II SA/Po 448/08

PostanowienieWSA w Poznaniu2008-07-17

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Dwornicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, osoba w wieku emerytalnym, samotnie wychowująca córkę, utrzymująca się z emerytury i renty rodzinnej, posiadająca jedynie prawo dożywotniego zamieszkiwania w nieruchomości, której współwłaścicielkami są jej córka i wnuczka, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych. Jej sytuacja majątkowa i finansowa, w tym niskie dochody, brak majątku, konieczność ponoszenia wydatków na utrzymanie rodziny oraz brak możliwości zgromadzenia środków na koszty sądowe bez uszczerbku dla niezbędnego utrzymania, uzasadniają przyznanie tego świadczenia na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżąca D.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni utrzymuje się z emerytury i renty rodzinnej, samotnie wychowuje córkę. Posiada jedynie prawo dożywotniego zamieszkiwania w nieruchomości, której współwłaścicielkami są jej córka i wnuczka. Wnioskodawczyni wykazała swoje niskie dochody, wysokie koszty utrzymania, konieczność ponoszenia wydatków związanych z kredytem, opłatami za media, dojazdem córki do szkoły oraz brak możliwości zgromadzenia środków na koszty sądowe.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono D.S. od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Katarzyna Witkowicz-Dwornicka – Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lipca 2008r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi D.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego postanawia zwolnić D.S. od kosztów sądowych. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka Skarżąca D.S. wniosła o przyznanie prawa pomocy i zwolnienie jej od kosztów sądowych. W swoim oświadczeniu o stanie rodzinnym i dochodach wskazała, że wraz z córką J. utrzymuje się z emerytury i renty rodzinnej. Wnioskodawczyni oświadczyła, że córka J. i wnuczka J. są współwłaścicielkami działki o powierzchni [...] m², na której posadowiony jest budynek mieszkalny zamieszkiwany przez wnioskodawczynię, znajduje się tam też stodoła o powierzchni [...] m2. Wnioskodawczyni oświadczyła, że działka o powierzchni [...] m2 stanowi grunt rolny. Dochody wnioskodawczyni stanowi otrzymywana przez nią emerytura w wysokości [...] zł brutto miesięcznie ([...] zł netto) oraz renta rodzinna córki J. w wysokości [...] zł brutto miesięcznie ([...] zł netto). Nadto wnioskodawczyni oświadczyła, że nie uzyskuje dodatkowych dochodów, córka jest uczennicą Liceum Ogólnokształcącego w [...] i również nie pracuje. W oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 120 ze zm.) wnioskodawczyni została wezwana do uzupełnienia swojego oświadczenia o stanie majątkowymi i finansowym, w szczególności do wyjaśnienia czy prowadzi gospodarstwo rolne i jakie w związku z tym przynosi ono dochody i jakich wymaga nakładów, a także jaki jest stan środków na rachunku bankowym wnioskodawczyni oraz jakie ponosi koszty miesięcznego utrzymania rodziny. W odpowiedzi wnioskodawczyni potwierdziła, że dochody rodziny stanowią jedynie świadczenia z ubezpieczenia społecznego w łącznej wysokości [...] zł netto miesięcznie. Na potwierdzenie powyższej okoliczności skarżąca załączyła swoje zeznania podatkowe PIT za 2006r i 2007r. Oświadczyła, że nie prowadzi gospodarstwa rolnego, a właścicielkami nieruchomości są po połowie córka i wnuczka. Wnioskodawczyni posiada jedynie prawo dożywotniego zamieszkiwania na tej nieruchomości. W dalszej części oświadczyła, że dom w którym mieszka wraz z córką wykonany jest z gliny i wymaga kapitalnego remontu, nie posiada kanalizacji i ogrzewania (skarżąca zimą korzysta z elektrycznego grzejnika olejowego). Wnioskodawczyni przedłożyła wyciągi ze swojego rachunku bankowego prowadzonego przez PKO Bank Polski S.A. Oddział 1 w [...] za okres od stycznia do czerwca 2008r., z których wynika, że dysponuje odnawialnym kredytem w koncie do kwoty 3.000 zł. Wnioskodawczyni stale korzysta z tego kredytu, jej comiesięczne salda są ujemne, z tego tytułu płaci około 30 zł odsetek miesięcznie oraz około 8 zł miesięcznie za prowadzenie konta. Oświadczyła, że zaciągnęła kredyt na okres od października 2007r. do marca 2009r. z miesięczną ratą w wysokości koło 550 zł. Na potwierdzenie powyższej okoliczności załączyła kopię umowy kredytowej i dowody wpłaty kolejnych rat. W dalszej części uzupełnienia oświadczenia o stanie majątkowym i finansowym wnioskodawczyni opisała wydatki jakie ponosi w związku z bieżącym utrzymaniem rodziny. Wskazała, że współwłaścicielki przedmiotowej nieruchomości są małoletnie, więc wnioskodawczyni uiszcza podatek od nieruchomości w wysokości 325 zł za 2008r. Nie posiada telefonu stacjonarnego, dysponuje więc telefonem komórkowym, co generuje wydatek w wysokości około 30 zł miesięcznie (wnioskodawczyni przedłożyła kopię umowy z operatorem). Opłata za wodę z wodociągu gminnego w oparciu o załączone kopie rachunków wyniosła w okresie od września 2007r. do czerwca 2008r. kwotę 26,24 zł. Następnie wnioskodawczyni przedłożyła kopie rachunków za energię elektryczną, z których wynika, że w okresie od października 2007r. do grudnia 2007r. zapłaciła 234,86 zł, od grudnia 2007r. do lutego 2008r. – 420,25 zł, od lutego 2008r. do kwietnia 2008r. – 367,26 zł, od kwietnia 2008r. do czerwca 2008r. – 118,06 zł. Koszt biletów miesięcznych za dojazd córki do szkoły wynosi obecnie 73,95 zł miesięcznie. Wnioskodawczyni wskazała, że na coroczne szczepienia zwierząt domowych, które posiada wydała 45 zł. Wnioskodawczyni oszacowała koszty bieżącego utrzymania na łączną kwotę 890 zł miesięcznie, co po odjęciu od uzyskiwanych dochodów rodziny daje jej kwotę około 565 zł na żywność, odzież, środki higieniczne, podręczniki i pomoce szkolne. Oświadczyła, że nie kupuje leków, używek, remonty domu wykonuje sama. Wnioskodawczyni oświadczyła, że zwrot nadpłaconego w 2007r. podatku dochodowego w kwocie [...] zł przeznaczyła na aparat ortodontyczny dla córki oraz na opłacenie wizyt u stomatologa i ortodonty. Dodała także, że nie posiada lodówki, telewizora, pralki, kuchni i łazienki, a jedynie WC. Dysponuje jedynie podstawowymi meblami. Oświadczyła, że nie posiada także żadnych oszczędności. Zgodnie z dyspozycją art. 246 §1 pkt 2 ustawy z prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oznacza to, że prawo pomocy ma charakter szczególny i wyjątkowy, a skorzystać z tego uprawnienia mogą jedynie osoby w rzeczywiście ciężkiej sytuacji finansowej, pozbawione majątku, stałego miesięcznego dochodu lub uzyskujące go w takiej wysokości, że nie są w stanie uiścić nawet najmniejszej należności sądowej (bezrobotni, emeryci, renciści, osoby samotnie wychowujące dzieci). Sytuacja majątkowa i finansowa oraz rodzinna przedstawiona przez skarżącą, poparta załączonymi dokumentami, wskazuje, iż należy ona do grona osób spełniających przesłanki przyznania prawa pomocy. Wykazała, że swoje miesięczne dochody w całości przeznacza na pokrycie niezbędnych kosztów swojego i córki utrzymania, nie jest w stanie zaoszczędzić niewielkiej nawet kwoty na pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku w wydatkach koniecznego utrzymania rodziny. Nie jest właścicielką majątku nieruchomego, z którego korzysta. Będąc osobą w wieku emerytalnym ma ograniczone możliwości dodatkowego zarobkowania. Mając na uwadze wysokość przewidywanych kosztów sądowych niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego, skarżąca wykazała, że nie ma realnych możliwości zgromadzenia chociażby części środków na ich zapłacenie. Na podstawie art. 258 §1 i 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak we wstępie. /-/ K. Witkowicz-Dwornicka

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło