II SA/Po 392/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia NSA Barbara Kamieńska (spr.) Sędzia NSA Grażyna Radzicka Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2005 r. przy udziale prokuratora Prokuratury Okręgowej w Poznaniu sprawy ze skargi J. i S.D. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2003r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę. /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka Burmistrz Gminy i Miasta R. dnia [...] marca 1999r., na wniosek S. D., ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie na działce nr [...] w R. zbiornika magazynowego (zbiornik metalowy – typowy) o pojemności [...] m3, mającego służyć zaspokojeniu potrzeb własnych wnioskodawcy. Dnia [...] listopada 2002r. Komenda Miejska Straży Pożarnej w K. zawiadomiła Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że na działce położonej w R., S. D. użytkuje stację paliw bez "odpowiednich dokumentów wynikających z prawa budowlanego". Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] grudnia 2002r. – wydana na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126) – nakazał S. i J. D. rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu dystrybucji oleju opałowego zlokalizowanego na nieruchomości położonej przy ul. [...] w R. (działka nr [...]) polegająca na: zdemontowaniu zbiornika na olej opałowy o pojemności [...] l i zdemontowaniu wiaty wybudowanej nad zbiornikiem W uzasadnieniu ustalił, powołując się na wynik oględzin przeprowadzonych w dniu [...] listopada 2002r. i wyjaśnienia złożone przez inwestora, że S. D. w 1999r. na działce nr [...] zainstalował przedmiotowy zbiornik stalowy pod powierzchnią terenu. Zbiornik został przykryty płytą betonową wylaną na mokro na poziomie terenu, na płycie zamontowano dystrybutor paliwa, a nad całością ustawiono wiatę z dachem jednospadowym, krytym płytami włóknocementowymi, o konstrukcji stalowej, od strony zachodniej opartej o mur wzniesiony z pustaków żużlobetonowych typu Alfa gr. 24 cm. Zbiornik ten jest wykorzystywany w ramach działalności gospodarczej prowadzonej przez inwestora pod firmą "Przedsiębiorstwo A". Ponieważ, inwestycja została zrealizowana bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę, to obowiązkiem organu nadzoru budowlanego było orzeczenie rozbiórki. Odwołanie od tej decyzji wniósł S. D. wyjaśniając – w powołaniu na wskazaną na wstępie decyzję ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania oraz pismo Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] lutego 1999r. – że "starał się o załatwienie formalności". W Starostwie Powiatowym uzyskał informację, że zakopanie zbiornika na własne potrzeby nie wymaga pozwolenia na budowę. Poza tym wiata została postawiona na działce już w 1991r. i "służyła do parkowania maszyn rolniczych", a w 1993r. wkopano pod tę wiatę zbiornik na olej opałowy. Olej opałowy z tego zbiornika był wykorzystywany do ogrzewania budynku mieszkalnego i budynku gospodarczo-warsztatowego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2003r. utrzymał w mocy zaskarżona decyzję. W uzasadnieniu wyjaśnił, iż S. D. sam wskazał rok 1999 jako datę pobudowania na swojej działce obiektu dystrybucji oleju opałowego o pojemności [...] l. Odtworzenie w tej dacie uprzednio istniejącej wiaty także jest samowolą budowlaną. Zgodnie z art. 3 pkt 6 prawa budowlanego – za budowę uważa się także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę obiektu budowlanego. Powyższa decyzja jest przedmiotem skargi wniesionej przez S. i J. D. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucili naruszenie art. 103 ust. 2 ustawy prawo budowlane z 1994r., zgodnie, z którym "nie można nakazać rozbiórki obiektów wybudowanych przed dniem 1 stycznia 1995r. O postawieniu wiaty w 1991r. i wkopaniu zbiornika dla celów przechowywania oleju opałowego w 1993r. informowali w odwołaniu. W 2001-2002r. zbiornik ten był przejściowo wykorzystywany również do przechowywania oleju opałowego dla celów działalności gospodarczej, ale obecnie znów służy tylko dla potrzeb gospodarstwa domowego skarżących. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi jeszcze raz eksponując, że według oświadczenia skarżącego złożonego w postępowaniu pierwszoinstancyjnym – zbiornik na olej opałowy zamontował w 1999r. Oględziny potwierdziły pobudowanie bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu dystrybucji oleju, składającego się z wkopanego zbiornika, wylanej nad nim płyty betonowej z zainstalowanym na tej płycie dystrybutorem. Odtworzenie wiaty nad tym obiektem także wymagało pozwolenia na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny – właściwy do rozpoznania sprawy na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) - zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Wbrew zarzutowi skarżących, ustalenie organów orzekających, że objęte nakazem rozbiórki obiekty zostały pobudowane w 1999r. znajduje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu administracyjnym. Nawet gdyby, o czym informował S. D. podczas oględzin przeprowadzonych dnia [...] listopada 2002r., "wiata, znajdująca się obecnie nad zbiornikiem, była wykonana (...) w pierwszej połowie lat 90-tych, na czas montażu zbiornika została zdemontowana i odtworzona w 1999r." to – jak trafnie wskazano w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji - na tego rodzaju roboty budowlane wymagane było, w świetle art. 28 ustawy, pozwolenie na budowę. Za budowę uważa się bowiem także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę oraz przebudowę obiektu budowlanego (art. 3 pkt 6 ustawy). Jeśli wiata, zainstalowana powtórnie w 1999r., nie miała trwałego połączenia z gruntem, to i tak nie miała charakteru wyłącznie tymczasowego, gdyż jej główną funkcją jest trwała ochrona przedmiotowego zbiornika przed opadami atmosferycznymi. Obiekty budowlane o charakterze tymczasowym, które nie służą wyłącznie do czasowego użytkowania (np. w okresie realizowania robót budowlanych), gdyż faktycznie są wykorzystywane do realizacji innych długoterminowych celów, wymagają uzyskania odpowiedniej decyzji o pozwoleniu na budowę (patrz m.in. wyrok NSA z dnia 14.06.2004tr., OSK 104/04 – ONSA i WSA 2004/1/27). Ustalenie roku 1999 jako czasu budowy obiektu dystrybucji oleju opałowego, potwierdza cytowana wyżej wypowiedź skarżącego złożona do protokołu oględzin z dnia [...] listopada 2002r. Gdyby bowiem – jak twierdził skarżący w odwołaniu – w 1993r. wkopał pod wiatę (istniejącą od 1991r.) zbiornik na olej opałowy, to nie potrzebował w późniejszych latach demontować wiaty "na czas montażu zbiornika" i znów ją w 1999r. odtwarzać (protokół oględzin – k. 10 akt administracyjnych). Nie można też przeoczyć, że decyzję o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu dla budowy zbiornika magazynowego na olej opałowy skarżący uzyskał dnia [...] marca 1999r., a nie wydaje się tego rodzaju decyzji dla inwestycji już zrealizowanych. Także złożony przez skarżącego protokół badania stanu technicznego zbiornika z dnia [...] maja 1999r. nie zawiera żadnej adnotacji wskazującej na to, że badaniu poddano zbiornik już wkopany w grunt i od kilku lat eksploatowany (protokół badania zbiornika – k. 7 akt administracyjnych). Istnienia obiektu dystrybucji oleju opałowego na działce skarżących nr [...] nie ujawniła również mapa sytuacyjno-wysokościowa wykonana na podstawie mapy sytuacyjnej oraz pomiaru uzupełniającego z dnia [...] lutego 1999r. (k. 3 akt administracyjnych). Odnotowano tam natomiast istnienie wiaty. Mogła być ona zatem – jak oświadczył inwestor podczas oględzin – w późniejszych miesiącach zdemontowana i odtworzona po wkopaniu zbiornika w grunt. Z tych względów, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270), orzeczono jak w sentencji. /-/ B.Kamieńska /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka MarK