II SA/Po 4108/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie Sędzia NSA Rafał Batorowicz As. Sąd. Lilianna Drewniak–Żaba(spr) Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego; I. uchyla zaskarżoną decyzjĘ oraz poprzedzająca ją decyzję Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącej kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/L.Drewniak-Żaba /-/P.Miładowski /-/R.Batorowicz II SA/Po 4108/01 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Kierownik Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. działając na podstawie art. 43 ust. 1 i art. 27 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 414 z 1998 r. ze zm.) oraz art. 163 kpa uchylił decyzję z dnia [...] r. w sprawie przyznania B.W. zasiłku stałego. W uzasadnieniu wskazano, iż B.W. nie spełniała wymogów art. 27 ustawy o pomocy społecznej. Powyższy zasiłek przysługuje w przypadku spełnienia łącznie 3 przesłanek, to jest wnioskodawca jest zdolny do pracy, lecz ze względu na konieczność sprawowania stałej pielęgnacji nad dzieckiem nie może podjąć zatrudnienia; dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4 ustawy; dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego. Ponieważ analiza wywiadu sporządzonego przez pracownika socjalnego nasunęła wątpliwość co do konieczności sprawowania stałej pielęgnacji nad synem – zwrócono się zgodnie z art. 7 ust. 2 b ustawy do powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności, celem uzyskania opinii w sprawie. Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w W. postanowieniem z dnia [...] r. stwierdził, że syn B.W. nie wymaga ze względu na stan zdrowia sprawowania nad nim opieki polegającej na stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym oraz rehabilitacyjnym w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia. W związku z tym, ponieważ B.W. nie spełnia wszystkich przesłanek zawartych w art. 27 ustawy – brak jest podstaw do przyznania zasiłku stałego. W odwołaniu od powyższej decyzji B.W. złożyła równocześnie odwołanie od postanowienia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności podnosząc, iż nie jest prawdą że syn K. nie wymaga stałej opieki z jej strony. Syn przebywał w Klinice Pneumanologii i Alergologii Dziecięcej, gdzie stwierdzono astmę oraz przewlekłe zapalenie zatok szczękowych, ze wskazaniem dalszego leczenia farmakologicznego, rehabilitacji oddechowej. Powyższe B.W. udokumentowała kartą informacyjną leczenia szpitalnego oraz zaświadczenia lekarza rodzinnego. Decyzją z [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że organ I instancji wydał prawidłową decyzję, albowiem została ona podjęta na podstawie postanowienia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności, który to zespół stwierdził, iż K.M. nie wymaga stałej opieki ze strony matki w rozumieniu art. 27 ustawy o pomocy społecznej. Zdaniem organu odwoławczego schorzenie, na które choruje syn B.W. pozwala mu samodzielne funkcjonowanć, uczęszczać do szkoły a wymagane zabiegi nie powodują konieczności sprawowania ciągłej i bezpośredniej opieki nad dzieckiem. Również nie zachodzi konieczność stosowania specjalnego postępowania rehabilitacyjnego wymagające efektywnego uczestnictwa matki. B.W. może ubiegać się o inne formy pomocy finansowej przewidziane ustawą o pomocy społecznej. Na decyzję tę B.W. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżąca podniosła w skardze, że jej syn K. choruje na astmę oskrzelową, ma niewydolność ruchową, koślawość kolan, przebywał w szpitalu. Jest pod stałą opieką lekarską i wymaga ciągłej rehabilitacji oddechowo – ruchowej. Często nie chodzi do szkoły, z uwagi na stan zdrowia. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, wskazując na argumenty podane w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 27 ustawy z dnia 29.11.1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64 poz. 414 z późn. zm.) zasiłek przysługuje osobie zdolnej do pracy, lecz nie pozostającej w zatrudnieniu ze względu na konieczność sprawowania opieki nad dzieckiem, wymagającym stałej pielęgnacji i systematycznego współdziałania w postępowaniu leczniczym, rehabilitacyjnym oraz edukacyjnym, jeżeli dziecko jest uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego i dochód rodziny nie przekracza dwukrotnego dochodu określonego zgodnie z art. 4 ustawy. W wypadku wystąpienia wątpliwości, dotyczących konieczności sprawowania opieki, o której mowa w tymże przepisie, na kierowniku ośrodka pomocy społecznej spoczywał obowiązek zaciągnięcia opinii powiatowego zespołu do spraw orzekania o stopniu niepełnosprawności. Regulacja ta wynikała z art. 27 ust. 2 b ustawy o pomocy społecznej, który to przepis został skreślony przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy z dnia 17 grudnia 2001 r. (Dz. U. 01 Nr 154 poz. 1792), zmieniający ustawę z dniem 1 stycznia 2002 r. Opinia ta stanowi dowód w sprawie, dlatego błędny jest pogląd wyrażany przez organ zarówno I jak i II instancji, iż decyzja może zostać wydana wyłącznie na podstawie tejże opinii (zwłaszcza jeśli tak jak w niniejszej sprawie istnieją dowody przeciwne – to jest zaświadczenie lekarskie oraz wywiad środowiskowy, informacja w zakresie opieki i pielęgnacji nad dzieckiem). Z zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] r. a nadto karty informacyjnej leczenia klinicznego z [...] wynika, że K.M. ze względu na stan zdrowia wymaga częstych wizyt lekarskich, postępowania w zakresie leczenia rehabilitacyjnego (rehabilitacja ruchowa i oddechowa). Dziecko wymaga stałego nadzoru co do podawanych leków. Według wydanej w dniu [...] r. opinii Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Stopniu Niepełnosprawności w W. stan zdrowia K.M. nie powoduje konieczności sprawowania nad nim opieki polegającej na stałej, bezpośredniej i osobistej pielęgnacji i systematycznym współdziałaniu w postępowaniu leczniczym oraz rehabilitacyjnym w zakresie uniemożliwiającym podjęcie zatrudnienia przez osobę ubiegającą się o zasiłek. W jednozdaniowym uzasadnieniu stwierdzono, że dziecko samodzielnie przyjmuje pokarmy i nie wymaga pomocy w spełnianiu czynności fizjologicznych. Podpisana została przez Przewodniczącego składu orzekającego – lekarza pediatrę oraz członka składu orzekającego – psychologa. Wydane na podstawie art. 6 ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DZ. U. Nr 127, poz. 776 ze zm.) rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad orzekania o stopniu niepełnosprawności oraz wydawania opinii (DZ. U. Nr 7 poz. 60) w § 25 stwierdza, że powiatowy zespół orzeka co najmniej w trzyosobowych składach orzekających. Nie jest więc możliwe orzekanie i wydawanie opinii w składzie dwuosobowym. Jeżeli więc nie zostały spełnione wymogi przepisanej formy wydania opinii, to nie można uznać jej za dowód wiążący w sprawie. Wydane w tych warunkach decyzje naruszają przepisy prawa procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy - i należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) orzekając o kosztach na podstawie art. 200 u.p.s.a. Ponieważ w sprawie niniejszej skarga została uwzględniona, należało orzec na podstawie art. 152 u.p.s.a. o niemożności wykonania zaskarżonej decyzji. W trakcie ponownego rozpatrywania sprawy koniecznym będzie uzupełnienie materiału dowodowego poprzez uzyskanie opinii Powiatowego Zespołu ,a następnie dokonania prawidłowej oceny jej jak i pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie – zgodnie z zasadą wyrażaną w art. 80 kpa. /-/L.Drewniak-Żaba /-/P.Miładowski /-/R.Batorowicz KB/