II SA/Po 408/24
WyrokWSA w Poznaniu2024-09-05
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Szymon Widłak, Paweł Daniel
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o czasowym odebraniu zwierzęcia, wydana w trybie art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, może zostać utrzymana w mocy, jeśli postępowanie dowodowe było niekompletne, a zwierzę zostało przekazane podmiotowi, który nie był wskazany jako pierwszy w kolejności do jego przyjęcia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że postępowanie dowodowe było wadliwe. Brak było wszechstronnego zebrania i oceny materiału dowodowego, a decyzja o przekazaniu zwierzęcia organizacji społecznej była przedwczesna, gdyż nie sprawdzono możliwości przekazania go podmiotom wskazanym w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. Ponadto, nie wyjaśniono, kto powinien być adresatem decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o czasowym odebraniu psa A. G. z powodu rzekomego znęcania się nad nim poprzez utrzymywanie w niewłaściwych warunkach bytowych i wystawianie na działanie warunków atmosferycznych. Organ I instancji wydał decyzję o odebraniu psa i przekazaniu go Fundacji [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła m.in. wadliwość postępowania dowodowego i niewłaściwe przekazanie zwierzęcia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 5 września 2024 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Szymon Widłak Asesor WSA Paweł Daniel (spr.) po rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 5 września 2024 roku sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 22 kwietnia 2024 r., nr [...] w przedmiocie czasowego odebrania zwierzęcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Miasta [...] z dnia 29 marca 2024 r., nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 697;- (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) zł. tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia 22 kwietnia 2024 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania A. G. (dalej również jako: "skarżąca"), reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika, od decyzji Burmistrza Miasta [...], z dnia 29 marca 2024 r., nr [...], w przedmiocie czasowego odebrania zwierzęcia oraz przekazania go pod opiekę Fundacji [...], utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Powyższe rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z dnia 29 marca 2024 r., nr [...], Burmistrz Miasta [...] orzekł o: 1) czasowym odebraniu psa ([...]) rasy [...] o imieniu B. , A. G. z terenu nieruchomości przy ul. [...], [...] K. oraz 2) przekazaniu wyżej wspomnianego psa pod opiekę Fundacji [...], ul. [...], [...] L. .
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ I instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki do odbioru zwierzęcia w trybie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1580, dalej jako: "ustawa") ze względu na znęcanie się nad zwierzęciem poprzez utrzymywanie go przez opiekunów w niewłaściwych warunkach bytowych oraz wystawianie zwierzęcia na działanie warunków atmosferycznych.
Organ I instancji ustalił, iż zgodnie z dokumentacją przedstawioną przez Fundację [...], obejmującą dokumentację fotograficzną, nagrania z interwencji odebrania zwierzęcia, dokumentację weterynaryjną odebranego psa z dnia 18 marca 2024 r., dokumentację weterynaryjną odebranego psa z dnia 19 marca 2024 r. oraz wyniki badań krwi odebranego psa wykonane w dniu 20 marca 2024 r., pies był w rażącym stanie wielu nieleczonych chorób, wśród których wymienić należy atopowe zapalenie skóry, wyniszczenie organizmu potwierdzone oceną kondycji ciała psa na poziomie 1,5-2/9, wychudzenie potwierdzone opinią lekarza weterynarii, zmianę rozrostową na górnej powiece lewego oka, która dotyka również rogówki oka, zabrudzenie kanałów słuchowych z których wydobywa się wydzielina, stan zapalny w prawym kanale słuchowym, stan zapalny przy uzębieniu, stan zapalny sromu. Ponadto w podbrzuszu zwierzęcia wyczuwalny był guz o średnicy około 5 cm. Co więcej, w świetle ustaleń organu I instancji, pies przebywał w stanie rażącego brudu, wydając z siebie nieprzyjemny zapach. Do tego okolice odbytu i ogona były zanieczyszczone kałem. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, organ I instancji stwierdził, iż pomimo dokumentacji przedłożonej przez skarżącą w postaci faktury na zakup karmy specjalistycznej dla psa (5 kart), paragonu z dnia 18 marca 2024 r. sprzed momentu odebrania psa na zakup leku dla psa, fotografii (11 kart) na okoliczność zainteresowania właścicielki psem, opieki nad psem, warunków bytowych psa, zgromadzenia zapasu karmy dla psa, fotografii potwierdzenia umówionej na 20 marca 2024 r. wizyty w Psim Salonie w K. oraz kart informacyjnych z wizyty psa w dniu 18 grudnia 2020 r. w lecznicy [...] w B. , w przedmiotowej sprawie warunki bytowania zwierzęcia wpływały negatywnie na jego zdrowie, uniemożliwiając mu kurację, stanowiąc tym samym również zagrożenie dla jego życia, co dawało podstawy do interwencyjnego odebrania zwierzęcia.
Od powyższej decyzji odwołała się skarżąca, reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, wskazując, iż w sprawie brak danych faktycznych pozwalających przyjąć, że pies utrzymywany był w niewłaściwych warunkach bytowania, a w chwili fizycznego odebrania zwierzęcia przez Fundację nie istniały podstawy prawne i faktyczne uzasadniające wydanie decyzji o odebraniu zwierzęcia. Skarżąca zwróciła w tym kontekście uwagę na odstąpienie przez organ I instancji od dopuszczenia dowodu z opinii niezależnego biegłego z dziedziny weterynarii w celu stwierdzenia, czy pies utrzymywany był w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanym w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających mu zachowanie naturalnej pozycji. Ponadto w odwołaniu wskazano, iż Fundacja [...] nie jest podmiotem uprawnionym do sprawowania opieki nad odebranym zwierzęciem i nie ma podstaw prawnych do przekazania zwierzęcia tej instytucji, a samo zwierzę – w świetle wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia A. G. – winno zostać przekazane jego opiekunom – A. K. i R. K..
Rozpoznając wniesione odwołanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze [...], przywołaną na wstępie decyzją z dnia z dnia 22 kwietnia 2024 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium zrelacjonowało stan faktyczny i przedstawiło przepisy ustawy o ochronie zwierząt, wskazując, że przedmiotem sporu w niniejszej sprawie pozostaje kwestia, czy zachodziły materialnoprawne podstawy do odebrania zwierzęcia.
Organ II instancji wskazał, że zebrany materiał dowodowy potwierdza zasadność wydanej przez Burmistrza Miasta [...] decyzji, gdyż w przedmiotowej sprawie zwierzę utrzymywane było w niewłaściwych warunkach bytowania, a dalsze pozostawienie go u dotychczasowych opiekunów zagrażało jego zdrowiu i życiu.
Kolegium, oceniając zarzuty odwołania i podniesioną w niej argumentację organ odwoławczy nie podzielił stanowiska pełnomocnika Strony, że nienależycie przeprowadzono postępowanie wyjaśniające i wydano nieprawidłową decyzję. Zdaniem organu odwoławczego rozumowanie skarżącej nakierowane jest na okoliczności i fakty, które nie podważają zebranych dowodów stanowiących wystarczającą podstawę stwierdzenia, iż w sprawie doszło zaszły podstawy do interwencyjnego odebrania zwierząt.
Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu A. G., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i o przekazanie sprawy Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła szereg zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postepowania oraz wyjaśniła, że decyzją o czasowym odebraniu zwierzęcia objęto wyłącznie skarżącą, co oznacza, że zwierzę powinno zostać niezwłocznie przekazane jego opiekunom, to jest R. K. i A. K.. Skarżąca wskazała w tym kontekście, iż Fundacja [...] nie jest podmiotem wyszczególnionym w przepisie art. 7 ust. 1 pkt. 1 ustawy o ochronie zwierząt i nie ma podstaw prawnych do przekazania zwierzęcia tej instytucji, o ile nie wystąpiły przesłanki wskazane w art. 7 ust. 1c ustawy (a takowe nie wystąpiły). Ponadto, zdaniem skarżącej, przyjęta przez Burmistrza [...] interpretacja przepisu art. 7 ust. 3 ustawy jest wadliwa. Decyzja wydana po rozpoznaniu wniosku złożonego w trybie art. 7 ust. 3 ustawy nie jest bowiem decyzją oceniającą zasadność fizycznego odebrania zwierzęcia, a decyzją oceniająca przesłanki do czasowego odebrania zwierzęcia z uwagi na wystąpienie (lub niewystąpienie) okoliczności wskazanych w art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt (zwłaszcza że i organ orzekający w I instancji jako podstawę prawną wydanej decyzji wskazuje na przepis art. 7 ust. 1 i 3 ustawy). Co więcej, skarżąca wyraziła przekonanie, iż decyzja o czasowym odebraniu psa wydana została pomimo niewykorzystania możliwości dowodowych i bez należytego wszechstronnego wyjaśniania sprawy. Zdaniem skarżącej, w niniejszej sprawie należało dopuścić dowód z opinii niezależnego biegłego z dziedziny weterynarii na okoliczność, czy stwierdza się istnienie okoliczności wskazanych w art. 6 ust. 2 ustawy o ochronie zwierząt (a w szczególności w art. 6 ust. 2 pkt. 10 i 17 ustawy). Skarżąca podniosła również, iż choroba psa wynikająca z wieku lub okoliczności biologicznych nie jest żadnym dowodem na wyczerpanie przez właściciela lub opiekuna znamion zachowań opisanych w art. 6 ust. 2 ustawy, zwłaszcza że bezspornym jest, iż pies pozostawał pod systematyczną opieką weterynarza, przyjmował specjalistyczną karmę i leki, pies był adoptowany ze schroniska, wcześniej być odebrany z hodowli, jest zwierzęciem w podeszłym wieku, dotkniętym schorzeniami z przyczyn nie wynikających z jakichkolwiek zaniedbań ze strony opiekunów. Skarżąca wskazała, iż psu podawano regularnie specjalistyczną karmę, leki, zastrzyki na atopowe zapalenie skóry i na reumatyzm, co wprost dowodzi, że był on pod bardzo dobrą opieką i w stałym zainteresowaniu opiekuna. Pies miał do dyspozycji duży teren do swobodnego poruszania się, możliwość schronienia się i nie był zwierzęciem zaniedbanym.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Organ II instancji podtrzymał swoje stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga okazała się zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt. Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane: pkt 1 - schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne, lub pkt 2 - gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, lub pkt 3 - ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane do celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych. Jak stanowi art. 7 ust. 3 ustawy w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia.
W rozumieniu art. 6 ust. 1a ustawy zabrania się znęcania nad zwierzętami. Przez znęcanie się nad zwierzętami zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności: utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego zaniedbania lub niechlujstwa, bądź w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji (pkt 10); wystawianie zwierzęcia domowego lub gospodarskiego na działanie warunków atmosferycznych, które zagrażają jego zdrowiu lub życiu (pkt 17).
Zdaniem organów administracji publicznej w przedmiotowej sprawie spełniony zostały warunki wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia. Nie przesądzając w tym miejscu, czy spełnione zostały materialnoprawne przesłanki czasowego odebrania zwierzęcia, zauważyć jednak należy, że prowadzone postępowanie obarczone było błędami, które muszą skutkować uchyleniem wydanych w sprawie decyzji.
Niewątpliwie z brzmienia przytoczonego wyżej art. 7 ustawy wynika, że sytuacja określona w art. 7 ust. 3 jest zasadniczo odmienna od tej, o której mowa w art. 7 ust. 1. Mianowicie, decyzja, o której mowa w ust. 1, podejmowana jest z urzędu z po uzyskaniu informacji od Policji, straży gminnej, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt (art. 7 ust. 1a ustawy). Przekazanie zwierzęcia, o którym mowa w ust. 1, następuje za zgodą podmiotu, któremu zwierzę ma być przekazane (art. 7 ust. 1b ustawy).
Sąd zauważa, że w przepisie art. 7 ust. 1 ustawy ustanowiono regułę postępowania, według której odebrane zwierzę przekazuje się: schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne, lub gospodarstwu rolnemu wskazanemu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), jeżeli jest to zwierzę gospodarskie, lub ogrodowi zoologicznemu lub schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę wykorzystywane do celów rozrywkowych, widowiskowych, filmowych, sportowych lub utrzymywane w ogrodach zoologicznych - o ile podmiot, któremu zwierzę ma być przekazane wyrazi na to zgodę (art. 7 ust. 1b) Natomiast w przepisie art. 7 ust. 1c ustawy prawodawca wprowadza wyjątki od owej reguły. Stanowi bowiem, że w przypadku braku zgody podmiotu lub wystąpienia innych okoliczności uniemożliwiających przekazanie tego zwierzęcia podmiotom, o których mowa w ust. 1 zwierzę może zostać nieodpłatnie przekazane innej osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej. Mając na względzie reguły wykładni przyjąć należy, mając na względzie uporządkowane powiązanie kolejnych jednostek redakcyjnych art. 7 ustawy, że art. 7 ust. 1 określa regułę postępowania, natomiast w art. 7 ust. 1c zawarto wyjątek od tej reguły. O takiej relacji względem siebie powołanych przepisów przesądza ich treść, jak i ich układ w przytoczonym artykule. Konstruując bowiem określoną instytucję prawną prawodawca w pierwszej kolejności wskazuje jej istotę - reguły, a dopiero później odstępstwa od reguł. Analogicznie jest w omawianym przypadku - regułę postępowania wyrażono w art. 7 ust. 1 natomiast wyjątek od niej w kolejnej jednostce redakcyjnej - art. 7 ust. 1c (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2021 r., sygn. akt I OSK 620/21, Baza NSA).
Konsekwencją takiej wykładni przepisów pozostaje, że odebrane czasowo zwierzę może zostać przekazane organizacji społecznej – przedmiotowej sprawie Fundacji - jedynie w sytuacji, w której podmiot wymieniony w art. 7 ust. 1 ustawy nie wyrazi na to zgody lub też wystąpią szczególne okoliczności, o których mowa w art. 7 ust. 1c ustawy. Jak zasadnie wywodziła skarżąca, już na etapie postępowania odwoławczego, w przedmiotowej sprawie zaniechanej jednakże zwrócenia się do podmiotów o których mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o wyrażenie zgody na przyjęcie odebranego zwierzęcia. Nie było zatem podstaw do oddania zwierzęcia Fundacji. Sąd nie wyklucza takiej możliwości, jednak podkreślić należy, że jest to wyjątek od zasady przewidzianej przez ustawodawcę, a co za tym idzie musi on być stosowany bardzo rygorystycznie, a analiza akt sprawy wskazuje, że przed wydaniem decyzji o odebraniu zwierzęcia organy zaniechały zwrócenia się do podmiotów wskazanych przez ustawodawcę z wnioskiem o wyrażenie zgody na przyjęcie odebranego psa. Zauważyć przy tym należy, że pomimo sformułowania takiego zarzutu na etapie postępowania odwoławczego Kolegium nie odniosło się do niego w treści zaskarżonej decyzji, jak również nie podjęło działań zmierzających do konwalidacji stwierdzonego naruszenia. Już sama powyższa okoliczność przesądza o wadliwości prowadzonego postępowania i konieczności uchylenia wydanych w sprawie decyzji.
Poza przedwczesnym określeniem podmiotu, któremu przekazano odebrane czasowo zwierzę wątpliwości Sądu budzi również określenie podmiotu będącego adresatem decyzji. Decyzję o czasowym odebraniu zwierzęcia skierowano bowiem do skarżącej, która jak wynika z akt sprawy jest jego właścicielką. Stosownie do treści art. 7 ust. 1 ustawy zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane. Jak wskazuje analiza akt sprawy w momencie odebrania zwierzęcia nie znajdowało się ono o u właścicieli, lecz znajdowało się u opiekunów. Wyjaśnienia zatem wymagało, kto powinien być adresatem decyzji, czego, jednakże zabrakło w wydanych rozstrzygnięciach. Co więcej, w powyższym zakresie należało odnieść się do formułowanego przez skarżącą zarzutu wskazującego, że pies powinien znajdować się u jego opiekunów, czego również zabrakło w zaskarżonej decyzji.
Idąc dalej Sąd zauważa, że decyzja o czasowym odebraniu ma charakter decyzji sankcyjnej o charakterze zobowiązujący, stanowiąc formę odpowiedzialności administracyjnej danego właściciela lub opiekuna zwierzęcia (vide: J. Stelmasiak. Administracyjnoprawne aspekty ochrony zwierząt (w:) M. Mozgawa (red.), Prawna ochrona zwierząt, Lublin 2002, s. 156; M. Górski, Odpowiedzialność administracyjnoprawna w ochronie środowiska: odpowiedzialność za szkody w środowisku i inne instrumenty odpowiedzialności administracyjnoprawnej, Warszawa 2008, s. 74; P. Janiak, Czasowe odebranie zwierząt w trybie administracyjnym - podstawowe zagadnienia, Casus 2019 r., Nr 92, s. 45).
Decyzja wydana w trybie art. 7 ust. 3 ustawy stanowi, jak już wyżej wskazano, decyzję następczą, ponieważ stanowi szczególny rodzaj decyzji, która zostaje wydana, gdy zwierzę zostało już faktycznie odebrane. Organ zobligowany jest wówczas do oceny, czy w momencie odebrania zwierzęcia właścicielowi, wystąpiły ustawowe przesłanki tej czynności. Po interwencyjnym odebraniu zwierzęcia dochodzi do wszczęcia postępowania administracyjnego, zmierzającego do wydania przez właściwego wójta (burmistrza, prezydenta miasta) decyzji administracyjnej. Celem tego postępowania jest zbadanie, czy w momencie odebrania zwierzęcia zachodziły przesłanki, które pozwalały na dokonanie tej czynności, przy czym właściciel lub opiekun zwierzęcia ma prawo wykazywać, że przesłanki powyższe nie zaistniały. W ocenie Sądu nie może zostać uznane za prawidłowe takie postępowania dowodowe, w którym ustalenia organu opierałyby się tylko na wyjaśnieniach właściciela zwierzęcia, bądź też tylko na stanowisku organizacji społecznej. Oznacza to, że warunkiem prawidłowego zastosowania przez organ art. 7 ust. 3 ustawy jest przeprowadzenie wszechstronnego postępowania wyjaśniającego, mającego oparcie w kompletnym i rzetelnie ocenionym materiale dowodowym, pozwalającego na udzielenie miarodajnej odpowiedzi na pytanie, czy w dacie odebrania zwierzęcia okoliczności sprawy wskazują na występowanie zabronionego przez prawo znęcania się nad zwierzęciem przez jego właściciela lub opiekuna, a nadto czy zachodzi przypadek niecierpiący zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu. Co istotne, organy administracji publicznej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: "K.p.a."). Jako dowód winny dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny (art. 75 § 1 K.p.a.). Zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego organy powinny ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.).
W rozpatrywanej sprawie okolicznością niesporną pomiędzy stronami postępowania pozostaje odebranie w dniu 18 marca 2024 r. Fundację [...] odebrała psa ([...]) rasy [...] o imieniu B. , z terenu nieruchomości przy ul. [...], [...] K. . Lektura akt administracyjnych sprawy niniejszej dowodzi, że zgromadzony w toku postępowania materiał dowodowy, stanowiący podstawę wydania zaskarżonej decyzji Kolegium oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji o czasowym odebraniu psa jest w ocenie Sądu niekompletny.
Podstawą wydania decyzji była dokumentacja weterynaryjną odebranego psa z dnia 19 marca 2024 r. oraz wyniki badań krwi odebranego psa wykonane w dniu 20 marca 2024 r. Niewątpliwie dokumentacja powyższa wskazuje, że stan zdrowia psa wskazywał na stany chorobowe. Jednakże w ocenie Sądu, niedopuszczalna jest sytuacja, w której jedynym dowodem w sprawie pozostaje badanie lekarza weterynarii dokonane bezpośrednio po odebraniu zwierzęcia, kiedy znajduje się ono w posiadaniu organizacji społecznej, będącej – jak ma to miejsce w niniejszej sprawie – bezpośrednio zainteresowanej wynikiem postępowania. W szczególności – mając na względzie przedłożone przez skarżącą dowody, w tym przede wszystkim faktury na zakup karmy specjalistycznej dla psa (5 kart), paragonu z dnia 18 marca 2024 r. sprzed momentu odebrania psa na zakup leku dla psa, fotografii (11 kart) na okoliczność zainteresowania właścicielki psem, opieki nad psem, warunków bytowych psa, zgromadzenia zapasu karmy dla psa, oraz kart informacyjnych z wizyty psa w dniu 18 grudnia 2020 r. w lecznicy [...] w B. , stan zdrowia psa wymagał obiektywnego zweryfikowania. Nie zwrócono się przede wszystkim o udostępnienie dokumentacji medycznej w tym kserokopii książeczek zdrowia psa, co mogłoby potwierdzić fakt leczenia weterynaryjnego psa, jak również nie wyjaśniono, czy obecny stan zdrowia psa był wynikiem zaniedbania ze strony właścicielki/opiekuna. Sąd podkreśla, że ocena powyższa musi być oceną obiektywną i nie może opierać się jedynie na wyniku badań dokonanych bezpośrednio po
Ocena stanu zdrowia zwierzęcia oraz ewentualnych przyczyn jego pogorszenia musi być dokonana na dzień wydania decyzji administracyjnej i musi obejmować zarówno stan zwierzęcia w dacie jego odebrania, jak i uwarunkowań związanych z jego dobrostanem. Innymi słowy, konieczne jest wykazanie, że to działania właściciela/opiekuna prowadzą do wystąpienia następstw opisanych w art. 6 ust. 2 ustawy, a więc że doszło do znęcania się na zwierzęciem. Taką okolicznością może być na przykład ustalenie, że stan zdrowia zwierzęcia poprawił się po jego odebraniu, co może wskazywać na zaniedbanie w jego utrzymaniu. Równocześnie, zgromadzony materiał dowodowy musi dawać odpowiedź na pytanie, czy rzeczywiście zachodził przypadek niecierpiący zwłoki, świadczący o kwalifikowanej postaci znęcania się nad zwierzęciem, uzasadniający jego odebranie właścicielowi/opiekunowi. W przedmiotowej sprawie takiej obiektywnej oceny zabrakło, gdyż oparto się wyłącznie na dowodach przedstawionych przez zainteresowaną stronę, które to dowody nie zostały w jakikolwiek sposób ocenione w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Omówione wyżej braki w materiale dowodowym prowadzą zatem do wniosku, że na gruncie rozpatrywanej sprawy co najmniej przedwcześnie doszło do wydania decyzji organów obu instancji o czasowym odebraniu psa.
Podsumowując dotychczasowe rozważania, wobec stwierdzonych uchybień natury procesowej w stopniu istotnie rzutującym na wynik sprawy Sąd uznał, że rozstrzygnięcia organów obu instancji wydane zostały co najmniej przedwcześnie, co obligowało do ich usunięcia z obrotu prawnego. Z tych wszystkich względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 Prawo o postępowaniu przed sądami Sąd orzekł jak w punkcie 1 sentencji wyroku.
Rozpoznając ponownie sprawę organy zobowiązane są do uzupełnienia materiału dowodowego sprawy zgodnie ze wskazówkami wynikającymi z uzasadnienia niniejszego wyroku, następnie ustali na jego podstawie prawidłowy stan faktyczny sprawy i wyda rozstrzygnięcie odpowiadające przepisom obowiązującego prawa, czemu da wyraz w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami art. 107 § 3 K.p.a. W szczególności rolą organów jest ustalenie czy spełnione zostały przesłanki do odebranie zwierzęcia, gdzie pies powinien zostać przekazany (przy zachowaniu przedstawionej wykładni art. 7 ustawy) oraz kto powinien być adresatem ewentualnej decyzji o jego czasowym odebraniu.
O kosztach postępowania należnych skarżącemu od organu Sąd rozstrzygnął w punkcie 2 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r. poz. 1964). Zasądzona kwota 697,- zł odpowiada równowartości wpisu od skargi – 200;- zł oraz wynagrodzenia adwokata – 480;- zł jak i opłaty od pełnomocnictwa w wysokości 17,- zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło