II SA/Po 4263/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-07-06

Skład orzekający: Maria Hrycaj, Paweł Miładowski, Rafał Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, który brał udział w walce z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii w ramach grupy operacyjnej podległej Dowództwu Wojska Polskiego, zachowuje uprawnienia kombatanckie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, który brał udział w walce z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii w ramach grupy operacyjnej dowodzonej przez żołnierzy Wojska Polskiego, nie traci uprawnień kombatanckich. Organ administracji miał obowiązek szczegółowo wyjaśnić te okoliczności dowodowo, a zaniechanie tego stanowiło naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Skarżący J. M., funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, otrzymał uprawnienia kombatanckie z tytułu udziału w walce o utrwalenie władzy ludowej. Następnie został pozbawiony tych uprawnień decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, który uznał, że otrzymał je wyłącznie z tego tytułu. Skarżący podniósł, że brał również udział w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią wraz z Wojskiem Polskim, co powinno uprawniać go do zachowania uprawnień. Organ odwoławczy nie zgodził się z tą argumentacją, uznając Milicję Obywatelską za niebędącą służbą zmilitaryzowaną.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Hrycaj ( spr ) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia NSA Rafał Batorowicz Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 lipca 2004 r. sprawy ze skargi J. M. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień kombatanckich ; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. nr [...], II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącego kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ R.Batorowicz /-/ M.Hrycaj /-/ P.Miładowski JFS Zaskarżoną decyzją Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art.138 § 1 pkt 1 , w związku z art.127 § 3 kpa oraz art.25 ust.2 pkt 2 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego , po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...]r. Nr [...], pozbawiającą J. M. uprawnień kombatanckich. Podejmując powyższe decyzje organ orzekający opierał się na następujących ustaleniach : J. M., będąc funkcjonariuszem Milicji Obywatelskiej, brał udział w walce utrwalenie władzy ludowej w czasie od 28 stycznia 1945 r. do 31 grudnia 1947 r. Z tego tytułu orzeczeniem Komisji Weryfikacyjnej Zarządu Okręgu ZBOWiD w P. z dnia [...]r. otrzymał uprawnienia kombatanckie. Decyzją z dnia [...]r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów pozbawił J. M. uprawnień kombatanckich uznając, że otrzymał je wyłącznie z tytułu utrwalania władzy ludowej. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżący podniósł między innymi, że pełniąc służbę w Milicji Obywatelskiej na terenie Województwa Rzeszowskiego brał udział w walkach z Ukraińską Powstańczą Armią, co uprawnia go do zachowania uprawnień kombatanckich. Organ orzekający nie zgodził się z tą argumentacją podnosząc, że stosownie do art.1 ust.2 pkt 6 ustawy kombatanckiej uprawnienia kombatanckie należałoby przyznać gdyby J. M. uczestniczył w walkach z oddziałami UPA w ramach Wojska Polskiego lub zmilitaryzowanych służb państwowych. Tymczasem Milicja Obywatelska, co przesądzono w orzecznictwie nie była służbą zmilitaryzowaną. J. M. zaskarżył ostateczną decyzję do sądu administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie i podtrzymując dotychczasowe zarzuty. Podniósł w szczególności, że z oddziałami UPA walczył wraz z Wojskiem Polskim. Odpowiadając na skargę i wnosząc o jej oddalenie organ orzekający powołał się na argumenty przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ( por. uchwała z dnia 12 czerwca 2000 r. sygn. akt OPS 5/00 ) i Sądu Najwyższego ( por. wyrok z dnia 29 sierpnia 2001 r. sygn. akt III RN 132/00 ) utrwalony jest pogląd, że funkcjonariusz Milicji Obywatelskiej, który na mocy rozkazów został skierowany do służby w specjalnej grupie operacyjnej utworzonej w celu walki z oddziałami Ukraińskiej Powstańczej Armii i podlegał w tej walce Dowództwu Wojska Polskiego, nie traci uprawnień kombatanckich ze względu na treść art.1 ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Skarżący może być w takiej sytuacji. Już w deklaracji członkowskiej z dnia 20 lutego 1975 r. i w życiorysie z tej samej daty ( k.9 i k.3 akt administracyjnych ) podawał, że w 1947 r. , będąc funkcjonariuszem Komendy Wojewódzkiej MO w R. brał udział w likwidacji oddziałów UPA razem z jednostkami WOP i KBW. Na takie okoliczności powoływał się także we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Obowiązkiem Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wobec takich zarzutów było szczegółowe ich wyjaśnienie i przeprowadzenie stosownych dowodów. Uchylenie się od tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli bowiem, po uzupełnieniu postępowania dowodowego okaże się, że skarżący brał udział w walce z oddziałami UPA w grupie operacyjnej dowodzonej przez żołnierzy Wojska Polskiego nie będzie podstaw do pozbawienia go uprawnień kombatanckich, które zachowa na podstawie art.1 ust.2 pkt 6 ustawy o kombatantach. Z powyższych motywów, na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit.c i art.200 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.; Sąd nie określał, stosownie do art.152 u p s a czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja może być wykonywana ponieważ art.26 ustawy kombatanckiej dopuszcza wykonywanie wyłącznie prawomocnych decyzji. /-/ R.Batorowicz /-/ M.Hrycaj /-/ P.Miładowski JFS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło