II SA/Po 423/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-10-06

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Edyta Podrazik, Izabela Paluszyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana, gdy inwestycja jest zgodna z planem miejscowym, właściciel nie wyraża zgody, a rokowania zakończyły się niepowodzeniem?
Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może zostać wydana, jeśli planowana inwestycja jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (lub decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego), właściciel nieruchomości nie wyraża zgody na jej realizację, a rokowania z nim zakończyły się niepowodzeniem. Właściciel nie może kwestionować przebiegu inwestycji na etapie postępowania o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, jeśli jest on zgodny z planem miejscowym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi D. B. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na cele założenia i przeprowadzenia przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej. Inwestorem była E. O. Sp. z o.o. Skarżąca zarzucała m.in. niewłaściwe określenie zakresu ograniczenia, pozorność rokowań oraz brak analizy innych wariantów lokalizacji inwestycji. Organy administracji uznały, że inwestycja jest zgodna z planami miejscowymi, rokowania były prowadzone, a właściciel nie wyraził zgody.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 października 2016 r. sprawy ze skargi D. B. na decyzję Wojewody z dnia [...] kwietnia 2016 r. Nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości oddala skargę Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Starosta [...] na podstawie art. 6 pkt 2 i art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 782 z późn. zm., dalej: "u.g.n.") oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości, oznaczonej jako działki ewidencyjne nr [...] i [...], arkusz mapy [...], obręb [...] P., zapisanej księdze wieczystej nr [...], prowadzonej przez Sąd Rejonowy w S., jako własność D. B., przez zezwolenie wnioskodawcy E. O. Sp. z o.o. w P. (dalej: "E."), na założenie i przeprowadzenie na części nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla inwestycji polegającej na przebudowie istniejącej napowietrznej elektroenergetycznej linii 110 kV P.-W.. Ograniczenie korzystania z nieruchomości nastąpiło w następującym zakresie: - na działce nr [...] – powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 2330,0 m2, długość projektowanej trasy linii 237,7 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, ponadto na działce projektowana jest lokalizacja słupa kratowego o wymiarach podstawy 5,38 m x 3,64 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 215,6 m2, długość projektowanej trasy linii 22,0 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 215,6 m2, długość projektowanej trasy linii 22,0 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 215,6 m2, długość projektowanej trasy linii 22,0 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 360,3 m2 długość projektowanej trasy linii 36,8 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 344,7 m2, długość projektowanej trasy linii 35,2 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m, ponadto na działce projektowana jest lokalizacja słupa kratowego o wymiarach podstawy 5,38 m x 3,64 m, - na działce nr [...] - powierzchnia zajęta przez pas ograniczenia wynosi 783,3 m2, długość projektowanej trasy linii 79,9 m (po osi linii), szerokość pasa ograniczenia dla linii wynosi 9,8 m. Przebieg linii przez opisane działki został określony na fragmentach map ewidencyjnych stanowiących załączniki nr [...] do decyzji. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że w dniu [...] r. wpłynął wniosek E. o wydanie na mocy art. 124 ust. 1 i 6 u.g.n. decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z części przedmiotowej nieruchomości przez udzielenie inwestorowi zezwolenia na założenie i przeprowadzenie przewodów i urządzeń służących do przesyłania energii elektrycznej dla opisanej inwestycji oraz o udostępnienie nieruchomości dla czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń w celu utrzymania prawidłowej eksploatacji linii. W wymienionym wniosku określono zarazem zakres ograniczenia sposobu korzystania z omawianej nieruchomości, który odpowiada zakresowi wspomnianego ograniczenia zawartego w sentencji decyzji. Ponadto do wniosku z dnia [...] r. dołączono wypis i wyrys z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz korespondencję prowadzoną z właścicielką nieruchomości, dotyczącą prób uzyskania tytułu prawnego do gruntu. Jak wynika z przedłożonych dokumentów działki nr [...] i [...] znajdują się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej P. z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2000 r., nr 1, poz. 7). Zgodnie z powołanym aktem prawa miejscowego, wskazane grunty przeznaczone są pod strefę ograniczonego użytkowania, związaną z linią energetyczną wysokiego napięcia (symbol PO). Działka nr [...] znajduje się natomiast na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, zatwierdzonym uchwałą nr [...] Rady Miejskiej P. z dnia [...] r. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2012 r., poz. 2687). Zgodnie z wymienionym aktem prawa miejscowego, wspomniana działka przeznaczona jest pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, ale w części przebiega tam istniejąca linia elektroenergetyczna 110 kV ze strefą ochronną (symbol MN), a w części zlokalizowane są tam tereny dróg wewnętrznych (symbol KDW) i tereny dróg publicznych (symbol na planie 1KD-L). Na podstawie księgi wieczystej Nr [...] ustalono, że właścicielką działek nr [...] i 1427 jest D. B.. Ze zgromadzonej dokumentacji wynika zarazem, że inwestor prowadził rokowania z właścicielką nieruchomości. Zakończyły się one jednak wynikiem negatywnym i nie doszło do udostępnienia nieruchomości. Organ I instancji przytoczył następnie przepisy, które znalazły zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, wskazując zarazem, że rozważane przedsięwzięcie stanowi inwestycję celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. Jednocześnie pozostaje ono w zgodzie z ustaleniami powołanych planów miejscowych, gdyż pasy ograniczenia, wnioskowane dla poszczególnych działek, mieszczą się w wyznaczonych strefach ograniczonego użytkowania związanych z linią wysokiego napięcia 110 kV. Organ I instancji zaznaczył przy tym, że zakres i sposób ograniczenia, które zostały określone w sentencji tej decyzji, wynikają z postanowień wspomnianych miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Mając na uwadze precyzyjne ograniczenie zakresu ingerencji w prawo własności skarżącej, załączono do niniejszej decyzji fragmenty map ewidencyjnych, obejmujące omawiane działki z naniesionym przebiegiem napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV i pasem ograniczenia. Organ I instancji stwierdził następnie, że inwestor posiadający status przedsiębiorcy przesyłowego był legitymowany do wystąpienia z wnioskiem o wydanie decyzji z art. 124 u.g.n. Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje również, że E. podjęła rokowania ze skarżącą w kwietniu 2014 r. Negocjacje te trwały do grudnia 2014 r. i zakończyły się wynikiem negatywnym. Uczestnicy rokowań postawili bowiem wzajemnie warunki, które okazały się niemożliwe do przyjęcia przez drugą stronę. Tym samym należy za spełniony uznać ustawowy warunek prowadzenia rokowań przez inwestora przed wystąpieniem z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości. Organ I instancji wyjaśnił zarazem, że zbadał przebieg dwutorowej linii napowietrznej 110 kV przez omawiane działki, a w dniu [...] r. przeprowadził oględziny poruszanej nieruchomości. Na tej podstawie stwierdzono, że działki we wnioskowanym pasie ograniczenia są niezabudowane. Konsekwentnie należy przyjąć, że proponowany przez wnioskodawcę przebieg linii, jak i szerokość pasa ograniczenia, stanowi minimalne, niezbędne obciążenie przedmiotowej nieruchomości. Uwzględniając wywłaszczeniowy charakter decyzji z art. 124 u.g.n., organ I instancji wezwał strony na rozprawę administracyjną wyznaczoną na dzień [...] r. W trakcie rozprawy inwestor oświadczył, że podtrzymuje swój wniosek z dnia [...] r., na co skarżąca wskazała, że nie wyraża zgody na zajęcie nieruchomości i zamierza złożyć wniosek o wykup gruntów ze względu na to, że przebudowa linii 110 kV wyklucza wykorzystanie nieruchomości pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. W odpowiedzi inwestor podkreślił, że istniejąca linia została wybudowana w latach 60. XX w., a wiec wcześniej niż nastąpiło przeznaczenie nieruchomości pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, co czyni bezzasadnym roszczenie o wykup nieruchomości. Następnie scharakteryzował różnicę pomiędzy linią jednotorową a dwutorową. Skarżąca podniosła poza tym, że decyzja o przebudowie linii jest niezgodna z obowiązującym przeznaczeniem planistycznym jej nieruchomości, na co inwestor oświadczył, że przebudowa linii zostanie dokonana tylko po trasie istniejącej linii. Strony omówiły także kwestie związane z realizacją poruszanej inwestycji. Odnosząc się do kwestii podnoszonych przez skarżącą organ I instancji zaznaczył, że nie posiada kompetencji do rozstrzygania wszystkich sygnalizowanych wątpliwości. Kwestie te regulują bowiem przepisy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Mając na uwadze powyższe wywody, organ I instancji rozważył zarówno interes inwestora, jak i słuszny interes skarżącej, stwierdzając, że wniosek E. zasługuje na uwzględnienie ze względu na spełnienie przesłanek z art. 124 ust. 1 u.g.n. Pismem z dnia [...] r. D. B. odwołała się od powyższej decyzji z dnia [...] r., zarzucając organowi I instancji naruszenie: (1) art. 124 ust. 1 u.g.n. przez niewskazanie zakresu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, (2) art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 124 ust. 3 u.g.n. przez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w zakresie pozorności prowadzonych rokowań i braku szczegółowego określenia obszaru i charakterystycznych planowanych inwestycji, (3) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. przez nieprawidłowe sporządzenie uzasadnienia decyzji polegające na braku analizy uciążliwości przebiegu planowanej inwestycji, braku analizy innych wariantów przedsięwzięcia oraz braku uzasadnienia szerokości pasa technologicznego. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że zaskarżona decyzja nie określa w sposób ścisły zakresu ograniczenia prawa własności, gdyż przebieg inwestycji i zakres uszczuplenia władztwa dotychczasowego właściciela nie wynika z niej jednoznacznie. W szczególności kwestionowane rozstrzygnięcie nie wyznacza zakresu niezbędnego do wykonania inwestycji, który powinien być zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca podniosła również, że wspomniany akt prawa miejscowego nie skutkuje powstaniem obowiązku znoszenia przez właściciela nieruchomości ograniczenia w prawie korzystania z nieruchomości. Takie ograniczenie wynika bowiem dopiero z decyzji, o jakiej mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Skarżąca wskazała poza tym na niedopełnienie przesłanki prowadzenia rokowań z art. 124 ust. 3 u.g.n. Negocjacje prowadzone przez inwestora miały bowiem charakter pozorny. Wreszcie, organ I instancji nie rozważył innej lokalizacji inwestycji, która byłaby mniej uciążliwa dla skarżącej. Decyzją z dnia [...] r., nr [...], Wojewoda Wielkopolski na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymał w mocy powyższą decyzję z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, podzielając w pełni ustalenia faktyczne organu I instancji. Następnie Wojewoda Wielkopolski wyjaśnił, że planowana inwestycja mieści się w pojęciu celu publicznego, o jakim mowa w art. 6 pkt 2 u.g.n. Organ II instancji wskazał zarazem, że art. 124 ust. 1 u.g.n. upoważnia starostę do władczego rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej o zezwoleniu na zajęcie nieruchomości, aby inwestor realizujący cel publiczny mógł uzyskać tytuł prawny do władania konkretną nieruchomością na cele budowlane. Instytucja ta ma umożliwić wybudowanie określonych przewodów, ciągów, obiektów lub urządzeń infrastruktury technicznej realizujących cel publiczny, które po ich wybudowaniu pozostaną na nieruchomości jako odrębny od gruntu przedmiot własności, bez konieczności odebrania prawa własności nieruchomości podmiotowi, któremu prawo to przysługuje. Koniecznym elementem, który w niniejszej sprawie się ziścił, a który uprawniał organ I instancji do wydania decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n., jest zgodność planowanego zamierzenia z obowiązującym planem miejscowym zatwierdzonym powołaną uchwałą z dnia [...] r. Przedmiotowa nieruchomość jest bowiem oznaczona w planie miejscowym symbolem PO jako strefa ograniczonego użytkowania, związana z linią energetyczną wysokiego napięcia. Zgodnie z § 7 ust. 4 pkt 4 powołanego planu miejscowego, dla obszaru oznaczonego powyższym symbolem ustala się zagospodarowanie zielenią niską, dopuszcza się uprawę choinek w części znajdującej się bezpośrednio pod linią; konieczność zapewnienia dostępu do słupów energetycznych; zakaz zabudowy obiektami przeznaczonymi na stały pobyt ludzi w odległości mniejszej niż 15 m od skrajnego przewodu linii energetycznej 110 kV. Natomiast działka nr [...] leży na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przyjętym powołaną uchwałą z dnia [...] r. Akt ten przewiduje, że wymieniony grunt przeznaczona jest pod tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, a w części przebiega istniejąca linia elektroenergetyczna 110 kV ze strefą ochronną (symbol MN), w części tereny dróg wewnętrznych (symbol KDW) i tereny dróg publicznych (symbol 1 KD-L). Tym samym, przebieg zaplanowanego przedsięwzięcia jest tożsamy z ustaleniami planów miejscowych, jak i ich załącznikami graficznymi ukazującymi wiążący pod względem planistycznym przebieg linii. Zdaniem Wojewody Wielkopolskiego, w niniejszej sprawie została też spełniona przesłanka braku zgody właściciela nieruchomości na jej udostępnienie. Z materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, w szczególności protokołów z rokowań, notatek z rozmów telefonicznych i pism wynika, że stronom nie udało się dojść do porozumienia z uwagi na rozbieżność stanowisk zwłaszcza w kwestii adekwatnego wynagrodzenia. Należy zatem przyznać, że w realiach przedmiotowej sprawy wnioskodawca uczynił zadość wymaganiom przeprowadzenia rokowań stawianym przez art. 124 ust. 3 u.g.n. Inwestor mógł więc wystąpić z wnioskiem o wydanie decyzji w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Wojewoda Wielkopolski wskazał przy tym, że wymieniona decyzja z dnia [...] r. zawiera wszystkie wymagane składniki określone w art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Ponadto organ II instancji wskazał, że pierwotne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości nastąpiło w rzeczywistości już z dniem wejścia w życie cytowanych uchwał z dnia [...] r. i [...] r., gdyż aktualnie następuje jedynie ich konkretyzacja. Organ administracji publicznej w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 124 ust 1 u.g.n. bada bowiem zgodność wniosku inwestora z ustaleniami planistycznymi, a ta zachodzi w niniejszej sprawie, oraz weryfikuje niezbędny i konieczny dla realizacji inwestycji obszar ograniczenia, w którego granicach mają być zlokalizowane urządzenia elektroenergetyczne. P. tym za bezpodstawny należy uznać także zarzut naruszenia art. 7, art. 77 § 1 czy art. 80 k.p.a. przez nieprawidłową ocenę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Zebrany w sprawie materiał dowodowy był kompletny i możliwe było wydanie na jego podstawie rozstrzygnięcia. Wnioskowany przez inwestora obszar i zakres ograniczenia (szerokość pasa) wynika z jego realnych oraz niezbędnych do realizacji inwestycji potrzeb, a przy tym sprowadzonych do niezbędnego minimum. Wojewoda Wielkopolski dał wiarę wyjaśnieniom inwestora w powyższym zakresie, nie dostrzegając powodów, ani możliwości badania czy obszar ten nie powinien być większy albo mniejszy. Do organu administracji publicznej nie należy bowiem modyfikacja wartości i parametrów objętych wnioskiem, a tylko ich ocena pod względem art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n. Skoro pas o szerokości 9,8 m jest wystarczający do pobudowania urządzeń infrastrukturalnych, a ponadto mieści się w granicach wyznaczonych planami miejscowymi, organ administracji publicznej nie może odmówić wydania decyzji przy spełnieniu przesłanek z art. 124 u.g.n. Zdaniem Wojewody Wielkopolskiego, zaproponowany przez inwestora przebieg linii wysokiego napięcia odznacza się najmniejszą możliwą uciążliwością dla skarżącej, gdyż przebieg linii się nie zmieni (za wyjątkiem nieznacznych korekt podyktowanych koniecznością posadowienia projektowanych słupów załomowych obok słupów istniejących). Tym samym właścicielka gruntu nie odczuje żadnej różnicy w zakresie oddziaływania planowanego obiektu na jej prawo własności. Zachodzi również zgodność przebiegu linii z planami miejscowymi, a zatem o ewentualnej zmianie przebiegu linii można było mówić co najwyżej na etapie planowania przestrzennego miasta i gminy P.. Co więcej, z decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości wynika, że pas podlegający ograniczeniu ma szerokość 9,8 m, a zatem jest on obiektywnie niewielkim obszarem przewidywanym jako teren, na którym realizowane będą roboty budowlane względem przedmiotowej linii 110 kV. Uwzględniając powyższe, sposób ograniczenia przedmiotowej nieruchomości ocenić należy nie tylko jako zgodny z prawem, lecz przede wszystkim odznaczający się minimalną uciążliwością dla właściciela. Wojewoda Wielkopolski zauważył ponadto, że rokowania były prowadzone od kwietnia 2014 r. do grudnia 2014 r., co potwierdza dokumentacja zebrana w sprawie. Okres ten, obejmujący 8 miesięcy, był wystarczający do zawarcia porozumienia w sprawie uzyskania zgody na wykonanie prac na nieruchomości. Należy zatem stwierdzić, że załączone do wniosku pisma oraz notatki z przeprowadzonych rokowań, a także z rozmów telefonicznych, dokumentujące prowadzone między spółką a właścicielką nieruchomości negocjacje jednoznacznie dowodzą, że strony nie doszły do porozumienia w przedmiocie zgody na wykonanie planowanych prac inwestycyjnych. Rokowania nie miały charakteru pozornego, a zmierzały do rzeczywistego osiągnięcia konsensusu. Strony postawiły sobie jednak wzajemnie warunki niemożliwe do przyjęcia. Konsekwentnie należy w ocenie Wojewody Wielkopolskiego uznać, że zarzuty sformułowane przez skarżącą okazały się chybione. Tym samym zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Pismem z dnia [...] r. D. B. zaskarżył powyższą decyzję z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, zarzucając organowi II instancji naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez utrzymanie w mocy decyzji, która została wydana z naruszeniem prawa materialnego i procesowego. W pozostałym zakresie skarżąca powtórzyła zarzuty i argumentację sformułowane w odwołaniu z dnia [...] r. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Wielkopolski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie należy zauważyć, że wnioskiem z dnia [...] r. E. O. Sp. z o.o. w P. (dalej: "E.") wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] i [...], obręb P., gmina P., dla której Sąd Rejonowy w S. prowadzi księgę wieczystą nr KW [...], stanowiącą własność D. B. (k. 77-82 akt adm. organu I instancji). Podstawę rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 z późn. zm., dalej: "u.g.n."). Zgodnie z art. 124 ust. 1 u.g.n., starosta, wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Jak wynika przy tym z art. 124 ust. 3 u.g.n., udzielenie zezwolenia, o jakim mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. Mając na uwadze przytoczone przepisy, należy stwierdzić, że wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości zależy od spełnienia następujących warunków: (1) planowana inwestycja odpowiada opisowi przedsięwzięć wymienionych w art. 124 ust. 1 u.g.n., (2) jej usytuowanie jest zgodne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo z postanowieniami decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, (3) właściciel nieruchomości nie wyraża zgody na realizację inwestycji, a rokowania prowadzone z nim zakończyły się niepowodzeniem. Odnosząc powyższe wywody do specyfiki niniejszej sprawy, należy przychylić się do stanowiska organów administracji publicznej. Z informacji zamieszczonej przez inwestora we wspomnianym wniosku z dnia [...] r. wynika, że planowana inwestycja polega na przebudowie istniejącej napowietrznej elektroenergetycznej dwutorowej linii 110 kV P.-W.. Nie ulega zatem wątpliwości, że przedsięwzięcie to dotyczy zakładania i przeprowadzania przewodów i urządzeń do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, o jakich mowa expressis verbis w art. 124 ust. 1 u.g.n. Konsekwentnie zatem należy uznać, że inwestycja ta zalicza się do przedsięwzięć, w odniesieniu do których możliwe jest wydanie decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Trzeba w tym miejscu również zaznaczyć, że ustawodawca operuje w art. 124 ust. 1 u.g.n. wyrażeniem "zakładanie i przeprowadzanie", które jest ogólniejsze od klasyfikacji robót budowlanych przewidzianej w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290 z późn. zm.). Tym samym art. 124 ust. 1 u.g.n. znajduje zastosowanie do wszystkich rodzajów prac budowlanych, o ile spełnione zostaną pozostałe wymogi przewidziane w tym przepisie. Dokładna kwalifikacja budowlana przedsięwzięcia jest natomiast obojętna z perspektywy wymienionego przepisu. Podobne stanowisko spotkało się również z aprobatą w orzecznictwie (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 22 września 2015 r., sygn. akt II SA/Bk 365/15, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika ponadto, że działki nr [...] i [...] objęte są uchwałą nr [...] Rady Miejskiej P. z dnia [...] r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowej z działalnością gospodarczą przy ul. [...], P. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2000 r., nr 1, poz. 7 z późn. zm.). Zgodnie z powołanym aktem prawa miejscowego, działki te przeznaczone są pod strefę ograniczonego użytkowania, związaną z linią energetyczną wysokiego napięcia (symbol PO). Konkluzje te potwierdza wypis z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] r., nr [...] (k. 76 akt adm. organu I instancji). Z kolei działka nr [...] objęta jest uchwałą nr [...] Rady Miejskiej P. z dnia [...] r. w sprawie uchwalenia miejscowego zagospodarowania przestrzennego terenu w rejonie ulic: P., W. i W. w P. (Dz. Urz. Woj. Wlkp. poz. 2687). Jak wynika z powyższego aktu prawa miejscowego, wspomniana działka przeznaczona pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, ale w jej części przebieg istniejąca linia elektroenergetyczna 110 kV ze strefą ochroną (symbol MN), a w innej części – tereny dróg wewnętrznych (symbol KDW) i tereny dróg publicznych (symbol [...]). Wnioski te znajdują swoje potwierdzenie w wypisie z miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z dnia [...] r., nr [...] (k. 68 akt adm. organu I instancji). Nie ulega zatem wątpliwości, że rozważana inwestycja zlokalizowana jest w strefach ograniczonego korzystania w sposób zgodny z wymienionymi planami miejscowymi. Analiza dokumentów zebranych przez organy administracji publicznej wskazuje zarazem na spełnienie wymogu przeprowadzenia rokowań przed wystąpieniem z wnioskiem o wydanie decyzji z art. 124 ust. 1 u.g.n. Z dokumentacji załączonej do wniosku z dnia [...] r. wynika bowiem, że wspomniane negocjacje rozpoczęły się w dniu [...] r. (k. 44 akt adm. organu I instancji) i zakończyły w dniu [...] r. (k. 1 akt adm. organu I instancji). W tym czasie inwestor kilkakrotnie występował do skarżącej z propozycją zawarcia odpowiedniego porozumienia, lecz działania te nie doprowadziły do pozytywnego rezultatu. D. B. nie zgadzała się na wysokość proponowanego świadczenia pieniężnego bądź też wskazywała na potrzebę dysponowania dodatkowym czasem do namysłu. Nie można zatem uznać wspomnianych negocjacji za pozorne. Zarówno sposób ich prowadzenia, jak i wysokość świadczenia pieniężnego przewidzianego za udostępnienie omawianej nieruchomości, przemawiają bowiem za prawnie doniosłym charakter omawianych rokowań. Tym samym należy zgodzić się z poglądem organów administracji publicznej, w świetle którego spełnione zostały wszystkie przesłanki z art. 124 ust. 1 i 3 u.g.n., od których zależy wydanej decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości. Rozstrzygnięcie to ma zarazem charakter związany, co oznacza, że organy administracji publicznej nie mogły odmówić pozytywnego rozpatrzenia wniosku inwestora. Niemniej D. B. wskazywała na inne jeszcze nieprawidłowości, którymi w jej ocenie obarczone były kontrolowane rozstrzygnięcia. Skarżąca zarzucała bowiem także organom administracji publicznej niedokładne określenie zakresu ograniczenia prawa własności, jakie przysługuje jej do omawianych gruntów. Argument ten należy uznać za nietrafny. W decyzji z dnia [...] r., nr [...], Starosta [...] precyzyjnie wyznaczył zakres pasa ograniczenia na poszczególnych działkach, opisując jego wymiary i powierzchnię, a także wskazując na ewentualną lokalizację słupa kratowego (k. 116-129 akt adm. organu I instancji). Ponadto do wymienionej decyzji załączono mapy obrazujące przebieg inwestycji i związane z tym ograniczenia w sposobie korzystania z rozważanej nieruchomości. Opis ten jest czytelny, jasny i zrozumiały, a jego interpretacja nie powinna budzić wątpliwości. Tym samym, wbrew wywodom skarżącej, zakres ograniczenia prawa własności został dokładnie wyznaczony. Ponadto skarżąca zarzucała organom administracji publicznej nierozważenie innych wariantów lokalizacji omawianej inwestycji, a w szczególności niezbadanie możliwości realizacji tego przedsięwzięcia w sposób mniej uciążliwy. Argument ten okazał się jednak również chybiony. Zarówno Starosta [...], jak i Wojewoda Wielkopolski odnieśli się wprawdzie wyraźnie do tej kwestii w uzasadnieniach wydanych przez siebie rozstrzygnięć. Argumentacja ta jest przekonująca i jako taka zasługuje co do zasady na aprobatę. Niemniej należy podkreślić, że art. 124 ust. 1 u.g.n. nie nakłada na organy administracji publicznej obowiązku przeprowadzenia analizy wariantów realizacji przedsięwzięcia. Zarówno Starosta [...], jak i Wojewoda Wielkopolski są bowiem związani wniosek inwestora z dnia [...] r., a przy tym nie dysponują wiedzą specjalistyczną niezbędną do optymalizowania parametrów lokalizacji inwestycji liniowych w zakresie przesyłu lub dystrybucji energii elektrycznej. Dlatego też na etapie postępowania w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie można w zasadzie kwestionować przebiegu inwestycji (zob. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 10 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Bk 1098/14, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzecznia.nsa.gov.pl). Zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości przesądzony jest bowiem w powyższym zakresie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Skarga podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło