II SA/Po 405/11

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu -Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 czerwca 2011r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi E. J. na decyzję Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania uprawnień do świadczenia pieniężnego postanawia 1. ustanowić dla E. J. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, 2. odmówić E. J. zwolnienia od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Grochowska Skarżący E. J. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. Argumentował, że jest wdowcem, samodzielnie prowadzi swoje gospodarstwo domowe, a jedynym źródłem utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Wskazał, że choruje od wielu lat, posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Przebył operację stawu biodrowego i żołądka, cierpi na schorzenia kręgosłupa, niewydolność nerek, zwyrodnienia mięśnia sercowego. Nadto jest osobą w starszym wieku – ma 82 lata. Stan zdrowia wymaga stałej opieki lekarskiej, leczenia farmakologicznego i rehabilitacji. Koszt leków i innych środków wspomagających stanowi kwotę około 400 zł miesięcznie. Nadto wydatki na mieszkanie wynoszą około 600 zł miesięcznie. Do tego doliczyć należy pozostałe wydatki na życie. Wnioskodawca podał, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m² oraz garaż. Nadto wskazał, że posiada samochód marki Fiat 125p z 1977r., nie ma natomiast żadnych wartościowych ruchomości, oszczędności, ani papierów wartościowych. W dniu 27 maja 2011r. wnioskodawca uiścił wpis od skargi w wysokości 100zł. (k. 20 akt adm.). Podstawową zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest konieczność ponoszenia przez strony kosztów postępowania związanych z ich udziałem sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.). Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oznacza to, że na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że jego sytuacja majątkowa i finansowa jest na tyle trudna, iż nie ma możliwości poniesienia najmniejszych nawet należności związanych z prowadzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Koszty sądowe mają charakter należności publicznoprawnych, więc winny być ponoszone w pierwszej kolejności zaraz po zaspokojeniu koniecznych kosztów bieżącego utrzymania. Z przedłożonego przez wnioskodawcę oświadczenia o stanie majątku i finansów wynika, że skarżący jest osobą w starszym wieku, schorowaną utrzymującą się jedynie z emerytury. Z dochodu tego pokrywa wszystkie swoje wydatki niezbędnego bieżącego utrzymania. Ponosi przy tym dodatkowe koszty związane z zakupem leków. Nadto wnioskodawca uiścił wpis od skargi w kwocie 100zł, co wskazuje, że jest w stanie wygospodarować kwotę w takiej wysokości i przeznaczyć ją na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Przedstawiona kondycja finansowa wskazuje przy tym, że wysokość uzyskiwanego dochodu nie pozwala na wygospodarowanie środków celem pokrycia wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Należało, zatem uwzględnić wniosek o prawo pomocy w tym zakresie. Wobec powyższego, w przedmiotowej sprawie należało przyznać prawo pomocy w części i ustanowić dla skarżącego adwokata (art. 246 §1 pkt 2 w zw. z art. 245 §3 p.p.s.a.). Wskazać należy, że wnioskodawca może ubiegać się o zwolnienie od kosztów sądowych także w przyszłości, na dalszym etapie postępowania sądowoadministracyjnego, gdy powstanie obowiązek ich uiszczenia oraz pogorszeniu ulegnie jego sytuacja finansowa. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 249 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy może być cofnięte w całości lub w części, jeżeli okaże się, że okoliczności, na podstawie których je przyznano, nie istniały lub przestały istnieć. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 i art. 246 §1 pkt 2 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska