniosek skarżącego. W konsekwencji sąd nie jest uprawniony do działania z urzędu, a jedynie na wniosek, mając jednak przy tym na uwadze całokształt okoliczności wynikających z akt sprawy. Sąd w tym miejscu zaznacza, że możliwości egzekwowania kwoty wynikającej z ostatecznego postanowienia w przedmiocie grzywny (w celu przymuszenia do wykonania nakazu rozbiórki) wydanego w postępowaniu egzekucyjnym, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji majątkowej strony, nie można w prosty sposób utożsamiać bezwarunkowo z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż przesłanki przyznania prawa pomocy nie są tożsame z przesłankami uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu administracyjnego. Obowiązek uprawdopodobnienia istnienia przesłanek z tego przepisu spoczywa na wnioskodawcy, przy czym wypada podkreślić, iż przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia w wysokości 54.581,05 zł. Przedmiotowa grzywna nałożona zatem została w maksymalnej wysokości, co może w jej przypadku doprowadzić do nieodwracalnych skutków. Z uzasadnienia wniosku wynika, iż Skarżąca nie dysponuje wystarczającymi oszczędnościami, zatem musiałby zaciągnąć zobowiązania pieniężne na jej uiszczenie. Z akt sprawy wynika ponadto, że Skarżąca nie mogłaby liczyć na pomoc przynajmniej części najbliższej rodziny, bowiem równolegle jej członkowie (rodzice oraz siostra), a współwłaściciele nieruchomości objętej nakazem rozbiórki, również zostali obciążeni obowiązkiem uiszczenia grzywny, każdy z nich w takiej samej wysokości. Wobec zatem zestawienia wysokości nałożonej grzywny z przedstawioną w skardze i aktach sprawy sytuacją życiową Skarżącej uznać należało, że zasadnym jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. W tym stanie rzeczy, mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak