II SA/Po 397/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Małek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant sekr. sąd. Joanna Wieczorkiewicz po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 20 grudnia 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi E.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego; o d d a l a s k a r g ę /-/ B.Drzazga /-/ St.Małek /-/ A.Łaskarzewska Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r. na podstawie przepisu art. 42 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 24 października 1974 r. (Dz.U. Nr 38 poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. (Dz.U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) nałożył na R. G. obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie wybudowanego bez wymaganego pozwolenia budynku gospodarczego z pomieszczeniem garażowym na działce nr [...] przy ulicy [...]. W uzasadnieniu wskazano, iż R. G. jest właścicielem działki, na której w latach 1989 - 1990 wybudował bez wymaganego pozwolenia budynek gospodarczy wraz z pomieszczeniem garażowym. Problem legalności tej budowy należy zatem ocenić w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. W tym stanie prawnym (art. 37 ust. 1 pkt 1) przedmiotowa budowa była zgodna z przepisami o planowaniu przestrzennym. Według bowiem ustaleń obowiązującego wówczas planu zagospodarowania przestrzennego (uchwała Wojewódzkiej Rady Narodowej z 25 października 1977 r., opublikowana w Dz.Urz. z 1977 r. Nr 14 poz. 110), teren działki znajdował się w obszarze przeznaczonym na budownictwo mieszkaniowe niskiej intensywności (symbol MN). Budynek - zdaniem Powiatowego Inspektora - nie powoduje niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia (art. 37 ust. 1 pkt 2). Jest usytuowany w odległości: a) ok. 2,4 m od granicy z nieruchomością przy ul. [...], b) ok. 16 m od znajdującego się na nieruchomości przy ul. [...] budynku gospodarczego, c) ok. 12 m od znajdującego się na wymienionej nieruchomości budynku mieszkalnego, d) ok. 2,1 m od granicy z nieruchomością przy ul. [...], e) ok. 11,5 m od znajdującego się na nieruchomości przy ul. [...] budynku gospodarczego. W ścianach szczytowych od strony nieruchomości przy ul. [...] nie ma otworów drzwiowych i okiennych. Budynek - zdaniem Powiatowego Inspektora - nie narusza wymogów przepisu § 13 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. Nr 17 poz. 62 ze zm.). W toku trwającego od [...]r. postępowania R. G. został zobowiązany do przedłożenia ekspertyzy technicznej budynku. Według tej ekspertyzy obiekt spełnia wymagania w zakresie bezpieczeństwa konstrukcji i może być dopuszczony do normalnego użytkowania, zgodnie z przeznaczeniem. W sprawie sporządzona została również ekspertyza dotycząca dokonanej w [...]r. wymiany pokrycia dachowego z azbestowego na pokrycie z blachy trapezowej. Ekspertyza w tym zakresie stwierdza, iż wymiana pokrycia dachu wykonana została w sposób zgodny z Polskimi Normami i zasadami wiedzy technicznej. Powiatowy Inspektor uznał, iż przedstawione ekspertyzy, oparte na oględzinach, badaniach makroskopowych i obliczeniach sprawdzających są wiarygodne i nie ma podstaw do ich kwestionowania. Wynika z nich, iż konstrukcja budynku spełnia wymagania w zakresie bezpieczeństwa. Przeprowadzone po wykonaniu powyższych ekspertyz oględziny ([...] oraz [...]r.) nie wykazały aby po sporządzeniu powyższych ekspertyz wykonano w budynku jakiekolwiek roboty budowlane. Uznając, iż budynek pod względem technicznym został wykonany prawidłowo, organ pierwszej instancji stwierdził, iż brak jest podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku wykonania w określonym terminie zmian lub przeróbek niezbędnych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami (art. 40 ustawy z 1974 r.). W tej sytuacji legalizacja obiektu może nastąpić poprzez nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie, o którym mowa w przepisie art. 42 ust. 2. Nałożenie tego obowiązku jest uzasadnione względami interesu społecznego. W rozpoznawanej sprawie interes społeczny wymaga aby przedmiotowy obiekt legitymował się decyzją potwierdzającą legalność jego budowy i uprawnieniem do jego użytkowania. Odwołanie wniósł E.S. (właściciel działki ul. [...]). Odwołujący wskazał, iż to organ administracji a nie inwestor, winien zlecić wykonanie stosownej ekspertyzy. W niniejszej sprawie dowód taki nie został przeprowadzony, a rozstrzygnięcie oparte zostało na prywatnych dokumentach, a nie na opiniach biegłych. Zarzucił także, iż organ administracji nie rozważył zastosowania przepisu art. 37 ust. 2, a wiec czy rozbiórka obiektu nie jest uzasadniona innymi ważnymi przyczynami. W sprawie pominięto problem uciążliwości obiektu ze względu na swobodę korzystania z nieruchomości przez stronę odwołującą. Nie rozważono także sprawy rozbiórki w świetle ochrony środowiska, tym bardziej, że w pierwotnej budowie wykorzystano materiały niebezpieczne dla środowiska (azbest). Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy wskazał, iż przepis art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. uprawnia do nałożenia na inwestora obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz. Zawarta w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji ocena tych ekspertyz jest prawidłowa i nie stwarza podstaw do ich kwestionowania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 37 ust. 2 organ odwoławczy stwierdził, że Powiatowy Inspektor zawarł swoje stanowisko w uzasadnieniu decyzji. Organ odwoławczy, podzielając to stanowisko uznał, iż decyzja organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem. E.S. wniósł skargę, domagając się uchylenia obu decyzji. Skarżący podtrzymuje zarzuty zawarte w odwołaniu i wnosi o powołanie na zlecenie organu administracji niezależnych biegłych celem opracowania opinii w zakresie wykonania budynku zgodnie z zasadami sztuki budowlanej. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Przede wszystkim strona skarżąca bezpodstawnie zarzuca naruszenie przepisu art. 84 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ administracji z urzędu lub na wniosek zainteresowanej strony powołuje biegłego (lub biegłych) celem wydania opinii. Jednakże uprawnienia organu administracji w tym zakresie, w sprawach dotyczących stanu technicznego obiektu budowlanego, wynikają z przepisu art. 81c ust. 2 ustawy Prawo budowlane (Dz.U. z 2003 r. Nr 207 poz. 2016). Przepis ten uprawnia organ administracji do nałożenia w drodze postanowienia na inwestora obowiązku dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Przedstawione przez inwestora ekspertyzy wykonane przez uprawnione osoby zostały przez organ pierwszej instancji ocenione jako prawidłowe. Oparte zostały na oględzinach obiektu oraz stosownych okolicznościach sprawdzających głównych elementów konstrukcji budynku. Wykonana przez rzeczoznawcę budowlanego dra inż. K.M. ekspertyza stwierdza jednoznacznie, iż budynek pod względem technicznym zapewnia pełne bezpieczeństwo, co pozwala na jego użytkowanie zgodnie z przeznaczeniem. Jest również bezsporne, iż w [...]r. inwestor dokonał wymiany pokrycia dachu z azbestowego na pokrycie z blachy trapezowej. Wykonane prace niewątpliwie poprawiły bezpieczeństwo konstrukcji budynku oraz jego estetykę i wyeliminowały z użytkowania niebezpieczny materiał jakim był azbest. W świetle przedstawionych okoliczności organy administracji nie miały żadnych podstaw do żądania dalszych ekspertyz, czy też przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Jeżeli chodzi o problem odległości obiektu od granicy, to organy administracji słusznie stwierdziły, iż usytuowanie budynku nie narusza wymogów przepisu § 13 powołanego rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki (Dz.U. z 1980 r. Nr 17 poz. 62). W szczególności nie ma podstaw do przyjęcia aby przedmiotowy budynek utrudnił prawidłową zabudowę działki sąsiedniej, a jego usytuowanie jest zgodne z planem miejscowym. Wbrew zarzutowi skargi należy więc uznać, iż brak jest podstaw do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowego obiektu, na podstawie przepisu art. 37 ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Zgodnie z powołanym planem zagospodarowania przestrzennego obiekt znajduje się na terenie, na którym dopuszczalna była budowa budynku gospodarczo-garażowego. Tego rodzaju budynek stanowił uzupełnienie przewidzianego w planie dla tego terenu budownictwa mieszkaniowego. Pod względem technicznym, jak wynika z przedłożonych ekspertyz, budynek nie stanowi jakiegokolwiek niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, a problem użycia azbestu na pokrycie dachowe stał się bezprzedmiotowy z uwagi na jego usunięcie i wymianę pokrycia dachowego w [...]r. Organ odwoławczy słusznie też stwierdził, że brak było jakichkolwiek podstaw do wydania nakazu rozbiórki na podstawie przepisu art. 37 ust. 2. W sprawie nie zachodziły bowiem żadne "inne ważne przyczyny poza wymienionymi w ust. 1". Organ pierwszej instancji, określając inwestorowi obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie stwierdził, iż jest to uzasadnione względami interesu społecznego, o którym mowa w przepisie art. 42 ust. 2. Powyższe stanowisko należy w pełni podzielić. Znajduje ono bowiem oparcie w powołanym przepisie. Wbrew zarzutowi skargi w sprawie nie ma zastosowania przepis art. 48 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane z 2003 r. (Dz.U. Nr 207 poz. 2016 ze zm.). Zgodnie bowiem z przepisem art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. (Dz.U. Nr 89 poz. 414) - do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie tej ustawy (1 stycznia 1995 r.) stosuje się przepisy dotychczasowe. Skarżący w piśmie z [...]r. błędnie powołuje się na "wyrok sądu administracyjnego z dnia 16 sierpnia 2004 r.". Z akt sprawy wynika bowiem, iż wyrokiem z 3 października 2003 r. (sygn. akt II SA/Po 2333/01) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone decyzje dotyczące obowiązku przedłożenia przez R.G. odpowiedniej dokumentacji w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, a wyrokiem z 26 maja 2004 r. (sygn. akt II SA/Po 396/02) Wojewódzki Sad Administracyjny uchylił decyzje organów nadzoru budowlanego dotyczące obowiązku przedłożenia oceny technicznej w odniesieniu do robót związanych z wymianą pokrycia dachu. Według wskazanych orzeczeń likwidacja przedmiotowej samowoli budowlanej winna nastąpić w oparciu o przepisy ustawy Prawo budowlane z 1974 r. Powyższa ocena jest wiążąca w niniejszej sprawie (art. 99 ustawy Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1271 i art. 170 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270). Uznając, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ B.Drzazga /-/ St.Małek /-/ A.Łaskarzewska MK