II SA/Po 40/16
PostanowienieWSA w Poznaniu2018-01-31
Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wszczętym przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., powinien być rozpoznany na podstawie przepisów dotychczasowych?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym, wszczętym przed dniem wejścia w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r., powinien być rozpoznany na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. Koszty te obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego, a opłatę tę podwyższa się o podatek od towarów i usług.Stan faktyczny
Skarżąca E.G. uzyskała pomoc prawną z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił jej skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, w tym w części dotyczącej przyznania kosztów pomocy prawnej. Wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z pierwszej instancji został przekazany do rozpoznania referendarzowi sądowemu. Referendarz rozpoznał wniosek, przyznając radcy prawnemu D. S-J wynagrodzenie za nieopłaconą pomoc prawną.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu D. S-J od Skarbu Państwa kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, w tym podatek od towarów i usług.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 31 stycznia 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego D. S.-J. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi E. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2015r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego postanawia przyznać radcy prawnemu D. S-J od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu kwotę [...] zł ([...]), w tym podatek od towarów i usług w kwocie [...] zł ([...]). /-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
W związku z przyznaniem skarżącej E.G. prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła do jej reprezentowania r.pr. D. S-J (k. 38 akt sąd.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 01 czerwca 2016r. oddalił skargę skarżącej na decyzję organu oraz przyznał pełnomocnikowi z urzędu wynagrodzenia za I instancję. Pełnomocnik skarżącej ustanowiona w ramach prawa pomocy wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu sporządzoną przez siebie na zasadzie prawa pomocy skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną i wyrokiem z 13 października 2017r. uchylił zaskarżony wyrok Sądu I instancji w całości, w tym w punkcie II dotyczącym przyznania kosztów pomocy prawnej z urzędu. Wniosek o przyznanie kosztów pomocy prawnej z urzędu udzielonej przez wyznaczonego pełnomocnika w postępowaniu sądowym w I instancji przekazano do rozpoznania referendarzowi sądowemu.
Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017r., poz. 1369, ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków.
Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków.
Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu reguluje obecnie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 03 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 r., poz. 1715), które obowiązuje od dnia 02 listopada 2016 r. W § 22 powyższego rozporządzenia wskazano, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji, t.j. przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2015 r., poz. 1805), które weszło w życie z dniem 1 stycznia 2016 r.
W myśl przepisu §2 rozporządzenia z 2015r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują:
1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz
2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego.
W rozpoznawanej sprawie, wyznaczony pełnomocnik sporządziła pismo procesowe w sprawie precyzujące skargę, złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz stawiła się na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w dniu 1 czerwca 2016r., podczas której złożyła dodatkowe wyjaśnienia. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2015r. opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę maksymalną obliczoną na podstawie §8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 1.200 zł c) w innej sprawie – 480 zł. Przedmiotowa sprawa kwalifikuje się do spraw opisanych w § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia z 2015r., gdyż przedmiot sprawy nie stanowi należności pieniężnej. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu (§4 ust. 2 rozporządzenia), należało przyznać za udzieloną skarżącej nieopłaconą pomoc prawną opłatę w wysokości 480 zł.
W myśl zaś § 4 ust. 3 rozporządzenia opłatę, o której mowa w ust. 1 i 2, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Opłatę za udzielenie pomocy prawnej skarżącej w kwocie [...] zł. podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, kwotę [...] zł., co łącznie daje kwotę [...] zł. Pełnomocnik oświadczyła, że udzieliła pomocy prawnej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i jest podatnikiem podatku VAT.
Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) rozporządzenia z 2015r., orzeczono, jak w postanowieniu.
/-/ Katarzyna Witkowicz-Grochowska
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło