II SA/Po 4171/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Rafał Batorowicz Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski(spr) as.sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi E.Ł. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich; o d d a l a s k a r g ę /-/L.Drewniak-Żaba /-/R.Batorowicz /-/P.Miładowski 4/II SA/Po 4171/01 U Z A S A D N I E N I E Decyzją z dnia [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, w związku z art. 127 § 2 i art. 129 kpa oraz art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy z 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jedn. Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz. 950 ze zm.), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...], pozbawiającą L.K. uprawnień kombatanckich. Podejmując powyższe decyzje organ orzekający opierał się na następujących ustaleniach: Orzeczeniem Okręgowej Komisji Weryfikacyjnej Zarządu Okręgu ZBoWiD w P. z dnia [...] stycznia 1977 r. L.K. otrzymał uprawnienia kombatanckie z tytułu potwierdzonego zaświadczeniem Komendy MO w P. uczestnictwa w walkach z reakcyjnym podziemiem w czasie od 6 lutego 1945 do 15 października 1945 r. W dniu [...] września 1989 r. ta sama Komisja przyjęła jako dodatkowo podstawę przyznania uprawnień kombatanckich udział L.K. w walkach Poznańską Cytadelę. Zawiadomiony o wszczęciu postępowania weryfikacyjnego L.K. oświadczył, że do szturmu o Poznańską Cytadelę zgłosił się ochotniczo, został ranny i przez miesiąc przebywał w szpitalu. W decyzji z dnia [...] organ orzekający ustalił, że L.K. otrzymał uprawnienia kombatanckie ZBoWiD wyłącznie z tytułu działalności w Milicji Obywatelskiej w 1945 r, co odnosi się również do walk o Cytadelę Poznańską. Ponieważ Milicja Obywatelska nie była zmilitaryzowaną służbą państwową nie można przyjąć aby z tego tytułu służyły uprawnienia kombatanckie. Wobec tego konieczne jest pozbawienie tych uprawnień zgodnie z art. 25 ust. 2 pkt 2 ustawy kombatanckiej. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy L.K. twierdził, że w walkach o Cytadelę uczestniczył jako ochotnik poza strukturami Milicji Obywatelskiej. Utrzymując w mocy swoją pierwszą decyzję, Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów podtrzymał przedstawione w niej argumenty. L.K. zaskarżył decyzję ostateczną do sądu administracyjnego wnosząc o jej uchylenie. Zarzucił, że jego ochotniczy udział w walkach o Cytadelę stanowi tytuł do zachowania uprawnień kombatanckich. Organ orzekający wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Z naruszeniem art. 77 § 1 kpa Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów nie wyjaśnił okoliczności związanych z udziałem skarżącego w walkach o Poznańską Cytadelę. Dowody zebrane w postępowaniu administracyjnym są w tym względzie sprzeczne. Świadek C.B. (k. 15) oświadczył, że skarżący walczył jako funkcjonariusz MO, świadek J.G. (k. 14), że jako ochotnik - funkcjonariusz MO, pod dowództwem Kpt. A.M., sam skarżący wyjaśnił, że walczył jako ochotnik w cywilnej grupie, dowodzonej przez pkt. M.. Przyjęcie, mimo powyższych różnic, że skarżący walczył o Cytadelę jako funkcjonariusz MO nie znajduje oparcia w materiale dowodowym. Nawet, gdyby takie ustalenie okazało się trafne, nie wystarczyłoby do uznania że skarżący na podstawie przepisów nowej ustawy kombatanckiej nie uzyskałby uprawnień kombatanckich. Wprawdzie, jak słusznie stwierdza organ, Milicji Obywatelska nie była służbą zmilitaryzowaną, nie sprzeciwia się to jednak uznaniu, że uczestnictwo w działaniach wojennych przez milicjanta lub grupę milicjantów w jednostkach Wojska Polskiego lub armii sojuszniczych stanowi tytuł do otrzymania uprawnień kombatanckich na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy kombatanckiej. Za takim rozwiązaniem przemawiają, jak się wydaje, te same argumenty, które doprowadziłyby do przyjęcia w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego poglądu dopuszczalności przyznania milicjantowi walczącemu pod dowództwem wojskowym uprawnień z art. 1 ust. 2 pkt 6 cyt. ustawy (por. uchwałę NSA z dnia 12 czerwca 2000 r. sygn. akt OPS 5/00 i wyrok SN z dnia 29 sierpnia 2001 r. sygn. akt III RN 132/00). Gdyby ze względu na inne sformułowania (w art. 1 ust. 1 pkt 1 - "pełnienie służby", w art. 1 ust. 2 pkt 6 "uczestniczenie") organ orzekający doszedł do przekonania, że udział milicjanta lub grupy milicjantów w działaniach wojennych Wojska Polskiego i pod dowództwem wojskowym nie mógłby uzasadniać przyznania uprawnień kombatanckich na podstawie art. 1 ust. 2 pkt 1 oraz gdyby się okazało, że udział skarżącego w walkach o Cytadelę nie miał żadnego związku z jego służbą w Milicji Obywatelskiej należałoby rozważyć, czy jego uprawnienia kombatanckie mogą mieć źródło w art. 2 pkt 5 ustawy kombatanckiej. Należałoby także zbadać czy i na jakiej podstawie inne osoby uczestniczące w walkach o Poznańską Cytadelę otrzymały uprawnienia kombatanckie. W innej sprawie 4/II SA/Po 4176/01 skarżący podniósł, że jego koledzy H.H. i C.F. otrzymali uprawnienia kombatanckie za udział w walkach o Cytadelę właśnie na podstawie art. 2 pkt 5 cyt. ustawy. Gdyby się okazało, że w takim samym stanie faktycznym i prawnym jaki odnosi się do skarżącego, inne osoby zostały uznane za kombatantów, odmowa takiego potraktowania skarżącego naruszałaby konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. Przyjęcie, że udział w walkach o Poznańską Cytadelę stanowi tytuł do uzyskania uprawnień kombatanckich na podstawie nowej ustawy sprzeciwiałoby się pozbawieniu skarżącego dotychczas posiadanych uprawnień na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 tejże ustawy. Z przedstawionych motywów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji. Ze względu na treść art. 26 ustawy kombatanckiej, który dopuszcza wykonywanie tylko prawomocnych decyzji, Sąd mimo uwzględnienia skargi nie stosował art. 152 upsa. /-/E.Podrazik /-/M.Hrycaj /-/R.Batorowicz Za nieobecnego sędziego /-/M.Hrycaj KB/