II SA/Po 424/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący SędziaWSA Barbara Drzazga Sędzia NSA Grażyna Radzicka (spr.) Asesor sąd. Lilianna Drewniak-Żaba Protokolant Marek Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 stycznia 2005r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu; I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego kwotę 755zł (siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania; III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka MarK Decyzją z dnia [...] nr [...] Prezydent Miasta P. na wniosek M. S. ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie garażu w granicy z działką sąsiednią, przy ulicy [...], przewidzianej do realizacji na działce o numerze geodezyjnym [...] art. 39 obręb G. – [...] w P. Odwołanie od decyzji złożyli współwłaściciele nieruchomości – działki nr [...] podnosząc, że jako współwłaściciele nie wyrazili zgody na realizację planowanej inwestycji, a nadto, że posadowienie garażu we wskazanym w decyzji miejscu, zacieni pokój na parterze budynku. Odwołujący zarzucili także, że usytuowanie garażu uniemożliwi im zrobienie drogi dojazdowej do garażu, który zamierzają pobudować zgodnie z planem zagospodarowania terenu – w tylnej części działki. W wyniku rozpoznania odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdzono, co następuje: Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako organ o charakterze reformacyjnym obowiązane jest uwzględniać zmiany stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Zaskarżona decyzja wydana została na podstawie Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego dla miasta P. zatwierdzonego uchwałą Rady Miejskiej P. z [...] grudnia 1994r. Nr X/58/II/94b (Dz.Urz. Województwa P. z 1994r. Nr 22 poz. 246). Kwestię ważności planów reguluje ustawa z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. Nr 80 poz. 717) w art. 87 ust. 3 stanowiąc, że obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003r. Mając na uwadze powyższe ustalenia należało, w ocenie organu odwoławczego, stwierdzić, że organ I instancji powinien przy ponownym rozpoznaniu sprawy, swoje postępowanie przeprowadzić w innym zakresie, niż wymagały tego przepisy obowiązujące w dniu wydania decyzji, bowiem w dacie wydawania decyzji ustalającej warunki zabudowy organ I instancji badał zgodność tychże warunków z ustaleniami obowiązującego aktu prawa miejscowego, tymczasem z chwilą utraty mocy Miejscowego Ogólnego Planu Zagospodarowania Przestrzennego miasta P. postępowanie I instancji powinno przebiegać w innym kierunku, a mianowicie w myśl art. 60 ust. 1, 2 i 4 i art. 61 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym określającego warunki jakie muszą być spełnione, aby można było wydać decyzję o warunkach zabudowy. W zaistniałej sytuacji faktycznej i prawnej postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy terenu ozn. geod. Nr 69, położonego w P. przy ul. [...] dla budowy garażu powinno być prowadzone tak, jak przy braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Z tych tez powodów, organ odwoławczy, nie odnosząc się do zarzutów odwołujących, wydał decyzję opisana wyżej. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. S. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów proceduralnych, w szczególności art. 138 § 2 kpa i przepisów prawa materialnego w postaci art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W konkluzji skarżący żądał uchylenia zaskarżonej decyzji i zarządzenia zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona, jednakże nie z powodów podniesionych w skardze. Brzmienie przepisu art. 87 ust. 3 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2003r. nr 80 poz. 717) jest jednoznaczne i stanowi, że "obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed dniem 1 stycznia 1995r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2003r." Przepis ten nie zawiera żadnych wyjątków i skoro organ I instancji wydawał decyzję dnia [...] i doręczył swoją decyzję inwestorowi 29 grudnia 2003r., a uczestnikom 22 i 23 grudnia, to wiadomym skutkiem takiego, a nie innego rozstrzygnięcia organu odwoławczego, mogło być jedynie rozstrzygnięcie o treści takiej jakie zapadło w sprawie, bowiem jeśli plan uchwalony przed 1995r. utracił moc z dniem 01 stycznia 2004r. i na jego obszarze nie obowiązuje plan miejscowy – decyzję o warunkach zabudowy wydaje się z zastosowaniem art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Chybiony jest więc zarzut skarżącego o uchybieniu w zaskarżonej decyzji przepisom art. 138 § 1 pkt 2 kpa, bo rozstrzygając w sprawie w dniu 18 marca 2004r. organ odwoławczy nie dysponował prawem materialnym, które było podstawą decyzji organu I instancji. I jakkolwiek zaskarżona decyzja w ostatecznym jej brzmieniu, z powodów omówionych wyżej, jest zasadna, to organ II instancji w ocenie Sądu winien w uzasadnieniu decyzji wskazać organowi I instancji na naruszenie przez niego zasad ogólnych kodeksu postępowania administracyjnego w szczególności art. 7, 8, 9 kpa oraz wadliwą wykładnię art. 86 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Jest niespornym, że obowiązujące w dacie rozstrzygnięcia sprawy przepisy ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80 poz.717) w tym przepisy przejściowe i końcowe stymulują postępowanie administracyjne prowadzone na ich podstawie i w przypadku, kiedy organ I instancji uznał, że w sprawie ma zastosowanie przepis art. 86 – wydanie decyzji w połowie grudnia 2003r. – przy uwzględnieniu faktu, że pomiędzy inwestorem i uczestnikami postępowania istnieje konflikt na tle planowanej inwestycji i sprawa znajdzie swój finał w instancji odwoławczej stanowi rażące naruszenie zasad ogólnych kpa, bowiem organ administracyjny miał świadomość tego, że jego decyzja będzie musiała być uchylona. Wyjaśnienie stronom powodów przedłużenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy po 01 stycznia 2004r. w oparciu o obowiązujące przepisy, byłoby przejawem przestrzegania zasad prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania obywatela do organów administracji publicznej i obowiązku udzielania informacji o okolicznościach prawnych mogących mieć wpływ na ustalenie praw inwestora i uczestników. Na to uchybienie organu I instancji, organ odwoławczy zupełnie nie zwrócił uwagi. Skarżący zwrócił się o załatwienie sprawy 5 sierpnia 2003r. i skoro organy administracji publicznej przedłużyły okres załatwienia sprawy ponad okres przewidziany w art. 35 § 3 kpa, wydanie decyzji uniemożliwiającej ostateczne załatwienie sprawy w oparciu o dotychczasowe przepisy, stanowi nadużycie władztwa przez organy administracji publicznej. Kolejnym uchybieniem organu I instancji, na który organ II instancji nie zwrócił uwagi było wadliwe zastosowanie przepisów art. 86, 59 ust. 2 i art. 54 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten wskazuje, że ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy wymaga zmiana sposobu zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 59 ust. 1, jeżeli na terenie tym obowiązuje plan uchwalony przed dniem 01 stycznia 1995r. Jest niespornym, że na terenie planowanej inwestycji obowiązywał miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego miasta P. zatwierdzony uchwała Rady Miejskiej P. z dnia [...]grudnia 1994r. nr X/58/II/94 – Dziennik Urzędowy Województwa P. nr 22/1994 poz. 246. Teren ten miał oznaczenie I KZ5.m3*3 co oznaczało, że jest to obszar historycznego zespołu "willowego". Ustalał on w stosunku do nowej zabudowy dostosowanie jej do charakteru całości zespołu. Działki zabudowane nie podlegały wtórnej parcelacji, a nowe podziały miały tworzyć działki nie mniejsze niż 500-600m2. Odnośnie garaży na obszarach istniejącego budownictwa jednorodzinnego m3 plan dopuszczał lokalizowanie garaży wzdłuż linii frontowej (rozgraniczającej) działki, preferując zblokowanie garaży dla dwóch działek. Takie zapisy planu obowiązującego w dacie składania wniosku zdaniem Sądu nie wskazują na to, aby w związku z planowaną inwestycją nastąpiła zmiana zagospodarowania terenu, o której mowa w art. 59 ust. 1. Powyższa sytuacja powodowała zbędność wystąpienia z wnioskiem o warunki zabudowy i zagospodarowania terenu i stwarzała podstawę merytoryczną do wydania pozwolenia na budowę. Organ I instancji przywołując art. 86, art. 59 ust. 1 i 2, 64 i 54 zupełnie nie odniósł się w decyzji do przywołanej podstawy prawnej, w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy, w szczególności nie wyjaśnił czy i w jakim zakresie nastąpi zmiana zagospodarowania terenu. Natomiast podanie podstawy prawnej w postaci art. 59 ust. 2 i 54 jest zupełnie wadliwe, gdyż budowa garażu wymaga pozwolenia na budowę i na pewno nie jest inwestycją celu publicznego, o czym mowa w art. 54. Na powyższe uchybienia zupełnie nie zwrócił uwagi organ odwoławczy, co przy wskazaniu jako wyłącznej podstawy uchylenia decyzji, utraty mocy obowiązującego planu, stwarza domniemanie prawidłowego rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Sprawując kontrolę działalności administracji publicznej z mocy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) Sąd nie mógł powyższych uchybień uznać za nie mające wpływu na istotę sprawy i z tych względów na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 a i c oraz art. 200 ustawy z 30 sierpnia 20023r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku. /-/ L.Drewniak-Żaba /-/ B.Drzazga /-/ G.Radzicka MarK