II SA/Po 403/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 sierpnia 2012r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi G. L. na decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] kwietnia 2012r. Nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej postanawia 1. ustanowić dla G. L. radcę prawnego, którego wyznaczy Okręgowa Izba Radców Prawnych, 2. odmówić G. L. zwolnienia od kosztów sądowych. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 4 czerwca 2012r. przyznano G. L. prawo pomocy poprzez zwolnienie od obowiązku poniesienia kosztów sądowych. Przyznane wnioskodawczyni prawo pomocy nie zostało cofnięte (art. 249 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. z 2012r., poz. 270, dalej p.p.s.a.). W dniu 20 sierpnia 2012r. skarżąca G. L. ponownie wniosła o przyznanie prawa pomocy w całości. Zgodnie z treścią przepisu art. 243 §2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy przed lub w toku postępowania rozpoznawczego obejmuje także postępowanie egzekucyjne. Oznacza to, że raz przyznane prawo pomocy rozciąga się na całe postępowanie sądowoadministracyjne, a także na postępowanie egzekucyjne, o ile uprawnienie to nie zostało cofnięte. Skoro wnioskodawczyni w niniejszej sprawie została już zwolniona od obowiązku poniesienia kosztów sądowych w całości, nie jest możliwe ponowne przyznanie prawa pomocy w tym zakresie, gdyż z tego prawa już korzysta. Nadto przepis art. 239 pkt 4 p.p.s.a. stanowi wyraźnie, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjny, w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. W tym stanie rzeczy należało odmówić ponownego zwolnienia od kosztów sądowych, gdyż wnioskodawczyni została już zwolniona od obowiązku ponoszenia tych kosztów w niniejszej sprawie. Wnioskodawczyni złożyła także wniosek o ustanowienie radcy prawnego, który należało rozpoznać merytorycznie w oparciu o jej sytuację majątkową, rodzinną i finansową. We wniosku o prawo pomocy złożonym na urzędowym formularzu PPF skarżąca oświadczyła, że nadal utrzymuje się z zasiłku z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w wysokości 238,50 zł miesięcznie. Nie ma możliwości wyznaczenia prawnika z wyboru. Oświadczyła, że samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Nie posiada żadnego majątku nieruchomego, wartościowych ruchomości czy oszczędności. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w koniecznych wydatkach swojego bieżącego utrzymania. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić wszystkich należności sądowych (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Z przedłożonego oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym, finansowym i dochodach wynika, że sytuacja skarżącej pozwala na przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Utrzymuje się z pomocy społecznej, a wysokość aktualnego dochodów znajduje się na poziomie, który nie pozwala na poczynienie oszczędności celem ich przeznaczenia na pokrycie wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawczyni nie dysponuje także wartościowym majątkiem ruchomym, czy nieruchomościami, by móc uzyskać dodatkowe dochody celem wsparcie domowego budżetu. W tym stanie rzeczy przyjąć należy, że wnioskodawczyni nie ma możliwości wygospodarowania środków na pokrycie wolnorynkowego wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy w tym zakresie. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 i 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska