II SA/Po 398/00
WyrokWSA w Poznaniu2001-06-12
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji nakładającą obowiązek wykonania inwentaryzacji robót budowlanych i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, wydana w trybie art. 51 Prawa budowlanego, jest zgodna z prawem, gdy roboty budowlane zostały rozpoczęte na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została uchylona?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja organu odwoławczego uchylająca decyzję organu pierwszej instancji jest zgodna z prawem. Rozpoczęcie robót budowlanych na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została uchylona, stanowi naruszenie przepisów Prawa budowlanego. Sankcją za budowę bez wymaganego pozwolenia jest nałożenie obowiązku rozbiórki obiektu, a nie stosowanie przepisów dotyczących robót budowlanych niepolegających na budowie obiektu. Ponadto, decyzja organu pierwszej instancji została wydana po upływie terminu ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych.Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał inwestorom sporządzenie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych przy montażu schodów zewnętrznych i uzyskanie pozwolenia na ich wznowienie. Decyzja ta została wydana po uchyleniu przez Wojewodę pozwolenia na budowę schodów. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie przepisów Prawa budowlanego. Skarżący Romuald A. wniósł skargę do NSA, domagając się nakazania likwidacji samowoli budowlanej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2001 r. sprawy ze skargi Romualda A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 24 stycznia 2000 r. (...) w przedmiocie wykonania inwentaryzacji robót budowlanych i uzyskania pozwolenia na wznowienie robót - oddala skargę
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 8 grudnia 1999 r. - wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ - nakazał Edycie i Markowi małżonkom F. sporządzenie inwentaryzacji wykonanych robót budowlanych przy montażu schodów stalowych zewnętrznych do budynku handlowo-mieszkalnego położonego przy ul. T. 7b w K. wraz z pozwoleniem na ich wznowienie. Według organu orzekającego w okresie dwóch miesięcy schody były montowane legalnie, ponieważ dopiero decyzją z dnia 16 sierpnia 1999 r. Wojewoda W. uchylił decyzję Starosty Powiatowego z dnia 23 czerwca 1999 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz wydania Edycie i Markowi F. pozwolenia na budowę schodów.
Na skutek odwołania Romualda A. od tej decyzji - z wnioskiem o jej uchylenie i wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę schodów postawionych przy oknie wystawowym jego sklepu - Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia 24 stycznia 2000 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Organ odwoławczy wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. - w reakcji na sygnały o kontynuowaniu przez inwestorów montażu schodów mimo uchylenia pozwolenia na ich budowę - postanowieniem z dnia 30 września 1999 r. wstrzymał wykonywanie tych robót budowlanych, a Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., postanowieniem z dnia 15 listopada 1999 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Następnie w toku postępowania, o którym mowa w art. 51 prawa budowlanego, wydana została zaskarżona decyzja z dnia 8 grudnia 1999 r. Tymczasem rozpoczęcie robót budowlanych w oparciu o nieprawomocne pozwolenie na budowę skutkować powinno takimi samymi sankcjami jak w przypadku realizacji budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy wskazał również na konieczność zawieszenia postępowania toczącego się przed organem architektonicznym Starostwa Powiatowego w K. w sprawie pozwolenia na montaż schodów do czasu zakończenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania w przedmiocie samowoli budowlanej.
Powyższa decyzja organu odwoławczego z dnia 24 stycznia 2000 r. jest przedmiotem skargi Romualda A. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący opisał przebieg postępowań administracyjnych toczących się w związku z budową przez małżonków F. - na podstawie nieostatecznego pozwolenia na budowę - schodów zewnętrznych do ich mieszkania usytuowanego na piętrze budynku. Zdaniem skarżącego, na skutek jego odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, zamiast uchylać decyzję, powinien był nakazać likwidację samowoli budowlanej. Obecnie w celu przeciwdziałania "odbijania przysłowiowej piłeczki", sprawę powinien rozstrzygnąć co do istoty Naczelny Sąd Administracyjny.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Edyta i Marek F. również wnieśli o oddalenie skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Chybione jest oczekiwanie skarżącego na to, że na skutek jego skargi od decyzji kasatoryjnej organu II instancji Sąd zmieni tę decyzję i orzeknie co do istoty sprawy. Stosownie bowiem do przepisu art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ Sąd sprawuje kontrolę aktu administracyjnego pod względem zgodności z prawem.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. uchylająca decyzję organu I instancji nakładającą na inwestorów w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ obowiązek wykonania konkretnych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie.
Zaskarżona decyzja kasatoryjna nie narusza przepisów prawa, a w szczególności przepisów prawa budowlanego. W sprawie jest niesporne, że inwestorzy rozpoczęli prace budowlane polegające na montowaniu krętych stalowych schodów zewnętrznych wiodących na piętro budynku mieszkalno-handlowego na podstawie nieostatecznej decyzji o pozwoleniu na ich budowę, następnie uchylonej przez organ drugiej instancji, czyli z naruszeniem art. 28 prawa budowlanego. Przy doręczeniu decyzji o pozwoleniu na budowę inwestorzy zostali powiadomieni o treści tego przepisu (...).
Jak trafnie stwierdził organ II instancji sankcją za budowę, albo wybudowanie obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia jest nałożenie decyzją administracyjną obowiązku nakazania rozbiórki tego obiektu /art. 48 Prawa budowlanego/.
Możliwość skorzystania przez organ nadzoru budowlanego I instancji w niniejszej sprawie z instytucji określonych w art. 50 i 51 prawa budowlanego słusznie zakwestionował organ odwoławczy. Przepisy te odnoszą się bowiem do robót budowlanych nie polegających nabudowaniu obiektu budowlanego Zewnętrzne kręte schody stalowe trwale związane z chodnikiem, usytuowane przy budynku handlowo-mieszkalnym, wiodące do mieszkania na piętrze stanowią obiekt budowlany, a konkretnie budowlę /art. 3 pkt 1 lit. "b" Prawa budowlanego z 1994 r./.
Ubocznie zaznaczyć należy, że decyzja organu I instancji wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego nie mogła się ostać, bowiem wydana została na upływie dwumiesięcznego okresu ważności postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych określonego w art. 50 ust. 4 ustawy. Postanowienie to zostało doręczone inwestorom dnia 7 października 1999 r., a decyzja nakazująca wykonanie inwentaryzacji robót budowlanych wydana została dnia 8 grudnia 1999 r., a doręczona 9 grudnia 1999 r.
Z powyższych względów na zasadzie art. 27 ust. 1 powołanej wyżej ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło