II SA/Po 437/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 czerwca 2015r. wniosku B. D. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B.D. i A. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] lutego 2015r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżący B. D. wniósł o przyznanie prawa pomocy w całości. W uzasadnieniu wniosku powołał się na brak wiedzy prawniczej. Jedynym dochodem skarżącego jest emerytura w wysokości [...]zł miesięcznie. Z oświadczenia wynika, że sam prowadzi swoje gospodarstwo domowe. Jest współwłaścicielem w ½ domu o powierzchni [...] m², oraz działki o powierzchni [...]m², posiada oszczędności w kwocie [...] zł oraz akcje i udziały o wartości [...]zł. Nadto oświadczył, że nieruchomość obciążona jest hipoteką zabezpieczającą kredyt hipoteczny zaciągnięty na budowę domu na okres 25 lat. Wysokość posiadanych oszczędności nie pokrywa zobowiązań z tytułu powyższego kredytu. Regulacja dotycząca prawa pomocy, zawarta w art. 246 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012, poz. 270 ze zm. - dalej "p.p.s.a.") stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 p.p.s.a., stosownie do której strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zgodnie z dyspozycja art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, gdy wykaże nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dlatego podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy ma służyć przede wszystkim osobom, które nie mają możliwości zgromadzenia środków na opłacenie kosztów sądowych związanych z obroną swoich praw przed sądem. A zatem przytoczone we wniosku okoliczności, jak i zgromadzone dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanej regulacji. Wnioskodawca winien, więc wykazać w sposób niebudzący wątpliwości, że zdobycie środków niezbędnych do uczestniczenia w postępowaniu sądowym, jest obiektywnie niemożliwe. Ze zgromadzonych akt administracyjnych sprawy wynika, że nieruchomość której dotyczy niniejszej postępowanie znajduje się we współwłasności obu skarżących po połowie. Zatem zobowiązania wynikające z utrzymania nieruchomości oraz obsługa kredytu zaciągniętego na budowę domu obciążają obu skarżących, wspólnie partycypują w powyższych kosztach. Skarżący nie podał, by miał zaległości w koniecznych opłatach utrzymania siebie i domu, zatem przyjąć należy że uzyskiwane dochody pozwalają na pokrycie tych kosztów, w tym obsługę kredytu. Sam skarżący wskazał we wniosku, że dysponuje oszczędnościami w wysokości [...]zł oraz udziałami i akcjami. Zasadą jest, że skoro skarżący dysponuje oszczędnościami, brak podstaw do obciążenia Skarbu Państwa kosztami, które co do zasady winien ponieść skarżący inicjujący postępowanie sądowoadministracyjne. Z istoty prawa pomocy wynika bowiem możliwość skorzystania z dobrodziejstwa prawa pomocy, dopiero gdy strona wykaże, że po uiszczeniu wszystkich koniecznych kosztów swojego utrzymania nie dysponuje już żadnymi wolnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na poniesienie kosztów niniejszego postępowania. Tymczasem skarżący takimi oszczędnościami i to w znacznej wysokości dysponuje. W takim stanie rzeczy, opierając się o treść formularza wniosku o prawo pomocy, niemożliwe okazało się stwierdzenie, że w aktualnej sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawca nie może pokryć całkowitych kosztów sądowych niniejszego postępowania oraz wolnorynkowego wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Przesłanką ustanowienia pełnomocnika z urzędu nie jest bowiem brak wiedzy prawniczej skarżącego, ale sytuacja finansowa i majątkowa wnioskodawcy, który nie ma środków na ustanowienie takiego pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawcy tymczasem takie wolne środki posiada. Okoliczności te musiały skutkować odmową przyznania prawa pomocy w żądanym zakresie. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska